یک منبع امنیتی در ولایت بغلان گفت پس از چاشت امروز (پنجشنبه، ۱۰ میزان)، نیروهای امنیتی، عملیاتی را به منظور پاک‌سازی منطقه‌ی چشمه‌شیر شهر پلخمری، راه‌اندازی کردند.
به گفته‌ی منبع، در جریان درگیری، دو سرباز امنیتی، جان باختند.
از سویی هم، یک منبع در ریاست صحت ولایت بغلان گفت در جریان این درگیری، آمر امنیت فرماندهی پولیس بغلان و چهار سرباز امنیتی، زخمی شدند و در حال حاضر، به شفاخانه انتقال یافته اند.
به گفته‌ی منبع، در جریان درگیری، دو سرباز امنیتی نیز جان باخته اند.
ولایت بغلان در شمال-شرق افغانستان، از ولایت‌های ناامن است. طالبان با حضور گسترده در این ولایت، شاهراه کابل–شمال را به شدت ناامن کرده اند.
یکی از استادان دانشگاه کابل گفت: «اگر نشانه‌های درون متنی طالبان را مورد برسی قرار دهیم خواهیم دید که طالبان وابسته به آمریکا است و اهداف آنها را دنبال می‌کند.»
داکتر محمد هاشم عصمت الهی روز پنجشنبه در نشست مجازی با موضوع «بررسی تحولات و تحلیل وضعیت حال و آینده افغانستان» که با همکاری پژوهشکده امام رضا (ع) در ولایت خراسان رضوی در ایران برگزار شد افزود: باید بازی جدید آمریکا با موضوع صلح طالبان را بشناسیم و بدانیم که در طول ۴۰ سال گذشته، آمریکا به هیچ یک از وعده‌های خود در قبال کشور افغانستان عمل نکرده است.
وی ادامه داد: آمریکا اکنون ماموریت جدیدی در دوحه قطر با عنوان میانجیگری بین دولت افغانستان و رهبران طالبان که به مذاکرات بین الافغانی معروف است، آغاز کرده و تاکنون ۱۱ نشست آن برگزار شده است.
این استاد دانشگاه گفت: از زمان ظهور طالبان تاکنون ۲۶ سال می‌گذرد و این جریان یکی از پُر چالش‌ترین جریان‌ها در مناسبات سیاسی، اجتماعی و فرهنگی افغانستان است.
وی افزود: در طول مذاکرات قطر توافقات پنهانی بین طالبان و آمریکا صورت گرفته که اطلاعات دقیقی از آن در دسترس نیست تا اهداف پنهانی این مذاکرات شفاف شود ولی تاکنون آزادی بیش از پنج هزار زندانی طالبان با فشار آمریکا بر دولت افغانستان تحمیل شده است.
عصمت الهی ادامه داد: همچنین موضوع خروج آمریکا از افغانستان با محوریت ایجاد حکومت عبوری و موقتی نیز در دستور کار این مذاکرات قرار دارد که بنا به شواهد موجود اراده‌ای برای خروج آمریکا از افغانستان در آن دیده نمی‌شود.
وی با اشاره به حکومت پنج ساله طالبان بر افغانستان گفت: عملکرد طالبان در آن زمان جز خشونت و تحجر بر اقوام کشور افغانستان دستاوردی نداشت زیرا هیچ یک از مولفه‌های یک حکومت مانند، نظم، امنیت، ثبات سیاسی، توسعه و سازندگی را نداشت.
استاد دانشگاه کابل افزود: ترامپ در یکی از سخنرانی های خود، طالبان را قاتلان حرفهای و اجاره‌ای که از کشتن لذت می‌برند معرفی کرد و گفت البته قرار نیست آنها آمریکایی‌ها را بکشند بلکه با دولت و مردم خود سرو کار دارند.
وی ادامه داد: استعمار همیشه با استفاده از عالمان دینی بدون بصیرت در این منطقه به دنبال اهداف خود بوده است و اکنون که بواسطه شکست داعش، سلطه آمریکا در منطقه رو به افول است می‌خواهد با حمایت از طالبان به عنوان یک گروه دینی بی بصیرت به خواسته‌های خود برسد و بر همین اساس می‌توان گفت که طالبان تهدید بزرگی برای این منطقه است.
عصمت الهی گفت: عالمان دینی با ایفای نقش پیامبرگونه خود برای جامعه، همیشه نقش هدایتگری و رهبری را دارند و استعمارگران نیز به دنبال این هستند که در میان عالمان دینی نفوذ کرده و امیال خود را از طریق آنها پیگیری کنند ولی در ایران این توطئه‌ها توسط امام خمینی (ره) با استراتژی نه شرقی و نه غربی پایان گرفت.
وی افزود: بیشتر مردم کشور افغانستان اهل سنت و حنفی مذهب هستند و با سَلفی و وهابیت مخالفت دارند و جریان القاعده سَلفی است که با اعتقادات و مذهب مردم افغانستان سازگاری ندارد.
این استاد دانشگاه ادامه داد: شکل گیری جریان طالبان با محوریت ملّاعمر دارای انگیزه‌های بیرونی و بر اساس اراده برخی کشورها مانند آمریکا، پاکستان و عربستان بود.
وی گفت: آمریکا به دنبال انتقال نفت و گاز ترکمنستان و آسیای‌میانه به سوی پاکستان و ایجاد یک مسیر ترانزیتی با حمایت شرکت‌های آمریکایی و عربستانی بود.
عصمت الهی افزود: آنها به دنبال روی کار آمدن دولت موقت و عبوری در خارج از افغانستان و از مسیر طالبان بودند ولی حضور احمد شاه مسعود و مخالفت او را پیش‌بینی نمی‌کردند.
وی با بیان اینکه طالبان تعدادی طلبه علوم دینی بودند که نحوه استفاده از ابزار نظامی را نمی‌دانستند ادامه داد: نیروهای سازمان اطلاعات نظامی پاکستان (آی.اس.آی) در پوشش طلاب علوم دینی به افغانستان وارد شده و به حمایت از ملّاعمر در داخل افغانستان به مبارزه پرداختند.
طالبان در سال ۱۳۷۳ در شهر قندهار با رهبری ملاّعمر شکل گرفت و سپس شورای علما در قندهار او را به عنوان امیرالمومنین برای جهانیان معرفی کرد. وی با اعلام جهاد با دولت مستقر در کابل به مبارزه پرداخت و سپس با تسخیر سایر ولایات در افغانستان اعلام حکومت کرد.
پس از آن که اتحادیه اروپا با نشر اعلامیه ای خواهان آتش بس فوری در افغانستان شد صدیق صدیقی سخنگوی ریاست جمهوری افغانستان گفت افغانستان از این خواست اتحادیه اروپا استقبال می کند.
آقای صدیقی امروز پنجشنبه (۱۰میزان) در توییتی گفت: «جمهوری اسلامی افغانستان شدیداً از خواست پارلمان اروپا برای آتش بس فوری و دائمی و محکومیت خشونت استقبال می کند».
رونالد کوبیا، نماینده خاص اتحادیه اروپا برای افغانستان نیز در توییتی نگاشت پارلمان اروپا به عنوان دموکراتیک‌ترین پارلمان انتخاب‌شده علاوه بر درخواست گفتگوهای جامع صلح و آتش‌بس فوری، خشونت‌های جاری در افغانستان را محکوم کرده است.
درخواست آتش بس فوری
در اعلامیه‌ای پارلمان اروپا که ناوقت روز گذشته چهارشنبه، ( ۹ میزان) منتشر شده خشونت‌های هفته‌ی اخیر در افغانستان نکوهش شده و تصریح گردیده تا افغانستان در شرایط حساس کنونی ثبات داخلی داشته باشد.
پارلمان اتحادیه اروپا تاکید کرده: «از تمام جناح‌ها می‌خواهیم که آتش‌بس فوری و دایمی برقرار کنند. نیاز است که عاملان حملات تروریستی اخیر و خشونت مداوم باید پاسخگو باشند».
در اعلامیه از مذاکرات بین‌الافغانی استقبال و گفته شده است که روند صلح جامع، پیش‌شرط پایان‌دادن به کشتار و ویرانی‌ها و ایجاد ثبات، امنیت و صلح می‌باشد.
