برچسب: امریکا

 آذربایجان و ارمنستان، روز سه‌شنبه (29 میزان)، اعلام کردند دو کشور به خاطر پایان بخشیدن به درگیری‌ها در قره‌باغ، روز جمعه، با وزیر خارجه‌ی ایالت متحده، دیدار خواهند کرد.

در همین حال، آذربایجان و ارمنستان روز شنبه (۲۶ میزان)، یکدیگر را به نقض آتش‌بس بشردوستانه متهم کردند؛ آتش‌بسی که پس از آتش‌بس یک هفته‌ای، روز شنبه دوباره از سر گرفته شده بود.

وزارت دفاع ارمنستان، نیروهای آذربایجان را به استفاده از توپ و حملات هوایی متهم کرد. در مقابل، وزارت دفاع آذربایجان، ادعا کرد که نیروهای ارمنستان، مناطق ترتر و آغدام را گلوله‌باران کرده اند.

مایک پمپیو، وزیر خارجه‌ی امریکا، هفته‌ی گذشته از تلاش‌های دیپلماتیک واشنگتن، برای دریافت راه حل پایدار در قره‌باغ، سخن گفته بود. وزارت خارجه‌ی امریکا، تا هنوز در باره‌ی سفر وزیران خارجه‌ی ارمنستان و آذربایجان،  چیزی نگفته است.

امریکا، روسیه و فرانسه، اعضای «گروه منیسک» استند که پایان بخشیدن درگیری قره‌باغ را به عهده دارند.

پیش از این، اتحادیه‌ی اروپا، روسیه، فرانسه و ایالت متحده‌، خواهان پایان درگیری میان باکو و ایروان، بر سر منطقه‌ی قره‌باغ شده  بودند.

ترکیه، در این درگیری‌ حمایت همه جانبه‌ی خود را از آذربایجان اعلام کرده و ارمنستان را نیروی «مهاجم» خوانده است و از میانجی‌گری روسیه، امریکا و فرانسه انتقاد کرده است.

در گیری بر سر منطقه‌ی قره‌باغ، ششم میزان، آغاز شد و تا اکنون در جریان آن، صدها نفر کشته و زخمی و هزاران خانواده، آواره شده اند.

وزیر امور خارجه ایالات متحده، در اظهاراتی روسیه را به نادیده گرفتن ثبات سایبری در جهان متهم کرد.

مایک پمپئو، وزیر امور خارجه آمریکا معتقد است روسیه  از امنیت جهانی و ثبات بین المللی در فضای مجازی چشم پوشی می کند.

این مطلب در گزارش منتشره وزارت امور خارجه ایالات متحده گفته شده است.

دیپلمات ارشد آمریکا این اظهارات را در واکنش به متهم شدن شش تن از شهروندان روسیه به حملات هکری در آمریکا ابراز داشت.

در بیانیه وزارت امور خارجه ایالات متحده آمده است: «این فعالیت سایبری بی اعتنایی کامل به امنیت جمعی و ثبات بین المللی را نشان می دهد. روسیه که خود را به عنوان یک قهرمان ثبات در فضای مجازی نشان می دهد ، در واقع یکی از بزرگترین مشکلات برای شبکه جهانی اینترنت است.»

پمپئو همچنین از مسکو خواست “به این رفتار غیرمسئولانه” پایان دهد.

گفتنی است وزارت عدلیه ایالات متحده 6 افسر اطلاعاتی ارتش روسیه را به حملات هکری علیه گرجستان، فرانسه، انگلیس، اوکراین، سازمان منع اشاعه تسلیحات شیمیایی (OPCW) و بازی‌های المپیک زمستانی 2017 متهم کرد.

وزارت عدلیه ایالات متحده روز گذشته  اعلام کرد یک هیأت منصفه در ایالت پنسیلوانیا 6 نفر را به «توطئه، هک کامپیوتری، کلاهبرداری آنلاین، سرقت هویت، و ثبت غیرقانونی دامنه متهم کرد.

یک دیپلمات پیشین ایرانی با بیان اینکه طالبان ترامپ را فرصتی برای بازگشت به قدرت می‌داند، گفت: «رفتار ترامپ و عدم مداخله دادن دولت افغانستان در مذاکرات میان واشنگتن و طالبان موجب احساس برتری در میان این گروه شده و آنها می‌خواهند این پشتوانه را حفظ و از آن استفاده کنند.»

«محسن روحی‌صفت» در گفت‌وگو با رسانه های ایرانی در مورد مذاکرات بین الافغانی اظهار داشت: «مذاکراتی که تا به امروز انجام شده برای خروج آبرومند نیروهای نظامی آمریکا از افغانستان میان واشنگتن و گروه طالبان بوده است بنابراین تا الان مذاکرات صلحی درباره افغانستان در کار نبوده است.»

وی با بیان اینکه در مذاکرات واشنگتن و طالبان، آمریکا اجازه حضور و مداخله به دولت افغانستان را نداد، اظهار داشت: «این حضور نداشتن و عدم مداخله دولت مرکزی افغانستان در مذاکرات موجب شد تا طالبان نسبت به دولت افغانستان احساس برتری پیدا کرده و فکر کند می‌تواند امتیازات بیشتری از دولت کابل دریافت کنند.»

این کارشناس ارشد مسائل افغانستان ادامه داد: «عبارت صلح که از سوی زلمای خلیل‌زاد، نماینده ویژه آمریکا در امور صلح افغانستان درباره مذاکرات ایالات متحده و طالبان به کار رفته، پوششی برای خروج آبرومندانه نیروهای نظامی این کشور از افغانستان پس از ۱۹ سال حضور نظامی است.»

روحی‌صفت با بیان اینکه اکنون زمینه برای انجام مذاکرات بین‌الافغانی بیش از هر زمان دیگری فراهم شده است، تصریح کرد اکنون زمان مناسبی است تا گروه‌های افغانستانی درباره سرنوشت کشورشان و مسائل مختلف مانند نحوه مشارکت طالبان در قدرت با یکدیگر گفت‌وگو و توافق کنند.

وی با اشاره به توقف مذاکرات دوحه در تشریح بیشتر این موضوع خاطرنشان کرد: طالبان اصرار دارد تنها فقه حنفی مبنای شریعت باشد و از طرفی، معتقد است فقط باید در چارچوب توافق با آمریکا، مذاکرات ادامه یابد و رفع اختلافات در این مسیر باشد، اما دولت افغانستان معتقد است توافق دوحه محدود بوده و تمام موارد را در نظر نگرفته و سایر مواردی که مطرح نشده هم باید مورد بررسی قرار گیرد.

به گفته معاون پیشین دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه ایران، دولت افغانستان تاکنون از خود خویشتنداری نشان داده و سعی کرده این مذاکرات به بن بست کشیده نشود. هیات طالبان هم نیازمند رایزنی با رهبران خود بود و به همین خاطر، مذاکرات فعلا متوقف شده است.

آمریکایی‌ها می‌خواهند خودشان محور مذاکرات بین‌الافغانی باشند

روحی‌صفت با اشاره به وجود دو دستگی در درون طالبان اظهارداشت: «طالبان گروه یکدستی نیست. گروه‌های معارض زیادی در افغانستان هستند که با دولت این کشور در حال جنگ هستند که تحت عنوان کلی طالبان فعالیت می‌کنند.»

وی افزود: همه گروه‌هایی که تحت عنوان طالبان فعالیت دارند، نسبت به مذاکرات دید مثبتی ندارند و برخی از طالبان جدا شده و به داعش پیوسته‌اند. با این وجود، آنهایی که تحت عنوان طالبان همچنان فعالیت دارند، فعلا مخالفت جدی از خود نشان نداده‌اند.

این دیپلمات پیشین ایرانی درباره نقش‌آفرینی همسایگان افغانستان و قدرت‌های منطقه‌ای در مذاکرات بین‌الافغانی هم بیان کرد: هم‌اکنون آمریکایی‌ها مدیریت مذاکرات را برعهده دارند و تلاش آنها هم این بوده است که خودشان محور باشند و همسایگان افغانستان و قدرت‌های منطقه‌ای توان و نقشی در مذاکرات ایفا نکنند.

روحی‌صفت اضافه کرد: با این حال آمریکایی‌ها برخی از کشورها را برای مذاکرات دوحه دعوت کردند. حتی از ایران هم رای حضور در این مذاکرات دعوت شد ولی چون ایران مذاکرات کنونی را مبتنی بر خواست آمریکا و نمایشی می‌دانست، در آن شرکت نکرد.

وی با بیان اینکه کشورهایی هم که در مذاکرات دوحه بودند نسبت به نمایشی بودن آن اعتراض داشتند، یادآور شد: انسجامی در مذاکرات دوحه وجود نداشت و امیدواری زیادی هم برای به نتیجه رسیدن آن نیست. 

