برچسب: صلح افغانستان

پس از آغاز گفت‌وگوهای صلح بین آمریکا و طالبان، یکی از مصطلاحات پیوسته از سوی آمریکا، طالبان، محافل سیاسی و به نسبتی از سوی دولت افغانستان تکرار می‌شود، اصطلاح «مذاکرات بین‌الافغانی یا Intra-Afghan negations» است. حقیقتاً این اصطلاح در امداد سیاست طالبان که حکومت موجود در افغانستان را به رسمیت نمی‌شناسد، قرار دارد. طالبان دولت موجود در افغانستان را «دست‌نشانده و ادارۀ کابل» می‌خوانند و اخیراً گروه طالبان حتی منکر وجود دولت در افغانستان شده‌اند.

اصطلاح «مذاکرات بین‌الافغانی» حالت سلبی دارد و نوع بی‌دولتی و انارشیسم را در ذهن تداعی می‌کند. این اصطلاح هم‌چنان که وجود دولت افغانستان را نفی می‌کند، طالبان را نیز به رسمیت نمی‌شناسد. بخش آخری متناسب با سیاست ایالات متحدۀ آمریکا در برابر طالبان است که بر مبنای آن طالبان برای آمریکا به عنوان دولت رسمیت ندارند؛ آن‌چه مکرراً در توافق‌نامۀ دوحه آمده است.

این اصطلاح در معنی دیگر، «حد آخر انعطاف طالبان» در گفت‌وگوهای آینده را نیز روشن می‌کند. به بیان دیگر، طالبان در برابر «انکار امارت اسلامی در مذاکرات صلح، انکار و نفی دولت افغانستان» را پیشنهاد خواهند کرد که در پی آن دولت جدید از دل شورش و انارشیسم متولد می‌شود. دولت مورد نظر طالبان در آینده، ملغمه‌یی از جناح‌های مختلف با سلطۀ هژمونی طالبانی‌ست؛ این اعتماد به نفس از روایت پیروزمندانۀ طالبان از بزرگترین جنگ ایالات متحدۀ آمریکا ناشی می‌شود.

دولت افغانستان از ناچاری یا ناخواسته با پذیرفتن این اصطلاح در ترمینولوژی سیاسی، بر سفرۀ سورِ غزای خود نشست. بار این ظرافت و ماهیت خانمان‌برانداز آن را امرالله صالح کشف کرد و به جای آن بدیل «گفت‌وگوهای دولت افغانستان با گروه طالبان» را پیشنهاد کرد که تا به حال جا خوش نکرده است.

در پی حمله تفنگداران ناشناس به فوزیه کوفی، عضو هیأت گفت‌وگوکنندۀ صلح افغانستان، بار دیگر ماهیت این اصطلاح مورد توجه قرار گرفته است. حمله به کوفی با واکنش گسترده‌یی از سوی جناح‌های سیاسی مواجه شد و پیوست آن طالبان مسئولیت این حمله را نپذیرفتند. طالبان با انتشار بیانیه‌یی به تلقی «هیأت مذاکره‌کنندۀ دولت جمهوری اسلامی افغانستان» اعتراض کردند. در بیانیۀ ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی گروه طالبان آمده «امارت اسلامی ادارۀ کابل را به صفت یک نظام نه بلکه، یک چتری می‌داند که برای دوام اشغال آمریکا از غرب آورده شده است.» در ادامه آمده است که مذاکرات آینده «تمام جهت‌های متنازع افغانستان را احتوا می‌کند.»

در یک جدال توییتری، سخنگوی حکومت افغانستان این اعتراض طالبان را «ادامۀ بهانه‌جویی» تفسیر کرده است.

اما آن‌چه در پی تعلیق گفت‌وگوهای صلح و حملۀ مسلحانه به فوزیه کوفی آمد، واکنش زلمی خلیل‌زاد، نمایندۀ ویژۀ وزارت خارجه آمریکا برای صلح افغانستان بود. خلیل‌زاد طی رشته توییتی، حملۀ مسلحانه به این عضو هیأت دولت افغانستان را محکوم کرد و خواستار تسریع روند صلح شد. خلیل‌زاد در توییت خود از تعبیر «هیأت همه‌شمول جمهوری اسلامی یا inclusive Islamic Republic» استفاده کرد. با توجه به  پیشینۀ آمریکای‌ها در بازی کلمات، بعید به نظر می‌رسد که این تعبیر سهل‌انگارانه به کار رفته باشد؛ اگر فرض را بر این داریم که این تعبیر، حساب‌شده به کار رفته باشد، معنای آن برگشت ورق در بازی صلح افغانستان است.

این تغییر نگرش نشان می‌دهد که آمریکا از مهر خود نسبت به گروه طالبان کاسته و اندک توجهی به سوی دولت افغانستان دارد. تحول در سیاست آمریکا به مقتضای منافع و وضعیت نشان می‌دهد که روند صلح افغانستان، در سیاست آمریکا ماهیت راهبردی ندارد و با این فرضیه که گفته می‌شود تلاش‌ها برای پایان طولانی‌ترین جنگ آمریکا پروژۀ انتخاباتی است، متقارن به نظر می‌رسد. به هر حال، باید درستی این گمانه را در عمل و رفتار آیندۀ ایالات متحده آمریکا جست‌وجو کنیم.

سلام وطن دار

 دفتر سیاسی طالبان در قطر می‌گوید مذاکرات بین‌الافغانی به دلیل تکمیل‌نشدن روند رهایی زندانیان این گروه از سوی دولت افغانستان، به تأخیر افتاده است.

سهیل شاهین، سخن‌گوی دفتر سیاسی طالبان در قطر امروز (یک‌شنبه، ۲۶ اسد) گفت دولت افغانستان با وجود وعده‌ای که سپرده بود، زندانیان این گروه را به‌گونه‌ی کامل رها نکرده است.

در همین حال، ناجیه انوری، سخن‌گوی وزارت دولت در امور صلح می‌گوید تا کنون هیچ تاریخی برای آغاز مذاکرات بین‌الافغانی تعیین نشده است.

خانم انوری گفت براساس اظهارات رییس‌جمهور اشرف غنی و عبدلله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحه ملی در لویه‌جرگه مشورتی صلح، مذاکرت بین‌الافغانی سه روز پس از رهایی کامل زندانیان طالبان آغاز خواهد شد.

او همچنان گفت رییس‌جمهور غنی طبق فیصله‌ی لویه‌جرگه، فرمان رهایی ۴۰۰ زندانی باقی‌مانده‌ی طالبان را امضا کرده و از این میان تا کنون ۸۰ زندانی آزاد شده‌اند.

به گفته‌ی او، روند طی مراحل دوسیه‌ها و رهایی باقی ۳۲۰ زندانی دیگر طالبان ادامه دارد. او تأکید کرد که زمان آغاز مذاکرات بین‌الافغانی نیز پس از ختم روند رهایی زندانیان طالبان، مشخص می‌شود.

 ناجیه انوری در عین حال گفت هیأت مذاکره‌کننده‌ی صلح دولت افغانستان نیز پس از مشخص‌شدن زمان آغاز مذاکرات، عازم دوحه خواهد شد.

