نویسنده: Raha News Agency

به گفته مقامات ترکیه روز جمعه طی یک تماس تلفنی،  وزیران دفاع ترکیه و افغانستان در مورد امنیت میدان هوایی بین المللی حامد کرزی بحث و تبادل نظر کردند.

وزارت دفاع ملی ترکیه طی بیانیه‌ای اعلام کرد حلوسی آکار و همتای افغان وی بسم الله خان محمدی درباره ‌امنیت منطقه‌ای و روابط دوجانبه نیز صحبت کردند.

در این تماس تلفنی، آکار اظهار داشت ترکیه و افغانستان در برابر مشکلاتی که هر دو کشور در طول تاریخ با آن روبرو بوده‌اند، همبستگی خود را نشان داده‌اند. وی افزود ترکیه مدت‌هاست برای صلح و رفاه برادران افغان خود فعالیت می‌کند.

در این بیانیه آمده‌است که ترکیه تا زمانی که مردم افغانستان بخواهند در کنار آنها خواهد ماند و  مهم است که روند صلح در افغانستان زنده بماند.

در همین حال، منابع امنیتی روز جمعه اعلام کردند که اگر سربازان ترکیه پس از خروج نیروهای ناتو به رهبری ایالات متحده در افغانستان مستقر شوند، امنیت میدان هوایی بین المللی حامد کرزی کابل تنها وظیفه آنها خواهد بود. آنکارا موضع روشنی دارد مبنی بر اینکه سربازان ترکیه ماموریت جنگی در افغانستان ندارد و طرف درگیری نخواهند بود.

پس از تصمیم آمریکا برای خروج از افغانستان، تداوم وظیفه ترکیه برای اداره میدان هوایی کابل، که تحت نظر ناتو حفظ خواهد کرد، در دستور کار قرار گرفت.

منابع امنیتی ترکیه‌ نیز اعلام کردند که هنوز هیچ تصمیمی ‌در مورد جزئیات و محدوده ماموریتی که ترکیه به طور بالقوه در تأمین امنیت و اداره میدان هوایی بین المللی حامد کرزی کابل در پایتخت افغانستان بر عهده خواهد گرفت، اتخاذ نشده‌است اما پیش بینی می‌شود که مذاکرات در ماه آگست نهایی شود.

ترکیه که نیروهای آن در افغانستان همیشه متشکل از نیروهای غیر جنگجو بوده ‌است، پیشنهاد محافظت از میدان هوایی را مطرح کرده‌است چرا که همچنان سوالاتی در مورد نحوه تامین امنیت مسیرهای اصلی حمل و نقل و میدان هوایی، که دروازه ‌اصلی پایتخت است، باقی مانده است. امنیت میدان هوایی برای عملکرد نمایندگی‌های دیپلماتیک در افغانستان با خروج نیروهای غربی بسیار مهم است. این میدان هوایی در موقعیتی استراتژیک نزدیک به کاخ ریاست جمهوری افغانستان و نمایندگی‌های دیپلماتیک خارجی در کابل قرار دارد و تنها مسیر خروج دیپلمات‌ها در شرایط اضطراری است.

وزارت خارجه ترکیه خواستار تقسیم عادلانه ‌این وظیفه شده‌است زیرا “عملکرد بی وقفه و ایمن میدان هوایی برای ادامه حضور نمایندگی‌های دیپلماتیک در افغانستان ضرورت دارد.”  با این حال، طالبان با پیشنهاد آنکارا مخالفت کرده و گفته‌اند که ترکیه نیز باید نیروهای خود را در راستای توافق ۲۰۲۰ از کشور خارج کند.

این نهاد در گزارش تازه خود آورده است این سیلوهای موشکی جدید که در شهر «هامی» در نواحی شرقی ایالت سین‌کیانگ قرار دارند، «بزرگترین برنامه ساخت سیلو از زمان احداث سیلوهای موشکی آمریکا و شوروی در میانه جنگ سرد» به شمار می‌روند.

بنابر تصاویر ماهواره‌ای، سیلوهای جدید در منطقه‌ای به مساحت حدود ۳۰۰ کیلومتر در حال احداث هستند و می‌توانند موشک‌های قاره‌پیما را در خود جای دهند. تحلیلگران می‌گویند وسعت زمین این ناحیه هدف قرار دادن آن را در صورت درگیری نظامی پیچیده‌تر می‌کند.

همزمان پنتاگون هشدار داده است چین با توسعه توانایی‌های تسلیحات هسته‌ای خود اجماع جهانی در زمینه خلع سلاح اتمی را نقض می‌کند.

ستاد فرماندهی استراتژیک، ناظر زرادخانه‌ هسته‌ای آمریکا، در بیانیه‌ای گفت: «همگان واقعیت تهدید فزاینده جهان و آنچه را که پرده محرمانه بر آن کشیده شده بود، کشف کرده‌اند.

موسسه تحقیقات صلح بین‌المللی استکهلم زرادخانه هسته‌ای چین را حاوی ۳۵۰ کلاهک تخمین زده است. این در حالی است که پنتاگون می‌گوید چین قصد دارد ظرف ۱۰ سال آینده اندازه زرادخانه خود را دست‌کم دو برابر کند.

منطقه نظامی جدید دومین میدان موشکی است که در تابستان امسال کشف شده است. پیش‌تر در ماه ژوئن محققان مرکز مطالعات عدم اشاعه هسته‌ای جیمز مارتین در کالیفرنیا، میدان موشکی دیگری را که در حال ساخت است در استان گانسو چین کشف کرده بودند.

چین تا کنون در مورد این گزارش‌ها اظهار نظری نکرده، با این حال سردبیر روزنامه دولتی گلوبال تایمز این کشور گفته است که نهادها و رسانه‌های آمریکایی گزارش‌های مربوط به میدان‌های موشکی در دست ساخت چین را منتشر می‌کنند تا این کشور را «تحت فشار قرار دهند».

گزارش‌‌های تازه در حالی مطرح شده که روابط آمریکا و چین به بدترین سطح خود در دهه‌های اخیر رسیده است و دو کشور در حوزه‌های گوناگون از جمله تجارت، فناوری، امنیت سایبری، حقوق بشر و سیاست خارجی با یکدیگر اختلاف نظر دارند.

دیده‌بان حقوق بشر گفته است گروه طالبان خلاف آن‌چه که تعهد کرده‌اند، قتل‌های انتقام‌جویانه خود در افغانستان را افزایش داده‌اند.

در اعلامیه دیده‌بان حقوق بشر سازمان ملل متحد که روز جمعه، هشتم اسد، نشر شد آمده است گروه طالبان با وجود ادعای رهبری این گروه که می‌گویند خویشتن‌داری را در پیش گرفته است، منتقدان شناخته شده طالبان را می‌کشند.

دیده‌بان حقوق بشر تصریح کرده است گروه طالبان در قندهار، افرادی را که به کار با دولت متهم هستند، نیروهای امنیتی و بسته‌گان آنان را بازداشت و تیرباران کرده‌اند.

این نهاد با اشاره به قتل خاشه جوان، طنزپرداز قندهاری گفته است که قتل او و سایر رویدادهای اخیر نشان می‌دهد که فرماندهان گروه طالبان تمایل به شکستن انتقادها و اعتراضات شدید مردم افغانستان دارند.

پاتریشیا گاسمن ، مدیر بخش آسیا در دیده‌بان حقوق بشر گفته است: «ظاهرا نیروهای طالبان خاشه جوان را اعدام کرده‌اند؛ زیرا او رهبران این گروه را مسخره می‌کرده است.»