رئیس اسبق ستاد افغانستان وزارت امور خارجه ایران درباره رویکرد آمریکا در مذاکرات دوحه هم عنوان کرد: دولت ترامپ مذاکرات افغانستان را برگ برنده خود در عرصه سیاست خارجی در انتخابات ریاست جمهوری می‌داند. به همین خاطر آنها نمی‌خواهند تا قبل از انتخابات اختلالی در مذاکرات پیش بیاید و مذاکرات شکست خورده تلقی شود.

طالبان ترامپ پشتوانه خود برای رسیدن به قدرت می‌داند

روحی‌صفت با بیان اینکه طالبان هم امیدوار است ترامپ مجددا رئیس‌جمهور آمریکا شود، گفت: آنها ترامپ را فرصت خود برای بازگشت به قدرت می‌دانند. رفتار ترامپ و عدم مداخله دادن دولت افغانستان در مذاکرات میان واشنگتن و طالبان موجب احساس برتری در میان این گروه افغانستانی شده و آنها می‌خواهند این پشتوانه را حفظ و از آن استفاده کنند.

وی با بیان اینکه به نظر می‌رسد آمریکا دیگر منافعی در ایفای نقش موثر در افغانستان برای خود تصور نمی‌کند، اظهار داشت: ایالات متحده از بی‌ثباتی و آشوب در منطقه به ویژه افغانستان نگران نیست. سیاست این کشور بی‌ثبات‌سازی منطقه و کشیده شدن دامنه بحران از افغانستان به مناطق پیرامونی آن به ویژه آسیای مرکزی است.

به گفته این کارشناس ارشد مسائل افغانستان، هدف اصلی آمریکا در بی‌ثبات‌سازی افغانستان کشیده شدن بی‌ثباتی به آسیای مرکزی برای ضربه زدن به چین و روسیه است. آنها فکر می‌کنند از رهگذر بی‌ثباتی در افغانستان هم ایران متضرر می‌شود و هم می‌توانند به رقبای خود ضربه وارد کنند.

ایرنا

عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحه ملی گفت تحمیل امارت طالبانی، نسخۀ جنگ ۴۲ سالۀ دیگر را می‌ریزید.

رییس شورای عالی مصالحه‌ ملی در مراسم گرامی‌داشت از دومین سالروز کشته‌شدن عبدالرازق اچکزی، فرمانده پیشین پولیس کندهار افزود تشدید خشونت طالبان را به هدف نمی‌رساند.

عبدالله گفت: «اگر فکر همین باشد که امریکایی‌ها یا قوای بین‌المللی از افغانستان بیرون می‌شوند که احتمالش هم است، ولی این مساله امروز مطرح نیست و فردا شاید مطرح باشد. خوب هم است که صلح در افغانستان برقرار باشد و ما روی پای خود بیاستیم و ضرورت به قوای خارجی نباشد. اگر محاسبه همین باشد که آن‌ها خارج می‌شوند و بعد دوباره نظام امارت طالبان تحمیل می‌شود بالای مردم افغانستان، این در هیچ حالت، در هیچ وضعیت قابل قبول مردم افغانستان نیست. اما یک نسخه‌‍ای است برای ادامه جنگ به یک شکل دیگر. این اشتباه محاسبه نباید صورت بگیرد.»

او تأکید کرد در هیچ حالتی مردم افغانستان تحمیل امارت اسلامی را بر نمی‌تابند و تلاش برای تحمیل امارت نسخه‌ی دیگری برای ادامه جنگ در کشور است.

عبداله  عبدالله گفت برای تأمین صلح باید راه رسیدن به آن را با متانت و عزم اراده طی کرد. او در عین حال افزود صلح به معنای پایمال شدن هویت، عزت مردم و ختم افتخارات کشور نخواهد بود.

رییس شورای عالی مصالحه تأکید کرد اگر طالبان فکر می‌کنند که با گرفتن یک ولسوالی یا فشار وارد کردن بر ولایتی، دست بالایی در مذاکرات صلح خواهند شد، دچار همان خطایی است که سبب دوام جنگ شده است.

عبدالله عبدالله افزود افزایش خشونت‌ها راه رسیدن به صلح نیست و همه مردم و کشورهای حامی صلح آن را محکوم کرده‌اند و نباید هیچ طرفی در صدد افزایش خشونت باشند. او هم‌چنان افزایش خشونت‌ها را غیرقابل قبول خواند.

رییس شورای عالی مصالحه ملی گفت هیأتی که در دوحه مذاکره می‌کند، از تمامیت افغانستان نمایندگی می‌کند. او افزود نباید در داخل کشور بین مردم خط کشیده شود و برای تقویت موضع هیأت مذاکره‌کننده باید صفوف متحدتر از گذشته شود.

 عبدالله عبدالله گفت اگر شرایطی آمد که گروه طالبان هیچ راه حل معقولی را نپذیرفت، در آن زمان مردم از تمامیت ارضی، حاکمیت ملی و استقلال کشور دفاع خواهد کرد.

او گفت شعار صرف کافی نیست و برای دفاع و خدمت به وطن به مبارزه جدی نیاز است.

عبدالله با اشاره به قربانی‌های نیروهای امنیتی گفت باید این نیروها مطمئن شوند، از نظامی دفاع می‌کنند که در آن عدالت تأمین و فساد و تعبیض زدوده می‌شود.

در این مراسم، امرالله صالح، معاون ریاست جمهوری نیز گفت طالبان از طریق جنگ هیچ چیز را از دولت گرفته نتوانسته است.

او هم‌چنان گفت هیأت مذاکره‌کننده طالبان هیچ حرفی برای گفتن ندارد و در دوحه نیز حاضر نشده است که براساس «قرآن و سنت» مذاکره کنند.

او گفت ادعای طالبان مبنی بر جهاد بودن «جنگ‌» ‌شان در افغانستان در محضر عام باطل شده است.

سفارت امریکا در کابل حمله‌های اخیر گروه طالبان بر شهر لشکرگاه، مرکز ولایت هلمند را خلاف محتوای موافقت‌نامۀ این گروه با امریکا عنوان می‌کند و از طالبان می‌خواهد هرچه زودتر نبرد در این ولایت را متوقف کنند.

راس ویلسون، شارژدافر سفارت امریکا در کابل امروز (سه‌شنبه، ۲۲ میزان) در برگۀ توییترش نوشت حمله‌های اخیر طالبان در شهر لشکرگاه، مرکز ولایت هلمند در تضاد با موافقت‌نامۀ این گروه با امریکا است.

آقای ویلسون افزود این حمله‌ها به کشتار بیشتر غیرنظامیان منجر شده و روند صلح افغانستان را صدمه می‌زند. از همین‌رو، شارژدافر سفارت امریکا در کابل از طالبان می‌خواهد که حمله‌های‌شان را در شهر لشکرگاه به گونۀ فوری پایان دهند.

این در حالی است که از دو روز به این‌سو جنگ‌جویان گروه طالبان حمله‌های گسترده‌یی را بر شهر لشکرگاه، مرکز ولایت جنوبی هلمند به راه انداخته‌اند. در پی این حمله‌ها بیش از ۴۰۰ خانواده از این شهر بی‌جا شده و تأسیسات عامه در این ولایت نیز به شکل گسترده‌یی تخریب شده‌اند.

روز گذشته در اوج درگیری مسلحانه میان طالبان و نیروهای امنیتی کشور، نیروهای حمایت قاطع چندین موضع طالبان را در ولایت هلمند هدف حمله‌های هوایی قرار دادند.

رولاند کوبیا نماینده ویژه اتحادیه اروپا برای افغانستان به تازگی در توییتی در واکنش به حملات طالبان در ولایت هلمند گفت این مثالی دیگر بود که کاهش خشونت کارساز نیست و باید اقدام واضح و جدی علیه آن انجام شود.
آقای کوبیا با اشاره به حملات اخیر طالبان در ولایت هلمند، گفت: «یک مثال دیگر که کاهش خشونت کارایی ندارد. این سطح بالای خشونت نه تنها باید محکوم گردد، بلکه به طور مشخص باید علیه آن اقدام شود، زیرا توافق‌نامه دوحه را نقض کردند».
نماینده ویژه اتحادیه اروپا در حالی این سخنان را بیان می‌کند که طالبان با راه‌اندازی حملات گسترده در ولایت هلمند، خسارات زیادی به تأسیسات عام‌المنفعه وارد کردند.
این حمله گروه طالبان با واکنش تند نیروهای امنیتی و دفاعی کشور رو به رو شد. نیروهای امریکایی در افغانستان نیز مواضع طالبان را بمباران کردند.
گفتنی است با افزایش خشونت در ولایت هلمند، بیش از ۴۰۰ خانواده در این ولایت آواره شده‌اند.

پارلمان و کمیسیون اتحادیه اروپا در حال تدوین قوانین سختگیرانه‌ای در جهت مهار قدرت غول‌های اینترنتی جهان هستند.

بنا بر اعلام روزنامه فایننشنال تایمز، این قوانین علیه ۲۰ شرکت بزرگ اینترنتی از جمله گروه «گافا» شامل گوگل، اپل، فیسبوک وآمازون اعمال خواهد شد.