چندی پیش تلویزیون ملی افغانستان به نقل از منابعی در دولت افغانستان گزارش کرده بود مذاکرات بین‌الافغانی در بیست‌وششم اسد در شهر دوحه، پایتخت قطر آغاز می‌شود.

زلمی خلیل‌زاد، نماینده‌ی ویژه‌ی امریکا برای صلح افغانستان ضمن محکوم کردن حمله‌ی مسلحانه بر فوزیه کوفی، عضو هیأت مذاکره‌کننده‌ی صلح دولت افغانستان، همچنان خواهان تسریع روند صلح و آغاز مذاکرات بین‌الافغانی شده است.

آقای خلیل‌زاد بامداد امروز (یک‌شنبه، ۲۶ اسد) در رشته‌تویتی نوشت خانم کوفی مدافع قوی برای حقوق زنان افغانستان و عضو مهم هیأت مذاکره‌کننده‌ی دولت افغانستان است و حمله‌ی «ناجوان‌مردانه و جنایت‌کارانه» بر او توسط کسانی صورت گرفته است که به دنبال تأخیر و اخلال در روند صلح افغانستان هستند.

او تأکید کرد تنها محکوم کردن حمله بر خانم کوفی، کافی نیست و همه طرف‌ها باید روند صلح را سرعت بخشیده و مذاکرات بین‌الافغانی را آغاز کنند.

فوزیه کوفی شام روز جمعه در مسیر شاه‌راه پروان – کابل هدف حمله‌ی مسلحانه افراد ناشناس قرار گرفت و از ناحیه‌ی دست راست زخمی شد.

رییس‌جمهور اشرف غنی، عبدلله عبدالله رییس شورالی عالی مصالحه ملی و شماری از سفارت‌خانه‌های مقیم کابل حمله بر خانم کوفی را محکوم کردند.

فرد یا گروهی تا کنون مسئولیت حمله بر خانم کوفی را بر عهده نگرفته است. گروه طالبان دخیل بودن در این رویداد را رد کرده است.

از سوی هم، زلمی خلیل‌زاد درحالی خواستار تسریع روند صلح و آغاز مذاکرات بین‌الافغانی شده است که در روزهای اخیر ارگ ریاست‌جمهوری و طالبان یک‌دیگر را به ایجاد موانع در برابر صلح متهم کرده‌اند.

براساس برخی گزارش‌ها، قرار بود که مذاکرات بین‌الافغانی امروز به‌گونه‌ی رسمی در شهر دوحه، پایتخت قطر آغاز شود، اما به نظر می‌رسد که کامل نشدن رهایی ۴۰۰ زندانی «خطرناک» طالبان، آغاز مذاکرات را نیز به تأخیر انداخته است.

رییس‌جمهور اشرف غنی پس از فیصله‌ی لویه‌جرگه مشورتی صلح در مورد رهایی ۴۰۰ زندانی «خطرناک» طالبان، فرمان رهایی این تعداد زندانیان را صادر کرد، اما با گذشت شش روز از امضای این فرمان، تنها ۸۰ زندانی از مجموع ۴۰۰ زندانی طالبان رها شده‌اند.

حنیف اتمر، سرپرست وزارت خارجه روز گذشته( جمعه، ۲۴ اسد) طی تماس تلفنی با محمد بن عبدالرحمن وزیر خارجه و معاون نخست وزیر قطر، در رابطه با پروسه صلح و آغاز مذاکرات بین‌الافغانی گفتگو کرد.

گران هیواد، سخنگوی وزارت خارجه می‌گوید، دو طرف به تفصیل در مورد آغاز مذاکرات بین‌الافغانی، اجرای تصمیمات لویه جرگه مشورتی ، آزادی زندانیان و آغاز مذاکرات صلح گفتگو کرده‌اند.

از سوی هم سرپرست وزارت خارجه در برگه توییتر خود نگاشته است: «قطر یک شریک ارزشمند در پروسه صلح افغانستان است، در این تماس تلفنی دو طرف در مورد همکاری مشترک در مورد آغاز مذاکرات بین‌الافغانی گفتگو کرده‌اند.»

این در حالی است که حکومت افغانستان از آغاز گفتگوهای بین‌الافغانی در روز های آینده خبر داده و گفته است دور اول این گفتگوها در قطر برگزار می شود. این گفته از سوی طالبان نیز تایید شده است.

وزرای خارجه آلمان و نروی طی دیداری در مورد صلح افغانستان گفت و گو کردند.
وزارت امور خارجه آلمان اعلام کرد هایکو ماس وزیر خارجه این کشور با اینه اریکسون سوریده وزیر امور خارجه ناروی در مورد پشتیبانی و برایند گفت‌وگوهای صلح در افغانستان بحث و تبادل نظر کردند.
آقای ماس در این دیدار گفته است: «من با همکار خود اینه اریکسون سوریده وزیر امور خارجه ناروی موافقم که آلمان و ناروی باید از مذاکرات صلح برای افغانستان پشتیبانی کنند. ما همچنان توافق کردیم که نتیجه نهایی خوب بهتر از خطوط زمانی است. ما نباید پیشرفت‌های سخت به دست آمده را در حوزه حقوق بشر به خطر اندازیم».
در همین حال، رولاند کوبیا نماینده نماینده اتحادیه اروپا برای افغانستان در پیوند به دیدار و رایزنی وزرای خارجه دو کشور گفت نتیجه نهایی خوب بهتر از خطوط زمانی است.
وی تأکید کرد: «موضع اصولی ما روی این مفاد دوامدار است و به دنبال اهداف بزرگ هستیم تا مواضع و منافع کوچک و کوتاه‌مدت».

محمد اشرف غنی روز پنجشنبه ۱۳ اگست (۲۳ اسد) دریک مصاحبه مجازی با نهاد شورای روابط خارجی در ایالات متحده گفت حکومت افغانستان تمام اقداماتی که منجر به صلح می‌شود را انجام داده و به گفتۀ وی حال بر طالبان است که نشان دهند آیا واقعاً صلح می‌خواهند یا نه.

آقای غنی با خوشبینی نسبت به مذاکرات بین‌الافغانی گفت: «همواره در جبهات و سنگرها بر ضد هم جنگ کرده‌ایم. گاهی با هم ننشسته‌ایم که یک دیگر را بشناسیم و با همدیگر صحبت کنیم. در سال ۲۰۱۸ آتش‌بس را من اعلان کردم و طالبان نیز بر آن توافق کردند. دیدید که در آن روزها خون هیچ کسی ریختانده نشد، هیچ طالبی کشته نشد. این نشان می‌دهد که ما می توانیم از طریق گفتگو با هم مشکلات را حل کنیم.»

قرار است حکومت افغانستان ۴۰۰ زندانی طالبان را رها کند و به زودی پس از آن مذاکرات صلح بین‌الافغانی در قطر آغاز شود.

طالبان روز پنجشنبه ادعا کردند داعش در همدستی با استخبارات افغانستان در تلاش ند تا بر کاروان این ۴۰۰ زندانی حمله، روند صلح را متاثر و از این زندانیان که به گفتۀ مقام‌های افغان مرتکب جرایم سنگین شده اند، انتقام بگیرند.