پارلمان اروپا افزوده این مذاکرات در مورد پایان کشتار و ویرانی‌های چهل‌ساله‌ی افغانستان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.
این پارلمان خاطرنشان کرده: «پارلمان اروپا بر ضرورت مشارکت در این مذاکرات با مالکیت و رهبری افغان‌ها اصرار می‌ورزد. تمام جناح‌های سیاسی و جامعه مدنی، به شمول نمایندگان زنان، جوانان و اقلیت‌های افغانستان، باید در گفتگوها و تمام مراحل شرکت داشته باشند. برای حفظ احترام به حقوق بشر، به ویژه حقوق زنان و کودکان، لازمی است که همه در افغانستان در طول مذاکرات و در حکومت بعدی احساس نمایندگی کنند».
مذاکرات بین الافغانی
این درحالی است که مذاکرات بین الافغانی در تاریخ ۲۲ سنبله در شهر دوحه، پایتخت قطر آغاز شده و از آن زمان تاکنون که قریب به ۱۹ روز می گذرد گروه‌های تماس هیأت مذاکره‌کننده‌ی دولت افغانستان و گروه طالبان نتوانسته‌اند روی طرزالعمل رفتاری در جریان مذاکرات صلح، به توافق نهایی دست‌یابند.
با طولانی‌شدن این موضوع، زلمی خلیلزاد، نمایندۀ ویژه ایالات متحدۀ امریکا در امور مصالحۀ افغانستان وارد دوحه شده است.
همزمان با این گروه طالبان حملات شان بر بخش های از افغانستان را افزایش داده اند و در تازه ترین موارد آن شب گذشته یک پاسگاه نیروهای امنیتی را در ولایت هلمند آماج موتر بمب قرار دادند که در نتیجه ان ۹ تن بشمول غیر نظامیان کشته و شماری دیگر زخمی شدند.
جمشید رسولی، سخنگوی دادستانی کل امروز (پنجشنبه، دهم میزان) در یک نشست خبری در کابل گفت این قضایا شامل مواردی‌اند که بین ماه جدی سال ۱۳۹۸ تا سنبلۀ سال ۱۳۹۹ خورشیدی در دادستانی‌های مرکز و ولایت‌های کشور به ثبت رسیده‌اند. آقای رسولی افزود تجاوز جنسی، لت‌وکوب، ازدواج‌های اجباری، ممانعت از تصرف در اموال، مجروحیت منجر به قتل از موارد عمدۀ این قضایا به شمار می‌آید. او تأکید کرد دادستانی‌های مرکز و ولایت‌ها به همۀ این قضایای خشونت علیه زنان رسید‌گی کردهاند.
سخنگوی دادستانی کل توضیح داد در این میان یک‌هزار و ۱۰۰ مورد لت‌وکوب و ۱۷۳ مورد تجاوز جنسی نیز شامل هستند. به سخن او، ۶۶۲ مورد این قضایا در کابل، ۲۵۶ مورد بلخ، ۲۰۸ مورد در دایکندی و موارد دیگر در سایر ولایت‌های کشور به ثبت رسیده است.
گفتنی است دادستانی کل تنها آمار رسمی قضایای ثبت شدۀ خشونت علیه زنان را به نشر کرده است. بیشتر موارد خشونت علیه زنان در نهادهای عدلی و قضایی ثبت نمی‌شوند. همچنان در روستاها این دست قضایا در نشست‌های قومی حل و فصل می‌شوند. مسوولان دادستانی کل می‌گویند که افزایش شمار موارد ثبت شدۀ خشونت علیه زنان در این نهاد، نشان می‌دهد که دسترسی قربانیان خشونت به نهادهای عدلی و قضایی افزایش یافته است.
شماری از اعضای هیئت مذاکره کننده دولت با رییس اتحادیه جهانی علمای اسلام در دوحه ملاقات نمودند. در این دیدار، آقای احمد الریسونی رییس نهاد جهانی علمای اسلام ضمن استقبال از هیئت مذاکره‌کننده جمهوری اسلامی افغانستان با اشاره به مذاکرات صلح، گفت: «ما آرزو داریم که افغانستان در بین کشورهای اسلامی و جهان به حیث یک نمونه خوب تبارز نماید». رییس نهاد جهانی علمای اسلام به خاطر هر نوع همکاری ابراز آمادگی نمود و گفت نهاد جهانی علمای اسلام با تمام قوت خویش از مذاکرات صلح افغانستان حمایت می‌کند. از سوی دیگر، اعضای هیئت مذاکره‌کننده افغانستان به مسئولین نهاد مذکور در باره مذاکرات صلح افغانستان وضاحت داده و وضعیت جاری افغانستان را تشریح نمودند. هیئت مذاکراتی افغانستان از نهاد جهانی علمای اسلام خواست با استفاده از جایگاه خویش، از مذاکرات صلح افغانستان حمایت همه‌جانبه نماید تا به زودی در افغانستان آتش بس برقرار شود، کشته شدن مردم افغانستان متوقف گردد و خونریزی در افغانستان خاتمه یابد. گفتنی است نهاد جهانی علمای اسلام در سال ۱۳۸۳ در قطر تأسیس شده است. این نهاد اکنون در ۹۳ کشور نمایندگی دارد و از سوی ۲۵۰ نهاد اسلامی ثبت گردیده است.
وقتی انتخاب بین امنیت و آزادی باشد، مردم همیشه امنیت را انتخاب می‌کنند. به همین دلیل است که بسیاری دیکتاتورها و عوام‌فریبان با به وجود آوردن احساس کاذب تهدید و سپس معرفی خود به عنوان ناجی، به بقای خود تداوم می‌بخشند. وقتی همین منطق انتخاب بین امنیت و عدالت به مردم داده شود، آنها امنیت را بر عدالت ترجیح می‌دهند. در مورد افغانستان، این امر چرخۀ خشونت مداوم را طی چند دهۀ گذشته تغذیه کرده است. عدم عواقب قانونی برای خشونت و جنایات جنگی باعث جسارت بیشتر گروه‌های مسلح شده است. آزادی جنگجویان طالبان به عنوان بخشی از توافق‌نامه ایالات متحده و طالبان و ادامه مذاکرات بین این گروه مسلح و دولت افغانستان منجر به صلح نخواهد شد. فقط یک فرایند کامل عدالت انتقالی این مهم را ممکن خواهد ساخت.