اتحادیه اروپا قصد دارد این شرکت‌ها را ملزم به رعایت قوانین رقابتی کند و به یکه تازی آنها در عرصه دنیای مجازی پایان دهد. این شرکت‌ها همچنین از این پس ملزم خواهند شد تا با ارائه گزارش‌های دقیق، درباره جمع آوری اطلاعات شهروندان شفاف سازی کنند.

بحث برای تدوین قوانین جدید که با هدف کنترل غول‌های دنیای اینترنت انجام می‌شود، در پی شکایت بسیاری از شرکت‌های کوچک اینترنتی در تقویم نهادهای نظارتی اتحادیه اروپا قرار گرفته است. این احتمال وجود دارد که تعداد شرکت‌های هدف، در لیست اتحادیه اروپا تغییر کنند.

یک منبع آگاه به شرط ناشناس ماندن به روزنامه فایننشنال تایمز گفت: «قدرت بی حد و حصر بازار این سیستم عامل‌ها دنیای رقابت را کاملا از کار انداخته است. این شرکت‌ها برای خود در دنیای مجازی سال‌هاست که یکه تازی می‌کنند و سرمایه‌شان را چند برابر کرده‌اند و کنترل اطلاعات شهروندان را نیز در دست دارند.»

این اولین بار است که اتحادیه اروپا تلاش می‌کند فراتر از جریمه‌های نقدی، شرکت‌های بزرگ اینترنتی را مجبور به رعایت قوانین رقابتی کند.

برخی از کارشناسان معتقدند این اقدام اتحادیه اروپا می‌تواند «اختلافات بین واشنگتن و بروکسل را که در دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ افزایش یافته، بیشتر کند».

پیش‌ از این نیز در پی اعمال تعرفه‌های مالیاتی از سوی دونالد ترامپ روی محصولات وارداتی اروپایی، اختلافات عدیده‌ای بین مقامات کمیسیون اروپا و کاخ سفید بوجود آمده بود.

وزارت خارجه افغانستان اعلام کرد نمایندگان دولت های آمریکا، افغانستان و ترکمنستان نشست سه جانبه ای را از طریق کنفرانس ویدیویی برگزار کردند و در آن حفظ و گسترش دستاوردهای دموکراتیک و حقوق بشر مردم افغانستان طی ۱۹ سال گذشته را به عنوان شرط لازم برای صلح پایدار خواندند.

وزارت خارجه ناوقت روز گذشته (۱۸میزان) گفت این نشست در تاریخ ۸ اکتبر تحت ریاست مشترک محمد حنیف اتمر سرپرست وزارت خارجه، دیوید هیل معین سیاسی وزارت خارجه امریکا و رشید مرادوف وزیر خارجه ترکمنستان برگزار شد.

این وزارت افزود اشتراک کنندگان این نشست با تاکید برهمکاری مشترک در زمینه های مختلف از جمله مسایل سیاسی، امنیتی و اقتصادی از کشورهای منطقه و جامعه جهانی به طور گسترده خواست تا از مذاکرات صلح افغانستان به رهبری ‌‌و مالکیت افغان ها حمایت کنند.

وزارت خارجه خاطرنشان کرد در این نشست حفظ و گسترش دستاوردهای دموکراتیک و حقوق بشری مردم افغانستان طی ۱۹ سال گذشته به عنوان شرط لازم برای صلح پایدار خوانده شده است.

به گفته وزارت خارجه اشتراک کنندگان نشست روی بهبود همکاری های امنیتی و تشدید تلاش های مشترک برای مقابله با تهدیدات مرزی و رسیدگی به موضوعات امنیتی مانند تروریزم، قاچاق مواد مخدر و مهاجرت های غیرقانونی نیز بحث و گفتگو کردند.

وزارت خارجه با بیان اینکه حمایت و حفاظت از مشارکت معنادار زنان در تمام کارهایی که آنان در راستای پیشرفت صلح، امنیت و رشد اقتصادی در منطقه انجام می‌دهند، موضوع دیگر این نشست را تشکیل می‌داد تاکید کرده که اعضای نشست روی توسعه تجارت میان افغانستان، ترکمنستان و ایالات متحده با بررسی محدودیت های قانونی در معاملات و افزایش موثریت طرزالعمل گمرکی مطابق به توافق نامه چارچوب تجارت و سرمایه گذاری موجود در آسیای مرکزی نیز تاکید کردند.

در این نشست با تاکید بر افزایش همکاری در استفاده از کریدور راه لاجورد، بهبودی آن و شناسایی سایر پروژه های حمل و نقل که افغانستان، ترکمنستان و آمریکا بر حمایت از پروژه های توسعه دهنده اتصال منطقه ای با افزایش همکاری در زمینه ساخت و گسترش شبکه های حمل و نقل که آسیای مرکزی را از طریق افغانستان به جنوب آسیا تاکید کردند.

وزارت خارجه خاطرنشان کرده این نشست در آینده ها نیز ادامه می یابد.

روند صلح افغانستان

این در حالی است که روند صلح افغانستان وارد مرحه تازه شده و با گذشت نزدیک به یک ماه از آغاز مذاکرات بین الافغانی دو طرف هنوز نتوانسته اند به دلیل اختلاف ها طرزالعمل مذاکرات را نهایی سازند.

به تازگی دونالد ترامپ رییس جمهور آمریکا در ضرب العجل تازه اعلام کرده است که نیروهای امریکایی تا کمتر از سه ماه آینده (کریمیس) از افغانستان خارج شود.

معصوم استانکزی رییس هیئت مذاکره کننده حکومت نیز روز گذشته در توییتی نگاشته است: «لمیدواریم که مذاکرات صلح در روشنی قرآن و سنت نتایج مطلوبی را بر اساس خواست مردم داشته باشد. ما از صبر و شکیبایی مردم برای ختم جنگ و تأمین صلح قدردانی می نماییم.»

استانکزی تاکید کرده که هیچکسی نمی تواند مانع خواست مردم برای صلح شود و هیئت مذاکره کننده حکومت برای رسیدن به صلح دایمی در کشور متعهد اند.

یک منبع در دوحه می‌گوید نمایندگان امریکا شب گذشته طرحی برای عبور از بن بست مذاکرات صلح ارایه کرده‌اند.

این منبع گفت همزمان با سفر سران افغانستان از جمله رییس‌جمهور، معاون ریاست‌جمهوری، وزیر خارجه و مشاور امنیت ملی، وزیر دفاع ایالات متحده امریکا، جنرال اسکات میلر و زلمی خلیل‌زاد فرمانده کل قوای ناتو به دوحه رسیده‌اند.

ارگ ریاست جمهوری از دیدار اشرف غنی با زلمی خلیلزاد فرستادۀ ویژۀ امریکا برای صلح افغانستان خبر می‌دهد.

در این دیدار که نماینده شورای امنیت ملی امریکا، فرمانده عمومی نیروهای حمایت قاطع و نماینده وزارت دفاع ملی نیز حضور داشتند، هردو جانب ضمن تاکید بر آتش بس، در مورد کنفرانس قریب الوقوع جینوا نیز بحث و تبادل نظر نمودند.

داکتر زلمی خلیلزاد به رئیس جمهور غنی به خاطر آغاز مرحله دوم مذاکرات صلح به رهبری و مالکیت افغان‌ها میان دولت جمهوری اسلامی افغانستان و طالبان، تبریک گفت.

نماینده ویژه امریکا، از افزایش خشونت‌ها نگرانی خویش را ابراز کرد و یکبار دیگر بر موقف امریکا در خصوص حمایت از افغانستان، تاکید ورزید.

اکرام اندیشمند، تحلیلگر سیاسی معتقد است که بر بنیاد طرح امریکا، احتمالاً طالبان آتش بس را بپذیرند و هیأت دولت افغانستان «موافقت‌نامۀ دوحه» را مبنای مذاکرات صلح قرار دهند.

به گفتۀ وی، پذیرش این طرح از سوی اشرف غنی، دستان هیأت دولت یا جمهوری اسلامی افغانستان را در مذاکرات صلح می‌بندد و مذاکرات صلح را به مذاکرات تطبیق و اجرایی‌شدن موافقت نامۀ دوحه تبدیل می‌کند که برندۀ اصلی آن طالبان و پاکستان هستند. این آگاه سیاسی گفت که رد طرح نیز برای اشرف غنی کار آسان و عملی نیست. افزون بر آنکه در افکار عمومی افغانستان و جهان او را مخالف آتش بس و جنگ طلب معرفی می‌کند، زیر فشار شدید امریکایی‌ها قرار می‌گیرد که بیرون رفتن از این فشار نیز کار آسان و عملی نخواهد بود.