رییس جمهور غنی این ادعای طالبان را رد کرد و گفت: «بر زندانیان طالبان هیچ حمله‌ای صورت نخواهد گرفت. همان گونه که نیروهای امنیتی ما امنیت لویه جرگه را تامین کردند امینت آنان را نیز تامین خواهند کرد.»

بر اساس توافقنامۀ صلح امریکا-طالبان که در تاریخ ۲۹ فبروری در قطر امضا شد، حکومت افغانستان باید ۵۰۰۰ زندانی طالبان را رها کرده و طالبان نیز ۱۰۰۰ اسیر دولت را از بند رها کنند. با رهایی ۴۰۰ زندانی از زندان‌های افغانستان، روند رهایی ۵۰۰۰ زندانی که فهرست آن از سوی طالبان به حکومت افغانستان تحویل داده شده بود، تکمیل می‌شود.

هرچند بر اساس توافقنامۀ دوحه طالبان باید تصدیق کتبی بدهند که پس از رهایی به جنگ بر نمی‌گردند، نگرانی‌هایی وجود دارد که زندانیان رها شدۀ طالبان به صفوف جنگ بر خواهند گشت و در چند مورد مقام‌های افغان گفته اند شماری از زندانیان تازه رها شده را دوباره در نبرد با نیروهای افغان دستگیر کرده اند.

آقای غنی نیز برگشت این جنگجویان را به صفوف جنگ نفی نکرد و گفت: «هیچ تضمینی وجود ندارد. کی می‌تواند این تضمین را بدهد؟ این پرسش مطرح شده و پاسخی به آن ارایه نشده است…چنین تضمینی امکان ندارد…اما این یک نشانۀ عمده خواهد بود که آیا طالبان واقعاً مایل به دست کشیدن از خشونت اند یا خیر.»

رییس جمهور غنی گفت آنچه از مذاکرات بین الافغانی میان تیم مذاکره کنندۀ دولت افغانستان و طالبان به دست می‌آید نهایی نبوده و به گفتۀ وی باید شورای ملی و مردم افغانستان آن را تایید و نهایی کنند.

مولود چاووش اوغلو وزیر امورخارجه ترکیه می‌گوید انقره آمادۀ میزبانی یک دور از گفت‌وگوهای صلح افغانستان است.

دور اول گفت‌وگوی رسمی میان طالبان و حکومت افغانستان در روزهای آتی در دوحه انجام می‌شود.

اوغلو در رشته تویتی که پس از دیدار روز چهارشنبه خود با مارشال عبدالرشید دوستم معاون اول پیشین رییس جمهوری افغانستان منتشر کرد، این دیدار را سازنده خواند و بر حمایت انقره  از دولت افغانستان در مرحله مذاکرات و صلح تأکید کرده است.

وی همچنین مذاکرات صلح را یک فرصت تاریخی برای افغانستان و فرصتی برای پایان دادن به جنگ ۴۰ ساله در این کشور دانست.

اوغلو همچنین با استقبال از اقدام دولت افغانستان برای آزادی پنج هزار زندانی طالبان را گامی مثبت برای افزایش اعتماد سازی پیش از آغاز مذاکرات دانسته است.

لویه جرگه مشورتی افغانستان در سومین روز کاری خود در قطعنامه‌ای از رییس جمهوری خواست که آخرین گروه از زندانیان طالبان شامل ۴۰۰ تن را برای تأمین صلح آزاد کند.

رییس‌جمهور غنی فرمان رهایی ۴۰۰ زندانی طالبان را صادر کرده است. اما منابع می‌گویند که این زندانیان تاهنوز رها نشده‌اند.

در تعریف کلی، جمهوری شیوه حکومتی است که بر پایه مردم‌سالاری (دموکراسی) مردم حق حاکمیت بر سرنوشت اجتماعی-سیاسی خودشان را به ‌طور مستقیم یا غیرمستقیم از طریق زمامدارانی که با رضایت و رأی مستقیم یا غیرمستقیم به گونه‌ای که توارث در آن دخالتی نداشته باشد تعیین و آنان نیز اقتدارات معین قانونی خود را در یک مدت محدود و تحت نظارت مردم اعمال می‌نمایند.
حکومت افغانستان جمهوریت مبتنی بر مردم سالاری است که مردم خود بر سرنوشت شان با انتخاب رهبران شان به صورت رای دهی مستقیم و سری تصمیم می‌گیرند.
«امارت اسلامی افغانستان» نامی بود که طالبان از زمان به دست‌گیری قدرت در سال ۱۹۹۶ تا زمان سقوط شان در سال ۲۰۰۱، روی افغانستان گذاشته بودند. حتی در این دوره نیز کنترل تمامی افغانستان به دست طالبان نبود؛ ۱۰٪ از کشور در بخش شمال شرقی تحت کنترل ایتلاف شمال(دولت اسلامی افغانستان) بود.
بعد از شکست طالبان و متواری گشتن آن‌ها به واسطه همکاری‌های خارجی و ایجاد حکومت جدید در افغانستان، این گروه به عنوان مخالفین دولت فعالیت‌های ملیشه‌ای و پراکنده را در افغانستان روی دست گرفت که تا امروز بلای جان ده‌ها هزار مردم بی‌گناه ملت ما گردیده است. طالبان چنان چهره رکیک و پلید از «امارت اسلامی» در دوران حاکمیت شان بر افغانستان برای مردم و جهان نشان دادند که دیگر هیچ فردی از افراد کشور علاقه‌ای به تصور آن مظالم ندارد. قتل‌های به ناحق، ظلم و شکنجه مردم زیر نام امر بالمعروف، اعدام های ناحق، دست درازی به مال و ناموس مردم کشور از جمله صدها تعدی بود که طالبان در دوران حکومت شان کردند.
پس از پایان یافتن این دوره سیاه و سرپا شدن «جمهوری اسلامی افغانستان» طالبان به حیث مخالفین دولت به مراتب باعث آزار و کشتار مردم شدند. درین دوره تقریباً بیست ساله بار ها ولایات کشور از سوی این گروه به سقوط مواجه شد که در هر مرتبه آن هزاران فرد از افراد کشور قلع و قمع شدند و جویهای خون جاری گردید.
این همه مظالم و جنایات تماماً زیر بیرق «امارت اسلامی افغانستان» انجام یافته است. پس چگونه باز هم بی‌شرمانه خواستار حکومتی زیر این نام بر مردم استند. که تنها نامش کافیست تا این ملت شب‌ها کابوس ببیند.
اما از آوان روی کار آمدن نظام تازه (جمهوری اسلامی افغانستان) تاکنون پایه‌های بنیادین دموکراسی در خاک افغانستان اساس گذاشته شده است.
آزادی بیان، آزادی رسانه‌ها، حقوق زنان، رسیدگی به شکایات ناشی از جهل در برابر مردم به خصوص قشر اناث، آزادی تحصیل، تفویض حق انتخاب در تمام عرصه‌های زندگی بر قشر ذکور و اناث، حمایت از کار و سرمایه‌گذاری بالاخص در مورد قشر اناث، روی کار آمدن پروژه‌های عام المنفعه و شغل زایی بر مردم، تاسیس شفاخانه‌ها، مکاتب، مدارس و سایر تاسیسات مورد نیاز مردم در تمامی نقاط کشور برای خدمت رسانی به مردم و صدها کار دیگر که چهره افغانستان را به جهان بهتر از قبل نمایان ساخته است.
جهان امروز و بشریت منطقی این عصر خواستار تصرف بر سرنوشت خود است. دیگر کسی اجازه نمی‌دهد که به نام این و آن غیر از خودشان آدمی بر سرنوشت شان حاکم باشد و از نام دین و مذهب استفاده کرده هرچه می‌تواند بر عاقبتش سیاهی بپاشد و مردم کشور نیز با تاثر از گلوبالیزیشن(جهانی شدن) خواستار سفر در زمان هستند که موازی با جهان اول و مترقی باشد نه عقب گرد به اعصار قدیمه.
با این حال، هیچ عقل سلیمی خواستار نظام بربری «امارت طالبان» نیست. لهذا بهتر است تا طالبان نیز این حقیقت را بپذیرند و دست از هیزم انداختن به شعله دشمنان کشور بردارند. با حکومت مشروع «جمهوری‌اسلامی افغانستان» بپیوندند و سهمی را که خواهند یافت قانع باشند، تا ازین بدبختی و کشتار نجات پیدا کنیم و باشد مردم افغانستان صلح واقعی را تجربه کنند.

