برچسب: طالبان

حمدالله محب، مشاور شورای امنیت ملی کشور می‌گوید، گفتگو با طالبان به ختم دائمی جنگ در کشور منجر نمی‌شود؛ از این رو با حامیان خارجی این گروه نیز باید گفتگو صورت بگیرد.

آقای محب امروز(یکشنبه، هفدهم حوت) در کنفرانس«امنیت وثبات» در کابل گفت تنها گفتگو با طالبان به گونۀ موقتی به تامین صلح در کشور منجر نخواهد شد.

آقای محب افزود جنگ جاری افغانستان تنها بُعد داخلی ندارد وگر نه تاکنون به پایان می‌رسید. به گفتۀ وی عوامل بزرگ داخلی پشت ادامۀ این جنگ نهفته است. از این رو، برای تامین صلح دائمی در کشور با حامیان خارجی طالبان نیز باید مذاکره شود.

مشاور امنیتی کشور، همچنان فرصت پیش‌آمده برای صلح را «تاریخی» توصیف می‌کند. به گفتۀ او در شرایط حاضر زمینۀ ختم کامل جنگ در افغانستان مساعد شده است.

این درحالی است که نادر نادری، سخنگوی هیات گفتگو کنندۀ صلح دولت افغانستان نیز می‌گوید، موفقیت روند صلح بدون اعمال فشار بین‌المللی برحامیان خارجی طالبان دشوار است.

 از نظر وی اسلام آباد مهمترین حامی گروه طالبان به شمار می‌رود. این کشور بارها تعهد کرده که برای تأمین صلح درافغانستان همکاری می‌کند اما این کشور به باور مقام‌های دولت افغانستان، تاکنون اقدام عملی برای موفقیت روند صلح انجام نداده است.

نادر نادری، عضو هیئت گفت‌وگوکننده‌ی دولت افغانستان، می‌گوید تا اکنون هیچ گفت‌وگوی جدی‌ای بین هیئت‌های دولت و طالبان  انجام نشده است.

آقای نادری که روز یک‌شنبه (۱۷ حوت)، در یک نشست خبری سخن می‌زد، گفت: «در سه ماه اول، گفت‌وگوهای فشرده‌ای انجام شد؛ اما بخش عمده‌ی آن مسایل ارزشی ما بود. در سه ماه بعدی که از ۵ جنوری آغاز شد و تا اکنون ادامه دارد، بحث جدی‌ای انجام نشد و طرف مقابل بیشتر در تلاش وقت‌کشی و خریدن زمان بود.»

به گفته‌ی او، در چند روز گذشته تلاش‌هایی انجام شده و هیئت دولت افغانستان امیدوار است که از این به بعد، زمینه‌ای فراهم شود تا در باره‌ی آتش‌بس، مشارکت سیاسی و سایر مسایل مهم، بحث صورت گیرد.

آقای نادری افزود: «چند مجلس طولانی‌ای وجود داشته و دلیل این که برخی از اعضای هیئت گفت‌وگوکننده این جا استند، این است که بحث‌ها به گونه‌ی معنادار آغاز نشده است. موقف ما این است که به جز از دو اصل در قانون اساسی که ارزش‌های مردم و انتخابات است، سایر موارد می‌تواند تعدیل شود.»

او گفت که با شتاب‌زدگی در گفت‌وگوها، صلح پایدار در افغانستان تامین نخواهد شد.

آقای نادری تصریح کرد: «روند صلح، حوصله و صبر می‌خواهد و نیاز به دقت بیش از حد دارد. ارزش‌های ما، بحث عدالت، رسیدگی به قربانیان جنگ و التیام بخشیدن به جامعه، نیاز به دقت بیشتر دارد. با سرعت و بی‌دقتی نمی‌توانیم صلح پایدار را بیاوریم و با تاخیر نیز نمی‌توانیم خون‌ریزی را توقف بدهیم.»