اکرام اندیشمند تصریح کرد: بر مبنای بخش اول و دوم موافقت نامۀ دوحه، تمام زندانیان باقی ماندۀ طالبان تا سه ماه دیگر آزاد می‌شوند و بخش سوم و نهایی این موافقت‌نامه از حکومت اسلامی پسا مذاکرات سخن دارد که در واقع دولت افغانستان را نفی می‌کند.

سران حکومت بهه گونۀ شتاب زده راهی دوحه شدند. آنان نخست به منظور اتحاف دعا به روح شاه فقید کویت راهی آن کشور شدند و سپس به دوحه رفتند.

«اعتماد بی‌جا نبود»

رییس جمهور غنی در دوحه از عملکرد و رفتار هیأت مذاکره‌کننده ستایش کرده و گفته است که اعتماد به شما بی‌جا نبوده است.

او گفت: شما تیم وصل هستید، نه تیم فصل و مردم می‌خواهند شما به بحران چهل سال گذشته به گونه اساسی نقطه پایان بگذارید و ملت راه حل اساسی این بحران را در نظام جمهوریت می‌بیند. شما از نظم و نظام نمایندگی می‌کنید. وی افزود که نیروهای شجاع امنیتی و دفاعی ما به گونه قاطعانه از کشور دفاع می‌کنند و همه روز در این راه قربانی می‌دهند.

آقای غنی تصریح کرد جهان در رابطه به صلح و توسعه افغانستان اجماع دارد و حکومت برای جذب سرمایه ملی و بین المللی تلاش می‌کند و در نتیجه آن اخیراً میلیاردر آسترالیایی در عرصه های مختلف با حکومت افغانستان تفاهم نامه های مختلف سرمایه گذاری را امضا کرد و مذاکرات ما با کمپنی زیمنس در بخش تولید انرژی بادی ادامه دارد. با تطبیق این پروژه ها و سرمایه گذاری ها، باید زندگی مردم بهبود قابل ملاحظه یابد.

اشرف غنی گفت مردم افغانستان و حتی جنگجویان طالب دیگر از جنگ خسته شده اند و این خستگی باید به گونۀ اساسی درک شود. وی ضمن اطمینان هر نوع همکاری به هیات مذاکره کننده، برای آنان موفقیت های بیشتر آرزو نمود.

زلمی خلیل‌زاد، نمایندۀ ویژۀ امریکا در امور صلح افغانستان می‌گوید ایالات متحده سرگرم اعمال فشار بر طرف‌های جنگ در افغانستان است تا خشونت‌ها به گونۀ قابل ملاحظه‌یی کاهش یابند.

آقای خلیل‌زاد بامداد امروز (سه‌شنبه، پانزدهم میزان) در برگۀ توییترش نوشت سطح خشونت‌ها در افغانستان پس از آغاز گفت‌وگوهای مستقیم میان هیأت‌های مذاکراتی دولت افغانستان و گروه طالبان در قطر بلند نگه‌داشته شده است. آقای خلیل‌زاد افزود امریکا برای کاهش قابل ملاحظه‌یی خشونت‌ها در افغانستان سرگرم اعمال فشار بر طرف‌های درگیر جنگ است. او خاطرنشان ساخت این خشونت‌ها باید به گونۀ قابل ملاحظه‌یی کاهش یابند و به یک آتش‌بس دایمی و فراگیر در افغانستان بینجامد.

این در حالی است که ۲۳ روز از آغاز مذاکرات مستقیم صلح میان دولت افغانستان و گروه طالبان در قطر سپری شده است. هرچند قرار بود دو طرف در نخستین روزهای مذاکره روی برقراری آتش‌بس بحث کنند، اما در این جریان سطح خشونت‌ها در کشور افزایش یافته است. همچنان هیأت‌های مذاکراتی دو طرف تاکنون روی نهایی‌سازی کارشیوۀ گفت‌وگوهای آتی صلح توافق نکرده‌اند.

رییس جمهور غنی پس از سفر به کویت و ملاقات با مقامات این کشور اکنون به دوحه قطر رسیده است.

صدیق صدیقی سخنگوی رییس جمهور در توییتی نگاشت آقای غنی چاشت امروز دوشنبه (۱۴میزان)  به دوحه رسیده است.

رییس جمهور غنی صبح امروز در راس یک هیات عالی رتبه دولتی که شماری از مسوولان ارشد رسانه های افغانستان نیز وی را همراهی می کنند، با هدف دیدارهای رسمی رهسپار کویت شده بود.

سخنگوی ریاست جمهوری خاطرنشان کرد رییس جمهور در جریان سفرش به کویت با نخست وزیر آن کشور دیدار و ضمن غم شریکی به خاطر درگذشت شیخ صباح احمد جابر الصباح امیر کویت، بر بهبود روابط میان دوکشور تاکید کرد.

صبح امروز ارگ ریاست جمهوری تاکید کرده بود که رییس جمهور پس از اشتراک درمراسم فاتحه امیر کویت به قطر می رود و با مقامات قطری در مورد روابط دوجانبه گفتگو می کند.

این سفر رییس جمهور غنی در حالی به قطر صورت گرفته است که تیم مذاکره کننده حکومت و طالبان در شهر دوحه مصروف مذاکرات بین الافغانی اند.

هرچند تیم مذاکره کننده دو طرف با گذشت نزدیک به یک ماه تاکنون نتوانسته اند برای نهایی سازی طرزالعمل مذاکرات به توافق برسند.

معلومات تازه که از دوحه  گزارش شده نشان می دهد برای بیرون رفت از این بن بست شماری از کشور ها برای میانجگری در این روند تیم حمایت از روند صلح افغانستان در دوحه را شکل داده اند.

مذاکرات بین الافغانی در تاریخ ۲۲ سنبله ماه گذشته در شهر دوحه کشور قطر آغاز شده بود.

واکنش ها به سفر غنی به دوحه

سفر رییس جمهور غنی به دوحه در شهری که مذاکرات بین الافغانی در آن جریان دارد با واکنش شماری از سیاسیون داخل افغانستان نیز روبرو شده است.

رحمت الله نبیل رییس پیشین ریاست عمومی امنیت ملی و یکی از کاندیداهای انتخابات گذشته ریاست جمهوری در واکنش به این سفر در توییتی نگاشت رییس جمهور این بار از طریق مقامات قطری دردوحه پیام تعیین کننده ای را از سوی امریکا دریافت می کند و نیز انتظار می رود که از سوی ارتش و دیپلمات های امریکایی پیام مشخصی را درباره گام های بعدی دریافت کند.

نبیل تاکید کرده:  «به نظر می رسد که گفتگوهای بین الفغانی فقط یک نمایش بوده است».

او افزود تصمیمات بزرگ و حیاتی خیلی وقت پیش از طریق صلح نیابتی گرفته شده است.

به گفته آقای نبیل: «اگر این تصامیم رد شود، می توان انتظار افزایش خشونت را داشت. غنی متوجه نشده است که عامل اصلی تقویم انتخابات ایالات متحده است نه آنچه که تیمش در دوحه می گویند. ساعت در حال حرکت است.»

منابعی در هیأت مذاکره‌کننده دولت افغانستان می گویند برخی کشورهای عضو گروه حامی صلح افغانستان برای رفع “اختلاف موجود میان هیات طالبان و دولت” دست به کار شده‌اند.

به گفته آن‌ها، نمایندگان این کشورها برای یافتن راه حل با هیأت‌های دو طرف در تماسند.

همزمان، یک عضو هیأت مذاکره کننده دولت افغانستان گفت آن‌ها طرح‌های بدیل‌شان را در مورد دو ماده اختلافی طرزالعمل کاری مذاکرات به هیأت طالبان ارائه کرده و منتظر پاسخ هستند.

این در حالی است که اعضای هیأت مذاکره کننده دولت و هیأت طالبان در نخستین روز دیدارشان فیصله کردند که به جز دو طرف، طرف سومی به عنوان تسهیل کننده و میانجی در جریان مذاکرات حضور نداشته باشد.

با آنکه حدود سه هفته از مراسم افتتاحیه مذاکرات صلح افغانستان گذشته اما دو طرف نتوانسته‌اند روی طرزالعمل کاری مذاکرات به توافق برسند. از یک هفته به اینسو هم هیچ نشستی میان گروه تماس که وظیفه بحث روی طرزالعمل مذاکرات را دارد، برگزار نشده است.

هیأت‌های دولت و طالبان بن‌بست در مذاکرات را تایید نمی‌کنند اما می‌گویند این وضعیت نشان دهنده “رکود” در بحث‌ها است.

دو عضو هیات مذاکره کننده دولت افغانستان به رسانه ها گفتند برای بیرون رفت از حالت رکود کنونی، نمایندگان این کشورها تلاش‌ها را آغاز کرده و با دو طرف دیدارهایی داشته‌اند.

آنان درباره جزییات این دیدارها و اینکه آیا تاهنوز نتایجی در پی داشته و یا نه، چیزی نگفتند.