دید

به دنبال تحولات اخیر پیرامون روند صلح افغانستان، جنرالان پاکستانی خواستار آغاز فوری گفت‌وگوهای میان‌افغانی شدند.
فرمانده نظامی پاکستان روز گذشته جلسه‌ای به ریاست جنرال قمر جاوید باجوا رییس ستاد ارتش پاکستان تشکیل داده و در مورد موضوعات مختلف، از جمله مسائل مرزی افغانستان و پاکستان و روند صلح بحث و تبادل نظر کردند.
در این نشست، فرماندهان نظامی پاکستان از پیشرفت‌ها در روند صلح افغانستان ابراز خشنودی کرده و تاکید کردند گفت‌وگوهای میان‌افغانی به زودی آغاز گردد.
این در حالی است که روز گذشته رییس جمهور اشرف غنی به پیشنهاد لویه جرگه مشورتی صلح، حکم آزادی ۴۰۰ زندانی خطرناک طالبان را امضا کرد.
گفته می‌شود هیئت مذاکره کننده دولت افغانستان امروز عازم قطر می گردد و مذاکرات با هیئت طالبان در روز یکشنبه هفته آینده آغاز شود.

سخنگوی طالبان نقش روسیه در مساله افغانستان را بسیار مهم خواند.

سهیل شاهین، سخنگوی طالبان در قطر درباره نقش فدراسیون روسیه در حل و فصل مناقشات در افغانستان می‌گوید:« من معتقدم که نقش روسیه در این موضوع بسیار مهم است و در گذشته نیز نقش مهمی داشت.»
در همین حال سخنگوی طالبان در پاسخ به پرسش اینکه آیا تکرار ملاقات مسکو درباره افغانستان ممکن است؟ افزود: «بلی. نخست، همانطور که توافق‌، مذاکرات بین الافغانی در دوحه برگزار می شود. و پس از آنها، دو طرف – ما و نمایندگان کابل – بحث خواهیم کرد و تصمیم خواهیم گرفت که دور بعدی مذاکرات بین الافغانی را در کجا برگزار کنیم. یکی از مکانهای ممکن می تواند روسیه، مسکو باشد.»
شاهین درباره اینکه گروه طالبان درمورد مذاکرات صلح با ایران صحبت داشته اند گفت: «ما با تمام کشورهای همسایه، از جمله ایران ارتباط داریم، زیرا با ایران مرز طولانی داریم. صدها هزار تن از مهاجرین در آنجا زندگی می کنند، بنابراین ما در حال گفتگو با ایران هستیم، در مورد راه حل مسالمت آمیز برای این موضوع بحث کردیم و این بحث را در آینده ادامه خواهیم داد. تهران اراده خود را برای حل مساله افغانستان ابراز میدارد، ما از این استقبال می کنیم.»
وی درباه چگونگی روند توافق امریکا با طالبان و پابندی حکومت افغانستان و امریکا بر تعهدات، و اینکه، آیا قصد خروج از توافق را دارند و چه زمانی این اتفاق خواهد افتاد، گفت: «در این مورد دو جنبه وجود دارد. ابتدا با امریکایی ها توافق کردیم که آنها ظرف 14 ماه نیروهای خود را از افغانستان خارج کنند. ما تعهد کرده ایم که برای خروج سربازان از کشور یک گذرگاه امن فراهم کنیم. ما همچنین توافق كردیم كه به هیچ یك از اعضا اجازه نخواهیم داد كه از قلمرو افغانستان علیه ایالات متحده و متحدین آن از كشورهای دیگر استفاده كنند. جنبه دوم مذاکرات بین الافغانی است. ما منتظر شروع آنها هستیم، اما متأسفانه، تاکنون اداره کابل موانعی را برای این کار ایجاد می کند. حتی همایش اخیر لویه جرگه. همه این تاکتیک های تأخیر، شروع مذاکرات را غیرممکن می کند. اما براساس این توافق، امریکایی ها باید ظرف 14 ماه نیروهای خود راخارج سازند. بنابراین ما متعهد هستیم که گذرگاه امن را برای آنها فراهم کنیم و آنها تعهد کرده که طی 14 ماه بروند.»
سخنگوی گروه طالبان در مورد اینکه آیا نیروهای امریکا تا پیش از انتخابات ریاست جمهوری این کشور از افغانستان خارج می‌شوند؟ نیز گفت: «بلی، این می تواند اتفاق بیفتد. اگر آنها قبل از آن نیروها را خارج سازند، فکر می کنم این برای آنها خوب خواهد بود. زیرا مساله افغانستان هیچ راه حل نظامی ندارد. ما از مشارکت آنها در بازسازی افغانستان و احیای کشور استقبال خواهیم کرد. ما از نقش آنها در امور مدنی استقبال می کنیم. اما آنها باید هر چه سریعتر ماموریت نظامی خود را خاتمه بخشند. اگر آنها نیروهای خود را قبل از انتخابات بکشند، ما از این امر قدردانی و استقبال خواهیم کرد.»
شاهین در مورد گفتگوی پمپئو و ملا برادر نیز افزود در مورد آزادی زندانیان باقیمانده و همچنین آغاز مذاکرات بین الافغانی گفتگو کردند.
درهمین حال سخنگوی طالبان درباره گزارش های تحلیلی اخیر سازمان های تحت حمایت سازمان ملل حاکی از احتمال حمله گسترده افراد مسلح طالبان در ماه های آینده است و اطلاعات مشابهی از ولایات مختلف افغانستان در دست است، گفت: «نه این درست نیست این اطلاعات نادرست از سوی اداره امنیت ملی کابل پخش می شود. ما تا حال هیچ گونه حمله ای را به شهرهای ولایات و کابل انجام ندادیم و جهت تصرف آنها سعی نکردیم. در گذشته ما حملات گسترده ای به شهرهای ولایات و کابل داشته ایم، اما پس از انعقاد این توافق، نه. همه ساله ما عملیات بهاری را اعلام می کنیم، اما امسال این کار را نکردیم. بنابراین ما در حال نشان دادن خویشتن داری هستیم تا به امریکایی ها فرصتی برای ترک افغانستان و فرصتی برای راه حل مسالمت آمیز برای مساله افغانستان بدهیم. ما به این امر وفادار هستیم.»

