نویسنده: Raha News Agency

 ریاست برشنا در هرات امروز یکشنبه (۲۲حمل) اعلام کرد برق وارداتی ترکمنستان ساعت هشت بامداد امروز به دلیل رفع عارضه ناشی از اصابت گلوله به پایه،‌ در شهر هرات قطع می‌شود.
این ریاست گفت بررسی تیم فنی مدیریت ولتاژ بلند از مسیر امتداد لین ۱۱۰کیلو ولت نشان می‌دهد در سه موقعیت پایه‌های شماره ۱۷۸ و ۱۷۷ در قریه خلووک و پایه شماره ۱۴۶ در قریه نورزی‌های ولسوالی رباط سنگی به دلیل اصابت مرمی بیش از ۶۰ درصد آسیب دیده و خطر قطع لین وجود دارد.
مسئولان در این ریاست می‌گویند جهت جلوگیری از آسیب بیشتر و رفع عارضه، برای ۳ الی ۴ ساعت برق وارداتی ترکمنستان امروز در شهر هرات قطع خواهد شد.
نبود امنیت در مسیر ترانزیت برق، همواره برای افغانستان مشکل ساز بوده است، برق وارداتی تاجیکستان نیز در مسیر کابل همواره شاهد قطعی‌های مکرر است.

زلمی خلیل‌زاد، نمایندۀ ویژۀ امریکا در امور صلح افغانستان با شهرزاد اکبر، رییس کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان دیدار و گفت‌وگو کرد.

آقای خلیل‌زاد در برگۀ تویترش نوشت این دیدار عصر دیروز (شنبه، ۲۱ حمل) صورت گرفته است. ضرورت حفظ ارزش‌های حقوق بشری و حقوق زنان در روند صلح در این گفت‌وگو مورد بحث قرار گرفته است.

شهرزاد اکبر از ایالات متحدۀ امریکا و جامعۀ جهانی می‌خواهد از ضرورت حفظ ارزش‌های حقوق بشری در نظام آیندۀ افغانستان حمایت کنند. او بر حفظ حقوق زنان در این روند نیز تأکید دارد.

خانم اکبر اظهار می‌دارد بدون حضور و مشارکت زنان و حفظ حقوق این قشر در روند صلح، ثبات در کشور تأمین نخواهد شد. از این‌رو، به سخن خانم اکبر، زمینۀ حضور پُررنگ زنان در نشست استانبول باید فراهم شود.

آقای خلیل‌زاد نیز یادآوری کرد ایالات متحدۀ امریکا از حقوق بشر و ارزش‌های شهروندی به ویژه حقوق زنان در روند صلح حمایت می‌کند.

این در حالی است که هفت روز دیگری برای برگزاری نشست استانبول باقی مانده است. آقای خلیل‌زاد به کابل آمده و با رییس‌جمهور و رییس شورای عالی مصالحۀ ملی کشور در این باره صحبت کرده است. جزییات مفصل گفت‌وگوهای آقای خلیل‌زاد با مقام‌های دولت تاکنون همه‌گانی نشده است.

فردوس فرامرز، سخن‌گوی فرماندهی پولیس کابل به رسانه ها گفت این رویداد شب گذشته (شنبه، ۲۲ حمل) در ساحه‌ی «قلعه‌ی کاشف»، از مربوطات ناحیه‌ی پنجم شهر کابل رخ داده است.

آقای فرامرز افزود فرد کشته شده «عزیزالرحمان» نام داشت و راننده‌ی «خدمات عامه» بود.

در همین حال، او گفت به‌دنبال وقوع این رویداد، پولیس فورا وارد اقدام شد و در درگیری میان دو طرف، یک جنگ‌جوی طالبان کشته و یک جنگ‌جوی دیگر این گروه زخمی شده‌اند.

به گفته‌ی سخن‌گوی فرماندهی پولیس کابل، جنگ‌جوی زخمی بازداشت و از نزدش دو میل سلاح کمری نیز به دست پولیس افتاده است.

همچنان او گفت که دو نیروی پولیس هم در جریان این درگیری به گونه‌ی سطحی زخمی شده‌اند.

فردوس فرامرز تأکید کرد وضعیت زخمیان هم‌اکنون خوب است.

گروه طالبان هنوز در این مورد چیزی نگفته است.

این درحالی است که در ماه‌های اخیر ترورهای هدفمند در شهر کابل افزایش یافته است. مسئولیت بیشتر این ترورها را شخص و یا گروهی به عهده نگرفته است، اما دولت افغانستان همواره طالبان را مسئول این رویدادها می‌داند.

روایت صدام حسین و حمله به ایران برای اطاعت از آنچه به او دیکته شده بود، روایت تلخی ست. حمله  عراق به ایران در زمان ریاست جمهوری صدام حسین که با حمایت کشورهای استعمار گر از جمله امریکا صورت گرفت زمینه سازی خرابی ها و کشته، زخمی و معلول شدن هزاران انسان بی گناه در ایران را رقم زد.

همین صدام حسین اما در نهایت به طرز فجیعی و باز هم به حمایت اربابان خود محاکمه و اعدام شد.

یکی از کاربران فیس بوکی به نام سید حسین محسنی طی مطلبی در فیس بوک خود می نویسد شهید محمد باقر صدر این ذلت و نابودی صدام حسین و فروپاشی حزب بعث صدامی را پیش بینی کرده بود.

به نوشته وی:«سه در خواست صدام، از شهيد محمد باقر صدر قبل از شهادتش داشت: صدام به شهید صدر گفته بود اگر به این سه درخواستم پاسخ دهی ورسما اعلام کنی در امان خواهی بود و هرچه خواسته باشی در خدمت خواهم بود.»