هرچند عملا و به صورت رسمی طرف سوم و میانجی در مذاکرات حضور ندارد اما از همان روزهای آغاز، گروهی متشکل از نمایندگان کشورهای قطر، آلمان، ناروی، ازبکستان و اندونیزیا در دوحه به هدف کمک به روند مذاکرات صلح افغانستان تحت نام گروه کشورهای حامی صلح افغانستان شکل گرفته است.

شریفه زرمتی، یک عضو هیات مذاکره کننده دولت افغانستان به بی‌بی‌سی گفت آنان توقع داشتند که طرزالعمل کاری در جریان یک روز نهایی شود.

به گفته خانم زرمتی حالا هیات افغانستان منتظر پاسخ طالبان به طرح‌های بدیل ارایه شده از سوی آنان است.

از سویی هم زلمی خلیل زاد، نماینده ویژه آمریکا برای صلح افغانستان پس از قطر به تاجکستان رفته تا در مورد روند صلح افغانستان با مقام‌های این کشور گفتگو کند.

دو روز قبل زلمی خلیلزاد، نماینده ویژه آمریکا برای صلح افغانستان نیز در سفرش به دوحه با نمایندگان هر دو طرف دیدار و گفتگو کرد.

آقای خلیلزاد برای بحث و گفتگو در مورد روند صلح افغانستان از دوحه به دوشنبه پایتخت تاجکستان رفته است.

در حال حاضر در دوحه همه تلاش‌ها برای نهایی سازی طرزالعمل مذاکرات و رفتن به سوی اجندا و بحث‌های اصلی است.

اما پیش از این منابعی در هیات افغانستان گفته بودند که از دو مورد اختلافی روی مورد مبنا مذهبی مذاکرات پیشرفت‌هایی میان دو طرف صورت گرفته اما طالبان در مورد اصل بودن توافقنامه آمریکا و طالبان در مذاکرات همچنان پافشاری دارند.

الهام علی‌اف، رئیس جمهوری آذربایجان روز یکشنبه چهار اکتبر از ارمنستان خواست تا با تعیین جدول زمانی از ناگورنو قره‌باغِ تحت محاصره و سرزمین‌های اطراف آن خارج شود.

وی گفت اگر این اتفاق رخ ندهد، آذربایجان عملیات نظامی خود را متوقف نمی‌کند.

علی‌اف در یک سخنرانی تلویزیونی خطاب به شهروندان کشورش گفت «نیروهای آذری در یک حمله تهاجمی یک هفته‌ای برای پس گرفتن سرزمین‌هایی که ارمنی‌‌ها در دهه ۱۹۹۰ در اختیار گرفتند، پیش می‌روند.»

وی افزود: «آذربایجان یک شرط دارد و آن آزادسازی سرزمین‌هایش است. ناگورنو قره‌باغ قلمرو جمهوری آذربایجان است. ما باید برگردیم و باز خواهیم گشت.»

وی شرط خود را اینگونه توضیح داد: «اجازه می‌دهیم آن‌ها [ارمنی‌‌ها] نیروهای خود را عقب بکشند. درگیری‌ها متوقف خواهد شد اما این نباید در حرف باشد بلکه باید در عمل دیده شود.»

آقای علی‌اف تاکید کرد جامعه جهانی طی سه دهه در اجرای قطعنامه‌های سازمان ملل متحد در فشار بر ارمنستان برای بازگرداندن سرزمین‌های آذربایجان ناکام مانده است.

محتوای سخنان و لحن علی‌اف نشان از این دارد که جمهوری آذربایجان بر خلاف درخواست‌های روسیه، ایالات متحده آمریکا و اتحادیه اروپا، به دنبال آتش‌بس فوری نیست.

آرتسرون هوهانیسیان نماینده وزارت دفاع ارمنستان بلافاصله پس از سخنرانی علی‌اف گفت: «فکر نمی‌کنم خطری ایروان [پایتخت ارمنستان] را تهدید کند اما به هر حال ما در حال جنگ هستیم.»

منابع دیپلماتیک بلندپایه امریکایی گفته اند این کشور برچیدن پایگاه‌های کوچک و بزرگ را در سراسر افغانستان آغاز کرده و ویران کردن نزدیک به ۴۰۰ پایگاه تا پایان ماه روان میلادی تکمیل خواهد شد.
بر بنیاد این گزارش، بیشتر این ساختمان ها پیش از این از بین برده شده اند. پنتاگون تا کنون تصمیم خود را درباره پنج پایگاه بزرگ دیگر نگرفته است.
واشنگتن در گذشته گفته بود در نظر دارد پایگاه‌های بزرگ خود را نیز تخلیه کند، اما تا کنون این تصمیم قطعی نشده است.
ایالات متحده میلیاردها دالر روی این پنج پایگاه هزینه کرده و گرفتن کنترل این پایگاه‌ها برای نیروهای امنیتی افغانستان بسیار دشوار خوانده شده است.
یادآوری می کنیم امریکا طبق توافق‌نامه صلح دوحه قرار است نیروهای خود را در افغانستان تا اواخر ماه نوابر به مرز ۴ هزار نفر کاهش دهد.

تحریر محل نزاع

 مذاکرات صلح افغانستان در دوحه، پایتخت قطر، سه هفته است که آغاز شده است. این مذاکرات در هفته نخست به خوبی پیش می‌رفت. اما با مطرح شدن برخی خواسته‌ها از  جانب طالبان و اصرار آنان بر گنجانیدن برخی مواد در طرزالعمل جلسات، چانه‌زنی‌ها سخت شد و به گونه‌ای قابل ملاحظه از سرعت تفاهم روی مواد این طرزالعمل کاسته شد.

آن‌چه از گزارشات موثق برمی‌آید این است که طالبان ادعا می‌کنند که فقط موافقت‌نامه دوحه از هر دو جانب به عنوان مبنای مذاکرات پذیرفته شود و تمامی گزینه‌های پیشنهادی در این زمینه را رد کرده است. اما هیأت جمهوری اسلامی می‌گوید که دولت افغانستان ملزم نیست تا موافقت‌نامه دوحه را مبنای مذاکرات قرار دهد. لکن به جهت این‌که راه به سوی مذاکرات باز شود، حاضر است موافقت‌نامه دوحه در کنار اعلامیه مشترک میان دولت افغانستان و امریکا و یا قطع‌نامه لویه جرگه مشورتی صلح، مبنای مذاکرات قرار گیرد تا توازن و تعادل میان دو طرف گفت‌وگو به وجود آید. در غیر این صورت هیچ کدام به حیث مبنا ذکر نشود. هم‌چنین جانب دولت اعلام کرده است که می‌توان به جای موافقت‌نامه دوحه (موافقت‌نامه طالبان با امریکا) قرآن و سنت – که مسلمانان را به صلح و قطع جنگ دستور می‌دهد – مبنای ورود به مذاکرات قرار داد. اما طالبان حتا این پیشنهاد را نیز رد کرده است.

 دلایل طالبان: بر اساس گزارشات موجود رسمی و غیررسمی می‌توان استدلال طالبان را در پنچ نکته خلاصه کرد:

• آتش‌بس و مذاکرات بین‌الافغانی با مشوره دولت افغانستان با جانب امریکایی جزو موافقت‌نامه شده است. پس دولت افغانستان که در پی مذاکره است ملزم است که این موافقت‌نامه را به عنوان مبنای ورود به مذاکرات قبول کند.
• دولت افغانستان به موجب این موافقت‌نامه شش هزار زندانی طالب را آزاد کرده است و هیأت خود را به عنوان یک هیأت همه‌شمول از جهت‌های گوناگون مطابق آن تعیین کرده است، پس موافقت‌نامه دوحه را عملاً قبول کرده است.
• طالبان، دولت افغانستان را به عنوان «دولت» به رسمیت نمی‌شناسند و تنها به موجب موافقت‌نامه دوحه وارد مذاکرات شده‌اند.
• موافقت‌نامه دوحه میان طالبان و امریکا امضا و توسط سازمان ملل متحد، شورای امنیت، کنفرانس اسلامی، سفرای ۳۶ کشور و «اداره کابل» پذیرفته­ شده است. پس یک موافقت‌نامه الزام‌آور است. گفت‌وگوهای بین‌الافغانی جزو این موافقت‌نامه است و مبنای همه مراحل بعدی مذاکرات می‌باشد. اگر دولت این موافقت­نامه را به عنوان مبنا نمی‌پذیرد به معنای خروج از آن خواهد بود. لذا دولت در برابر جامعه بین‌المللی و امریکا مسوول خواهد بود. امریکا و جامعه بین‌المللی موظف هستند که دولت را ملزم به قبول موافقت­نامه کنند. دولت با نپذیرفتن موافقت­نامه به عنوان مبنای مذاکرات، موافقت­نامه را نقض می­کند. در این صورت طالبان ملزم به مذاکره نیستند و مبنایی برای ورود به مذاکره نخواهد داشت. در این حالت ورود به مذاکره تابع تصمیم طالبان خواهد بود.
• اما این‌که طالبان چرا مصوبه لویه جرگه و یا اعلامیه مشترک کابل – واشنگتن را نمی‌پذیرند این است که طالبان لویه جرگه و پیمان امنیتی را با قاطعیت و صراحت رد کرده است. پس نمی‌توانند آن­ها را به عنوان مبنا قبول کنند، این در حالی است که دولت موافقت­نامه دوحه را پذیرفته است.