گاسمن افزوده است: «رهبری طالبان معمولاً حمله بر منتقدان شان را رد می‌کند؛ اما این جنگ‌جویان طالبان هستند که مسوولیت متوقف کردن کشتارها را بر عهده دارند.»

در همین حال، دیده‌بان حقوق بشر به نقل از منابع محلی در قندهار تصریح کرده است که در روستاهای اطراف مرکز این ولایت، فرماندهان طالبان تعداد زیادی از افراد مرتبط با دولت را بازداشت کرده‌اند.

طبق معلومات این نهاد، در تازه‌ترین مورد گروه طالبان دو تن را که برادرانشان کارمند دولت هستند، از خانه شان در ساحه «قسام پل» ولسوالی دند ربودند که تا هنوز خبری درباره آن‌ها در دست نیست.

با این حال دیده‌بان حقوق بشر حملات تلافی‌جویانه از سوی گروه طالبان را مجازات جمعی عنوان کرده است و آن را ممنوع خوانده است.

افغانستان گورستان امپراطوری های بزرگ است. این عنوان کمی برای یک ملت سربلند و بیگانه ستیز نیست. اما همین ملت با کوله باری از افتخارات در جنگ با استعمارگران امروز مستعصل و بیچاره شده و راه برون رفت از جنگ خانمان سوز را پیدا نمی کند.

در این میان اما دولتمردان افغانستان نیز مقصرند.

ملک ستیز تحلیلگر روابط بین الملل در صفحه فیسبوک خود در مطلبی با عنوان « گروهی که یک ملت را گروگان گرفته است» به کوتاهی های سردمداران کنونی و حلقه اطراف آنها اشاره می کند.

این گروه شاید به دو هزار تن نرسد. گروهی‌که سال‌ها بر گرده های ملت سوار است. گاه وزیر، گاه وکیل، گاه رییس، گاه عضو این شورا و آن مقام پوشالی، گاه مشاور و گاه سفیر و گاهی هم جنرال و مارشال می‌شود. این‌ گروه دوستان نزدیک امریکایی‌ها، اروپایی‌ها، روس‌ها، چینایی‌ها، هندی‌ها، پاکستانی‌ها و ایرانی‌ها هستند. این گروه سرسپرده‌ترین مزدوران تاریخ هستند. هر کشوری که پول بیش‌تر دهد، خورجین مزدوری همان‌جا پر می‌شود. از همین‌جاست که فرقی میان روسیه، امریکا، چین و هند را نمی‌شناسند. برای این گروه چیزی به نام ایمان و عقیده معنا ندارد. ایمان اصلی منبع کلان پول است و همین! این گروه حتا با طالبان و سایر گروه‌های تروریستی دشمنی ندارند. زنان و فرزندان این گروه در خارج از کشور به سر می‌برند. جالب این‌است که این گروه خانواده های خود را از فقیر ترین کشور جهان به غنی‌ترین کشور های جهان در خلیج، ترکیه اروپا و امریکا کمک مالی می‌کنند تا آن‌ها از زندگی لذت ببرند.

این گروه نسبت به مافیای ایتالیا و روسیه، به مراتب قدرت بالای مانور دارد. این گروه در حکومت، قضا، پارلمان، احزاب سیاسی، سکتور اقتصادی و دینی گپ‌های نهایی را می‌زند. تروریستان با این گروه کاری ندارند. در واقع تروریستان به این گروه به عنوان دوستان استراتژیک نگاه می‌کنند. این‌ها از برکت موجودیت هم‌دیگر تقویت می‌شوند. رهبران این گروه در ارگ، سپیدار، وزیراکبر خان و شهرک‌های خود ساخته و قصر های مرمرین که از پول بی‌حساب ساخته شده به سر می‌برند. اینان از بس می‌خورند و می‌نوشند، از سلامتی خوب برخوردار نیستند. اما به حمایت طبابت و دارو های گران‌قیمت از زندگی لذت می‌برند. از آن‌سو رهبران طالبان در دوحه، دوبی، بحرین و ریاض مشغول عیش‌ونوش هستند. در واقع گروه حاکم در افغانستان با گروه حاکم در دوحه رقابت نه بلکه پیمان استراتژیک بسته اند. پارتنر اصلی که نقش قیمومیت بر هر دو را دارد آقای پامپیو و وکیل آن خلیل‌زاد است.

یک روز در هوتل شیراتون دوحه همراه رهبران طالبان قهوه‌ی عربی می‌نوشد و روز دیگر با ارگ، سپیدار و «رهبران جهاد» چای سبز هیل‌دار می‌نوشد. هر دو گروه نه با خود و نه هم با هم‌پیمانان خارجی خود دشمنی دارند، دشمن اصلی آنان ملت است. هرقدری که ملت را می‌کشند، دامنه‌ی سرخ خون گسترده‌تر و سلسله‌ی سبز دالر دامنه‌دارتر می‌شود. دشمن دوم هر دو گروه صلح است. صلح شأن بین‌المللی، عیاشی فاحشه‌خانه های دوبی، می‌خانه‌های دوحه، کاباره‌های استانبول، موتر های زره و مودل سال، خانه های کود ۹۲ و صد ها امتیاز دیگر را خواهد ربود. پس زنده باد جنگ!

مراسم گرامی‌داشت از روز ملی بیرق در ولایت خوست هدف حمله مسلحانه قرار گرفته است.

طبق معلومات منابع محلی، در این رویداد که عصر روز جمعه، هشتم اسد، رخ داد دو تن جان باخته و بیش از ۳۰ تن زخمی شده‌اند.

قول اردوی ۲۰۳ تندر در شرق کشور اعلام کرد این حادثه در ولسوالی یعقوبی ولایت خوست رخ داده است.

این قول اردو گفت حمله بر یک مراسم مردمی که در نزدیکی یک قرارگاه نیروهای امنیتی برگزار شده بود، اجرا شده است.

کشته‌گان این حادثه غیرنظامی هستند. اکبرخان زدران، ولسوال یعقوبی ولایت خوست، می‌گوید که دو سرباز ارتش نیز در بین زخمیان شامل هستند.

مسوولیت این حمله را فرد و یا گروهی بر عهده نگرفته است.

از هفتم اسد در سراسر کشور به عنوان روز ملی بیرق بزرگ‌داشت می‌شود.

دو حادثه ترافیکی در ولسوالی قرغه‌ای ولایت لغمان در مسیر شاهراه کابل – جلال‌آباد ۲۰ کشته و ۱۸ زخمی برجای گذاشته است.

اسدالله دولت‌زی، سخنگوی والی لغمان، گفت حادثه نخست ناوقت جمعه‌شب، هشتم اسد، در منطقه نارنج باغ ولسوالی قرغه‌ای رخ داده است.

این حادثه ناشی از برخورد یک موتر سراچه با موتر نوع کاستر بوده است.

او گفت در این حادثه هشت تن کشته و ۱۰ تن دیگر زخمی شده‌اند که شامل کودکان و زنان می‌شوند.

حادثه دوم ساعت ۶:۰۰ روز شنبه، نهم اسد، در منطقه عزیزخان ولسوالی قرغه‌ای رخ داده است.

طبق معلومات اسدالله دولت‌زی، در این حادثه ۱۲ تن کشته و هشت تن دیگر زخمی شده‌اند.

این حادثه ناشی از برخورد یک موتر تودی با موتر نوع سراچه بوده است.

زخمیان این رویداد برای درمان به شفاخانه‌های ننگرهار و لغمان منتقل شده‌اند.