تکرار تاریخ تصمیم برای به حاشیه بردن عدالت جهت حفظ امنیت و صلح در تاریخ افغانستان بی‌سابقه نیست. در زمان اشغال افغانستان از سوی شوروی (۱۹۷۹-۱۹۸۹)، بیش از ۸۰۰ هزار نفر جان داد. ایالات متحده و چندین کشور مسلمان از جنگ مجاهدین علیه نیروهای شوروی حمایت کردند. در طول این درگیری‌ها، هر دو طرف به طور مکرر مرتکب نقض جدی حقوق بشر و قوانین بین‌المللی بشردوستانه شدند. در حالی که از جنایات انجام‌شده توسط نیروهای شوروی به طور گسترده گزارش می‌شد، جنایات جنگی که از سوی مجاهدین در همان دوره انجام شد، تا حد زیادی غیرمستند بود. پس از خروج نیروهای شوروی، درگیری بین گروه‌های مختلف مجاهدین آغاز شد که منجر به ارتکاب جنایات جنگی بیشتر شد. در فبروری سال ۱۹۹۳ به طور مثال، درگیری بین جناح‌های مجاهدین منجر به قتل عام افشار شد که در آن ۱ هزار مرد و زن و کودک به گونه وحشیانه به قتل رسیدند. نبردها بین مجاهدین از ۱۹۹۲ تا ۱۹۹۴ به طول انجامید که ۵۰ هزار غیرنظامی جان خود را از دست داد. همین خشونت و آشوب منجر به ظهور طالبان شد که در سال ۱۹۹۶ کابل را تصرف کرده و «امارت اسلامی» تأسیس کردند. در اگست ۱۹۹۸، طالبان بین ۲ تا ۵ هزار غیرنظامی را از قوم هزاره در شهر مزار شریف قتل عام کردند. حملات ۱۱ سپتمبر بر ایالات متحده شرایط را به سود همان مجاهدین تغییر داد، چنانچه ائتلاف به رهبری امریکا که افغانستان را در اکتبر سال ۲۰۰۱ اشغال کرد، با آنها علیه طالبان متحد شد. در سال ۲۰۰۷، پس از نصب حکومت تحت حمایت امریكا در كابل، رهبران مجاهدین درگیر در جنگ‌های داخلی دهۀ ۱۹۹۰ قانونی را در پارلمان تصویب كردند كه آنها را به خاطر ارتکاب جنایات جنگی عفو می‌كرد. توجیهی که برای این قوانین ارائه کردند بسیار ساده بود: اگر جامعه جهانی و حکومت افغانستان سعی در محاکمه آنها کنند، جنگجویان سابق هرج و مرج و ناامنی بیشتر را دامن زده و تحریک خواهند کرد. بنابر این، هیچ اقدامی برای عدالت انتقالی انجام نشد. در نتیجه، مسئولیت‌پذیری و حساب‌دهی قربانی حفظ صلح واهی پسا-۲۰۰۱ شد. مردم افغانستان که قربانی اصلی جنایت‌های جنگی بودند، دو دهه رنج را به حان خریدند و به امید امنیت، عدالت را رها کردند. عدم وجود روند عدالت انتقالی علیه تنظیم‌ها باعث جسارت طالبان و اطمینان خاطر اعضای آن شد؛ به این دلیل که اقدامات آنها هیچ عواقبی در پی نخواهد داشت و آنها همچنان به خشونت و وحشی‌گری بیشتر علیه مردم افغانستان ادامه می‌دهند. به عبارت دیگر، عفوی که تنظیم‌ها از آن بهره بردند، صلح واقعی برای افغانستان به ارمغان نیاورد. این رویکرد نسبت به اخلاق جنگ، مشکل‌ساز است؛ نه تنها به این دلیل که عدالت برای قربانیان جنایات طالبان تأمین نمی‌شود، بلکه ظرفیت طالبان را برای ادامه جنگ به هدف دستیابی به حکومت دینی نیز تقویت می‌کند.
عدالت انتقالی در افغانستان آزادی هزاران جنگجوی طالبان پس از انعقاد توافق‌نامه از سوی این گروه با ایالات متحده به تاریخ ۲۹ فبروری سال جاری میلادی، امر لازمی برای شروع گفت‌وگوهای صلح توجیه شده است. با این حال، فرصت‌ها و احتمالات علیه هر گونه صلح دایمی در این کشور است. طالبان از خشونت دست بر نمی‌دارند، چون می‌دانند این تنها وسیلۀ برای داشتن هر گونه قدرت سیاسی است. بر بنیاد نظرسنجی سال ۲۰۱۵، دولت افغانستان حتی با داشتن رسوایی‌های بزرگ فساد و سابقه خشونت علیه غیرنظامیان، هنوز توسط ۹۲ درصد مردم افغانستان ترجیح داده می‌شود. هرگونه مصئونیت از مجازات که طالبان از آن بهره‌مند خواهند شد، گروه‌های دیگر را نیز برای ادامه جنایت علیه مردم افغانستان ترغیب می‌کند.
به خاطر همین دلیل، تقاضاها برای محاکمه شدن رهبران طالبان در دادگاه بین‌المللی کیفری رو به افزایش است. با این وجود، بعید است رهبران طالبان به این زودی‌ها به دادگاه بروند. در صورت توافق برای برقراری صلح، نه تنها دولت افغانستان و حامیان بین‌المللی آن از عفو اعضای گروه طالبان خوشحال خواهند شد، بلکه ایالات متحده خود نیز مایل نیست به دادگاه بین‌المللی کیفری اجازه دهد جنایاتی را که گفته می‌شود سربازان آن در این کشور مرتکب شده‌اند، بررسی کند. علاوه بر این، تحقیقات دادگاه بین‌المللی کیفری (ICC) در این مرحلۀ حیاتی خطر تضعیف گفت‌وگوهای صلح دوحه را در پی دارد، زیرا ممکن است طالبان را از توافق برای صلح منصرف کند. اما روش‌هایی برای عدالت انتقالی بدون پافشاری روی تحقیقات دادگاه بین‌المللی کیفری وجود دارد. جنایات جنگی که طی چهار دهۀ گذشته توسط همه طرف‌ها در افغانستان انجام شده است، می‌توان/باید به طور رسمی مستند کرد. این امر می‌تواند به تلاش‌های گسترده برای مسکه‌مالی نمودن تاریخ نقطه پایان بگذارد و تا حدودی عاملین این جنایات را مجبور به پاسخگویی می‌کند. پس از مستند نمودن این جنایات، همه احزاب سیاسی، از جمله کمونیست‌ها، جناح‌های مجاهدین و طالبان، باید رسماً از مردم افغانستان به طور کلی و به ویژه از قربانیان خشونت عذرخواهی کنند و به گونه رسمی جنایات گذشتۀ خود را تصدیق و رضایت مردم را جلب کنند. عذرخواهی علنی از سوی رهبران درگیر در جنایات جنگی در افغانستان سابقه دارد. عبدالرشید دوستم معاون رییس جمهور غنی در جریان کمپاین‌های انتخابات سال ۲۰۱۳، از نقش داشتن در جنگ‌های داخلی دهۀ ۱۹۹۰ عذرخواهی کرد. عذرخواهی دوستم و تعهد برای عدم تکرار اشتباهات گذشته‌اش مورد استقبال بسیاری مردم افغانستان قرار گرفت. اکنون، بار دیگر از مردم افغانستان خواسته شده است تا بین عدالت و امنیت، یکی را انتخاب کنند. گرچه تأیید و تصدیق جنایات جنگی و وعده عاملین این جنایات برای عدم تکرار آن، نمی‌تواند مرهمی برای قربانیان این جنایات باشد، اما می‌تواند گام مهم برای بهبودی افغانستان باشد. اگر این مراحل با تعهد جامعه جهانی برای جلوگیری از نقض بیشتر حقوق بشر در این کشور همراه باشد، افغانستان می‌تواند سرانجام گذشتۀ دردناک خود را پشت سر گذاشته و چهره خود را به سمت آینده بچرخاند.
هرگونه مصئونیت از مجازات که طالبان از آن بهره‌مند خواهند شد، گروه‌های دیگر را نیز برای ادامه جنایت علیه مردم افغانستان ترغیب می‌کند. به خاطر همین دلیل، تقاضاها برای محاکمه شدن رهبران طالبان در دادگاه بین‌المللی کیفری رو به افزایش است.
آقای ابراهیم‌زاده امروز (پنجشنبه، دهم میزان) در یک نشست خبری پیرامون صلح در کابل گفت ادامۀ جنگ از سوی گروه طالبان زمینۀ رشد فعالیت گروه‌های تروریستی را در کشور افزایش داده است.
نایب دوم مجلس نمایندگان گفت در حال حاضر گروه‌های داعش و فاطمیون در افغانستان در حال سربازگیری هستند.
به نقل از خبرگزاری نشانه، آقای ابراهیم‌زاده اما جزییات بیشتری در این باره ارایه نکرد، اما از طالبان خواست هر چه زودتر جنگ را در کشور توقف دهند و از راه گفت‌وگوهای مستقیم صلح برای شرکت در قدرت سیاسی تلاش ورزند.
در همین حال، محمدعلم ایزدیار، معاون نخست مجلس سنای کشور نیز در این نشست گفت جنگ طالبان وجهه دینی ندارد و این گروه تنها برای رسیدن به قدرت می‌جنگند. آقای ایزدیار افزود اگر ادامۀ جنگ از سوی طالبان دلایل دینی و مذهبی می‌داشت، این گروه همزمان با امضای موافقت‌نامۀ صلح با امریکا جنگ در برابر نیروهای امنیتی کشور را توقف می‌دادند. به سخن او، حمله‌های طالبان در برابر نیروهای امنیتی کشور پس از امضای این موافقت‌نامه افزایش یافته است.
معاون نخست مجلس سنا از گروه طالبان خواست خشونت‌ها را در میدان‌های جنگ کاهش دهند و برای رسیدن به قدرت از راه گفت‌وگوهای مستقیم با دولت و گروه‌های سیاسی کشور تلاش کنند.