۰۱ اعلان رضایت از حزب حاکم بعث در عراق

٠٢ اعلان بكنيد که در سياست دخالت نمی کنید و اسلام در سیاست دخالت ندارد واسلام ربط به دولت ندارد

۰۳ اعلان بکنید که از نظام جمهوری اسلامی ایران حمایت نمی کنم

شهید صدر در پاسخ به صدام گفته بود: کشته شدن به دست ظالمین کرامتی است از سوی خداوند متعال به بندگان مخلصش، وشما گمان نمودی اسلام نزد من، مانند متاع است که قابل خرید و فروش است! مرگ باعزت به،از زندگی با ذلت.»

در نتیجه صدام، این شخصیت بزرگ و مفکر و فيلسوف و فقیه جهان اسلام را تحمل نتوانست ودر برج چهار، سال ١٩٨٠ میلادی ايشان وخواهر گرامی اش، بنت الهدی صدر را به شهادت رساند.

وقتی از صدام پرسیده شد: خوب چرا خواهرش را کشتی ؟ گفت: یزید اشتباه کرد زینب را نکشت!

در تقویم تاریخ تحولات سیاسی منطقه و سیاست بین الملل، قطع رابطه سیاسی امریکا با ایران در ۲۰ حمل ۱۳۵۹ اتفاق افتاد. هنگامی که مقامات و نظریه پردازان امریکایی در اواخر دهه ۷۰ میلادی شاهد تحول در امن‌ترین منطقه تحت نفوذ و سیطره خود یعنی خاورمیانه بودند، هیچ‌گاه تصور نمی‌کردند به همین راحتی، زمانی فرا رسد که مجبور شوند با متحدترین کشور منطقه که عنوان ژاندارم را صرفا برازنده او می‌دانستند، قطع رابطه کنند. خواب تحولات سال‌های ۵۷ تا ۵۹ برای مقامات کاخ سفید به مراتب دهشتناک‌تر از آن بود که تئوری پردازان و استراتژیست‌های امریکایی پیش بینی کرده بودند.

در ۲۰ حمل ۱۳۵۹، به طور رسمی عمر سلطه امریکا در ایران پایان یافت. امریکا و قدرت‌هایی که شالوده فکری آنان بر پایه سلطه شکل گرفته بود، با تشکیل نظام جمهوری اسلامی که روابط تازه خود را در نظام بین الملل بر پایه نفی سلطه و استقلال طلبی آغاز کرده بود، عرصه را بر وجود خود تنگ دیدند و این بود که رسما قطع رابطه سیاسی با جمهوری اسلامی ایران را اعلام کردند. هرچند که این قطع رابطه نه پایان، بلکه سرآغاز دشمنی‌ها و تنش امریکا با ایران بود، چراکه نفی سلطه یا رویکرد سلطه ستیزی و مقابله با نظام سلطه که از خصیصه ذاتی انقلاب اسلامی ایران بود، موضوعی نبود که خوشایند امریکا باشد و این قطع رابطه یعنی گام نهادن آن‌ها در مسیری که امروز با تحریم‌های متنوع و صد‌ها اقدام ریز و درشت دیگر در طول این ۴۱ سال به وقوع پیوسته و شاهد بوده ایم.

اثبات توانمندی انقلاب اسلامی در تحقق آرمان‌ها، به مقایسه شرایط انقلاب اسلامی با دیگر انقلاب‌های مطرح جهان باز می‌گردد. در یک مقایسه تطبیقی می‌توان مدعی بود که نه انقلاب فرانسه و نه انقلاب اکتبر شوروی به عنوان دو انقلاب مطرح در تاریخ معاصر با این حجم از توطئه‌های خارجی و فراگیرترین تهدیدات و فشارهای بیرونی و جریان های تجزیه طلب داخلی برای براندازی مواجه نبوده‌اند. با وجود فشار، تهدید و تحریم، تا حال انقلاب اسلامی از اصول وآرمان‌های خود منحرف نشده است.

پیروزی انقلاب اسلامی آغاز تحولات ژئوپلتیک در منطقه بود که ایران تحت سلطه و در اردوگاه غرب را، به یک کشور مستقل و قدرتمند منطقه‌ای به حرکت درآورد و پس از ۴۲ سال ایستادگی و مقاومت، نه تنها ایران را به یک بازیگر اصلی منطقه تبدیل کرده، بلکه در آستانه تبدیل شدن به یک قدرت بین‌المللی قرار داده است. در همین راستا، وایل عصام معتقد است که با تصمیم اخیر جو بایدن، رئیس جمهوری ایالات متحده برای خروج بیشتر نیروهای آمریکایی از خلیج فارس واشنگتن به سمت کاهش حضور نظامی خود حرکت می کند و بیشتر نیروی نظامی خود را از عراق و سوریه خارج خواهد کرد و این به معنای کاهش بیشتر تاثیرگذاری سیاسی و نظامی این کشور خواهد بود، به این ترتیب ما بیشتر از هر زمان دیگری به خاورمیانه جدید ایرانی نزدیکتر می شویم.

ایران در شرق جهان عرب به نظر می رسد از ایده نفوذ در پایتخت های این مطنقه فراتر رفته است، پس از این که متحدانش این نفوذ را برای این کشور تضمین کردند، اکنون به نفوذ منطقه ای وسیع تر از جلگه ی هند تا باب المندب و برقراری روابط و ائتلاف با کشورهای بزرگی همچون چین و چه بسا به زودی با روسیه فکر می کند.

با امضای توافق چین و ایران به نظر می رسد که تهران پیام محکمی به واشنگتن ارسال کرد مبنی بر این که ما به تحریم‌ها توجهی نداریم و برای لغو آنها عجله نمی کنیم زیرا جایگزین هایی در اختیار داریم. این موضوع روزنامه «وال استریت ژورنال» را به نوشتن مقاله ‌ای تند درباره این توافقنامه سوق داد. خوانش‌های مشابهی در روزنامه های متعدد غربی در این زمینه مشاهده پذیر است. به عنوان مثال سردبیر «بی بی سی» در بخش خاورمیانه، جرمی بوئن، درباره این توافقنامه تصریح کرد: این توافق موضع ایران در مقابله با آمریکا را تقویت خواهد کرد.