ولسوالی قرغه‌ای در ۲۰ کیلومتری جنوب‌شرق شهر مهترلام، مرکز ولایت لغمان قرار دارد. شاهراه کابل – جلال‌آباد نیز از این ولسوالی می‌گذرد و هر از گاهی شاهد وقوع حادثه‌های ترافیکی مرگ‌بار است.

حوادث ترافیکی در کنار رویدادهای امنیتی و حمله‌های انتحاری، یکی از مرگ‌بار‌ترین رویداد‌ها در کشور عنوان شده است.

موید یوسف مشاور امنیت ملی پاکستان در سفرش به واشنگتن به تازگی با جیک سالیوان مشاور امنیت ملی امریکا در باره افغانستان، امنیت منطقه و موضوعات مورد علاقه رایزنی کرده است.
جیک سالیوان روز گذشته در توییتی در مورد دیدارش با موید یوسف نوشته است: من امروز با مشاور امنیت ملی پاکستان ملاقات کردم تا در باره اتصال و امنیت منطقه و سایر عرصه‌های همکاری مشترک رایزنی کنم.
وی افزود دو طرف در مورد کاهش فوری خشونت‌ها در افغانستان و حل و فصل سیاسی درگیری از طریق مذاکرات گفت‌وگو کرده است.
موید یوسف مشاور امنیت ملی پاکستان نیز در مورد این دیدار گفته است که پیرامون مسایل مشترک دوجانبه، منطقه‌ای و جهانی با همتای امریکایی‌اش گفت‌وگو کرده است.
دو طرف همچنین توافق کرده‌اند که شتاب در همکاری‌های دوجانبه پاکستان و امریکا را حفظ کنند.

ادراه‌ی بازرس ویژه‌ی امریکا در امور افغانستان، در گزارش تازه‌ اش، نسبت به سقوط دولت هشدار داده و وضعیت نظامی دولت را نگران‌کننده توصیف کرده است. در گزارشی که روز چهارشنبه -۸ اسد- از سوی این اداره نشر شده، آمده است: «روند کلی به وضوح برای دولت افغانستان نامساعد است و در صورتی که به این وضع، رسیدگی نشود و اوضاع به حال قبل بازنگردد، بیم آن می‌رود که دولت آن کشور با بحران موجودیت روبه‌رو شود.»

از آغاز اعلام خروج سربازان ناتو تا اکنون، چندین مقام امریکایی از سقوط دولت هشدار داده و در آخرین مورد، سیگار که یک نهاد معتبر تحقیقاتی امریکا در افغانستان است، این هشدار را تکرار کرده است. این هشدارها، خبر از برداشت بدی می‌دهد که اگر بر اساس واقعیت‌های پشت پرده تحلیل شده باشد، قابل نگرانی است. مقامات و اداره‌های امریکایی، به اطلاعات دست اول دست‌رسی دارند و چنین هشدارهایی از این مرجع، بیش‌تر از هر مرجعی نگرانی مردم را افزایش می‌دهد؛ چون باور مردم به مؤثق‌بودن اطلاعات امریکایی، باعث می‌شود که بی‌باوری عمومی نسبت به دولت افزایش یافته و زمینه برای سقوط بیش‌تر فراهم شود.

هرچند مشخص نیست که امریکا، در فصل جدید افغانستان، به دنبال چیست؛ اما نشر این اطلاعات از سوی منابع وابسته به امریکا، این را نشان می‌دهد که عملا سیاستی در امریکا، به دنبال خلق نگرانی در افغانستان است. افزایش کمک مالی به افغانستان در بخش نظامی و ملکی، هم‌زمان با چنین ابرازنظرهایی، در تضاد قرار دارد. اگر امریکا از توان دولت افغانستان و طالبان آگاه است و می‌داند که طالبان دولت را سقوط می‌دهند، پس کمک‌ها و وعد‌ه‌هایی که به مردم و دولت می‌دهد، چیست؟

آن چه که شاید امریکا در پیش‌روی نظامی طالب و ضعف دولت نمی‌تواند ببیند، زمینه‌سازی دولت برای طالبان است. دولت، اگر طی دو ماه اخیر، به گونه‌ی عمدی میدان را برای طالبان خالی نمی‌کرد، طالبان توان و نیروی نظامی آن را نداشتند که در فاصله‌ی دو ماه، بیش‌تر از صد ولسوالی را سقوط داده و چندین شهر را به محاصره بکشانند. این سیاست دوگانه‌ی دولت بود که توانست از این مجرا، از یک سو توجه کشورهای کمک‌کننده را جلب کند و از سویی، امکان شکل‌گیری گروه‌های خودمختار قومی را خنثا کند که دولت دچار توهم شکل‌گیری آن شده بود.

دولت، باید بداند که تا این حد استفاده‌ی ابزاری از ارزش‌ها و جلوه دادن به طالب، قاعده‌ی بازی را از دستش بیرون می‌کند. تا کنون نیز موقعیت طالبان به حد کافی برجسته شده است. اگر طالبان بتوانند در مناطقی که به دست آورده اند، هم‌چنان حاکمیت داشته باشند و بندرهای تجارتی به دست شان باشد، در صورت آتش‌بس و شکل‌گیری حکومت عبوری، پافشاری بیش‌تری بر خواست‌های شان خواهند کرد و به سهم بیش‌تری، خواهند رسید. وضعیت بی‌نتیجه‌ی نظامی طی هفته‌های اخیر، این احتمال را به وجود آورده که هر دو طرف؛ دولت از نبود اراده و طالب از نبود نیرو و امکانات، به بن‌بست نظامی خورده است. این بن‌بست، گزینه‌ی حکومت عبوری را افزایش داده و این احتمال را به وجود آورده است که هر دو سمت، باقی چانه‌زنی‌های شان را در زمان حکومت عبوری خواهند کرد.

خطری که در صورت به‌واقعیت‌رسیدن این سناریو متوجه دولت می‌شود، تن‌دادن به خواست‌های طالبان است. اگر دولت جغرافیای طالبان را محدود نکند و این گروه بتواند با فشار، حکومت عبوری‌ای را به وجود بیاورد، به شیوه‌های ممکن، می‌توانند خواست‌های شان را بر دولت به وجود آمده اعمال کنند؛ چون دولتی که به اثر فشار این گروه مشروعیت یافته و به وجود آمده است، مبنای قانونی ندارد و نمی‌تواند برای دفاع از ارزش مشخصی، چانه‌زنی یا طرف‌داری کند. این سناریو، دولت عبوری را بی‌صلاحیت و بازی‌چه‌ی دست طالب خواهد کرد.

دولت، در صورتی می‌تواند خودش را از این سناریو نجات بدهد که وضعیت نظامی را بر طالبان دشوار کند. طالبان، با حمله‌های بی‌باکانه‌ بر شهرها، تلفات سنگینی داده و به قدر کافی آسیب نظامی دیده اند. این، فرصتی است برای دولت تا نیروهای باقی‌مانده‌ی طالبان را سرکوب و موقعیت نظامی و سیاسی ‌اش را بازآفرینی کند.

ترکیه اخیراً در بسیاری از مسائل بین‌المللی نقش فعالی داشته است و بعد از امریکا، بیش‌ترین حضور نظامی در جهان را دارد. این کشور در سه قاره آسیا، اروپا و آفریقا در 13 کشورحضور نظامی دارد. حضور نظامی ترکیه در بخش ترک‌نشین قبرس، سوریه، عراق، لیبیا، افغانستان، لبنان، کوزوو، بوسنی، آلبانی، سومالی، قطر، پاکستان و جمهوری آذربایجان، حکایت از نقش فعال و نظامی این کشور در سطح جهان دارد.