این در حالی است که گفت‌وگوهای مستقیم صلح میان هیأت‌های مذاکراتی دولت افغانستان و گروه طالبان از هجده روز به این‌سو در قطر ادامه دارد. دو طرف روی نهایی‌سازی یک کارشیوۀ منظم برای آغاز مذاکرات صلح در حال رأی‌زنی هستند.
شماری از هواداران احزاب جهادی به ویژه حزب اسلامی در کابل همزمان با برگزاری مراسم گرامیداشت از بیست‌وچهارمین سال‌یاد جان باختن نجیب‌الله، رییس جمهور پیشین کشور، دست به اعتراض زده‌اند.
هواداران حزب اسلامی بامداد امروز (پنجشنبه، دهم میزان) با راه‌اندازی یک تجمع خیابانی در نزدیکی خیمۀ «لویه جرگه» در منطقۀ کارتۀ مأمورین کابل نسبت به تجلیل از مراسم سال‌یاد جان باختن رییس جمهور پیشین کشور مخالفت کردند. آنان نجیب‌الله و همراهانش را «قاتلان ملت» خطاب می‌کنند و می‌گویند گرامیداشت از سال‌یاد آقای نجیب توهینی برای احزاب جهادی در افغانستان است. به گفته آنان، برگزاری این مراسم یک دسیسۀ خارجی و طرحی برای تخریب روند صلح در کشور می‌باشد.
این در حالی است که امروز قرار است از بیست‌وچهارمین سال‌یاد کشته شدن نجیب‌الله در خیمۀ «لویه جرگه» در کابل گرامیداشت شود. هرچند قرار بود این مراسم روز شنبه (پنجم میزان) برگزار شود، اما به دلیل مخالفت احزاب جهادی این مراسم به امروز موکول شد.
در دو هفتۀ گذشته شمار زیادی از هواداران احزاب جهادی با تجلیل از سال‌یاد کشته شدن نجیب‌الله، رییس جمهور پیشین کشور مخالفت کردهاند. گلبدین حکمتیار، رییس حزب اسلامی هفتۀ پیش از هوادارانش خواست که جلو تجلیل این مراسم را بگیرند. شورای احزاب جهادی نیز دیروز در یک نشست خبری در کابل از حکومت خواستند جلو برگزاری این مراسم را بگیرد. نشست مجلس نمایندگان نیز دیروز به خاطر اختلاف نظرها روی برگزاری این مراسم، مختل شد. حکومت اما ظاهراً اجازۀ گرامیداشت از این روز را داده است.
نجیب‌الله در زمان حکومتش با گروه‌های جهادی مبارزه کرده است. از همین رو، چهره‌های جهادی با برگزاری مراسم یادبود از سالروز درگذشت او، موافق نیستند. نجیب‌الله، رییس جمهور پیشین کشور در هفتم میزان ۱۳۷۵ خورشیدی پس از ورود طالبان به کابل از سوی این گروه کشته شد و جسدش به دار آویخته شد.
ارگ ریاست جمهوری در واکنش به تخریب شاهراه قندهار- ارزگان گفت طالبان دست از کشتار مردم و تخریب افغانستان بردارند.
وزارت دفاع تاکید کرد طالبان شب گذشته، در ساحه‌ی «اندلان» ولسوالی «شاه ولیکوت» بخش بزرگی از شاهراه قندهار – ارزگان را با تراکتور تخریب کرده اند.
وزارت دفاع افزود جاده تخریب شده یکی از جاده های پر رفت و آمد در جنوب افغانستان است.
به گفته وزارت دفاع هزاران کیلومتر جاده و هزاران پل و پلچک در کشور که توسط حکومت ساخته شده بودند، توسط طالبان تخریب گردیده است.
طالبان دست از تخریب افغانستان بردارند
همزمان با این صدیق صدیقی سخنگوی ریاست جمهوری در واکنش به این اقدام طالبان در توییتی گفت: «ماین‌گذاری کنارجاده‌ها و تداوم خشونت‌های طالبان منجر به جان باختن بیشتر هم‌وطنان ما شده و سرک‌ها و جاده‌ها تخریب گردیده است.»
صدیقی تاکید کرد طالبان دست از کشتار مردم و تخریب افغانستان بردارند و خواست مردم را برای صلح و پیشرفت بپذیرند.
انفجار ماین کنار جاده ای و تخریب جاده از سوی طالبان
این درحالی است که همزمان با آغاز مذاکرات بین الافغانی انفجار ماین کنار جاده ای طالبان افزایش یافته است و در آخرین مورد دو غیرنظامی در ولایت غور و ۱۴ غیرنظامی دیگر در ولایت دایکندی در انفجار ماین کنار جاده ای کشته شدند.
پیش از این نیز دفتر والی قندهار گفته بود گروه طالبان جاده‌ی ارغستان – قندهار را به وسیله تراکتور تخریب کرده و مردم را در انتقال بیماران و حاصلات میوه های تازه شان به مرکز قندهار دچار مشکل کرده است.
در حادثه ترافیکی صبح امروز پنجشنبه(۱۰ میزان) در شاهراه هرات – قندهار، ۱۱ نفر کشته و ۶ تن دیگر زخمی شدند. جیلانی فرهاد سخنگوی والی هرات گفت این رویداد صبح امروز در برخورد یک موتر مسافربری ۴۰۴ با موتر نوع فلانکوچ رخ داد. به گفته وی، ۱۱ تن در این حادثه کشته و ۶ تن دیگر نیز زخمی شدند. گفتنی است حوادث ترافیکی گهگاهی در مسیر هرات-قندهار از مردم قربانی می‌گیرد.
وزارت امور خارجه از امضای تفاهمنامه ده‌ساله انتقال برق از ازبکستان به افغانسان خبر داده است. وزارت امور خارجه گفت این تفاهمنامه میان احمد داوود نورزی رییس شرکت برق‌رسانی برشنا و داداجان عیسکولوف، رییس هیئت مدیرهٔ شبکهٔ ملی برق ازبکستان به امضا رسیده است.
براساس معلومات وزارت امور خارجه، این تفاهمنامه روز جمعه (۷ سنبله) با حضور محمد حنیف اتمر، سرپرست وزارت امور خارجه و عمراکوف سردار اکتومویچ، معاون صدراعظم و وزیر تجارت و سرمایه‌گذاری خارجی ازبکستان به امضا رسیده است. در اعلامیه وزارت امور خارجه آمده است با تطبیق این تفاهمنامه، برای ولایت‌های شمالی، مرکزی، جنوب، جنوب‌غربی و پایتخت کشور برق ۲۴ ساعته فراهم می‌گردد. افغانستان بخش عمده برق مورد نیازش را از کشورهای همسایه وارد می‌کند. بر اساس این تفاهمنامه، پس از تکمیل لین انتقال برق ۵۰۰ کیلوولت که توسط ازبکستان و حمایت مالی بانک انکشاف آسیا به ارزش حدود۱۰۰ میلیون دالر امریکایی ساخته می‌شود، در سال اول و دوم، ۴.۲۵ گیگاوات در ساعت و در سال‌های بعدی، ۶ گیگاوات در ساعت انرژی برق به افغانستان صادر خواهد شد. این تفاهمنامه هنگامی به امضا می‌رسد که چندی پیش شرکت برق‌رسانی برشنا اعلام کرده بود تاجیکستان به دلیل کمبود آب، صادرات برقش را به افغانستان از ۳۵۰ میگاوات به ۴۰ میگاوات کاهش داده است.
هیئت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) به تازگی در گزارشی انفجار ماین کنار جاده در ولایت دایکندی را محکوم کرد و گفت در ماه اگست، بیش از ۱۰۰ فرد ملکی در اثر مواد انفجاری تعبیه شده جان خود را از دست دادند. در گزارش این نهاد آمده است: «مواد انفجاری تعبیه شده تنها در ماه اگست بیش از ۱۰۰ غیرنظامی را کشته یا زخمی کرده است. استفاده از این ماین‌های دست‌ساز غیرقانونی را متوقف سازید. این راه صلح نیست». این در حالی است که ۱۴ غیر نظامی روز گذشته در ولسوالی کجران ولایت دایکندی هدف ماین کنار جاده‌ای قرار گرفت و ۱۴ فرد ملکی به شمول ۸ کودک کشته شدند و ۳ تن دیگر زخم برداشت.