این در حالی است که تمام نشانه‌ها در میدان‌های درگیری در عراق، سوریه، لبنان و یمن به این مسئله اشاره می‌کند که آمریکایی‌ها در خاورمیانه عقب نشینی می‌کنند و متحدان این کشور همگی در این میدان‌ها موفقیتی در مقابله با ایران بدست نیاورده اند. به این ترتیب، پس از چهاردهه از قطع روابط سیاسی میان تهران و واشنگتن و رویارویی این دو کشور و متحدان انها،حرکت زمان به سود تهران سنجش می گردد و سخن در محافل سیاسی، دیپلوماتیک و رسانه ای از سلام کردن به خاورمیانه جدید ایرانی است.

داکتر عبداللطیف نظری

ویوسا عثمانی (Vjosa Osmani‎؛ زادهٔ ۱۷ مهٔ ۱۹۸۲)حقوق‌دان و سیاست‌مدار کوزوویی است که از ۴ آوریل ۲۰۲۱ به عنوان پنجمین رئیس‌جمهور کوزوو در این پست خدمت می‌کند.

او پیش از این از نوامبر ۲۰۲۰ تا مارس ۲۰۲۱ به عنوان جانشین رئیس‌جمهور در این سمت قرار گرفت و از فوریه ۲۰۲۰ تا مارس ۲۰۲۱ سخنگوی مجلس کوزوو بود.

ویوسا عثمانی در ۱۷ مه ۱۹۸۲ در میترویتسا که بخشی از جمهوری سوسیالیست فدرال یوگسلاوی بود به دنیا آمد. وی که چهار خواهر و برادر دارد تحصیلات ابتدایی و متوسطه‌اش را در زادگاه خود به پایان رساند.

جنگ کوزوو در هنگام نوجوانی او اتفاق افتاد و او به‌وضوح خاطراتی از آن دوران دارد که پس از حمله به خانه‌اش در میترویتسا، سربازی به زور لوله تفنگ کلاشینکف را در دهان او گذاشت.

عثمانی لیسانس حقوق خود را از دانشگاه پریستینا در کوزوو گرفت. وی تحصیلات عالی خود را در دانشکده حقوق دانشگاه پیتسبورگ ادامه داد و در سال ۲۰۰۵ موفق به اخذ مدرک کارشناسی ارشد در رشته حقوق و در سال ۲۰۱۵ موفق به اخذ درجه دکترا در رشته علوم حقوقی شد و (پایان‌نامه) یا رساله دکترای خود را به کاربرد کنوانسیون سازمان ملل در زمینه قراردادهای فروش بین‌المللی کالا (CISG) در کوزوو اختصاص داد زیرا وضعیت حقوقی کوزوو از سال ۱۹۸۸ تاکنون، زمانی که برای اولین بار CISG به اجرا درآمد، تکامل یافته‌است.

عثمانی در ۲۰۱۹ در دیدار عیسی مصطفی نخست‌وزیر پیشین و مارک گرین مدیر آژانس توسعه بین‌المللی ایالات متحده دیدار کرد.

وی فعالیت سیاسی خود را از نوجوانی آغاز کرد و یکی از فعالین حزب راست میانه حزب دموکراتیک کوزوو بود و در ۲۷ اوت ۲۰۰۹ به عنوان رئیس ستاد رئیس‌جمهور فاتمیر سیدیو انتخاب شد. عثمانی همچنین به عنوان مشاور حقوق رئیس‌جمهور وقت خدمت کرد. وی سه دوره عضو مجمع ملی کوزوو بود و یک بار با به عنوان یک سیاستمدار زن بالاترین آرای تاریخ پارلمان کوزوو را به خود اختصاص داد.

عثمانی در ۲۱ آوریل ۲۰۲۱ با رای پارلمان کوزوو به عنوان رئیس‌جمهور برگزیده شد. سادریو عثمانی در سومین دور رای‌گیری پارلمان ۱۱۳ عضوی با کسب ۷۱ رای رئیس‌جمهور کوزوو شد. در این رای‌گیری ۱۱ رای باطل اعلام شد و ۲ حزب اپوزیسیون و یک حزب اقلیت صرب رای‌گیری پارلمان را بایکوت کردند.

عثمانی سادریو که پیشتر رئیس پارلمان بود، ۳۸ سال سن دارد و دومین زنی است که پس از جنگ‌های بالکان، رهبر کوزوو می‌شود.

وی در ماه نوامبر پس از استعفای هاشم تاچی بعنوان رئیس‌جمهوری موقت فعالیت خود را شروع کرد.

عثمانی سادریو در مقام رئیس‌جمهوری، جایگاهی تشریفاتی دارد اما نقشی اساسی در تعیین سیاست خارجی خواهد داشت و فرمانده نیروهای مسلح به‌شمار می‌آید.

لازم به یادآوری است که کوزوو کشوری در شبه جزیرهٔ بالکان واقع در جنوب شرقی اروپا است که در سال ۲۰۰۸ از صربستان اعلام استقلال کرد.

این کشور تازه تشکیل بیش از دو میلیون نفر نفوس دارد، که بیش از ۹۵ درصد آن مسلمان است.

در قرون بعدی این قارهٔ مسیحی(اروپا) چهرهٔ اسلامی به خود می گیرد.

داکتر سید علی موسوی چکاوک

غلام ناصر، مشهور به الخراسانی، یکی از سردسته‌های اصلی گروه طالبان داعشی و مسئول گروه داعش توسط نیروهای امنیت ملی در شهر کابل گرفتار شد.

معاونیت اول ریاست‌جمهوری (امروز شنبه،۲۱ حمل) با نشر خبرنامه‌ای گفت الخراسانی در ده‌ها حمله تروریستی و تخریبی در شهر کابل نقش اصلی داشت که بر علاوه موارد تروریستی قتل و اختطاف، عمل شنیع لواطت را نیز در کارنامه دارد.