نقد و بررسی دلایل طالبان:

یکم. افزوده شدن آتش‌بس و مذاکرات در موافقت­نامه دوحه، رهایی زندانیان طالبان و تشکیل هیأت همه‌شمول هیچ یک به این معنا و مفهوم نیست که دولت افغانستان تمامی اجزای موافقت­نامه را پذیرفته است. در واقع دولت جمهوری اسلامی فقط اذعان کرده است که از امضای این موافقت­نامه میان طالبان و دولت ایالات متحده آگاهی دارد. لکن دولت افغانستان در طی اعلامیه‌ مشترک خویش با دولت ایالات متحده که دو شریک استراتژیک می­باشند بندهایی از آن را که به سود برقراری صلح و ثبات در افغانستان می‌دانسته ­است، درج این اعلامیه کرده است که می‌تواند موافقت ضمنی مستقل میان دولتین به حساب آید نه قبول موافقت­نامه دوحه. لذا رهایی زندانیان در چارچوب این اعلامیه مشترک انجام شده است نه بر بنیاد موافقت­نامه دوحه. هم‌چنین، تشکیل هیأت همه‌شمول نه بر اساس موافقت­نامه دوحه بلکه براساس سیاست خود نظام جمهوری اسلامی تعیین شده است که مذاکرات صلح را بر اساس اجماع ملی و توافق تمامی طرفداران جمهوریت به پیش می‌برند. به همین دلیل است که همه اعضای هیأت اذعان می‌کنند که از نظام و دولت جمهوری اسلامی افغانستان نماینده‌گی می‌کنند.

دوم. به رسمیت نشناختن دولت جمهوری اسلامی به عنوان «دولت» در واقع نیت اصلی طالبان را مبنی بر تحمیل موافقت‌نامه دوحه نشان می­دهد. نیت اصلی طالبان این است که از نظام جمهوری مشروعیت‌زدایی کنند و خود را محور دانسته و جانب مقابل خویش را به مجموعه‌ای از جهت‌های سیاسی تقلیل دهند که هریک از جهت­ها مشکل خود را با طالبان – به عنوان محور اصلی-  حل کنند. اما این دیدگاه به سه دلیل  درست نیست: ۱ – به لحاظ حقوقی و سیاسی دولت افغانستان یک دولت مستقر محسوب می­شود و بر امور داخلی و خارجی کشور حاکمیت دارد و از شناسایی وسیع بین‌المللی برخوردار است و قطع‌نامه‌های گوناگون شورای امنیت از جمله قطع‌نامه شماره ۲۵۱۳ همه جوانب از جمله طالبان را ملزم به قبول نظام جمهوری و حمایت از آن می‌کند. ۲ – دولت مستقر کنونی با طیف وسیعی از حامیان داخلی خود و نهادهای خویش از جمله قوای دفاعی و امنیتی یک واقعیت است و طرف اصلی طالبان در جنگ و صلح محسوب می‌شود، انکار آن حقیقتاً غیرواقع‌بینانه و مخالف با صلح‌خواهی بوده و به معنای کوبیدن بر طبل جنگ و خشونت می‌باشد. این موضع‌گیری طالبان به صورت واضح برای ملت افغانستان روشن خواهد کرد که جنگ جاری علیه دولت، جهاد دینی نیست بلکه جنگ قدرت است. چون طالبان با امضای این موافقت­نامه با امریکا به گمان خود مانعی برای تصرف قدرت، از راه نظامی نمی‌بینند، لذا می‌کوشند که به این هدف به هر وسیله­ی ممکن دست یابند. ۳ – شرط ساده و اولیه هر گفت‌وگوی صلح این است که جوانب منازعه هم‌دیگر را به عنوان طرف اصلی منازعه به رسمیت بشناسند. بدون این شناسایی، مذاکره نمی‌تواند شکل بگیرد، چون طرف مقابل چگونه و با کدام نام وارد مذاکره شود؟ لذا دولت طرف خویش را در منازعه تحت عنوان تحریک اسلامی طالبان به رسمیت می‌شناسد و در کنار سند ملی خویش برای ورود به مذاکره، سند مورد استناد طالبان را نیز به عنوان مبنای ورود طالبان برای مذاکره می‌پذیرد که در طرزالعمل جلسات مذاکره ذکر شود.

سوم. موافقت‌نامه دوحه، تعهدات دوجانبه میان امریکا و طالبان است که طرفین به مواد آن متعهد شده‌اند. لذا به موجب این موافقت­نامه طالبان متعهد به آتش‌بس (و لو به طور ضمنی) و متعهد به گفت‌وگو با دولت افغانستان شده است، طالبان با حضور خویش در نشست ۱۲ سپتمبر رسماً دولت جمهوری اسلامی افغانستان را به عنوان طرف اصلی گفت‌وگو و مذاکره پذیرفتند. پس طالبان به موجب این موافقت‌نامه موظف هستند که بدون هیچ‌گونه قید و شرطی وارد مذاکره با دولت جمهوری اسلامی افغانستان شوند. اگر طالبان اکنون به بهانه‌های گوناگون وارد مذاکره در مورد اجندا نشوند، دولت ایالات متحده به عنوان طرف اصلی موافقت‌نامه می‌تواند طالبان را به نقض آن متهم کرده و از موافقت‌نامه خارج شود و از طالبان خواهان مطالبه خسارت‌های وارده بر شریک استراتژیک خود یعنی دولت افغانستان شود. اما دولت افغانستان جانب سوم موافقت‌نامه نیست که آن را امضا و یا قبول کرده باشد، لذا ملزم به اجرای آن هم نیست.  اما تأیید نهادهای بین‌المللی و ممالک دیگر به این معنا و مفهوم است که تعهد طرفین یعنی امریکا و طالبان را به مواد این موافقت‌نامه تأیید و تأکید کرده‌اند که طرفین باید در اجرای این تعهدات بکوشند. پس این موافقت‌نامه در واقع طالبان را ملزم می‌کند که بدون قید و شرط وارد مذاکره شوند، نه دولت افغانستان را. هم‌چنین در این موافقت‌نامه ذکر نشده است که دولت افغانستان آن را مبنای مذاکره در جمیع مراحل قرار دهد. لذا این‌که طالبان مبنا قرار گرفتن این موافقت‌نامه را شرط ورود خویش به مذاکرات اصلی قرار می‌دهند، در واقع به معنای نقض موافقت‌نامه دوحه است. تنها راه تطبیق مواد این موافقت‌نامه بر دولت افغانستان مذاکره و توافق است. البته دولت امریکا به عنوان شریک استراتژیک دولت افغانستان به لحاظ سیاسی، نه حقوقی و در چارچوب اعلامیه مشترک می‌تواند از دولت افغانستان بخواهد که در اجرای آن با دولت امریکا همکاری کند. اما طالبان به لحاظ حقوقی نمی‌توانند دولت افغانستان را ملزم به قبول آن در جمیع مراحل بدانند. بنابراین بر دولت امریکا و کشورهای جهان و نهاد­های بین‌المللی است که طالبان را ملزم به شرکت در مذاکره کنند و هیچ قید و شرطی دیگری به جز از شرایط ذکر شده در متن موافقت‌نامه قابل قبول نیست. در متن موافقت‌نامه نیامده است که دولت افغانستان باید این موافقت‌نامه را به عنوان مبنای مذاکرات قبول کند و اگر نه طالبان مذاکره نخواهند کرد. در واقع طالبان تعهد خود را که به موجب موافقت‌نامه بر ذمه گرفته‌اند بر دوش دولت افغانستان می‌اندازند.

چهارم. دولت جمهوری اسلامی افغانستان به لحاظ حقوق بین‌الملل، دولت رسمی و قانونی افغانستان است. قطع‌نامه شماره ۲۵۱۳ همه دولت‌ها از جمله طالبان را به قبول جمهوری ملزم کرده و تأکید دارد که بدون قید و شرط با دولت جمهوری وارد مذاکره شوند. طالبان که اکنون می‌کوشند از خود چهره مسوول در نظام بین‌الملل نشان دهند و به اعلامیه شورای امنیت و به حقوق بین‌الملل استناد می‌کنند – که البته در ذات خود یک پیش‌رفت محسوب می‌شود و باید از آن استقبال کرد – ملزم هستند که قطع‌نامه ۲۵۱۳ شورای امنیت را بپذیرند و به موجب آن نظام جمهوری را بپذیرند و با آن بدون هیچ قید و شرطی وارد گفت‌وگو شوند. چون قطع‌نامه‌های شورای امنیت به لحاظ حقوق بین‌الملل لازم‌الاجرا است. و اگر طالبان از قبول آن سرباز زنند، دولت‌ها موظف هستند که بر طالبان و حامیان آن فشار سیاسی، اقتصادی و حتا نظامی وارد کنند، چون به موجب این قطع‌نامه امتناع از مذاکره و جنگ علیه دولت تجاوز و نقض قطع‌نامه محسوب می‌شود. قطع‌نامه حکم کرده است که از طریق گفت‌وگو  به آتش‌بس دایمی باید رسید. پس اگر یک جانب با اصرار بر شرط خاص خود که نتیجه آن نفی جمهوریت باشد – در حالی‌که قطع‌نامه حکم به حمایت و تقویت جمهوریت می­کند- مانع از مذاکرات و برقرای آتش‌بس شود، قطع‌نامه را نقض کرده و اصرار آن جانب بر ادامه جنگ مصداق تجاوز و نقض حکم مهم­ترین نهاد بین‌المللی که مسوول حفظ صلح و امنیت بین‌المللی است، محسوب خواهد شد.