 این در حالی است که دور دوم گفت‌وگوهای صلح، دست‌کم سه ماه پیش در قطر آغاز شد؛ اما از آن زمان تا اکنون، هیچ نشست رسمی‌ای میان دو طرف برگزار نشد. در این مدت، هیئت طالبان سفرهایی به ایران، روسیه و ترکمنستان داشت و به گفته‌ی اعضای هیئت گفت‌وگوکننده‌ی دولت افغانستان، طالبان در گفت‌وگوهای صلح وقفه ایجاد کردند.

با این همه، در چهارم حوت، روسا و برخی از اعضای هیئت‌های دو طرف، پس از گذشت چندین هفته با هم دیدار کرده و در باره‌ی آجندای گفت‌وگوها صحبت کردند.

عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحه‌ی ملی، نیز چند روز پیش گفت که طرف‌های گفت‌وگوکننده در روزهای اخیر، تماس‌هایی داشته‌اند؛ اما توقع مردم افغانستان هنوز هم برآورده نشده است.

با این حال، زلمی خلیل‌زاد، نماینده‌ی ویژه‌ی وزارت خارجه‌ی امریکا برای صلح افغانستان، چند روز پیش به قطر رفت تا با نمایندگان طالبان در باره‌ی تسریع گفت‌وگوهای صلح، صحبت کند.

به نقل از وال استریت جورنال، زلمی خلیلزاد نماینده خاص امریکا در امور روند صلح افغانستان به تازگی پیشنهاد کرده است رهبران حکومت افغانستان و طالبان نشستی را به منظور گفت‌وگو روی حکومت موقت برگزار کنند.
در همین حال، نادر نادری عضو تیم مذاکراتی دولت گفته است حکومت افغانستان هر گونه مسیر ممکن را بازنگری می‌کند تا صلح با عزت برای مردم افغانستان به دست آید.
وی گفته است: این نظام جمهوری بر مبنای فداکاری تعداد زیادی از مردم ما و شرکای بین‌المللی ما ساخته شده است. صلح آبرومندانه باید از این‌ها محافظت کند.
کاخ سفید اما گزارش پیشنهاد خلیلزاد را برای برگزاری این نشست رد کرده است.
کاخ سفید گفته است: این گزارش وضعیت فعلی را به طور دقیق احتوا نمی‌کند. ایالات متحده هیچ گونه پیشنهاد رسمی نمی‌دهد و به بررسی تمام گزینه‌های مربوط در مورد رویکرد آینده نیروها ادامه می‌دهد.
در بیانیه کاخ سفید آمده است سفیر خلیلزاد در مورد طیف وسعی از روش‌ها برای پیشبرد دیپلماسی بحث کرده است، نه چیز دیگر.
از طرفی هم، ند پرایس سخنگوی وزارت خارجه امریکا روز گذشته گفته است که خلیلزاد و تیمش به منطقه رفته تا در مورد مسیر پیشرو بحث کند.
وی گفته است: آن‌ها در حال ملاقات با رهبران افغانستان و منطقه برای گفت‌وگو در مورد یک مسیر رو به جلو هستند، مسیری که نتایج بادوام به ارمغان می‌آورد. نتایج مذاکرات صلح افغانستان به عهده مردم افغانستان است. ما معتقدیم که این نتایج باید منعکس کننده آرزوهای مردم افغانستان باشد.

همزمان آقای خلیل‌زاد نیز با انتشار پیامی در توییتر گفت در این سفر سه روزه خواستار یافتن یک توافق سیاسی میان دولت افغانستان و پیکارجویان طالب شده تا آتش بس دائمی و همه‌جانبه در کشور تحقق یابد.

آقای خلیل‌زاد در ادامه افزود در جریان دیدار با مقام‌های دولتی، چهره‌های سیاسی و اعضای جامعه مدنی در کابل پیرامون گزینه‌های متعدد برای پیشبرد روند صلح مباحثی را رد و بدل کرده است.