بعد از اعلام جدول خروج نیروهای ناتو تا 11 سپتامبر 2021 و مطرح شدن بحث تأمین امنیت میدان هوایی بین‌المللی کابل برای ادامه کمک‌های غیرنظامی اعضای این پیمان، ترکیه علاقه‌مندی خود را برای پیش‌برد این مأموریت ابراز داشته است. در تازه‌ترین مورد، رجب طیب اردوغان، رییس جمهور ترکیه گفته که این کشور تنها گزینه مناسب برای مدیریت اوضاع افغانستان است. این‌که چرا ترکیه بعد از خروج نیروهای سایر اعضای ناتو، علاقه‌مند است در افغانستان حضور نظامی داشته باشد و ثبات در این کشور را حفظ کند، دلایل متعددی دارد. محوریت جهان اسلام، هم‌سویی و اشتراک منافع با امریکا، اتحاد جهان ترک، نزدیکی به کشورهای بلوک شرق، سیاست نوعثمانی‌گری، مسائل تاریخی و فرهنگی و نظامی‌گری، از عمده‌ترین دلایل حضور این کشور در افغانستان محسوب می‌شود.

1 – محوریت جهان اسلام :

ترکیه در سال‌های اخیر به شدت تلاش دارد تا نقش محوری در جهان اسلام داشته باشد. این کشور تلاش می‌کند، رقبای سنتی‌اش در جهان اسلام مانند عربستان سعودی، امارات متحده عربی، مصر، ایران و قطر را کنار بزند و نقش محوری در جهان اسلام داشته باشد. روابط ترکیه با عربستان سعودی که از رقبای سنتی‌اش در میان کشورهای اسلامی است، در سال‌های اخیر به سردی گراییده است. ترکیه تلاش دارد در میان اعضای شورای همکاری خلیج فارس که رهبری آن در دست عربستان سعودی است، نفوذ کند و روابط خود را با قطر گسترش دهد. حتا این کشور در مسأله تحریم قطر توسط اعضای شورای همکاری خلیج فارس، از قطر حمایت و یک پایگاه نظامی در این کشور ایجاد کرد. هم‌چنان روابط این کشور با مصر بر سر مسأله بهار عربی به تیره‌گی گراییده است. ترکیه از گروه اخوان‌المسلمین در بهار عربی حمایت می‌کرد که با ساقط شدن حکومت محمد مرسی و اخوان‌المسلمین توسط ارتش مصر و به قدرت رسیدن عبدالفتاح السیسی، روابط این کشور با ترکیه دچار تنش است. برعلاوه، در مسأله مداخله نظامی ترکیه در لیبیا هم این کشور در تقابل با مصر، امارات متحده عربی و عربستان سعودی قرار گرفته است.

ترکیه در مسأله افغانستان هم کوشش می‌کند، نقش محوری خود در جهان اسلام را ایفا کند. این کشور در این اواخر تلاش کرد تا ابتکار عمل گفت‌وگوهای صلح میان دولت افغانستان و گروه طالبان را برعهده بگیرد و از مذاکرات صلح میان دو طرف میزبانی کند. اگرچه این کشور تاهنوز موفق به برگزاری این کنفراس نشده است؛ اما تلاش‌هایش برای برگزاری این کنفرانس حکایت از این دارد که انقره می‌خواهد یک محوریت را در جهان اسلام ایجاد کند تا یک میانجی مناسب برای حل‌وفصل مشکلات و تنش‌ها میان کشورهای اسلامی باشد. هم‌چنان علاقه‌مندی ترکیه به حضور نظامی در افغانستان، نیز ناشی از همین امر است که این کشور می‌خواهد بعد از خروج نیروهای ناتو ثبات را در افغانستان حفظ و از یک جنگ داخلی تمام‌عیار جلوگیری کند. این کشور هم با دولت افغانستان و هم با احزاب سیاسی این کشور روابط خوب دارد و با طالبان به صورت مستقیم وارد درگیری نظامی نشده است. بنابراین، ترکیه می‌تواند اوضاع را در افغانستان پس از خروج نیروهای خارجی، مدیریت کند.

2 – هم‌سویی و اشتراک منافع با امریکا :

انقره می‌خواهد از طریق حضور در افغانستان، خود را با ایالات متحده امریکا هم‌سو کند و با این کشور قدرتمند عضو ناتو، اشتراک منافع به وجود آورد. حمایت ایالات متحده از کردهای سوریه و خرید سیستم دفاع موشکی اس 400 توسط ترکیه از روسیه، از جمله موضوعات اختلاف‌برانگیزی است که روابط دو کشور هم‌پیمان در ناتو را دچار تنش کرده و اقتصاد ترکیه از سوی امریکا تحت تحریم قرار گرفته است. ترکیه برای این‌که بتواند یک منافع مشترک با ایالات متحده پیدا کند، می‌خواهد بعد از خروج امریکا و ناتو، در افغانستان حضور نظامی داشته باشد تا از یک‌سو بتواند اوضاع افغانستان را مدیریت کند و از جانب دیگر یک هم‌سویی با واشنگتن در مسائل بین‌المللی به وجود آورد. این هم‌سویی باعث می‌شود، اختلافات واشنگتن و انقره در مسائل جهانی تا حدودی کاهش یابد.

3 – اتحاد جهان ترک :

ترکیه می‌خواهد از طریق حضور در افغانستان با کشورهای ترک‌زبان آسیای میانه مانند اوزبیکستان، ترکمنستان، قزاقستان و قرقیزستان ارتباط بیش‌تر برقرار کند و یک اتحاد مشترک میان کشورهای ترک‌زبان به وجود آورد. این اتحاد از یک‌طرف جنبه هویتی و فرهنگی و از جانب دیگر هدف تجارتی – ترانزیتی دارد. با اتحاد کشورهای ترک‌زبان، یک هویت مستقل تباری و فرهنگی برای این کشورها تعریف می‌شود که این امر برای ترکیه که رهبری این حوزه فرهنگی را دارد، منفعت سیاسی کلان در پی خواهد داشت. هم‌چنان، اتحاد کشورهای ترک‌زبان منجر به افزایش تجارت و ترانزیت منطقه‌ای خواهد شد که برای تمام کشورهای این حوزه منفعت اقتصادی در پی دارد.

4 – نزدیکی با کشورهای بلوک شرق (چین و روسیه) :

ترکیه در سیاست خارجی خود در سال‌های اخیر بیش‌تر چندجانبه‌گرایی را دنبال کرده است. این کشور در تلاش است با کشورهای قدرتمند بلوک شرق مانند روسیه و چین روابط خود را گسترش دهد. گسترش روابط با بلوک شرق ناشی از دو دلیل است. نخست، از دید ملی‌گرایان و محافظه‌کاران ترکیه، این امر ریشه در جهان اسلام و آسیا دارد، بنابراین، در سیاست خارجی خود می‌خواهند اولویت نخست را به آسیا بدهند. دوم، گرایش ترکیه به شرق ناشی از برخورد سرد امریکا و اروپا با این کشور است. به طور مثال، ترکیه در چند سال گذشته به صورت مکرر تلاش کرده است تا عضویت اتحادیه اروپا را به دست آورد؛ اما از سوی این اتحادیه پاسخ منفی دریافت کرده است. هم‌چنین ایالات متحده از کردهای سوریه حمایت به دریغ کرده است که در تضاد با منافع انقره قرار دارد.