رئیس جمهور غنی روز گذشته با هیأت اداری مجلس نمایندگان دیدار و پیرامون اهمیت برگزاری لویه جرگه مشورتی برای تصمیم گیری در مورد آزادی 400 زندانی باقی مانده طالبان سخن گفت.

نکته جالب توجه در مورد این دیدار روایت متفاوت ارگ و مجلس از این دیدار است.

روایت ارگ

ارگ ریاست جمهوری گفته است این دیدار روز گذشته سه‌شنبه (۱۴اسد) صورت گرفت و رییس جمهور غنی بر ضرورت تدویر لویه جرگه مشورتی صلح به خاطر تعیین سرنوشت ۴۰۰ زندانی طالبان با هدف آغاز مذاکرات بین الافغانی معلومات داده است.

به گفته ارگ آقای غنی در این دیدار تاکید کرده که در جرگه مشورتی صلح در روشنایی اجماع و نظریات مردم و نمایندگان شان به شمول صلح، روی مسایل مهم ملی تصمیم گرفته خواهد شد.

او همچنان نشست سران دو قوه را مثال عمدۀ آغاز مشوره ها خوانده است.

در خبرنامه ارگ تاکید شده: «در پایان این نشست، رئیس ولسی جرگه حمایت مردم از نظام و مشورت های آنان را در مسایل ملی و سرنوشت ساز، مهم خواند و از همکاری خویش در این عرصه اطمینان داد.»

روایت مجلس

دفتر مطبوعاتی میر رحمان رحمانی، رییس مجلس، اما گفته است آقای رحمانی در این دیدار مراجعه به نظریات مردم در مورد مسائل مهم ملی را یک اصل خوانده اما برگزاری لویه جرگه مشورتی صلح را خلاف قانون دانسته است.

رحمانی خاطرنشان کرده تا زمانی که نمایندگان واقعی مردم در دو مجلس شورای ملی حضور دارند، تدویر هر گونه لویه جرگه مشورتی غیر قانونی است.

در خبرنامه دفتر آقای رحمانی آمده است این نشست پس از بحث های طولانی به نتیجه‌ی نرسیده اما ریاست جمهوری خواستار برگزاری نشست مشابه با رئیس، هیئت اداری، کمیته روسا و مسوولان گروپ های پارلمانی مجلس نمایندگان شده است.

لویه جرگه مشورتی صلح

این در حالی است که رییس جمهور غنی در بیانیه عیدی‌اش در روز جمعه گذشته گفته بود برای تصمیم‌گیری در مورد رهایی ۴۰۰ زندانی طالبان که موارد حق‌العبدی را مرتکب شده‌اند، لویه‌جرگه مشورتی برگزار می‌کند.

او افزوده بود بر اساس قانون اساسی و قانون جزا صلاحیت رهایی ۴۰۰ زندانی طالبان را ندارد و به همین دلیل، در نظر دارد که برای مراجعه به تصمیم مردم، لویه‌جرگه مشورتی تشکیل دهد.

آقای غنی آن زمان از مجلس نمایندگان خواسته بود که برای انجام این کار از رخصتی‌ تابستانی‌شان برگردند.

این جرگه که قرار است در تاریخ ۱۷ اسد (جمعه آینده) برگزار شود تنها رهایی ۴۰۰ زندانی طالب را بررسی نمی کند بلکه به گفته سخنگوی ریاست جمهوری مسایل مهم دیگر شامل اجندای این جرگه است.

جرگه مشورتی که قرار است برگزار شود در کنار موافقان، مخالفانی نیز داشته است. شماری از مخالفان آنرا تعلل حکومت در روند صلح می دانند.

رئیس جمهور غنی به تازگی با عمران خان نخست وزیر پاکستان و نرندا مودی نخست وزیر هند از طریق تلفن گفت و گو کرد. اگرچه جزئیات غنی با نخست وزیر پاکستان، کشوری که به فراهم سازی لانه های امن برای تروریستانی که افغان های بی گناه را می کشد و همچنین با نخست وزیر هند به بیرون درز نکرده اما دفاتر مودی و عمران خان در این ارتباط اعلامیه داده اند.

در اعلامیه دفتر نخست وزیر پاکستان آمده است غنی و عمران خان روی پیشرفت های اخیر در پروسه صلح افغانستان تبادل نظر کرده اند و عمران خان به نقش مثبت اسلام آباد در پیشرفت های تازه در پروسه صلح افغانستان اشاره کرده است.   

عمران خان درگفت و گوی تلفنی با رئیس جمهور غنی همچنین بر تقویت همکاری های دوجانبه پاکستان و افغانستان تاکید کرده است.

اعلامیه دفتر نرندا مودی هم گفت رئیس جمهور غنی از گام ها بلند هند در تامین کمک های غذایی و دارویی برای مردم افغانستان در دوران شیوع ویروس کرونا قدردانی کرده است.

براساس اعلامیه، مودی نیز تعهد هند نسبت به حمایت از پروسه صلح افغانستان را تجدید نمود و در گفت و گو با غنی وضعیت امنیتی جاری منطقه را بررسی کرد. مودی و غنی همچنین چندین موضوع مشترک مربوط به منافع دوجانبه کابل و دهی نو را طرح و بررسی کردند.

نکته ای که از گفت و گوی تلفنی غنی با عمران خان و نرندا مودی به ذهن می رسد این است که آیا پاکستان قصد دارد صادقانه نسبت به پروسه صلح افغانستان رفتار کند یا اینکه یک بازی تازه را روی دست گرفته است. نکته دیگر اینکه رقابت هند و پاکستان روی پروسه صلح افغانستان تا چه اندازه جدی و قوی دنبال خواهد شد؟

افغانستان چندین دهه است که میدان جنگ نیابتی کشورهای قدرتمند منطقه و جهان بوده است. دخالت کشورهای قدرتمند منطقه و جهان در امور داخلی  افغانستان که از منافع متضاد آنها سرچشمه می گیرد بحران های اقتصادی و سیاسی زیادی را بر افغانستان و مردمش تحمیل کرده است. رقابت های اقتصادی و سیاسی کشورهای خارجی قدرتمند در افغانستان سبب کشته شدن هزاران افغان بی گناه شده است.

این دخالت کشورهای قدرتمند خارجی در افغانستان از جهتی می توانست و می تواند منشأ فواید زیادی برای افغانستان به حساب آید. افغانستان اما در تبدیل این تهدید به فرصت ناکام بوده و نتوانسته چنین استراتژی هایی را به نفع خود هدایت کند.

افغانستان خلأ سیاسیون باهوشی که بتواند از وضعیت موجود به نفع منافع ملی خود بهره ببرد را احساس می کند. افغانستان به بازی جنگ نیابتی کشورهای خارجی منطقه ای و جهانی تبدیل شده است اما با این وجود هنوز می تواند ورق را برگردانده از تاثیر سیاسی و اقتصادی کشورهای منطقه و جهان به نفع خود استفاده کند.