به نقل از این خبرنامه، الخراسانی در کنار دیگر جنایت‌هایش یک نوجوان ۱۴ ساله را از ساحه غرب کابل اختطاف کرده بود که پس از انتقال به تاله و برفک او را ابتدا با انواع و اقسام شکنجه مورد اذیت و آزار قرار داده و بعد از عمل شنیع لواط، وی را به قتل ‌رسانده‌است.

گفته می‌شود که این فرد، پس از ارتکاب به اعمال متذکره مدتی خود را از دید پنهان کرده، دزدانه و مخفیانه گشت‌وگذار می‌کرد تا اینکه توسط نیروهای دلیر امنیت ملی از ناحیه هشتم کابل گرفتار گردید.

از سویی‌هم، ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی گروه طالبان در رشته توییتی، گرفتاری این سردسته‌ شان را رد کرده می‌گوید که :« هیچکس مربوط امارت اسلامی در کابل گرفتار نشده است.»

او می‌افزاید، کسی را که ادارهٔ کابل با امارت اسلامی پیوند می‌دهد، مربوط ما نیست.

به گفتهٔ وی، استخبارات ادارهٔ کابل با داعش عملیات و اهداف مشترک دارد.

او تأکید کرده می‌گوید که: « ترور علمای کرام، حمله بر هموطنان شیعه ما و قتل بعض اشخاص بانفوذ و سیاسی کار مشترک داعش و ادارهٔ کابل است.»

رییس‌ جمهور غنی با زلمی خلیل ‌زاد نماینده‌ی ویژه‌ی وزارت خارجه‌ی امریکا برای صلح افغانستان، دیدار کرد.

ارگ ریاست‌ جمهوری گفت این دیدار (شنبه۲۱ حمل) انجام شد و در آن دو طرف در باره‌ی پیشرفت‌ ها در گفت‌ وگوهای صلح و آمادگی‌ها برای نشست استانبول گفت ‌وگو کردند.

زلمی خلیل ‌زاد صبح امروز وارد کابل شد و با عبدالله عبدالله رییس شورای عالی مصالحه‌ی ملی نیز دیدار کرد.

منابعی در کاخ سپیدار می‌گویند در این دیدار در باره‌ی نشست استانبول صحبت شده است.

آقای خلیل‌ زاد در حالی وارد کابل شده که به گفته‌ی منابع حکومتی قرار است در شانزدهم اپریل، ترکیه میزبان گفت ‌وگوهای صلح افغانستان باشد.

مجلس نمایندگان کشور هیأتی را برای بررسی علت اجازه نیافتن فرود هواپیمای حامل هیأت پارلمان پاکستان در میدان هوایی کابل، تعیین کرد.

اعضای مجلس نمایند‌گان امروز (شنبه، ۲۱ حمل) در یک نشست فوق‌العاده اجازه فرود ندادن به هواپیمای حامل اسد قیصر، رییس مجلس نمایندگان و شانزده تن از نمایندگان پارلمان پاکستان را پرسش‌برانگیز خواندند.

میر رحمان رحمانی، رییس مجلس نماینده‌گان کشور در این نشست می‌گوید که اسد قیصر، رییس پارلمان پاکستان از سوی این مجلس به هدف تقویت روابط پارلمانی بین دو کشور به کابل دعوت شده بود.

اما به گفتۀ آقای رحمانی، هواپیمای حامل آقای قیصر هنگام فرود در میدان هوایی کابل از آن‌چه بروز یک مشکل امنیتی در اطراف میدان‌هوایی کابل گفته می‌شود، اجازۀ فرود نیافته است.

رییس مجلس نماینده‌گان کشور بر اساس درخواست اعضای مجلس هیأتی را توظیف کرده است تا علت مسدود بودن میدان‌ هوایی کابل هنگام فرود هواپیمای حامل رییس پارلمان پاکستان را بررسی کند.

گفتنی است که پیش از چاشت روز پنج‌شنبه اسد قیصر، رییس مجلس نماینده‌گان پاکستان به کابل سفر کرد. اما هواپیمای حامل او در میدان‌هوایی کابل اجازۀ فرود دریافت نکرد و به اسلام‌آباد برگشت.

رسانه‌های پاکستانی گزارش می‌دهند که حکومت افغانستان به دلیل عدم هماهنگی مجلس برای دعوت از رییس پارلمان پاکستان مانع فرود هواپیمای رییس مجلس نماینده‌گان پاکستان شده است.

زلمی خلیل‌زاد، نماینده‌ی ویژه‌ی وزارت خارجه‌ی امریکا برای صلح افغانستان، در سفری به کابل، با عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحه‌ی ملی دیدار کرده است.

آقای خلیل‌زاد، در این دیدار که روز شنبه (۲۱ حمل) انجام شد، گفت ایالات متحده‌ی امریکا، در تلاش‌های صلح و دوران پساصلح، در کنار مردم افغانستان می‌ماند.

او تاکید کرد جهان توقع دارد که دولت افغانستان با طرح واحد در نشست استانبول اشتراک کند.

آقای خلیل‌زاد گفت: «ایالات متحده و جهان، خواهان تسریع روند صلح و بیش‌ترین استفاده از فرصت پیش‌آمده برای پایان جنگ و استقرار صلح دایمی در افغانستان است. امریکا از تمام طرف‌ها می‌خواهد برای پایان جنگ و دست‌یافتن به صلح دایمی همکاری کنند.»

از سویی هم، عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحه‌ی ملی، در این دیدار گفت دولت افغانستان به دست‌یافتن به صلح عادلانه و دایمی متعهد است.

او افزود: «شورای عالی مصالحه‌ی ملی به عنوان چتر بزرگ ملی برای رهبری و مدیریت صلح تلاش می‌کند. شورا در توحید دیدگاه‌های جمهوریت گام‌های مهمی برداشته و دولت افغانستان با طرح و دیدگاه مشترک در نشست استانبول اشتراک خواهد کرد.»