پنجم: تمامی دلایل مورد استناد طالبان در صورت صحت فقط اثبات می‌کند که دولت افغانستان مانع از ذکر این موافقت‌نامه در متن طرزالعمل جلسات نشود اما این دلایل نمی‌تواند نشان دهد که دولت افغانستان غیرمشروع است و حق ندارد بر مبنای سند مورد قبول خودش وارد مذاکرات شود و نام آن سند را در طرزالعمل جلسات درج کند. همان‌گونه که می‌دانیم دولت با درج آن در طرالعمل جلسات مخالفت نمی‌کند، فقط می­خواهد برای محافظت از نظام جمهوری و قانون اساسی که هر دو از مشروعیت قوی ملی و بین‌المللی برخوردار می‌باشد، سندی معتبر از جانب جمهوری نیز در طرزالعمل جلسات ذکر شود.

ششم. طالبان با اعلامیه مشترک امریکا و دولت افغانستان در مورد موافقت­نامه دوحه مخالفت نکرده‌اند، بنابراین استدلال شان که این سند را پیش از این رد کرده است درست نیست، پس هیچ سند و دلیل حقوقی وجود ندارد که مانع از ذکر آن در متن طرزالعمل جلسات شود.

   نتیجه‌گیری

 از آن‌جایی که جانب جمهوری اسلامی (آن­گونه که در رسانه‌ها منتشر شده است) گزینه‌هایی متعدد را  که میان دیدگاه دو جانب جمع می­ کند و احترام و اعتماد متقابل به وجود می­ آورد، به عنوان پیشنهاد و راه حل ارایه کرده است، در صورت تداوم پافشاری طالبان بر مواضع نادرست‌شان، دولت جمهوری اسلامی افغانستان می‌تواند از شورای امنیت و دولت امریکا رسماً بخواهد که طالبان را ملزم به مذاکره کنند و شرط و قید دیگری را که برای جانب مقابل مورد قبول نیست، ماهیت و شخصیت حقوقی وی را نفی می‌کند بر سر راه ورود به مذاکره قرار ندهند و بگذارند که اختلافات اساسی در جریان مذاکره حل و فصل شود.

هشت صبح

زلمی خلیل‌زاد، نمایندۀ ویژۀ امریکا در امور صلح افغانستان می‌گوید ایالات متحده از تلاش‌ها برای حفظ حقوق زنان در روند صلح حمایت می‌کند.

آقای خلیل‌زاد بامداد امروز (شنبه، دوازدهم میزان) در برگۀ توییترش نوشت ایالات متحدۀ امریکا برای دفاع از حقوق زنان در افغانستان از تلاش‌های اعضای زن هیأت مذاکره‌کنندۀ صلح دولت افغانستان حمایت می‌کند.

آقای خلیل‌زاد پس از دیدار با شماری از اعضای هیأت مذاکره‌کنندۀ دولت افغانستان گفت: «زنان مذاکره‌کننده با طالبان برای دفاع از حقوق زنان افغانستان و پایان جنگ در افغانستان مصمم هستند و ما(امریکا) در کنار آنان ایستاده‌ایم.» نمایندۀ ویژۀ امریکا در امور صلح کشور همچنین تلاش‌های هیأت مذاکره‌کنندۀ دولت افغانستان در گفت‌وگو با گروه طالبان را ستایش کرد.

این در حالی است که آقای خلیل‌زاد نزدیک به بیست روز پس از آغاز گفت‌وگوهای مستقیم صلح میان هیأت‌های مذاکراتی دولت افغانستان و گروه طالبان به دلیل کندی در پیشرفت این گفت‌وگوها به قطر سفر کرده است.

آقای خلیل‌زاد در دو روز گذشته  با هیأت‌های مذاکراتی دولت افغانستان و گروه طالبان به شکل جداگانه ای دیدار کرده است. انتظار می‌رود پس از میانجی‌گری نمایندۀ امریکا بُن‌بست در گفت‌وگوها شکسته شود.

عبدالله عبدالله، رئیس تیم مذاکره‌کننده صلح افغانستان پیش از ترک پاکستان از احساس مثبتش پس از سفر به این کشور خبر داد.

آقای عبدالله روز سه‌شنبه ۲۹ سپتامبر در راس هیات مذاکره کننده صلح افغانستان به پاکستان سفر کرد. وی در این سفر با برخی مقام‌های سیاسی پاکستان از جمله نخست وزیر و وزیر امور خارجه دیدار کرد.

او پیش از ترک پاکستان در گفت‌وگو با خبرگزاری فرانسه گفت: «با حس مثبتی این کشور را ترک می‌کنم، روزهای نخست یافتن، زبان مشترک برای ما چالش بود، البته ما به یک زبان حرف می‌زنیم منظورم نحوه برقراری ارتباط است. الان اوضاع خوب پیش می‌رود و خوشبختانه بر تنگناهای اخیر نیز پیروز خواهیم شد.»

آقای عبدالله پیش از این گفته بود که زمان آن فرا رسیده است تا دو کشور همسایه از «شعارها و بیانیه‌های کهنه و تئوری‌های توطئه‌ای که ما را عقب نگه داشته است» دست بردارند.

سفر عبدالله عبدالله در یک زمان حساس در تاریخ افغانستان صورت گرفته است چراکه تیم مذاکره‌کننده منصوب دولت در قطر در حال مذاکره با طالبان برای پایان دادن به جنگ داخلی است.

شارژدافر سفارت ایالات متحده در کابل با اشاره به سپری‌شدن حدود سه هفته از آغاز مذاکرات میان هیات مذاکره کنندۀ جمهوری افغانستان و گروه طالبان می‌گوید رسیدن به صلح تصمیم دوجانب است.

راس ویلسن روز پنجشنبه اول اکتوبر (۱۰ میزان) به خبرنگاران گفت دوجانب (حکومت افغانستان و طالبان) تصمیم گرفته اند که روند را به رهبری و مالکیت افغان‌ها و بدون میانجی به پیش ببرند.

او افزود دیدگاه ایالات متحده و دیگر کشورها این است که افغانستان را حمایت کنند؛ امار رسیدن به صلح وابسته به تصمیم دوجانب است.

آقای ویلسن گفت: «ما و دیگران (دیگر کشورها) آماده ایم که کمک کنیم. ما علاقمندی به تحمیل راه حل و تحمیل خودمان بر روند را نداریم.»

این موضوع در حالی مطرح می‌گردد که زلمی خلیلزاد، نمایندۀ ویژه ایالات متحدۀ امریکا در امور مصالحۀ افغانستان روز سه شنبه سفرش را برای صلح افغانستان به دوحه و منطقه آغاز کرد.

از آغاز نشست افتتاحیه میان هیات‌های جمهوری اسلامی افغانستان و گروه طالبان حدود سه هفته سپری می‌شود؛ اما دو طرف تا اکنون نتوانسته اند که موارد اختلافی را حل کنند.

وزارت دولت در امور صلح افغانستان گفته است گفتگوها برای رسیدن به یک توافق نظر و حل نکات اختلافی جریان دارد.

این گفتگوها امیدواری‌ها را در افغانستان بیشتر ساخته است. برخی کارشناسان به این نظر اند که اصول رفتاری جامع برای مذاکرات، زمینه را برای گفتگوهای رسمی آسان‌تر می‌کند.

 یکی از استادان دانشگاه کابل گفت: «اگر نشانه‌های درون متنی طالبان را مورد برسی قرار دهیم خواهیم دید که طالبان وابسته به آمریکا است و اهداف آنها را دنبال می‌کند.»

داکتر محمد هاشم عصمت الهی روز پنجشنبه در نشست مجازی با موضوع «بررسی تحولات و تحلیل وضعیت حال و آینده افغانستان» که با همکاری پژوهشکده امام رضا (ع) در ولایت خراسان رضوی در ایران برگزار شد افزود: باید بازی جدید آمریکا با موضوع صلح طالبان را بشناسیم و بدانیم که در طول ۴۰ سال گذشته، آمریکا به هیچ یک از وعده‌های خود در قبال کشور افغانستان عمل نکرده است.