5 – سیاست نو عثمانی‌گری :

ترکیه بعد از سال 2002 و به دست گرفتن قدرت از سوی حزب عدالت و توسعه، بیش‌تر سیاست نوعثمانی‌گری را تعقیب می‌کند. نوعثمانی‌گری، تغییر عمده سیاست خارجی سنتی ترکیه کمالیسم است که بیش‌تر گرایش به غرب دارد؛ اما این سیاست حامی همکاری بیش‌تر در درون امپراتوری سابق عثمانی است. به عبارت دیگر، عثمانیسم نو سعی دارد جای پای ترکیه بین همسایه‌گانش را بدون از دست دادن تصویر بزرگ‌تر، محکم کند.

امپراتوری عثمانی در اوج قدرت خود، بالکان، خاورمیانه کنونی، شمال آفریقا و قفقاز را در کنترل داشت. سیاست نوعثمانی‌گری درگیر شدن ترکیه در این مناطق را تشویق می‌کند.

حضور نظامی ترکیه در افغانستان نیز در راستایی همین سیاست است. ترکيه با حضور در افغانستان از یک‌طرف می‌خواهد دست‌رسی بیش‌تر به کشورهای آسیایی میانه و قفقاز داشته باشد و از جانب دیگر سعی دارد با حضور در این کشور آسیای جنوبی، نفوذ خود را در دو کشور رقیب پاکستان و هند افزایش دهد.

6 – مسائل تاریخی و فرهنگی :

ترکیه روابط تاریخی با افغانستان داشته است. روابط این کشور به صورت رسمی در زمان امان‌الله خان با افغانستان ایجاد شده است. امان‌الله خان بیش‌تر تمایل به غرب داشت، سفرهایی به ترکیه داشت و می‌خواست از مصطفی کمال ” اتاترک “، بانی ترکیه امروزی، الگوگیری کند. بعد از امان‌الله خان، ظاهر شاه به دلیل حساسیتی که مردم نسبت به تجددخواهی و گرایش به فرهنگ غربی داشتند، به گسترش روابط با ترکیه علاقه‌مند نبود. داوود خان، نخستین رییس جمهور افغانستان به دلیل حمایت حزب دموکراتیک خلق افغانستان از کودتای او، بیش‌تر علاقه‌مند به روابط با مسکو بود. در زمان جهاد افغانستان، ترکیه از مجاهدین حمایت کرد و بعد از حادثه 11 سپتامبر، این کشور در چارچوب ناتو به افغانستان نیروی نظامی فرستاد و تلاش کرد تا میان افغانستان و پاکستان به حیث میانجی عمل کند.

برعلاوه، ترکیه با قوم اوزبیک افغانستان اشترکات فرهنگی دارد و بورسیه‌های تحصیلی زیادی را سالانه برای آنان فراهم می‌کند. هم‌چنان از لحاظ روابط سیاسی، مقامات این کشور با مارشال عبدالرشید دوستم، رهبر حزب جنبش ملی اسلامی افغانستان روابط بسیار مستحکمی دارد و در بسیاری از تنش‌‎هایی که بین دولت مرکزی افغانستان و مارشال دوستم پیش آمده، میانجی‌گری کرده است.

ترکیه در حال حاضر با بسیاری از جریان‌های سیاسی افغانستان روابط خوبی دارد و در تلاش است تا به یک بازیگر مهم در قضایای سیاسی این کشور مبدل شود.

7 – نظامی‌گری :

ترکیه در این اواخر در سیاست خارجی‌اش به قدرت سخت روی آورده است. این کشور می‌خواهد برای دست‌یابی به منافع ملی‌اش از گزینه نظامی استفاده کند. هم‌اکنون این کشور از لحاظ قدرت نظامی رتبه نهم را در جهان دارد و بعد از امریکا در پیمان ناتو بیش‌ترین پرسونل نظامی را دارد. هم‌چنان این کشور در سه قاره اروپا، آسیا و آفریقا – 13 کشور جهان- حضور نظامی دارد. مداخله نظامی ترکیه در لیبیا و حمایتش از دولت وفاق ملی آن کشور به رهبری فائز سراج، مداخله نظامی این کشور در شمال سوریه برعلیه کردها و ارتش سوریه، ایجاد پایگاه‌های نظامی در قبرس شمالی، حضور نظامی در سومالی و افغانستان، حمایت تسلیحاتی و نظامی از آذربایجان در جنگ قره‌باغ، همه از استفاده از گزینه نظامی در سیاست خارجی این کشور حکایت دارد.

ترکیه با حضور نظامی و قدرت سخت در افغانستان، می‌خواهد از یک‌طرف اوضاع این کشور بعد از خروج نیروهای خارجی را مدیریت کند و از جانب دیگر به سایر اهدافش دست یابد.

مجاهد می‌گوید وی ۲۰ سال اسلحه آمریکایی به دست داشته و در ویدیوهایی که شبکه‌های اجتماعی موجود است خاشه مسلح و از نیروهای آمریکا بوده و علیه ما در جنگ دخیل بود.

گفتنی است که مقام‌های محلی در قندهار یکم اسد خبر دادند که طالبان نظر محمد معروف به «خاشه جوان» را از خانه‌اش بیرون برده و تیرباران کردند.

نظرمحمد از چهره‌های مشهور پولیس در قندهار بود و به دلیل خوش‌طبعی که داشت و فکاهی‌هایی که می‌گفت، در بین کاربران شبکه‌های اجتماعی پرطرف‌دار بود.

جسد این سرباز پولیس در ولسوالی دند ولایت قندهار در حالی یافت شده است که دستانش به پشت بسته بود.

قابل ذکر است که کشته شدن خاشه جوان واکنش‌های زیادی را در پی داشت.

شماری از کاربران افغان در رسانه‌های اجتماعی از عدم اعتبار به سخنان طالبان گفته و نوشتند، طالبان افراد را بدون مرتکب شدن جرمی می‌کشند و سپس دست داشتن در قتل را رد می‌کنند.

امرالله صالح، معاون نخست رییس‌جمهوری در واکنش به این رویداد در صفحهٔ فیسبوکش نوشت: ویدیوی لحظات قبل از اعدام صحرایی خاشه جوان قندهاری نشان می‌دهد که طالب نه به شریعت پابند است، نه محکمه دارد، نه قانون و نه انسانیت.

احمد رومان عباسی از ورزشکاران کشورمان، در این رابطه نگاشته است: جرم خاشه چه بود؟ به زبان دیگری: بِأَیِّ ذَنْبٍ قُتِلَتْ. او که طنز می‌گفت، کمیدین بود و مردم را می‌خنداند، چرا باید چنین وحشیانه و بی‌رحم دستگیر و به قتل برسد؟

محمد سرور دانش، معاون دوم رییس‌جمهوری نیز نوشت: تیرباران خاشه یکبار دیگر ماهیت دردمنشانه دشمنان این سرزمین و دشمنی آنان را با فرهنگ و هنر و آزادی و آزادگی به نمایش گذاشت.

رسول ایمان از سینماگران کشور نیز در صفحهٔ فیسبوکش نوشت: کمیدین خوب کشور نظر محمد خاشا را شهید ساختند. حقوق بشر کجاست؟

شماری از کاربران نیز با نگرانی نوشته اند: طالبان فردا تمام مردم افغانستان را بجرم حمایت از خارجی ها و نظام جمهوری اسلامی قتل عام خواهند کرد.