در این میان یک چیز واضح است و آن اینکه پاکستان دشمن مشخص شده افغانستان است. پاکستان از سال 1990 میلادی حمایت های مالی و معنوی خود از طالبان را تا زمان سقوط به دست امریکا و همکاری ائتلاف شمال در سال 2001 ادامه داد.

اسامه بن لادن رهبر القاعده در خاک پاکستان کشته شد. نگاهی به سیاست پاکستان نسبت به افغانستان نشان می دهد که این کشور همواره تلاش کرده با حمایت از گروه های تروریستی در افغانستان از آنها به نفع خود استفاده کند.

افغانستان نباید بیش از این گول سیاست های دوگانه پاکستان را بخورد. افغانستان در یک تیزهوشی کامل باید از رقابت کشورهای خارجی به نفع منافع ملی خود کمال استفاده را ببرد و از تاثیرات اقتصادی و سیاسی کشورهای رقیب برای توسعه خود در بخش های مختلف استفاده نماید.

مایک پومپئو وزیر امور خارجه امریکا شام دیروز دوشنبه با ملا عبدالغنی برادر رئیس دفتر سیاسی گروه طالبان در قطر از طریق ویدیو کنفرانس گفت‌وگو کرد.

سهیل شاهین سخنگوی دفتر سیاسی این گروه در دوحه قطر در توییترش نوشت آنها در بارهٔ آغاز مذاکرات بین افغان‌ها بحث کردند و آزادی بقیه زندانیان طالبان را مهم خواندند.

آقای پومپئو از اعلان آتش‌بس در سه روز عید قربان هم استقبال کرد.

امریکا و طالبان در ۲۹ ماه فبروری توافق نامه صلحی ر ا امضا کردند که براساس آن پس از مبادله 5 هزار زندانی طالبان با 1 هزار زندانی حکومت مذاکرات بین الافغانی آغاز می شود.

براساس توافق‌نامه گروه طالبان تاکنون یک هزار زندانی حکومت و حکومت نزدیک به پنج هزار زندانی این گروه رارها کرده است.

اما حکومت افغانستان برای رهایی ۴۰۰ زندانی طالبان که به گفته مقام‌های افغان دوسیه های جرمی دارند، لویه جرگه مشورتی را فرا خوانده که قرار است روز جمعه برگزار شود.

سهل شاهین سخنگوی دفتر سیاسی گروه طالبان در قطر در یک تویت دیگر ادعای حکومت افغانستان مبنی بر نقض آتش بس از سوی طالبان در روزهای عید را رد کرد.

رییس جمهورغنی و نخست وزیر پاکستان تنها چند روز پس از درگیری‌های شدید میان مرزبانان دو کشور که ده‌ها کشته و زخمی برجای گذاشت، به صورت تلفنی درباره روابط دوجانبه و تحولات منطقه گفت‌وگو کردند.

اشرف غنی امروز در تماس تلفنی با “عمران‌خان” نخست وزیر پاکستان فرا رسیدن عید سعید قربان را تبریک گفت و درباره وضعیت حاکم ناشی از شیوع ویروس کرونا تبادل نظر انجام داد.

نخست وزیر پاکستان نیز ضمن تبریک متقابل به مناسبت عید قربان، تازه ترین تحولات مربوط به روند صلح افغانستان را بررسی کرد.

عمران‌خان با اشاره به سهم مثبت پاکستان در کمک به پیشبرد روند صلح افغانستان، تاکید کرد صلح در افغانستان برای پاکستان بسیار حائز اهمیت است.

رایزنی تلفنی غنی و عمران خان درحالی صورت‌ گرفت که تنش‌های مرزی میان دو کشور طی روزهای اخیر درپی ماجرای تحصن مردم عادی در گذرگاه مشترک مرزی در منطقه “چمن”، تبادل آتش میان مرزبانان و اعتراض کابل به تداوم راکت پراکنی نیروهای پاکستانی به خاک افغانستان، تشدید شده است.

منابع رسمی در پاکستان اعلام کردند: تبادل آتش مرزبانان این کشور در پاسخ به تیراندازی نیروهای افغانستان چند کشته و ده‌ها زخمی برجای گذاشت. برخی از معترضان غیر نظامی نیز در گذرگاه مشترک مرزی قربانی تنش‌های مرزی دو کشور شده‌اند.

وزارت دفاع ملی نیز شنبه گذشته اعلام کرد در پی حملات راکتی پاکستان به خاک افغانستان که ۹ کشته و ۵۰ غیرنظامی کشته و زخمی شدند، نیروهای هوایی و زمینی به حالت آماده‌باش در آمدند.

براساس این گزارش؛ نخست وزیر پاکستان با اشاره به سازوکارهای مختلف میان این کشور و افغانستان برای توسعه روابط، بر اهمیت همکاری مشترک جهت تقویت همکاری‌های دوجانبه تاکید کرد.

عمران‌خان همچنین خواستار برگزاری نشست آتی برنامه اقدام پاکستان و افغانستان برای صلح و همبستگی در اسرع وقت شد.

وی افزود: پاکستان امیدوار است تا حرکت پیمان صلح میان آمریکا و طالبان برای اجرای مفاد آن جهت آغاز گفت‌وگوها میان گروه‌های داخلی افغانستان ادامه پیدا کند.

وزارت خارجه‌ می‌گوید قرار است فردا دو نشست منطقه ای و بین‌المللی به میزبانی این وزارت در کابل برگزار می‌شود.

گران هیواد، سخن‌گوی وزارت خارجه افزود این دو نشست در ادامه نشست‌های قبلی منطقه ای و بین‌المللی در مورد تقویت اجماع پیرامون صلح افغانستان، برگزار می‌شود.

نشست های منطقه ای و بین المللی برای تقویت اجماع برای صلح در شانزدهم و نوزدهم سرطان به میزبانی کابل از طریق ویدیوکنفرانس برگزار شد.

در همین حال، سخن‌گوی وزارت خارجه گفت قرار است در دو نشست فردا در مورد روند صلح افغانستان و لویه‌جرگه مشورتی بحث و گفت‌وگو شود.

لویه‌جرگه مشورتی قرار است در هفدهم ماه جاری خورشیدی در کابل برگزار شود. رییس‌جمهور اشرف غنی این جرگه را فرا خوانده است.

آقای غنی گفته است در این جرگه در مورد سرنوشت ۴۰۰ زندانی باقی‌مانده‌ی طالبان که به باور دولت افغانستان مرتکب جرایم سنگین ضدبشری شده‌اند، تصمیم گرفته می‌شود.

او همچنان گفته است خودش مطابق قانون اساسی و قانون جزای افغانستان، صلاحیت رهایی این تعداد زندانیان طالبان را ندارد.