آقای عبدالله، از آمادگی دولت افغانستان برای اشتراک و موفقیت نشست استانبول اطمینان داده است.

در این دیدار، شماری از اعضای رهبری شورای عالی مصالحه‌ی ملی نیز دیدگاه‌ها و پرسش‌های شان را در باره‌ی قضایای مربوط به صلح مطرح کردند.

زلمی خلیل‌زاد، در دیدار با رییس‌جمهور غنی نیز، در باره‌ی پیشرفت‌ها در گفت‌وگوهای صلح و نشست استانبول، صحبت کرده است.

آقای خلیل‌زاد، در حالی وارد کابل شده که قرار است در شانزدهم اپریل، شهر استانبول ترکیه، میزبان گفت‌وگوهای صلح افغانستان باشد.

نظریه عثمانی گری نوین New Ottomanism که برای نخستین بار توسط احمد داود اوغلو از نظریه پردازان حزب عدالت و توسعه طرح شد، راهبرد ترکیه را نه سودای رهبری جهان اسلام بلکه بسط و توسعه هژمونی منطقه ای ترکیه در مناطق تحت استیلای امپراتوری عثمانی در سده های شانزدهم تا بیستم میلادی معرفی می کند.

به عبارت دیگر «سیاست عثمانی گری نوین»، نه مبتنی بر استیلای نظامی بلکه بر پایه ی نفوذ فرهنگی و اقتصادی ترکیه بر سرزمین های تحت استیلای امپراتوری عثمانی تعریف شده است. از سوی دیگر، مناطق مورد مناقشه که ترکیه اقدام به مداخله جویی در آنها کرده است، از مشروعیت حقوقی و بین المللی برخوردار بوده و تنها به واسطه تضعیف دولت های متبوع خود با خلاء قدرت مواجه شده اند. این امر به ویژه در مورد سوریه، لیبی و عراق صدق می کند. هر چند، در این میان مورد قره باغ از ویژگی های خاص برخوردار است. با این وجود، باز تعریف دوباره مرزهای سیاسی کشورهایی که از حاکمیت حقوقی دوژوور برخوردارند، حداقل در حال حاضر نه غیرممکن بلکه دور از ذهن به نظر می رسد. موضوعی که بعید است در تحلیل ها و اقدامات زمامداران انقره مورد غفلت واقع شده باشد.

اینک و با در نظر گرفتن آن چه بیان شد، چگونه می توان به تحلیل درباره چرایی سیاست های ترکیه و اهداف این دست از اقدامات پرداخت؟ «ماکیاولی» که از او با عنوان پدر سیاست مدرن نام برده شده در کتاب «گفتارها» که بیانگر مبانی نظری وی در باب ماهیت دولت و سیاست است، «منافع» را اصل بنیادین سپهر سیاست معرفی می کند. با اصل قرار دادن مساله منافع، می توان چرایی و اهداف نهان و آشکار اقدامات انقره را در دو بعد سیاست داخلی و خط مشی خارجی مورد تحلیل و ارزیابی قرار داد.

نخست؛ در بعد داخلی برخلاف سال های آغازین به قدرت رسیدن حزب عدالت و توسعه که از اقبال چشمگیری در میان جامعه مدنی ترکیه و حتی کردها به عنوان بزرگترین گروه اتنیکی مخالف نظم سیاسی پسا-امپراتوری برخوردار بود، در سال های اخیر، مقبولیت و مشروعیت عمومی حزب حاکم روند نزولی و رو به کاهشی را تجربه کرده است. در صدر علل عمده این وضعیت، می توان به شکست پروژه آشتی با کردها و نیز به سرانجام نرسیدن گذار از دیکتاتوری های نظامی و تکوین ساختار سیاسی دموکراتیک، اشاره کرد. موضوعاتی که از شعارهای اصلی حزب عدالت و توسعه در آغاز ورود به صحنه سیاست ترکیه بود. همین امر زمینه تنش داخلی میان اعضای عمده حزب را چنان افزایش داد که سرانجام به جدایی برخی از چهرهای نامدار مانند احمد گل، رئیس جمهوری و احمد داود اوغلو، وزیر امور خارجه پیشین از بدنه حزب عدالت و توسعه منجر شد. بی ثباتی و تنش حزبی، سیاست های اقتصادی و بازارهای ترکیه را نیز دچار تنش ساخت تا آن جا که اقتصاد ترکیه و ارزش لیر بیش از پیش روند نزولی را در پیش گرفت و همین مساله نیز بر دامنه نارضایتی ها از عملکرد حزب حاکم افزود. بنابر این اصل که سیاست خارجی هر کشوری تابعی از سیاست داخلی آن است، در چنین شرایطی بهترین اقدام برای زمامداران برای رهایی از پاسخ گویی به مسئولیت ها و سرپوش گذاشتن بر مشکلات داخلی، ایجاد تنش و بحران های خارجی و یا بهره برداری از آنهاست. و برای اردوغان چه فرصتی بهتر از مناقشات و بحران های به وجود آمده در سوریه، لیبی، عراق و اینک قره باغ!

اما در بعد سیاست خارجی، انقره از مداخله جویی خود به دنبال کسب امتیازات سیاسی در فرآیند مذاکرات و توافق نامه هایی است که در آینده از درون منازعات جاری سر بر خواهد آورد. بدین ترتیب، انقره از مجرای دستیابی به توافق های سیاسی با طرفین منازعه ضمن کسب امتیازات سیاسی زمینه را برای گرفتن امتیازات اقتصادی برای خود فراهم خواهد کرد. به ویژه، انعقاد قراردادهایی برای بازسازی مناطق درگیر در جنگ که میلیاردها دالر سود را برای اقتصاد ترکیه به همراه خواهد داشت و این علاوه بر سرازیر شدن خدمات، کالاها و اجناس ترکیه به بازارهای بزرگ این مناطق در شمال آفریقا و قفقاز است. با این اوصاف، آذربایجان دروازه ورود به چنین موقعیتی را برای ترکیه در منطقه قفقاز و آسیای میانه فراهم خواهد کرد. چنان که، انقره با همین هدف اقدام به مداخله در لیبی گرفته است تا از آن به عنوان دروازه ورود به بازار شمال آفریقا سود جوید. هر چند، نباید از این احتمال هم غافل بود که اردوغان نیم نگاهی به ایجاد تنش در حیات خلوت روسیه یعنی قفقاز نیز دارد تا از آن در جهت بده بستان های آینده با روسیه استفاده کند.