وی ادامه داد: آمریکا اکنون ماموریت جدیدی در دوحه قطر با عنوان میانجیگری بین دولت افغانستان و رهبران طالبان که به مذاکرات بین‌ الافغانی معروف است، آغاز کرده و تاکنون ۱۱ نشست آن برگزار شده است.

این استاد دانشگاه گفت: از زمان ظهور طالبان تاکنون ۲۶ سال می‌گذرد و این جریان یکی از پُر چالش‌ترین جریان‌ها در مناسبات سیاسی، اجتماعی و فرهنگی افغانستان است.  

وی افزود: در طول مذاکرات قطر توافقات پنهانی بین طالبان و آمریکا صورت گرفته که اطلاعات دقیقی از آن در دسترس نیست تا اهداف پنهانی این مذاکرات شفاف شود ولی تاکنون آزادی بیش از پنج هزار زندانی طالبان با فشار آمریکا بر دولت افغانستان تحمیل شده است.

عصمت الهی ادامه داد: همچنین موضوع خروج آمریکا از افغانستان با محوریت ایجاد حکومت عبوری و موقتی نیز در دستور کار این مذاکرات قرار دارد که بنا به شواهد موجود اراده‌ای برای خروج آمریکا از افغانستان در آن دیده نمی‌شود.

وی با اشاره به حکومت پنج ساله طالبان بر افغانستان گفت: عملکرد طالبان در آن زمان جز خشونت و تحجر بر اقوام کشور افغانستان دستاوردی نداشت زیرا هیچ یک از مولفه‌های یک حکومت مانند، نظم، امنیت، ثبات سیاسی، توسعه و سازندگی را نداشت.

استاد دانشگاه کابل افزود: ترامپ در یکی از سخنرانی های خود، طالبان را قاتلان حرفه‌ای و اجاره‌ای که از کشتن لذت می‌برند معرفی کرد و گفت البته قرار نیست آنها آمریکایی‌ها را بکشند بلکه با دولت و مردم خود سرو کار دارند.  

وی ادامه داد: استعمار همیشه با استفاده از عالمان دینی بدون بصیرت در این منطقه به دنبال اهداف خود بوده است و اکنون که بواسطه شکست داعش، سلطه آمریکا در منطقه رو به افول است می‌خواهد با حمایت از طالبان به عنوان یک گروه دینی بی بصیرت به خواسته‌های خود برسد و بر همین اساس می‌توان گفت که طالبان تهدید بزرگی برای این منطقه است.

عصمت الهی گفت: عالمان دینی با ایفای نقش پیامبرگونه خود برای جامعه، همیشه نقش هدایتگری و رهبری را دارند و استعمارگران نیز به دنبال این هستند که در میان عالمان دینی نفوذ کرده و امیال خود را از طریق آنها پیگیری کنند ولی در ایران این توطئه‌ها توسط امام خمینی (ره) با استراتژی نه شرقی و نه غربی پایان گرفت.

وی افزود: بیشتر مردم کشور افغانستان اهل سنت و حنفی مذهب هستند و با سَلفی و وهابیت مخالفت دارند و جریان القاعده سَلفی است که با اعتقادات و مذهب مردم افغانستان سازگاری ندارد.

این استاد دانشگاه ادامه داد: شکل گیری جریان طالبان با محوریت ملّاعمر دارای انگیزه‌های بیرونی و بر اساس اراده برخی کشورها مانند آمریکا، پاکستان و عربستان بود.  

وی گفت: آمریکا به دنبال انتقال نفت و گاز ترکمنستان و آسیای‌میانه به سوی پاکستان و ایجاد یک مسیر ترانزیتی با حمایت شرکت‌های آمریکایی و عربستانی بود.

عصمت الهی افزود: آنها به دنبال روی کار آمدن دولت موقت و عبوری در خارج از افغانستان و از مسیر طالبان بودند ولی حضور احمد شاه مسعود و مخالفت او را پیش‌بینی نمی‌کردند.  

وی با بیان اینکه طالبان تعدادی طلبه علوم دینی بودند که نحوه استفاده از ابزار نظامی را نمی‌دانستند ادامه داد: نیروهای سازمان اطلاعات نظامی پاکستان (آی.‌اس.‌آی) در پوشش طلاب علوم دینی به افغانستان وارد شده و به حمایت از ملّاعمر در داخل افغانستان به مبارزه پرداختند.

طالبان در سال ۱۳۷۳ در شهر قندهار با رهبری ملاّعمر شکل گرفت و سپس شورای علما در قندهار او را به عنوان امیرالمومنین برای جهانیان معرفی کرد. وی با اعلام جهاد با دولت مستقر در کابل به مبارزه پرداخت و سپس با تسخیر سایر ولایات در افغانستان اعلام حکومت کرد.

مقامات عراقی پس از تهدید جدی آمریکا مبنی بر خروج نظامی و دیپلماتیک از این کشور می‌گویند از این تصمیم «خوشحال» نیستند.

فواد حسین، وزیر امور خارجه عراق روز چهارشنبه در این خصوص گفت: «بغداد از اینکه واشنگتن تهدید به بستن سفارتخانه و خروج سربازان و دیپلمات‌های خود از کشور کرده خوشحال نیست زیرا چنین تصمیمی می‌تواند خطرناک باشد.»

این نگرانی در حالی از زبان وزیر امور خارجه عراق مطرح می‌شود که چندین منبع سیاسی و دیپلماتیک در گفتکو با خبرگزاری فرانسه تعیین ضرب الاجل از سوی مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا برای مقامات عراقی را مورد تایید قرار داده‌اند.

بر پایه این اطلاعات، آقای پمپئو تهدید کرده در صورت متوقف نشدن حملات راکتی به سفارتخانه کشورش، واشنگتن جدا از تعطیل کردن دفتر نمایندگی دیپلماتیک خود حدود ۳ هزار نظامی و دیپلمات را از این کشور خارج می‌کند.

برخی منابع همچنن تصریح کرده‌اند که ایالات متحده در عملی کردن تهدید خود جدی است و بنا دارد پس از خروج نظامیان و دیپلمات‌ها، شبه نظامیانی که به گفته واشنگتن پشت این حملات هستند را در اقدامی تلافی جویانه هدف حملات ویرانگر خود قرار دهد.

وزیر امور خارجه عراق که به تازگی از سفر به تهران بازگشته در خصوص احتمال خروج نظامیان آمریکایی از خاک کشورش تصریح کرد: «خروج نظامی آمریکا می‌تواند با خروج نظامیان دیگر کشورهایی که متعهده به مبارزه با داعش شده‌اند، همراه شود و این بسیار خطرناک است زیرا گروه خلافت اسلامی همچنان عراق و دیگر کشورهای منطقه را تهدید می‌کند.»

مسئول دستگاه دیپلماسی عراق در ادامه یادآور شد: «امیدواریم ایالات متحده آمریکا از تصمیم خود که در حال حاضر در مرحله مقدماتی است، صرف نظر کند.»

وی با اشاره به کشته شدن چهار آمریکایی از جمله سفیر آمریکا در جریان حمله سال ۲۰۱۲ به دفتر نمایندگی ایالات متحده در لیبی افزود: «برخی در واشنگتن شرایط را با بنغازی مقایسه می‌کنند، در حالی که این تحلیل همانند تصمیم اتخاذ شده،‌ اشتباه است.»

وزیر امور خارجه عراق تاکید کرد که حمله به سفارت‌خانه‌ها به معنای حمله به دولت کشورش است زیرا این دولت است که مسئولیت حفاظت و تامین امنیت دفاتر نمایندگی دیپلماتیک کشورها را بر عهده دارد.

این سخنان در حالی ایراد می‌شود که سفارت آمریکا در بغداد و پایگاه‌های عراقی که نظامیان آمریکایی را در خود جای داده‌اند،‌ طی اکتبر سال گذشته تا ژوئیه سال جاری میلادی هدف ۴۰ حمله راکتی و موشکی قرار گرفته است.

گروه‌هایی ناشناس از چند ماه پیش تا کنون مسئولیت حمله به منافع آمریکا را بر عهده گرفته و تاکید کرده‌‌اند که این اقدامات با هدف بیرون راندن نظامیان آمریکایی یا به تعبیر آنها «پایان اشغال» خاک کشورشان توسط آمریکا انجام می‌شود.

این گروه‌ها هم اکنون با مصطفی کاظمی، نخست وزیر جدید عراق که تمایل بیشتری نسبت به دولت‌های قبلی برای نزدیکی به ایالات متحده دارد،‌ در چالشی جدی به سر می‌برند.

«کتائب حزب الله» و «عصائب اهل حق» از جمله این گروه‌هایی هستند که واشنگتن آنها را تهدید کرده در صورت تداوم حملات به منافعش در خاک عراق آنها را هدف قرار خواهد داد.