عمران خان، نخست‌وزیر پاکستان می‌گوید پاکستان در قبال اقدامات طالبان پس از خروج نیروهای خارجی از افغانستان مسئول نیست.

عمران خان امروز (پنجشنبه، ۷ اسد) در نشستی با خبرنگاران افغان گفت کارهایی که طالبان انجام می‌دهند یا نمی‌دهند، به پاکستان هیچ ربطی ندارد. به نقل از روزنامه «دان»، او گفته است: «ما مسوولیتی نداریم و سخنگوی طالبان نیستیم.»

نخست‌وزیر پاکستان به خبرنگاران افغان گفت مردم افغانستان یک راه برای انتخاب دارند. او تشریح کرده است شهروندان افغانستان یا راه حل نظامی مورد حمایت امریکا را دنبال کنند و یا این‌که در این کشور یک دولت فراگیر و توافق سیاسی را دنبال کنند. به گفته او راه دوم تنها راه حل قضایای افغانستان است.

او بار دیگر تأکید کرد شروع جنگ داخلی در افغانستان به نفع پاکستان نیست و این کشور علاقه‌ای به حمایت از شخصی برای تصرف افغانستان ندارد.

عمران خان گفته است که هیچ یکی از طرف‌های درگیر جنگ افغانستان، به تنهایی قادر به تصرف این کشور نیست. به گفته او، دولت پاکستان به این باور رسیده است که افغانستان هرگز از خارج قابل کنترل نیست.

او افزود پاکستان با هر دولتی مردم افغانستان انتخاب کنند، روابط خوبی برقرار خواهد کرد.

نخست‌وزیر پاکستان هم‌چنان از امریکا انتقاد کرد و گفت این کشور زمانی‌ که ۱۵۰ هزار نیروی ناتو در افغانستان حضور داشتند، باید از راه قدرت با طالبان صحبت می‌کرد. به گفته او اکنون که چند هزار سرباز باقی مانده، چگونه انتظار دارد که طالبان مصالحه کنند؟ پیش‌تر نیز عمران خان گفته بود با خروج نیروهای امریکایی از افغانستان، طالبان خود را فاتح میدان می‌دانند و بعید است که تن به مصالحه دهند.

این گفته‌ها در حالی ابراز شده که طالبان با خروج نیروهای خارجی از افغانستان، حملات‌شان را تشدید کرده‌اند. طبق معلومات وزارت دفاع امریکا، طالبان در جریان دو ماه اخیر بیش از ۲۱۰ ولسوالی را تصرف کرده‌اند.

از سویی خبرگزاری نشانه به نقل از روزنامه «دان» پاکستان که شام روز چهارشنبه (۶ اسد) می‌نویسد: در گزارشی آمده است که فؤاد حسین چودهری وزیر اطلاعات پاکستان در نشستی در اسلام‌آباد می‌گوید که برای اتصال این کشور به آسیای مرکزی و اروپا تأمین ثبات در افغانستان حیاتی است.

وی می‌افزاید که اسلام‌آباد در پی ایجاد یک خط آهن میان بندر گوادر و شهر تاشکند است تا پاکستان را از طریق افغانستان به اوزبیکستان و آسیای مرکزی وصل سازد که برای تطبیق این برنامۀ مهم، تأمین ثبات در افغانستان حیاتی است. به بیان او، پاکستان در چوکات این برنامۀ بزرگ منطقه‌ای تلاش دارد اقتصاد خود را توسعه دهد.

نقشۀ راه احداث خط آهن میان پاکستان و اوزبیکستان از راه افغانستان سال گذشته بین سه کشور توافق شده است، اما به باور رییس‌جمهور غنی با افزایش خشونت‌ها در کشور این برنامۀ بیش از پیش با چالش روبه‌رو شده است.

طالبان در اوضاع کنونی افغانستان با دو حربه جنگ و صلح به طور همزمان به پیش می روند. در میدان جنگ توانسته اند برخی مناطق و ولسوالی ها را  در ولایات مختلف تصرف کنند و این در حالی ست که مذاکرات بین الافغانی میان دولت افغانستان و طالبان در دوحه قطر علی رغم افت و خیزهایی که شاهد بوده هفته گذشته با سفر هیات عالی رتبه حکومت افغانستان به رهبری داکتر عبدالله عبدالله رئیس شورای عالی مصالحه ملی وارد فاز جدی تری شد. نگاهی به این رویه طالبان پیش بینی آینده افغانستان و نوع نظامی سیاسی در این کشور را سخت و پیچیده کرده است و مشخص نیست اگر مذاکرات نتیجه ندهد و طالبان از طریق زور یک بار دیگر در افغانستان به قدرت برسند در برخورد با موضوعاتی چون «حقوق زنان، حقوق بشر، آزادی بیان، کار زنان و حقوق اقلیت های دینی» چگونه برخورد خواهند کرد.

حجت الاسلام و المسلمین سلطان حسین فهیمی بزرگمهر، کارشناس مسائل دینی، در مصاحبه با خبرگزاری رها و در بررسی روش و منش گذشته و امروز طالبان و به طور کلی جریان شناسی پرشتاب طالبان می گوید طالبان در یک خلأ قدرت در افغانستان با سیاست خطرناک و هدف از پیش تعین شده در خانه ای به نام پاکستان از مادری به نام عربستان از پدری به نام شطیان بزرگ با قابله ای به نام انگلیس روباه پیر متولد شد.  

استاد بزرگمهر به عنوان سند این ادعا به اظهارات مرحومه مغفوره بی نظیر بوتو، نخست وزیر اسبق پاکستان که در یک مصاحبه رسمی بیان شده بود اشاره می کند. بی نظیر بوتو به دلیل این اظهارات تاوان سختی داد و جانش را هم به عنوان تاوان از دست داد.

به گفته آقای بزرگمهر طالبان بر اساس دو سیاست « اختلاف بینداز و حکومت کن و ایجاد بحران و مدیریت بحران» از همان ابتدا ایجاد شد و هم اکنون به پیش می رود. این گروه مجری جنگ نیابتی دیگران در افغانستان است. این سیاست تزویرآلود و معاویه ای به دلیل جلوگیری از پروژه به اتمام رساندن غدیرو سیاست عدالت خواهی علی علیه السلام  طراحی وپایه ریزی شده است. هر جریان ضد عدالت، خشونت و تکفیر و تحجر را در ذات خود دارد.

این مدرس حوزه و دانشگاه افزود:«جریان پرشتاب طالبان، شتابش هم ازجزم گرایی شان  نشات می‌گیرد. طالبان نه در ساختار و نه در عقیده  تغیر نکرده است فقط در روش چگونه به قدرت رسیدن تغیرکرده، حرف زدن دیپلماتیک را یاد گرفته از دروغ گفتن سیاسی خوب کارمی گیرند در حالیکه از نظرعمل کرد، خشونت، کشتار، وحشت افگنی، بی رحمی، ظلم، زورگویی، تکفیر، امارت اسلامی از نوع برداشت خود، جزم گرایی هیج فرقی نکرده اند.