در هر حال، آن چه ترکیه به زعامت اردوغان را به اتخاذ سیاست مداخله جویانه در مناطق دچار تنش در خاورمیانه، شمال آفریقا و منطقه قفقاز انداخته، نه توسعه طلبی محض ایدئولوژیک و یا الحاق سرزمینی مناطقی به خاک ترکیه، بلکه دستیابی به منافع سیاسی و اقتصادی از رهگذر وضعیت و شرایط جاری است. موضوعی که به اردوغان در مناسبات سیاسی در صحنه قدرت ترکیه و بسیج افکار عمومی کمک شایانی خواهد کرد.

داکتر عبداللطیف نظری

اسد قیصر، رئیس پارلمان پاکستان، قرار بود پنج شنبه هفته گذشته به کابل سفر کند و با مقامات افغان پیرامون برخی مسائل حساس گفت و گو نماید.

هواپیمای حامل اسد قیصر اما در فرودگاه بین المللی کابل اجازه فرود پیدا نکرد و مجبور شد دوباره به پاکستان بازگردد.

این رویداد با واکنش های زیادی از سوی شهروندان افغانستانی در صفحات مجازی روبرو شده است.

داکتر عبداللطیف نظری، استاد دانشگاه و کارشناس ارشد مسائل سیاسی، در این مورد در فیس بوک خود نوشته است:«هواپیمای اسد قیصر، رئیس پارلمان پاکستان ظاهرا به دلیل مشکل امنیتی اجازه فرود در میدان هوایی بین المللی حامدکرزی را نیافت و دو باره به پاکستان برگشت.این مشکل، نشانگر ضعف امنیتی در حساس ترین میدان هوایی کشور و نشانه ی زوال اقتدار و کسری مشروعیت نهادهای امنیتی ماست.»

آیا بهتر نیست قبل از امدن یک مقام بلندپایه کشور همسایه، تدابیر امنیتی جدی مورد توجه قرار گیرد؟ تکرار این گونه رویداد ها می تواند پرستیژ بخش های امنیتی و سیاست خارجی کشور را در انتهای جدول تنزیل دهد.

داکتر نظری تاکید می کند:«در سفر به پاکستان اسد قیصر را شخص با اطلاع از وضعیت افغانستان و دارای نگرش تجارت و ترانزیت یافتم که خواستار گسترش مناسبات دو کشور در عرصه تجارت و توسعه مبادلات اقتصادی بود.»

البته باید گفت از نظر تاریخی روابط کابل و اسلام آباد همواره سخت، پیچیده، پر معما، نزدیک و در عین حال پر تنش بوده است.دیده شود که این گونه سفرها چه تاثیری بر مناسبات دو کشور در آینده برجا می گذارد.

هارون معترف از دیگر کاربران فیس بوک نیز در این باره نوشته است:«ایجاد روابط پارلمانی مبتنی بر منافع مشترک میان کشورها یک اصل است. متاسفانه حلقات کوچک در تبانی با کشورهای متخاصم، ماشین جنگ نیابتی دیگران را در کابل می‌چرخانند.»

لغو سفر رئیس پارلمان پاکستان به کابل که قرار بود با رئیس پارلمان افغانستان ملاقات نمایند، یک برخورد تنگ‌نظرانه و به احتمال قوی توسط حلقات وابسته به هندوستان در کابل صورت گرفته است.

اصل تفکیک و استقلال قوا و ایجاد مراودات مشروع میان ارکان دولتی با کشورهای همسایه یک ضرورت مبرم است و نباید این مناسبات زیر تاثیر سیاست‌های کشورهای دیگر قرار گیرد. سفر پیش‌تر آقای رحمانی به پاکستان به عنوان رئیس قوه مقننه و آغاز فصل جدید میان افغانستان و پاکستان بر بنیاد منافع مشترک و صلح‌آمیز، در حقیقت یک صفحه جدید میان دو کشور همسایه تلقی می‌گردد که آرزو می‌رود سیاست دشمنی جایش را به سیاست صلح و منافع دو کشور بدهد؛ اما حلقات پیدا و پنهان با اعمال سیاست‌های تقلیل‌گرایانه و انحصار، در صدد برهم زدن ایجاد این روابط «مشترک‌المنافع» هستند.

به اعتقاد آقای معترف پرواضح است که حلقات معلوم‌الحال، جنگ نیابتی کشور های همسایه را در افغانستان پیش می‌برند و این حلقات سد جدی برای تحقق صلح و ثبات در منطقه هستند. بنابراین تصمیم اخیر پارلمان جهت استجواب مسوولین نهادهای امنیتی و خواست جزیات در مورد چگونگی سناریوی «مشکل امنیتی» در فرودگاه کابل، در خور تقدیر است.

این روزها همزمان با داغ شدن گفت و گو ها در مورد صلح و تعیین نوع نظامی سیاسی برای آینده افغانستان، نظام فدرالی نیز به عنوان یک گزینه در افغانستان مطرح می شود.