مقامات عراقی پس از تهدید جدی آمریکا مبنی بر خروج نظامی و دیپلماتیک از این کشور می‌گویند از این تصمیم «خوشحال» نیستند.
فواد حسین، وزیر امور خارجه عراق روز چهارشنبه در این خصوص گفت: «بغداد از اینکه واشنگتن تهدید به بستن سفارتخانه و خروج سربازان و دیپلمات‌های خود از کشور کرده خوشحال نیست زیرا چنین تصمیمی می‌تواند خطرناک باشد.»
این نگرانی در حالی از زبان وزیر امور خارجه عراق مطرح می‌شود که چندین منبع سیاسی و دیپلماتیک در گفتکو با خبرگزاری فرانسه تعیین ضرب الاجل از سوی مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا برای مقامات عراقی را مورد تایید قرار داده‌اند.
بر پایه این اطلاعات، آقای پمپئو تهدید کرده در صورت متوقف نشدن حملات راکتی به سفارتخانه کشورش، واشنگتن جدا از تعطیل کردن دفتر نمایندگی دیپلماتیک خود حدود ۳ هزار نظامی و دیپلمات را از این کشور خارج می‌کند.
برخی منابع همچنن تصریح کردهاند که ایالات متحده در عملی کردن تهدید خود جدی است و بنا دارد پس از خروج نظامیان و دیپلمات‌ها، شبه نظامیانی که به گفته واشنگتن پشت این حملات هستند را در اقدامی تلافی جویانه هدف حملات ویرانگر خود قرار دهد.
وزیر امور خارجه عراق که به تازگی از سفر به تهران بازگشته در خصوص احتمال خروج نظامیان آمریکایی از خاک کشورش تصریح کرد: «خروج نظامی آمریکا می‌تواند با خروج نظامیان دیگر کشورهایی که متعهده به مبارزه با داعش شده‌اند، همراه شود و این بسیار خطرناک است زیرا گروه خلافت اسلامی همچنان عراق و دیگر کشورهای منطقه را تهدید می‌کند.»
مسئول دستگاه دیپلماسی عراق در ادامه یادآور شد: «امیدواریم ایالات متحده آمریکا از تصمیم خود که در حال حاضر در مرحله مقدماتی است، صرف نظر کند.»
وی با اشاره به کشته شدن چهار آمریکایی از جمله سفیر آمریکا در جریان حمله سال ۲۰۱۲ به دفتر نمایندگی ایالات متحده در لیبی افزود: «برخی در واشنگتن شرایط را با بنغازی مقایسه می‌کنند، در حالی که این تحلیل همانند تصمیم اتخاذ شده، اشتباه است.»
وزیر امور خارجه عراق تاکید کرد که حمله به سفارت‌خانه‌ها به معنای حمله به دولت کشورش است زیرا این دولت است که مسئولیت حفاظت و تامین امنیت دفاتر نمایندگی دیپلماتیک کشورها را بر عهده دارد.
این سخنان در حالی ایراد می‌شود که سفارت آمریکا در بغداد و پایگاه‌های عراقی که نظامیان آمریکایی را در خود جای داده‌اند، طی اکتبر سال گذشته تا ژوئیه سال جاری میلادی هدف ۴۰ حمله راکتی و موشکی قرار گرفته است.
گروه‌هایی ناشناس از چند ماه پیش تا کنون مسئولیت حمله به منافع آمریکا را بر عهده گرفته و تاکید کردهاند که این اقدامات با هدف بیرون راندن نظامیان آمریکایی یا به تعبیر آنها «پایان اشغال» خاک کشورشان توسط آمریکا انجام می‌شود.
این گروه‌ها هم اکنون با مصطفی کاظمی، نخست وزیر جدید عراق که تمایل بیشتری نسبت به دولت‌های قبلی برای نزدیکی به ایالات متحده دارد، در چالشی جدی به سر می‌برند.
«کتائب حزب الله» و «عصائب اهل حق» از جمله این گروه‌هایی هستند که واشنگتن آنها را تهدید کرده در صورت تداوم حملات به منافعش در خاک عراق آنها را هدف قرار خواهد داد.
۱۵ عضو شورای امنیت سازمان ملل به تازگی در بیانیه‌ای از آذربایجان و ارمنستان خواستند به درگیری پایان دهند و هر چه زودتر به میز مذاکره بازگردند. در همین حال، آنتونیو گوترش دبیر کل سازمان ملل متحد با ابراز شدید نگرانی نسبت به دور تازۀ درگیری‌ها در قره‌باغ، به کارگیری خشونت از سوی دو طرف را محکوم کرد. از سویی هم، امانوئل مکرون رییس جمهور فرانسه قرار است امروز چهارشنبه(۹ میزان) با ولادیمیر پوتین رییس جمهور روسیه در مورد بحران نگورنو-قره‌باغ ملاقات کند و انتظار می‌رود فردا با رییس جمهور ترامپ در این رابطه گفت‌وگو کند. منطقه مورد مناقشه بین آذربایجان و ارمنستان حدود ۱۴۵ هزار نفر جمعیت دارد و تا کنون در نتیجه درگیری‌ها صدها تن کشته و زخمی شده است.
عمران خان نخست وزیر پاکستان در دیدار با عبدالله عبدالله گفت از آتش بس در افغانستان حمایت می کند و تداوم جنگ بدترین سناریو برای مردم افغانستان است.
دیدار عبدالله و خان در دومین روز سفر رییس شورای مصالحه به اسلام‌آباد صورت گرفته و نخست وزیر پاکستان در این دیدار ضمن اعلام حمایت کشورش از روند صلح افغانستان افزود با تأمین صلح و ثبات در افغانستان، پاکستان بیشترین سود را خواهد برد.
خان تصریح کرد تأمین امنیت و برقراری صلح در افغانستان، مفاد اقتصادی زیادی برای پاکستان دارد.
نخست وزیر پاکستان خاطرنشان کرد از کاهش خشونت و در ادامه، آتش‌بس پایدار و سراسری در افغانستان حمایت می‌کنند و تداوم جنگ را بدترین سناریو برای مردم افغانستان می داند.
عبدالله عبدالله نیز در این دیدار تاکید کرد افزایش خشونت به روند صلح ضربه می‌زند و افغانستان ارادۀ لازم برای موفقیت روند صلح را دارد.
عبدالله گفت از طالبان انتظار دارد برای ختم جنگ و دستیابی به توافق صلح، حسن نیت‌شان را نشان دهند.
رییس شورای مصالحه با اشاره به موضع‌گیری‌های نخست وزیر پاکستان و حمایت اسلام‌آباد از روند صلح افغانستان خاطرنشان کرد در این سفر علاقمندی برای گشودن فصل جدید در روابط میان دو کشور را مشاهده کرده است.
عمران خان درحالی بدترین سناریو در افغانستان را جنگ می خواند که علی رغم آغاز مذاکرات بین الافغانی خشونت و حملات طالبان در افغانستان شدت گرفته است.
سفر عبدالله به پاکستان
عبدالله عبدالله رییس شورای عالی مصالحه ملی و هیئت همراهش دو روز قبل در یک سفر رسمی سه‌روزه به پاکستان رفت.
ریاست شورای مصالحه هدف این سفر آقای عبدالله را تلاش‌های صلح پایدار، با عزت و عادلانه در افغانستان گفته است.
عبدالله تاکنون با عمران خان نخست وزیر، شاه محمود قریشی وزیر خارجه، صادق سنجنرانی، رئیس سنای پاکستان دیدار و نیز در مرکز مطالعات استراتیژیک اسلام آباد سخنرانی کرده است.
اقای عبدالله قرار است در این سفر با قمرجاوید باجوه رییس ستاد ارتش پاکستان نیز دیدار کند.
این سفر عبدالله برای صلح در حالی صورت گرفته است که تیم مذاکراتی حکومت و طالبان تاکنون نتوانسته اند بر موارد اختلافی نهایی سازی طرزالعمل مذاکرات به توافق برسد.
زلمی خلیلزاد نیز دور تازه از سفرهایش برای صلح افغانستان در منطقه را آغاز کرده و نخست به دوحه می رود.