طالبان همان ادامه حاکمیت یک قوم خاص در 280 ساله است که تا به حال یک حاکم عادل  که نسبت به مردمش محبت داشته باشد در افغانستان به قدرت نرسد.  طالبان از یک قوم اقلیت است که احتمالا 40 درصد در مقابل فارسی زبانان 60 درصد قراردارد، حاکمیت یک قوم اقلیت بر یک اکثریت ظلم آشکاراست. این قضیه را طالبان فهمیده و خطر به قدرت رسیدن بقیه اقوام فارسی زبان را خوب درک کرده اند، لذا اگرامارتی ها بر افغانستان مسلط شوند سیاست تغیر جمیتی را پیاده خواهند کرد. درمناطق غیرپشتون  ازحدود 45 میلیون جمعیت پشتون وزیرستان پاکستان حدود 10 یا 15 میلیون نفر را جابه جا خواهند کرد تا تبدیل به یک قوم اکثریت شوند و به حکومت دایمی و همیشگی در افغانستان تبدیل شوند.

رئیس حوزه علمیه حیدریه بلخاب در ادامه به غدیر اشاره کرد و آن را «عیدالله الاکبر» خواند.

وی افزود غدیر، یک پروژه و تکمیل یک اتمام است که در مقابلش نقص و نقض قراردارد

بعد از قصه پرغصه غدیر، 2 سیاست طی 20 سال شکل گرفت: یکی، سیاست عدالت محور که درراس آن علی علیه السلام وخدای علی است و دیگر سیاست تزویر و معاویه محور که در مقابل عدالت خواهی قرار دارد و در راس آن معاویه وعمرو عاص قرار دارد.

این دو سیاست در تقابل هم  قرارگرفتند: تقابل عدالت و ظلم.  در طول 5 سال، جریان فتنه به وجود آمد، از بقایای جمل، نهروان، صفین به نام خوارج که قرائت جدید از اسلام بود متاسفانه  شکل گرفت. این فتنه ها در اثر فاصله گرفتن از غدیر بود که قرار بود یک پروژه الهی به اتمام برسد که صد متاسفانه ناقص ماند لذ اقرائت ها و برداشت های ناقص از اسلام آغازشد.  

آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا گفته است در صورتی که چین به دنبال “حل مسالمت‌آمیز منازعات” و یک دولت “واقعا انتخابی و فراگیر” در افغانستان باشد، مداخله و حضور احتمالی آن کشور در امور افغانستان می‌تواند “یک اقدام مثبت” تلقی شود.

این اظهارات آقای بلینکن یک روز پس از سفر نمایندگان گروه طالبان به چین و دیدار آن‌ها با مقام‌های آن کشور بیان شده است.

وزیر خارجه آمریکا که در سفری رسمی به هند رفته است در پاسخ به سوالی درباره مذاکرات صلح افغانستان گفته است:”هیچ کس علاقه‌ای به تصرف نظامی کشور توسط طالبان و احیای امارت اسلامی ندارد.”

او از طالبان خواسته که به شکل “صلح آمیز” سر میز مذاکره حاضر شوند.

روز گذشته (۶ اسد) ملا عبدالغنی برادر، معاون گروه طالبان و هیأت همراهش با ونگ یی، وزیر خارجه چین دیدار کردند.

در این دیدار وزیر خارجه چین به هیأت طالبان گفته است انتظار می‌رود این گروه” نقش مهمی در روند صلح‌آمیز آشتی و بازسازی افغانستان داشته باشند”.

وزارت خارجه افغانستان نیز در اعلامیه‌ای گفت چین قبلا دولت افغانستان را از این سفر مطلع ساخته است. در این اعلامیه همچنین آمده است که افغانستان انتظار دارد تا “دولت چین در راستای تقویت اجماع منطقه‌ و اعمال فشارهای بین‌المللی بر طالبان در جهت قطع خشونت‌ها، برقراری آتش‌بس، تأمین صلح و ختم حضور تروریستان خارجی در افغانستان، نقش ارزندۀ خود را ایفا نماید.”

یک سخنگوی طالبان در توییتی نوشته است طرف چین در این دیدار “به تعهد خود برای ادامه کمک به افغان‌ها تاکید کرده است و گفته است آنها در مسائل افغانستان دخالت نخواهند کرد اما به حل مشکلات و برقراری صلح در این کشور کمک خواهند کرد.”

وزارت امور خارجه چین در اعلامیه‌ای گفته است این کشور سیاست “عدم دخالت” در امور داخلی افغانستان را در پیش خواهد گرفت.

در این اعلامیه آمده است:”خروج عجولانه نیروهای آمریکا و ناتو از افغانستان در واقع نشان‌دهنده ناکامی سیاست آمریکا در قبال افغانستان است و مردم افغانستان اکنون فرصت مهمی برای ثبات و توسعه کشور خود دارند.”

گروه در ماه‌های گذشته با تصرف بخش‌هایی از ولایت بدخشان که مرزی باریک با چین دارد، خود را با این کشور نزدیک کرده است. روندی که می‌تواند برای پکن نگران کننده باشد.

در ماه‌های گذشته رهبری طالبان به کشورهای مهم منطقه از جمله ایران و ترکمنستان هم سفر کرده‌اند و سفر اخیر نمایندگان طالبان به چین نشان می‌دهد این گروه در حال شناخته شدن به عنوان یک نیروی مهم سیاسی در صحنه بین المللی است.

تصاویر نشرشده در رسانه‌های اجتماعی، نشان می‌دهد اسماعیل‌خان، با شماری از افرادش، ‏جنگ با طالبان در ولسوالی گذره‌ی هرات را رهبری می‌کند.‏

از سویی هم، گفته می‌شود جلیل‌احمد، از محافظان اسماعیل‌خان، در جریان درگیری با ‏جنگ‌جویان طالب جان باخته است.‏

این فرمانده‌ی پیشین جهادی، در حالی رهبری جنگ در ولسوالی گذره‌ی هرات را به عهده گرفته ‏که چهارشنبه‌شب -۶ اسد-، جنگ‌جویان طالب، حمله‌های سنگینی را بر پاس‌گاه‌های امنیتی در ‏نزدیکی پل مالان ولسوالی گذره راه‌اندازی کردند.‏

در نتیجه‌ی درگیری در این ولسوالی، یک سرباز پلیس کشته شده و ۱۲ تن از نیروهای امنیتی نیز ‏به دست جنگ‌جویان طالب اسیر شده اند.‏

بر اساس گزارش سیگار همه جنگنده‌های نیروی هوایی افغانستان دستکم ۲۵ درصد بیشتر از حد توصیه شده پروازی برای مبارزه با پیکارجویان طالب در حال فعالیت هستند.

به این ترتیب از زمانی که این جنگنده‌ها مطابق با برنامه‌ریزی‌های استاندارد باید برای بررسی و ترمیم روی زمین قرار داشته باشند کم می‌شود که می‌تواند خطرناک باشد.

در گزارش سیگار آمده است که آمادگی پنج هواپیما از مجموع هفت هواپیمای نظامی افغانستان برای انجام عملیات به دلیل استفاده بیش از حد کاهش یافته است.

این اداره همچنان گفته است که پیکارجویان طالب حملات خود را افزایش داده و با آغاز خروج نیروهای خارجی از افغانستان نیروهای قراردادی ایالات متحده که برای بررسی و تعمیر این هواپیماها در افغانستان حضور داشتند نیز در حال ترک خاک این کشور هستند.

به دنبال تشدید جنگ در افغانستان و عدم تمایل طالبان به گفتگوهای جدی، رئیس جمهور غنی گفت هرگز تسلیم برنامه‌هایی که کشور را ویران می‌کنند، نخواهد شد.

غنی روز پنجشنبه در مراسمی ‌به مناسبت روز پرچم ملی گفت: “ما گزارش‌هایی در مورد ویرانی افغانستان دیده‌ایم، گزارش‌هایی که از خارج و توسط شبکه‌هایی که می‌خواهند افغانستان را به میدان جنگ تبدیل کنند، تهیه شده است.”