داکتر  ابوالفضل فصیحی، استاد دانشگاه و کارشناس ارشد مسائل سیاسی، در این مورد می گوید اساساً مطرح شدن هر بحثی که به پرابلماتیزه کردن مسأله‌ی قومیت در افغانستان کمک کند، مطلوب است. از این جهت نفس مطرح شدن بحث فدرالیسم می‌تواند مطلوب باشد. منازعه‌ی افغانستان یک منازعه‌ی ایدئولوژیک نیست و تقلیل دادن آن به دوگانه‌ی جمهوریت / امارت خطای خطرناکی است.

وی می افزاید این‌که فدرالیسم به گفتار مسلطِ اقلیتی خاص تبدیل شود و به‌نوعی به‌عنوان نسخه‌ی رهایی‌بخش تجویز شود خطا است. به‌نظرم می‌توان اقلیت بود و مخالف فدرالیسم. مخالفت با فدرالیسم لزوماً به‌معنای باور داشتن به “ایده‌ی افغانستان واحد” و ناسیونالیسم افغانی نیست.

به باور داکتر فصیحی تمرکززدایی لزوماً فدرالیسم معنا نمی‌دهد. شاید بهتر باشد تمرکززدایی را یک طیف در نظر بگیریم. کشورهایی مثل اسپانیا، فرانسه و انگلستان نظام فدرال ندارند ولی در عین حال حد زیادی از تمرکززدایی را اجرا کرده‌اند.

با این سه مقدمه، می‌خواهم این را بگویم که فدرالیسم نسخه‌ی مطلوبی برای افغانستان (به‌صورت خاص، هزاره‌ها) نیست. به چند دلیل:

داکتر فصیحی در فیس بوک خود می نویسد اگر یکی از اهداف فدرالیسم، برابری قومی باشد، فدرالیسم نمونه‌ی موفقی در کشورهای جهان سوم نداشته است. اگر ما نمونه‌های غربی فدرالیسم را به‌عنوان مدل برای افغانستان نشان دهیم دچار خطا شده‌ایم. نه کانادا شباهتی به افغانستان دارد نه سوئیس و نه بلژیک.

نمونه‌های تاریخی را هم می‌توانیم مثال بزنیم که فدرالیسم پوششی برای اقتدارگرایی و استبداد بود. مثل کشورهای بلوک شرق.

مشکل عدم تناسب اقتصادی مناطق مختلف در یک کشور به آن راحتی که برخی‌ها می‌گویند قابل حل نیست. مثلاً برخی به‌سادگی از تاسیس صندوق مرکزی برای توزیع ثروت صحبت‌میکنند. پژوهش‌های بسیاری نشان داده‌اند که فدرالیسم قادر به حل مشکل عدم تناسب اقتصادی میان مناطق مختلف نیست.

فدرالیسم می‌تواند، برعکس آن‌چه طرفداران آن ادعا می‌کنند، به بازتولید منازعات قومی و افزایش خشونت منجر شود. این سناریو را تصور کنید که فدرالیسم قدرت اقتصادی و سیاسی بیشتری را در اختیار نخبگان قومی قرار می‌دهد. با افزایش قدرت‌ نخبگان قومی و حاکم شدن یک بازیِ حاصل جمع صفر میان آن‌ها می‌توان تصور کرد که وقوع منازعه بسیار محتمل باشد.

گزارشی تازه از سایت «لانگ وار ژورنال» نشان می‌دهد جنگجویان شبکه القاعده در 21 ولایت از 32 ولایت افغانستان فعالیت دارند.

براساس گزارش سایت «لانگ وار ژورنال» که پنجشنبه 8 آوریل 2021 منتشر شد، شبکه القاعده در ده‌ها حمله در ولایت‌های گونا‌گون در افغانستان دست داشته‌اند. این شبکه در روزنامه این گروه به اسم «ثبات» از ماه نوامبر 2020 تاکنون از ده‌ها حمله در ولایت‌های افغانستان خبر داده‌ است.

در حالی که گروه طالبان در وب سایت رسمی‌شان روزانه از ده‌ها حمله علیه نیروهای امنیتی و اهداف دولتی افغانستان گزارش می‌دهد، روزنامه «ثبات» شبکه القاعده فقط از حملاتی که جنگجویانش در شبه قاره هند و همچنین گروه‌های وابسته به آن، مانند «جهاد اسلامی» انجام می‌دهند، خبر می‌دهد.

روزنامه «ثبات» از حضور جنگجویان شبکه القاعده در 18 ولایت، بدخشان ، بلخ، فراه، فاریاب، غزنی، هلمند، جوزجان، کاپیسا، کابل، قندهار، کنر، کندز، خوست، لوگر، ننگرهار، تخار، ارزگان و زابل خبر داد اما سایت «لانگ وار ژورنال» نوشت که نیروهای امنیتی افغان در دو ولایت دیگر نیمروز و پکتیکا جنگجویان القاعده را هدف قرار دادند که در مجموع می‌شود گفت آنان در 21 ولایت افغانستان فعالیت دارند.

اما گزارش‌های مطبوعات افغانستان از سپتامبر 2020 تاکنون نشان می‌دهد که القاعده و متحدانش در هفت ولایت از ولایات اشاره شده توسط روزنامه «ثبات» فعالیت می‌کنند، این ولایات عبارتند از: بدخشان، فراه، غزنی، هلمند، کاپیسا، کنر و ننگرهار.

وزارت دفاع ملی افغانستان به شبکه «طلوع نیوز» تایید کرده که با وجود تعهد طالبان به قطع روابط با القاعده و شورشیان خارجی دیگر در توافق‌نامۀ صلح آمریکا – طالبان، هنوز هم این گروه با القاعده پیوند دارد.

روح‌الله احمدزی، سخن‌گوی وزارت دفاع ملی گفته است: «رابطه میان گروه القاعده و طالبان مثل گذشته تنگاتنگ بوده در نقاط مختلف و ولایات مختلف کشور در نتیجه عملیات نیروهای ما افراد کلیدی القاعده هدف قرار گرفته‌اند.»