عارف علوی، رییس جمهور پاکستان در دیدار با عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحۀ ملی افغانستان گفت کشورش از جنگ افغانستان به شدت متضرر شده است.
عبدالله عبدالله پیش از چاشت امروز با عارف علوی، رییس جمهور پاکستان دیدار کرد.
آقای علوی در این دیدار خاطرنشان ساخت پاکستان از جنگ افغانستان متضرر شده است و از برقراری صلح در این کشور نفع خواهد برد. از همین‌رو اسلام‌آباد از تلاش‌های صلح در افغانستان حمایت می‌کند.
رییس جمهور پاکستان در ادامۀ صحبت‌هایش اضافه کرد کشورش در عرصه‌های آموزش، تحصیلات عالی، فناوری معلوماتی و صحت آمادۀ افزایش همکاری با افغانستان است. به گفتۀ او، دادوستد تجارتی بین دو کشور باید افزایش یابد و افغانستان پس از برقراری صلح باید به نقطۀ وصل آسیای مرکزی و جنوبی تبدیل شود.
همزمان با این، عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحۀ ملی نیز موفقیت روند صلح را به همکاری کشورهای منطقه به ویژه پاکستان وابسته دانست.
آقای عبدالله در این دیدار خاطرنشان ساخت تأمین صلح در افغانستان فرصت‌های طلایی را برای رشد و انکشاف اقتصادی در منطقه فراهم خواهد ساخت.
سفر سه‌روزۀ عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحۀ ملی افغانستان به پاکستان دو روز پیش آغاز شد. آقای عبدالله در این سفر با مقام‌های ارشد دولت پاکستان دیدار و گفت‌وگو کرد. انتظار می‌رود که فصل جدیدی از همکاری‌های دو جانبه بین کابل و اسلام‌آباد آغاز شود.
انتظار می‌رود عبدالله عبدالله، رئیس شورای عالی مصالحۀ ملی افغانستان امروز چهارشنبه با اعضای شورای علمای پاکستان دیدار کند.
پیش از این شماری از روحانیون پاکستان از جمله مولانا فضل‌الرحمن جنگ علیه نیروهای بین‌المللی در افغانستان را «جهاد» و «جایز» دانسته اند.
مجیب‌الرحمن رحیمی، مشاور ارشد و رئیس امور رسانه‌ای شورای عالی مصالحه ملی دیشب به رسانه ها گفت که به شورای علمای پاکستان پیام روشن خواهند فرستاد.
آقای رحیمی گفت: «پیام ما به شورای علما پیام مشترکی که به همه داشتیم خواهد بود و از آن ها هم خواست ما این خواهد بود که افغانستان یک کشور اسلامی است. در آینده بیایید با علمای ما بنشینید و تلاش کنید مشروعیت دینی را که طالبان یا تروریستان ادعا می‌کنند زیر سؤال ببرید تا مشروعیت دولت یا مردم افغانستان را.»
انتظار می‌رود آقای عبدالله امروز با عارف علوی، رئیس جمهور پاکستان دیدار کند. هیئت افغانستان به رهبری آقای عبدالله روز دوشنبه به پاکستان رسید و ناوقت امروز آن جا را ترک می‌کند. هدف اصلی این سفر ۳ روزه جلب حمایت پاکستان از تلاش‌های صلح در افغانستان خوانده شده است.
وزیر دفاع روسیه می‌گوید در آغاز عملیات نظامی روسیه در سوریه نیروهای نظامی کشورش به گونه مخفیانه تنظیم شدند.
سرگئی شویگو، وزیر دفاع روسیه در مقاله خود برای روزنامه “کراسنایا زوزدا” گفت: قبل از شروع عملیات نظامی در سوریه، گروه های نظامی ما تا جایی که ممکن بود مخفیانه ایجاد شدند.
عملیات نظامی نیروهای هوافضای روسیه در سوریه، بر اساس توافق با دمشق، از 30 سپتامبر 2015 آغاز شد.
سرگئی شویگو گفت: «با آغاز عملیات در پایگاه هوایی خیمیمیم ، گروهی از نیروهای روسیه به طور مخفیانه ایجاد شد که شامل 50 هواپیمای پیشرفته و مدرنیزه شده (34 هواپیما و 16 هلی کوپتر) و همچنین واحدهای رزمی، تدارکاتی، امنیتی و نیروهای عملیات ویژه بود.»
شویگو تصریح کرد دهها قطعه از تجهیزات ، صدها تن پرسنل نظامی و همچنین ذخایر قابل توجه مواد با رعایت اقدامات بی سابقه و به سرعت در مسافت بیش از 2500 کیلومتر مستقر شدند. به گفته وزیر دفاع روسیه، ظهور “چنین تشکیلاتی قدرتمند در فاصله ای بسیار دور از خاک روسیه “برای بسیاری ها تعجب آور بود.
وی افزود: « هم زمان، مستشاران نظامی روسیه به تمام ارگانهای فرماندهی و كنترل ارتش سوریه – تا سطح جبهه ها اعزام شدند.
اولین مناظره انتخابات ریاست جمهوری ایالات متحده روز سه‌شنبه با حضور جو بایدن، نامزد دموکرات و دونالد ترامپ، نامزد جمهوری‌خواه و رئیس جمهوری کنونی این کشور برگزار شد.
در این مناظره انتخاباتی موضوعاتی نظیر جایگزین قاضی درگذشته دیوان عالی آمریکا، روث بیدر گینزبرگ، بیمه حفاظت از بیمار و مراقبت مقرون‌به‌صرفه (اوباما کر)، بحران شیوع کرونا و تاثیر اقتصادی آن و واکسن کووید ۱۹، بحران تبعیض نژادی، اظهارنامه مالیاتی دونالد ترامپ، تغییرات اقلیمی و پذیرش نتیجه انتخابات ۲۰۲۰ به برخورد شدید دو نامزد انتخاباتی منجر شد و جو بایدن در مقطعی ترامپ را «دلقک» نامید.
اولین سوال این مناظره درباره جایگزین قاضی درگذشته دیوان عالی، روث بیدر گینزبرگ توسط جمهوری‌خواهان و دونالد ترامپ بود. جو بایدن در پاسخ به این سوال دلیل اقدام حزب رقیب خود برای انتخاب ایمی کنی برت به عنوان قاضی جایگزین در فاصله نزدیک به انتخابات را تلاش این حزب برای از بین بردن طرح بیمه اجتماعی اوباما کر دانست و با متهم کردن آقای ترامپ به تلاش برای محروم کردن میلیون‌ها نفر از بیمه عمومی گفت: «تمام تلاش او (ترامپ) از بین بردن اوباما کر است، او کارزار انتخاباتی‌اش را بر مبنای این وعده جلو برده و می‌برد و بر مبنای همین حکومت می‌کند.» وی افزود که جایگزینی سریع ایمی برت در دیوان عالی برای تحقق همین وعده است.
بایدن: حزب دموکرات یعنی من
جو بایدن، معاون رئیس جمهور در دولت باراک اوباما در ادامه «اتهام سوسیالیست» بودن که بارها از سوی دونالد ترامپ مطرح شده بود را رد کرد. در همین زمان ترامپ به او گفت: «اما هم حزبی‌های شما می‌خواهند بیمه سوسیالیستی بیاورد»
به نظر می‌آید که منظور دونالد ترامپ از بیمه سوسیالیستی، بیمه همگانی باشد. وی به جای ترکیب Socialized medicine به معنای بیمه همگانی از socialist medicine به معنی بیمه سوسیالیستی استفاده کرد.
بایدن در جواب گفت: «در حال حاضر من حزب دموکرات هستم و حزب دموکرات یعنی من.»
بایدن: میشه خفه بشی؟
در بیست دقیقه اول مناظره هرج و مرج بر گفت‌وگوی دو طرف حاکم بود و دونالد ترامپ بارها صحبت‌های جو بایدن را قطع می‌کرد. تا جائی که در دقیقه ۱۸ مناظره نامزد حزب دموکرات با قطع شدن صحبت‌هایش توسط آقای ترامپ، خطاب به وی گفت: «میشه خفه شی مرد؟»
ترامپ نیز در پاسخ گفت: «مردم می‌فهمند جو. تو در ۴۷ سال گذشته هیچ کاری را پیش نبردی.»