به گفته وی، اگر طالبان به قضاوت با شمشیر باور داشته باشند، نیروهای دفاعی و امنیتی افغانستان آماده پاسخگویی با شمشیر هستند؛ اما استفاده از زور موثر نیست و راه حل اساسی ادامه گفتگو و رسیدن به یک توافق سیاسی است.

رئیس جمهور گفت: “با رسیدن به صلح، تمام درد مردم افغانستان التیام خواهد یافت.”

غنی اظهار داشت مردم افغانستان خواهان یک دولت قدرتمند هستند؛ دولتی که بتواند نماینده آنها در یک چارچوب قانونی باشد، نه دولتی که با زور به دست آمده است.

رئیس جمهور در بخشی دیگر از سخنان خود تأکید کرد پرچم افغانستان سمبل غرور چندین هزار ساله مردم این کشور و نمونه بارز عزم و اراده ملی است. حکومت افغانستان روز پنجشنبه (۲۹ جولای ۲۰۲۱) را به عنوان روز پرچم ملی اعلام کرده است و در سال‌های اخیر، طی این روز پرچم افغانستان در سراسر کشور به اهتزاز درآمده است.

این در حالی است که هیئت طالبان با وزیر خارجه چین ملاقات کرده‌اند. ملا غنی برادر، معاون رهبر طالبان، در راس یک هیات به چین سفر کرده، با وزیر امور خارجه این کشور دیدار کرد. به گزارش رویترز، وزیر امور خارجه چین به هیئت طالبان گفت که انتظار می‌رود این گروه “نقش مهمی ‌در روند آشتی و بازسازی صلح آمیز افغانستان داشته باشد”. وزیر خارجه چین همچنین اظهار امیدواری کرد که طالبان بتوانند “جنبش اسلامی‌ ترکستان شرقی” را که از سوی چین تهدیدی برای امنیت ملی محسوب می‌شود، سرکوب کنند.

از سوی دیگر، آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه ایالات متحده در سفر به هند از ادامه حملات طالبان ابراز نگرانی کرده، از طالبان خواست که جلوی خشونت‌ها را بگیرند و به میز مذاکره برگردند. وی گفت: ایالات متحده با یک سفارت قوی و برنامه‌هایی برای حمایت از زنان و دختران به توسعه اقتصادی، بشردوستانه و پشتیبانی از نیروهای امنیتی افغانستان ادامه خواهد داد. بلینکن از طالبان خواسته است خشونت را متوقف کرده و به میز مذاکره برگردند. به گفته وی، تنها راه حل مشکلات افغانستان سر میز مذاکره حاصل می‌شود، نه در میدان جنگ.

در خبرهای دیگر آمده است که حدود یک هفته از برقراری قانون منع رفت و آمد شانه در ۳۱ ولایت می‌گذرد. وزارت داخله با اعلام تصمیم دولت، گفت که مقررات منع رفت و آمد در تمام ولایات به استثنای کابل، پنجشیر و ننگرهار از ساعت ۱۰:۰۰ تا ۴:۰۰ صبح برقرار است. گفته می‌شود هدف این طرح جلوگیری از نفوذ طالبان به شهرها و حملات احتمالی این گروه است.

همزمان با آغاز رسمی این ‌روند، پلیس بامیان نیز مردم را از گشت و گذار در شهر در طول شام منع کرده است. شماری از باشندگان ولایت بامیان با تصمیم دولت مخالفت کرده و خواستار لغو آن شده‌اند. والی بامیان می‌گوید که وضعیت امنیتی در این ولایت عادی است و هیچ نگرانی وجود ندارد.

عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحۀ ملی می‌گوید، اگر طالبان به راه حل نظامی باور داشته باشند، روند جاری صلح به نتیجه نخواهد رسید.

آقای عبدالله امروز (چهارشنبه، ششم اسد) در نشست بورد نظارت و انسجام در ارگ ریاست‌جمهوری تصریح کرد تلاش برای دست‌یابی قدرت از راه نظامی به ادامۀ جنگ در کشور می‌انجامد.

آقای عبدالله افزود اگر طالبان فکر می‌کنند پس از خروج نیروهای خارجی از افغانستان با استفاده از راه نظامی بر کشور مسلط خواهند شد، در اشتباه هستند. به گفتۀ او، ادامۀ گفت‌وگوهای صلح که امروزه به اولویت شهروندان کشور بدل شده است، یگانه راه حل برای ختم جنگ در کشور است و می‌تواند افغانستان را به صلح برساند.

آقای عبدالله با اشاره به ادامۀ گفت‌وگوهای صلح در دوحه خاطرنشان ساخت این تلاش‌ها با گذشت ده ماه نتیجۀ قابل قبول نداشته است.

به گفتۀ رییس شورای عالی مصالحۀ ملی، طالبان باید همۀ مسایل را در میز گفت‌وگوهای صلح مطرح کنند و خود را با جدیت کامل برای یک توافق سیاسی آماده بسازند.

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که سه هفته پیش آقای عبدالله با ملاعبدالغنی برادر، معاون سیاسی طالبان در دوحه دیدار کرد. این دیدار اما به روند صلح کشور هیچ کمکی نکرده است.

آقای وردک گفت این هیأت به دعوت رسمی چین، به این کشور سفر کرده است.

به گفته وی در این دیدارها پیرامون صلح، مسائل سیاسی، اقتصادی و امنیتی گفت‌وگو شده است.

سخنگوی دفتر سیاسی پیکارجویان طالب گفت این گروه به چین اطمینان داده است از خاک افغانستان علیه امنیت هیچ کشوری استفاده نخواهد شد.

او تأکید کرده که چین نیز به همکاری خود با مردم افغانستان ادامه می‌دهد. همین‌طور محمد نعیم افزود کشور چین اطمینان داد در امور داخلی افغانستان مداخله نمی‌کند.

این هیأت در حالی به چین سفر کرده است که پیکارجویان طالب حملات‌شان را در نقاط مختلف افغانستان از جمله ولایت بدخشان هم مرز با چین افزایش داده‌اند. اعضای پیکارجویان طالب در جریان ماه‌های اخیر بیش از ۱۰۰ ولسوالی را تصرف کرده‌اند.

محمد اشرف غنی رییس جمهور کشور امروز چهارشنبه ( ۶ اسد) در نشست ویژه بورد مشترک نظارت و انسجام گفت که برای طالبان یگانه راه حل، توافق سیاسی است که از سوی شهروندان این کشور پذیرفته شود.
او در این نشست، از جامعه جهانی درخواست کرد که تمایل طالبان و حامیان این گروه را برای رسیدن به راه حل سیاسی مرور کند.
رییس جمهور غنی تاکید کرد که طالبان با گروه‌های تروریستی بین‌المللی ارتباط دارند.
او افزود: «ورود شبکه‌های تروریستی بین‌المللی به ویژه جیش محمد، لشکر طبیه و داعش ابعاد جدید منطقه‌‌ای و بین‌المللی به جنگ می‌دهد».
او بیان کرد که علمای اسلام در سراسر جهان گفتند، جنگی که طالبان در پیش گرفته‌اند، هیچ بعد دینی و مذهبی ندارد.
این در حالی‌ست که از سه ماه قبل، جنگجویان طالبان حملات شان بر مواضع نیروهای دولتی را در اکثر نقاط کشور افزایش داده و این گروه موفق شده که مناطق مهم و استراتژیک مانند گذرگاه های مرزی را نیز تصرف کند.