ساختار، یکی از اصطلاحات خیلی مهم و پر کاربرد در روابط بین‌الملل است. ساختار به نحوه چینش واحدهای سیاسی در نظام بین‌الملل اشاره دارد. از نظر کنت والتز نظام بین‌الملل، آنارشیک، یعنی بدون وجود اقتدار سلسله‌مراتبی، است. در این فضا همه واحدهای سیاسی یعنی دولت‌ها، در یک رقابت تنگاتنگ به سر می‌برند. این واحدهای بسیط و غیر قابل تجزیه برای دست‌یابی به منافع ملی‌شان در فضای انارشیک رقابت می‌کنند. از نظر رئالیست‌ها، مهم‌ترین ویژه‌گی‌های فضای انارشیک را نبود اعتماد، خودیاری و افزایش قدرت تشکیل می‌دهد. بنا بر این، دولت‌ها بدون اعتماد به یک‌دیگر، برای افزایش قدرت با هم‌دیگر در رقابت هستند. میزان برخورداری از قدرت، وزن سیاسی کشورها را در نظام بین‌الملل تعیین می‌کند. قدرت نقش مهم در ساختار نظام بین‌الملل دارد. در واقع قدرت تعیین می‌کند که یک دولت چه نقشی را در نظام بین‌الملل بازی کند. به همین دلیل واحدهای سیاسی را در نظام بین‌الملل، بر اساس برخورداری از قدرت‌شان، دسته‌بندی می‌کنند. در این دسته‌بندی کشورها به دولت‌های ضعیف، قدرت‌مند، قدرت‌های بزرگ و ابر‌قدرت تقسیم می‌شوند. از نظر رئالیست‌ها نحوه توزیع قدرت، ساختار نظام بین‌الملل را تعیین می‌کند. چگونه‌گی ساختار و نوعیت آن مانند، تک‌قطبی، دوقطبی و چندقطبی تأثیر تعیین‌کننده بر کنش‌های سایر بازیگران در نظام بین‌الملل دارد. جهان تاکنون ساختارهای متفاوتی را مانند چندقطبی قبل از جنگ جهانی دوم، ساختار دو قطبی دوران جنگ سرد و ساختار تک قطبی بعد از پایان جنگ سرد را تجربه کرده است.

به نظر می‌رسد که اکنون این ساختار تک‌قطبی نیز در حال دگرگونی است. این‌که این ساختار در آینده چه شکلی را اختیار خواهد کرد و رقابت‌های چین، امریکا و احتمالاً اتحادیه اروپا به کجا منتهی خواهد شد؟ موضوع بحث ما نیست. ما در این مقاله سعی داریم که نقش و تأثیر این ساختار در حال تغییر را بر روند صلح افغانستان بررسی کنیم.

همان‌گونه که در فوق متذکر شدیم، نوعیت ساختار بر رفتار دولت‌ها تأثیر تعیین‌کننده دارد. در واقع رقابت‌ قدرت‌های بزرگ سرنوشت سیاسی سایر کشورها را نیز تعیین می‌کند. بعد از پایان جنگ سرد به اعتقاد اکثر دانشمندان، جهان شاهد ساختار تک‌قطبی بود. ایالات متحده امریکا بعد از سال‎های ۱۹۸۹ نقش مهمی را در نظام بین‌الملل بازی کرده است. در این مدت تحولات جهان را اگر نتوان گفت «در مسیر»، به جرأت می‌توان گفت که «تحت تأثیر» سیاست‌های ایالات متحده قرار داشته است. افغانستان نیز به عنوان یک واحد سیاسی از این تأثیر مصون نبوده است و همواره تحت تأثیر رقابت‌های جهانی به ویژه سیاست امریکا قرار گرفته است. زیرا منافع قدرت‌های بزرگ به ویژه ابرقدرت‌ها در سراسر جهان گسترش می‌یابد و ابر ‌قدرت توانایی دفاع و برخورداری از منافعش در سراسر جهان را دارد. گرچه ابر ‌قدرت‌ها توانایی استفاده از زور را دارد، اما ایالات متحده بعد از جنگ جهانی دوم بیش‌تر از قدرت نرم برای تسلط هژمونیک و اقتدارش استفاده نموده است.

دولت افغانستان از زمانه‌های دور، عرصه رقابت و برخورد منافع قدرت‌های بزرگ قرار گرفته است. دولت‌ها و گروه‌های حاکم در افغانستان مورد استثمار قدرت‌ها قرار گرفته‌اند و در جهت تأمین منافع آنان وطن‌شان را به تباهی کشیده‌اند. از بریتانیای کبیر گرفته تا اتحاد جماهیر شوروی و امریکا همه به ترتیب در ویرانی و در عقب نگه داشتن افغانستان نقش داشته‌اند. اما چرا کشورها مورد تجاوز و یا دخالت کشورهای بزرگ قرار می‌گیرند؟ در پاسخ به این پرسش باید گفت که کشورها، بر خلاف تصور غالب که به دلیل موقعیت استراتژیک و یا ذخایر طبیعی به عرصه رقابت بدل می‌شوند، از نظر من کشورها به دلیل ضعف حاکمیت و اختلافات داخلی به میدان رقابت کشورهای بزرگ بدل می‌شوند. موقعیت استراتژیک و منابع طبیعی برای کشورها یک امتیاز جهت برخورداری از قدرت به شمار می‌رود. ضعف حاکمیت و عدم کنترل دولت بر قلمرو، خودش فضاهای خالی را ایجاد می‌کند که از مجرای آن قدرت‌ها برای دخالت وسوسه می‌شوند. اکثراً این مناطق مورد هدف چندین قدرت بزرگ قرار می‌گیرد و این برخوردهای نخستین، زمینه را برای رقابت‌های سیاسی و نظامی به صورت دوام‌دار در جهان فراهم می‌کند. به همین دلیل است که در همه کشورهای ضعیف، جنگ، ویرانی و فقر وجود دارد. از لیبیا، فلسطین، سوریه و یمن گرفته تا افغانستان، همه میدان رقابت قدرت‌های بزرگ هستند و سر منشای اصلی چنین مداخلاتی، اختلافات درونی است. در واقع هر اختلافی قابل حل است و هیچ گونه تعارض ذاتی و خودجوش که خشونت را به صورت مستمر در جامعه نگه دارد، وجود ندارد. اختلافات زمانی برجسته می‌شود که پای دخالت یک کشور خارجی در آن‌جا دراز شود. در آن صورت اختلافات شدید می‌شود و به صورت خشونت و جنگ‌های دوام‌دار درمی‌آید. این قضیه در مورد روند صلح افغانستان نیز صدق می‌کند.