در بخش دیگری از مناظره نیز کریس والاس، مجری مناظره و خبرنگار با سابقه شبکه فاکس نیوز به دونالد ترامپ تذکر داد و به دلیل صحبت کردن همزمان نامزدها با هم با بالا بردن صدای خود گفت: «من دوست ندارم صدای خود را بالا ببرم اما تفاوت من با شما چیست؟» وی خطاب به آقای ترامپ گفت که به آنچه کمپین انتخابی‌اش پیش از برگزاری مناظره به آن متعهد شدند احترام بگذارد.
ترامپ خطاب به مجری مناظره: ظاهرا من در حال مناظره با شما هستم نه بایدن
دونالد ترامپ در آغاز صحبت‌هایش بایدن را به تلاش برای از بین بردن بیمه خصوصی متهم کرد.
رئیس جمهوری آمریکا سپس در پاسخ به سوالات مکرر مجری برنامه درباره شکست آقای ترامپ در ارائه طرح جامع بیمه درمانی جایگزین اوباماکر گفت: ظاهرا من در حال مناظره با شما هستم نه او (بایدن) که البته جای تعجب هم ندارد.
جو بایدن: با توجه به همه دروغ‌ها صحبت‌های ترامپ درباره ویروس کرونا را باور می‌کنید؟
در ادامه مناظره انتخاباتی دو نامزد دموکرات و جمهوری‌خواه، جو بایدن با اشاره به گفت‌وگوی تلفنی آقای ترامپ با باب وودورد که اخیرا توسط این خبرنگار منتشر شده به مساله پنهانکاری دولت دونالد ترامپ در مورد وخامت همه‌گیری ویروس کرونا در ماه‌های ابتدایی شیوع پرداخت و گفت: «با همه دروغ‌هایی که توسط رئیس جمهور ترامپ گفته شده است برای لحظه‌ای هم می‌توانید به او و حرف‌هایش اعتماد کنید؟ او اعتراف نمی‌کند که می‌دانست این اتفاق‌ها خواهد افتاد. او حتی در ماه فوریه از خطر این ویروس اطلاع داشت.»
ترامپ: تو در کالج نفر آخر کلاس بودی، در مورد هوش با من حرف نزن
جو بایدن با اشاره به «پنهانکاری» ترامپ درباره خطر شیوع کرونا «به دلیل وحشت خودش» یا «نگرانی از سقوط بازار سهام» رو به دوربین و مخاطبان گفت: «اگر او باهوش‌تر و سریعتر نباشد، تعداد بیشتری از مردم جان خود را از دست می‌دهند.»
در اینجا دونالد ترامپ خطاب به وی گفت: «درباره هوش با من صحبت نکن.» وی با زیر سوال بردن هوش جو بایدن افزود: «شما با کمترین نمره در کلاس فارغ التحصیل شده‌اید.»
ترامپ: تولید واکسن کرونا خیلی سیاسی است
با مطرح شدن سوال درباره واکسن کرونا و پرسش مجری درباره تناقض صحبت‌های مسئولان بخش سلامت ایالات متحده و رئیس جمهوری درباره زمان دسترسی همگانی به واکسن کرونا، دونالد ترامپ با اشاره به اینکه واکسن می‌تواند سریعتر به همه مردم ارائه شود اذعان کرد که مساله تولید واکسن کرونا سیاسی است.
آقای ترامپ گفت: «من با بسیاری از کمپانی‌های تولید دارو صحبت کردم و ما خیلی زودتر از پیش‌بینی‌ها می‌توانیم واکسن را داشته باشیم اما این مساله خیلی سیاسی است و آدم‌هایی مثل این (بایدن) می‌خواهند که این مساله سیاسی باشد به جای اینکه فکر جان افراد باشند.»
دفاع ترامپ از تجمع انتخاباتی در میان بحران کرونا: بایدن هم اگر می‌توانست آدم‌ها را جمع کند همین کار را می‌کرد
دونالد ترامپ در پاسخ به سوال مجری درباره برگزاری تجمع انتخاباتی در میان بحران شیوع کرونا با دفاع از عملکرد خود گفت: «مردم می‌خواهند حرفهای من را بشنوند.» وی با اشاره به اینکه تجمع‌های انتخاباتی خود را در فضای باز برگزار کرده است، درباره خطر ابتلای هوادارن به ویروس کرونا افزود: «ما تا کنون مشکلی نداشتیم.»
از ۲۱ تجمع انتخاباتی دونالد ترامپ از اواسط ماه مارس تا کنون، سه مورد از آنها در فضاهای بسته برگزار شده و اکثر هواداران وی بدون رعایت فاصله اجتماعی و استفاده از ماسک در آنها شرکت کردهاند.
زمانی که جو بایدن، رئیس جمهوری آمریکا را به اهمیت ندادن به جان هوادارنش و «مسئولیت ناپذیری» متهم می‌کرد، آقای ترامپ که دقایقی پیش از این ماسک پوشیدن دائمی جو بایدن را به تمسخر گرفته بود دلیل برگزار نشدن تجمع انتخاباتی توسط نامزد دموکرات را این دانست که «هیچکس در آن شرکت نمی‌کند» وی گفت: «اگر می‌توانستید جمعیت را جمع کنید همان کار (من) را می‌کردید.»
پسران بایدن
حملات شخصی و خانوادگی نیز بخشی از مناظره دو نامزد انتخابات ریاست جمهوری آمریکا را تشکیل می‌داد. دونالد ترامپ چند بار از موضوع تجارت هانتر، پسر بایدن در اوکراین و چین سخن گفت و از آن به عنوان نمادی از «فساد» نزد خانواده بایدن یاد کرد. او گفت: «پسر شما آمده و میلیاردها دلار گرفته.»
معاون رئیس جمهوری پیشین آمریکا نیز در واکنش به این ادعا گفت که او نیز می‌تواند درباره خانواده ترامپ و به خصوص دخترش «تا صبح» حرف بزند. ایوانکا، دختر ترامپ به عنوان مشاور پدرش مشغول کار است.
ترامپ همچنین یادآوری کرد که پسر بایدن به دلیل مصرف مواد مخدر از خدمت در ارتش نیز «اخراج» شده است. بایدن از این سخن به شدت برآشفت و گفت: «پسر من مانند خیلی‌های دیگر مشکل اعتیاد داشت، اما تمامش کرد، حلش کرد. من به او افتخار می‌کنم.»
دونالد ترامپ پیش از این به دلیل اتهامی که به پسر بایدن زده بود، مورد غضب دموکرات‌ها واقع شده و به اتهام اعمال نفوذ نزد رئیس جمهوری اوکراین برای جاسوسی از فعالیت‌های پسر بایدن، به استیضاح کشیده شد.
جو بایدن همچنین با ذکر نام پسر دیگرش «بو» که در سال ۲۰۱۵ بر اثر سرطان فوت کرد، جمله‌ای از ترامپ در تحقیر نظامیان آمریکایی را یادآوری کرد که گفته بود سربازان کشته شده، «بی‌عرضه» بوده‌اند. او درباره پسرش گفت: «بو که در دوره احتیاط به سر می‌برد، بی عرضه نبود، اون یک فرد وطن‌پرست بود.»
برتری سفیدها
موضوع جنجالی دیگر در مناظره سه شنبه خیزش تاریخی در آمریکا علیه برتری‌طلبی نژادی بود. مجری از رئیس جمهوری آمریکا پرسید که آیا برتری‌جویی سفیدپوستان را محکوم می‌کند یا نه. ترامپ گفت که آماده است این کار را بکند اما صراحتا واژه «محکوم کردن» را به کار نبرد. پس از چند بار طفره در پاسخ دادن و با اصرار دوباره مجری، دونالد ترامپ خطاب به گروه ملی‌گرای «پسران پرغرور» که طرفدار برتری سفیدپوستان هستند، گفت: «کوتاه بیایید و منتظر بمانید».
او همچنین با یادآوری گروه بنیادگرای چپ موسوم به «آنتی‌فا» (مخفف «آنتی‌فاشیسم»، ضد فاشیسم) گفت: «اما این را هم بگویم باید برای آنتی‌فا هم فکری بکنیم.»