سید عبدالوحید قتالی، والی هرات می‌گوید این رویداد بامداد امروز (یکشنبه،۲۱ حمل) در منطقهٔ کمرکلاغ هرات رخ داده‌است.

آقای قتالی افزود تیم ‌های آمریت اطفاییه هرات و نیروهای آتش‌نشانی پایگاه قول اردوی ۲۰۷ ظفر در غرب کشور برای مهار کردن آتش به محل حادثه رسیده‌اند.

تاکنون خسارات ناشی از این حادثه روشن نیست.

از سویی‌هم، دو ماه قبل در پی آتش‌سوزی در بندر اسلام قلعه ۵۰۰ تانکر مواد نفتی آتش گرفته بود و ۱۰۰ میلیون دالر آمریکایی خساره بر جاگذاشت.

همچنان در ماه حوت سال ۱۳۹۹ آتش‌سوزی دیگری در گمرگ ابونصرفراهی به وقع پیوست که در پی آن چهار ذخیره گاه نفتی آتش گرفته‌است و میلیون‌ها افغانی خساره به تاجران افغان وارد کرد.

شرکت ملی برق کشور (برشنا) اعلام کرد از این پس پرداخت پول صرفیه برق در کابل به گونه ماهوار خواهد بود.

این شرکت بانشر اعلامیه‌ای امروز (جمعه، ۲۰ حمل) گفت این روند به گونه آزمایشی اول در کابل آغاز می‌شود و سپس در سایر ولایت‌ها نیز تطبیق خواهد شد.

به گفته شرکت برشنا، پرداخت پول صرفیه برق به گونه ماهوار، ۵۰ درصد هزینه‌های مصرف برق را کاهش می‌دهد.

این شرکت علاوه کرد صرفیه ماهوار برق گام مهم در راستای تقویت بخش خصوصی و اقتصاد ملی کشور است.

شرکت برشنا همچنان تاکید کرده که دسترسی به برق حق هر شهروند کشور است و فراهم‌سازی برق ارزان از اهداف این شرکت می‌باشد.

این در حال است که پیش از این شرکت برشنا در برابر این خواست شهروندان کشور مبنی بر ماهوار کردن صرفیه برق مخالفت کرده بود.

مسئولان این شرکت گفته بودند که ماهوار شدن صرفیه برق هزینه‌های سنگینی روی دست شرکت برشنا خواهد گذاشت و از پس پرداخت قیمت برق وارداتی برآمده نمی‌تواند.

بخش بزرگ انرژی شهر کابل از رهگذر برق وارداتی کشورهای ازبیکستان و تاجیکستان تامین می‌شود که به گفته مسئولان شرکت برشنا، قیمت آن خیلی بیشتر از قیمت توزیع برق در داخل کشور است.

گفتی است که پیش از این پرداخت پول صرفیه برق در کابل هر دو ماه یک بار صورت می‌گرفت که این امر سبب افزایش قیمت برق برای خانواده‌ها می‌شد.

وزارت امور خارجه افغانستان به تازگی در بیانیه‌ای گفت حنیف اتمر وزیر خارجه در تماس تلفنی با «دیریک شولی» مشاور وزارت خارجه ایالات متحده در مورد آخرین تحولات روند صلح و برگزاری گفت‌وگوهای صلح در ترکیه تبادل نظر کردند.
در بیانیه آمده است: «وزیر امور خارجه در مورد آخرین تحولات در خصوص روند صلح به ‌ویژه برگزاری دور بعدی گفت‌وگوها در ترکیه و طرح صلح جمهوری اسلامی افغانستان برای دستیابی به راه‌حل سیاسی همه‌ شمول در مطابقت به قانون اساسی معلومات داد.»
وزیر امور خارجه همچنان بر تحقق خواست و داعیۀ برحق مردم و دولت افغانستان برای حفظ ارزش‌های دموکراتیک و حقوق بشری به‌ویژه حقوق زنان تأکید کرد.
اتمر تداوم حمایت‌ها و همکاری‌های ایالات متحده را با دولت افغانستان در راستای تقویت هرچه بیشتر اجماع جهانی به ‌منظور استقرار آتش‌بس و تأمین صلح پایدار در کشور، با اهمیت خواند.
مشاور وزیر خارجهٔ امریکا نیز با قدردانی از تلاش‌های دولت افغانستان در راستای تقویت اجماع ملی، منطقه‌‌ای و بین‌المللی در جهت تأمین صلح پایدار در افغانستان، از تداوم حمایت‌های همه‌جانبه کشورش با مردم و دولت افغانستان در راستای تأمین صلح پایدار و عادلانه در افغانستان، به وزیر امور خارجه کشور، اطمینان داد.

ترکیه می‌گوید ایالات متحده دو کشتی جنگی را به دریای سیاه می‌فرستد.

یک سخنگوی وزارت خارجه ترکیه شام دیروز جمعه به خبرگزاری دی‌پی‌ای جرمنی گفت منابع دیپلماتیک ۱۵ روز قبل به ترکیه خبر دادند که کشتی‌های جنگی از طریق گذرگاه باسفورس به سمت دریای سیاه می‌روند.

روز دوشنبه وزارت دفاع امریکا از صحبت در مورد ارسال کشتی‌های جنگی به این سمت خودداری کرد.

اما جان کربی سخنگوی وزارت خارجه امریکا گفت فرستادن کشتی‌ها به دریای سیاه یک اقدام غیر معمول نیست.

معلوم نیست آیا این اقدام امریکا به افزایش قوای روسیه در این منطقه در نزدیکی اوکراین رابطه دارد یا خیر؟

اما جن ساکی سخنگوی قصر سفید اخیراً گفته بود امریکا در مورد وضعیت در اوکراین جایی که روسیه در سرحدات آن قوای خود را بیشتر ساخته، نگران می‌باشد.

ترکیه گفته است این کشتی‌ها قرار است روزهای ۱۴ و ۱۵ اپریل از باسفورس بگذرند و تا ۴ ماه می در دریای سیاه بمانند.