امریکا با افغانستان سرحد مشترک، که باعث همکاری و یا اختلاف شود، ندارد. در این‌جا منافع تجارتی و اقتصادی نیز ندارد، اما صرف برای رقابت با سایر کشورها در افغانستان حضور داشته است. امریکا برای نشان دادن قدرتش و حفظ ساختار بین‌المللی باید در سراسر جهان به خصوص مناطق آسیب‌پذیر، مانند افغانستان، دخالت کند. زیرا از دست دادن آن برای رقیبان وی یک امتیاز حساب شده و باعث افزایش قدرت آن‌ها می‌شود و این چیزی است که قدرت‌های بزرگ آن را نمی‌خواهند، مگر این که محدودیت‌های دست‌وپاگیر مانع‌شان شوند. تمایل قدرت‌های بزرگ برای دخالت، ارتباط مستقیم با ظرفیت و شرایط سیاسی، نظامی و اقتصادی‌شان دارد. کشورهایی که از ثبات و اطمینان بیش‌تر سیاسی و اقتصادی برخوردار اند، تمایل بیش‌تر برای رقابت و مداخله دارند. به همین ترتیب دولت‌هایی که قدرت‌شان در حال افول است، تمایل کم‌تر در رقابت‌های جهانی، و حرکت به سمت انزوای سیاسی دارند. بنا بر این، به نظر می‌رسد که پافشاری امریکا برای صلح در افغانستان و تحت فشار قرار دادن طالبان و دولت برای شروع مذاکرات صلح، ارتباط مستقیم با تحولات جهانی و به ویژه تحولاتی که در عرصه اقتصادی در حال وقوع است، دارد. رشد سرسام‌آور چین به ویژه در عرصه‌های اقتصادی و فناوری دست‌پاچه‌گی‌های جدی را برای امریکا مبنی بر از دست دادن جایگاه هژمونیک و تغییرات ساختاری نظام بین‌الملل به وجود آورده است. به همین دلیل سعی دارد تا از هزینه‌های اضافی جلوگیری کند و به صورت آبرومندانه‌تری پایش را از مناطق غیر ضروری‌تر جمع کند. اکنون امریکا به دلیل نگرانی از افزایش قدرت چین و احساس ناتوانی در رقابت با آن کشور، تلاش دارد تا نیروهایش را جمع کند و یا در صدد جابه‌جایی و آرایش جنگی جدید در نظام بین‌الملل باشد و تصمیم دارد نیروهایش را افغانستان بیرون کند.

سرنوشت صلح افغانستان اکنون با عقلانیت و خردمندی هیأت مذاکره‌کننده طالبان و دولت بسته‌گی دارد که آیا با استفاده از وضعیت موجود می‌خواهند با هم تفاهم کنند و به جنگ و تباهی در کشورشان خاتمه ببخشند و یا این‌که زمینه را برای مداخله‌ای دیگر قدرت‌های بزرگ فراهم بسازند؟ زمان به چنین پرسشی پاسخ خواهد داد.

نویسنده: عارف وفایی

با ادامه پافشاری حکومت مبنی بر عدم رهایی ۴۰۰ زندانی خطرناک طالبان، مقامات امریکایی در پیشنهاد تازه ای به حکومت افغانستان گفته اند این زندانیان پس از آزادی در حبس خانگی قرار گیرند و به صورت مشترک از سوی حکومت و طالبان نظارت شوند.

خبرگزاری رویترز به نقل از سه مقام امریکایی بدون ذکر نام آنان گزارش داد ۴۰۰ زندانی طالبان که حکومت از آزادی آن‌ها شانه خالی می‌کند باید بعد از آزادی در حبس خانگی تحت نظر قرار گیرند.

در این گزارش این پیشنهاد راه حلی برای رفع موانع مذاکرات بین الافغانی خوانده شده است.

در گزارش رویترز به نقل از این مقامات امریکایی تاکید شده این طرح را زلمی خلیل‌زاد نماینده خاص امریکا برای صلح افغانستان با هر دو طرف در میان گذاشته است.

لویه جرگه مشورتی برای رهایی ۴۰۰ زندانی طالب دایر می شود

این در حالی است که رییس جمهور غنی روز گذشته در بیانیه عیدی اش گفت دولت افغانستان در هر اقدام مثبت بخاطر صلح چند قدم جلوتر است.

غنی افزود: «در لیست ارائه شده از سوی طالبان ۴۰۰ تن زندانیانی است که در مورد رهایی آنان رئیس جمهور افغانستان بر مبنای قانون اساسی و قانون جزا، صلاحیت ندارد. اما این بدان معنی نیست که ما به خاطر رهایی تمامی این زندانیان پاسخ منفی بدهیم. من باید با ملت مشورت کنم و در بارۀ سرنوشت ۴۰۰ زندانی متذکره، لویه جرگه مشورتی را دعوت می نمایم، تا بر اساس مشوره نمایندگان مردم، ما در این خصوص فیصله کنیم.»

او از شورای ملی خواست تا از رخصتی های تابستانی شان به خاطر برگزاری لویه جرگه صرف نظر کنند و دوباره به کابل برگردند.

رییس جمهور همچنان از رهایی ۵۰۰ زندانی طالب در بدل زندانیان باقی نیروهای امنیتی و غیرنظامیان در نزد طالبان خبر داد.

حکومت افغانستان تاکنون ۴ هزار ۶۰۰ زندانی طالبان را مطابق به توافق‌نامه امضا شده میان امریکا و طالبان در دوحه رها کرده و گروه طالبان نیز اعلام کرده است روند رهایی یک هزار زندانی نیروهای امنیتی را تکمیل کرده اند.

رییس‌جمهور اشرف غنی با زلمی خلیل‌زاد، نماینده‌ی ویژه‌ی وزارت خارجه‌ی امریکا برای صلح افغانستان باهم دیدار و دو طرف در مورد آغاز مذاکرات مستقیم میان دولت افغانستان و گروه طالبان بحث و گفت‌وگو کردند.

این دیدار شام دیروز (چهارشنبه، ۸ اسد) با حضور عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحه‌ی ملی، امرالله صالح، معاون نخست ریاست‌جمهوری، سرور دانش، معاون دوم ریاست‌جمهوری و حامد کرزی، رییس‌جمهوری پیشین کشور صورت گرفت.

طرف‌ها در این دیدار علاوه بر آغاز مذاکرات مستقیم میان دولت و طالبان، درباره‌ی کار روی تمدید آتش‌بس و یا کاهش خشونت و تبادله‌ی زندانیان دوطرف نیز بحث و گفت‌وگو کردند.

همچنان آقای خلیل‌زاد در این دیدار در مورد گفت‌وگوهای اخیرش با رهبران گروه طالبان در قطر معلومات ارایه کرد.

از سویی هم آقای خلیل‌زاد شام دیروز با عبدالله عبدالله در قصر سپیدار دیدار کرد.

دو طرف در این نشست در مورد نهایی‌سازی تبادله‌ی زندانیان، کاهش خشونت، آغاز و ادامه‌ی مذاکرات بین‌الافغانی و آتش‌بس گفت‌وگو کردند.

شورای عالی مصالحه‌ی ملی اعلام کرد دو طرف در صحبت‌های خود از اعلام‌آتش‌بس طالبان و حکومت افغانستان در روزهای عید استقبال و ابراز امیدواری کردند خشونت‌ها قبل از آغاز مذاکرات بین‌الافغانی کاهش یابد.

با این حال زمان آغاز مذاکرات توسط این شورا مشخص نشده است.

رییس‌جمهور غنی، عبدالله عبدالله و زلمی خلیل‌زاد درحالی در مورد تمدید آتش‌بس یا کاهش خشونت و آغاز مذاکرات بین‌الافغانی بحث کرده‌اند که گروه طالبان سه روز پیش (سه‌شنبه،۷ اسد) به مناسبت عید «قربان» سه روز این عید را آتش‌بس اعلام کردند.

ارگ ریاست‌جمهوری افغانستان از اقدام گروه طالبان برای اعلام آتش‌بس سه‌روزه در جریان روزهای عید قربان استقبال کرده است.

رییس‌جمهور اشرف غنی به تمام نیروهای امنیتی و دفاعی دستور داده است تا آتش‌بس سه روزه را رعایت کرده و تا زمانی که آتش‌بس از سوی طالبان نقض نشود، هیچ گونه عملیاتی را در برابر این گروه انجام ندهند.