جنجال مالیاتی ترامپ
کریس والاس در بخشی از مناظره با اشاره به انتشار گزارشی مبنی بر این که دونالد ترامپ در سال‌های اخیر مالیات شخصی خود را پرداخت نکرده از رئیس جمهوری آمریکا پرسید که آیا او واقعا در سال‌های ۲۰۱۶ و ۲۰۱۷ تنها ۷۵۰ دلار مالیات پرداخته است.
ترامپ در پاسخی کلی به این پرسش گفت که «میلیون‌ها دلار» مالیات پرداخت کرده است. او با وجود اصرار مجری برای اعلام رقم دقیق مالیات پرداختی، باز هم تأکید کرد که در این دو سال میلیون‌ها دلار بردرآمد داده و در برابر پرسش بایدن که چرا برگه‌های اظهار مالیاتی خود را فاش نمی‌کند، گفت که همه این اظهارنامه‌ها را خواهند دید.
روزنامه نیویورک تایمز اخیرا با انتشار گزارشی مدعی شد مدارکی دارد که نشان می‌دهد دونالد ترامپ در بیشتر سال‌های اخیر مالیات شخصی خود را پرداخت نکرده و در سال‌های ۲۰۱۶ و ۲۰۱۷ تنها ۷۵۰ دلار مالیات داده است. ترامپ بلافاصله این ادعا را تکذیب کرد و آن را «جعلی» خواند. بر خلاف او جو بایدن، ساعاتی پیش از مناظره سه شنبه شب، مالیات‌های پرداختی خود را منتشر کرد.
تغییرات اقلیمی
دونالد ترامپ در پاسخ به پرسشی در آتش‌سوزی‌های غرب آمریکا و نیز مورد تغییرات اقلیمی گفت: «من آب‌های زلال و هوای پاک می‌خواهم.»
او با دفاع از کارنامه دولت خود در زمینه اقلیم و محیط زیست گفت از توافق پاریس خارج شده چون این پیمان «به ضرر آمریکا» بوده است. او دلیل آتش‌سوزی‌ها را نیز به دلیل نحوه جنگلداری و باقی گذاشتن چوب‌های خشک در کف جنگل مرتبط دانست.
سناتور بایدن در پاسخ به پرسشی در مورد گرمایش زمین گفت که برنامه پیشنهادی او بر خلاف ادعای ترامپ باعث تخریب اقتصاد نمی‌شود. او با یادآوری آتش‌سوزی در جنگل‌های آمازون، خشکسالی و دیگر فجایع طبیعی و نیز خسارات ناشی از آنها، تأکید کرد که در صورت پیروزی در انتخابات بار دیگر به پیمان آب و هوایی پاریس خواهد پیوست.
دونالد ترامپ در واکنش به سخنان بایدن گفت که او در طول ۴۷ سال حیات سیاسی خود برای مقابله با گرمایش زمین کاری نکرده است.
کدام نامزد نتیجه انتخابات را می‌پذیرد؟
جو بایدن گفت که نتیجه نهایی انتخابات سوم نوامبر را خواهد پذیرفت، اما دونالد ترامپ در این مورد نیز به صراحت سخنی نگفت. بایدن در پاسخ به پرسشی که کریس والاس، مجری معروف آمریکایی در این زمینه مطرح کرد، گفت: «می‌پذیرم. نتیجه انتخابات را به رسمیت می‌شناسم حتی اگر خودم برنده نباشم.»
دونالد ترامپ به این پرسش پاسخ نداد و تنها بار دیگر نظام رأی‌گیری پستی را زیر سؤال برد و این شیوه را مستعد «تقلب» خواند. وی گفت: «با این شیوه (پستی) ممکن است اعلام نتایج ماه‌ها بعد از انتخابات طول بکشد. بد می‌شود.»
ترامپ افزود: «هم‌حزبی‌هایم را به شعب رأی‌گیری می‌فرستم تا از نزدیک نظارت کنند.»
رستوران صوفی یکی از رستوران‌های شناخته شده و مهم در شهر کابل است. این رستوران در عرصه‌های خدمات فرهنگی و اجتماعی فعال است. در گرفتن قردادها از حکومت مورد اعتماد حکومت است. در جذب قراردادهای خارجی نیز فعالیت می‌کند. رستوران صوفی بنابه اهمیت و امنیتی‌که دارد، محلی برای رفت و آمد مقامات دولتی و افراد خارجی است.
رستوران صافی در بخشی از رستوران عکس همه‌ی رییس‌جمهوران افغانستان را از قبل به نمایش گذاشته است. طبعا نمایش عکس همه‌ی رییس‌جمهوران افغانستان در آن بخشی از رستوران بیانگر موضع فرهنگی ملی‌گرایانه رستوران است. با نمایش این عکس‌ها رستوران از یک‌طرف موضع فرهنگی خود را تبارز می‌دهد و از طرف دیگر زمینه‌ی آشنایی مشتریان و بازدیدگان رستوران را با رییس‌جمهوران افغانستان فراهم می‌کند.
رستوران صافی رستوران دولتی نیست‌که بگوییم چرا عکس فلان رییس‌جمهور را به نمایش گذاشته است و از فلان رییس‌جمهور را به نمایش نگذاشته است. گذاشتن عکس افراد و مناظر در رستوران‌های خصوصی به سلیقه و انتخاب صاحبان رستوران‌ها ارتباط می‌گیرد. اما از آنجایی‌که رستوران صوفی جایی را در رستوران برای عکس همه رییس‌جمهوران افغانستان اختصاص داده بود و عکس همه رییس‌جمهورهای افغانستان تا هنوز آنجا به نمایش گذاشته شده بود؛ طبعا توقع مشتریان این است‌که عکس همه رییس‌جمهورهای افغانستان باید در آنجا باشد.
اما به تازگی مشاهده شده که عکس های رئیس جمهور کرزی و داکتر نجیب از جمع عکس رییس‌جمهوران افغانستان برداشته شده است. پرسش این است‌که آیا برداشتن این دو عکس در این وقت به شرایط سیاسی افغانستان ارتباط می‌گیرد؟
یعنی شرایط سیاسی موجود باعث شده است‌که رستوران صوفی عکس این دو رییس‌جمهور را بردارد؟ رسوران صوفی روابط و همکاری‌های زیادی با حکومت فعلی دارد، آیا این روابط و همکاری‌هایی‌که رستوران صوفی با حکومت دارد، موجب تغییر سلیقه‌ی رستوران صوفی برای برداشتن عکس این دو رییس‌جمهور به خصوص رییس‌جمهور کرزی شده است؟ زیرا در شرایط فعلی یک تصور این است‌که حامد کرزی گزینه‌ی رقیب قدرت ارگ است.
مصاحبه‌ای که رادیو نوروز با خرم رییس دفتر پیشین حامد کرزی داشت، خرم به این اشاره کرد که ارگ از رسیدن حامدکرزی به قدرت نگران است. تاکید خرم این بود اگر مردم حامد کرزی را بخواهند و با آمدن حامدکرزی در قدرت، کشور آرام شود، ارگ نباید نگران به قدرت رسیدن حامد کرزی باشد.
اگر پیش‌فرض در برداشتن عکس حامد کرزی را از رستوران صوفی بنابه روابط رستوران صوفی با حکومت فعلی در نظر بگیریم؛ پرسش دوم این است‌که عکس داکتر نجیب‌الله چرا برداشته شده است؟ بحث داکتر نجیب‌الله در شرایط فعلی یکی از بحث‌های بود که در سرخط اخبار سیاسی افغانستان قرار داشت. قرار بود که از کشته شدن داکتر نجیب‌الله توسط طالبان در تالار لویه‌جرگه یادبود صورت بگیرد اما از این یادبود ممانعت صورت گرفت.
گفته می‌شود برگزاری این یادبود در این شرایط، سیاسی بوده است‌که در برگزاری و عدم برگزاری آن هندوستان و پاکستان نقش داشته است. بنابه این رویداد آیا می‌توان این سوال را مطرح کرد که برداشتن عکس داکتر نجیب‌الله از رستوران صوفی نیز به شرایط سیاسی فعلی ارتباط دارد؟