وی گفتگو با مقام‌های افغان را دلگرم‌کننده عنوان و تاکید ورزیده است یک اجماع همگانی و گسترده و حمایت قابل قبول از روند صلح در کشور وجود دارد.

در خبرنامه سفارت آمریکا آمده نماینده این کشور روی تمرکز ایالات متحده بر افغانستان، دیپلماسی و جلب حمایت بیشتر جامعه بین‌المللی برای صلح کار کرده است.

آقای اندر، روز پنج‌شنبه (۱۴ حوت)، در برگه‌ی تویترش نوشت: «طالبان در ولایت لوگر، استادهای ۳۶ مدرسه‌ی دینی و طلبه‌های این مدرسه‌ها و خانواده‌های آن‌ها را تهدید کرده‌اند.»

به گفته‌ی او، نهادها و عالمان دینی در بخش هویت دینی و صلح نقش سازنده‌ای دارند و برای جامعه از دین تفسیر مسالمت‌آمیز می‌کنند، اما گروه‌های تروریستی و افراطی، همواره با آن‌ها در تقابل قرار دارند.

این در حالی است که چند روز پیش نیز، مسئولان ریاست‌ معارف ولایت تخار، گفته بودند که طالبان در مناطق زیر کنترل ‌شان، به دانش‌‌آموزان دختر هشدار داده‌اند که از شرکت در امتحان سالانه‌ی مکاتب خودداری کنند.

کریس الکساندر سفیر پیشین کانادا در افغانستان در مطلبی با عنوان «پایان دادن به جنگ نیابتی پاکستان در افغانستان» از نقش اساسی سازمان اطلاعاتی پاکستان (آی‌اس‌آی) به عنوان علت اصلی دوام جنگ علیه مردم افغانستان پرده‌برداری کرد.
الکساندر استدلال کرده است: رهبران نظامی پاکستان پس از ۱۱ سپتمبر، به جای همکاری برای دستیابی به ثبات تحت اداره نهاد‌های دموکراتیک انتخاب شده از سوی مردم افغانستان، به اسامه بن لادن و القاعده پناه دادند در حالی که (آن‌ها) به افزایش کارزارهای نظامی و تروریستی انجام شده توسط شورای کویته طالبان، شبکه حقانی و سایر گروه‌ها همکاری می‌کردند.
به گفته وی، طالبان و متحدان شان دهه‌ها است از حمایت بی‌وقفه ارتش پاکستان برخوردار هستند.
وی افزوده است: در نتیحه، جنگ نیابتی پنهان آی‌اس‌آی حدود ۱۲۴ هزار نفر را تا به امروز به کام مرگ کشاند که بیش از نیمی آن‌ها جنگجویان طالب و یک سوم آن غیرنظامیان افغانستان هستند.
سفیر پیشین کانادا در افغانستان برای ختم این بحران پیشنهاد کرده از پاکستان در سازمان ملل متحد خواسته شود تا به جنگ نیابتی خود در افغانستان پایان دهد، مقامات مسئول آن کشور که از سازمان‌های تروریستی حمات کرده‌اند، تحریم و پاکستان به عنوان یک کشور حامی تروریزم در جهان شناخته شود.

آیا نقشه‌ی راه صلح امریکا برای ایجاد «دولت انتقالی صلح» مورد قبول طرفین منازعه‌ی جاری در کشور قرار خواهد گرفت؟

زلمی خلیلزاد، نماینده‌ی خاص وزارت امور خارجه‌ی ایالات متحده امریکا در سفر اخیرش به کابل طرحی را به دولت و شماری از سیاسیون افغانستان سپرده است. در این طرح، نقشه‌ی راه ایجاد یک حکومت انتقالی پیش بینی شده است. این طرح که در ده صفحه به زبان انگلیسی ترتیب شده است، چندین سناریوی احتمالی را برای ایجاد حکومتی زیر نام «دولت انتقالی صلح» پیش‌بینی می‌کند. بر اساس این طرح که روزنامه‌ی ۸صبح یک نسخه از آن را از نزدیک دیده است، قرار است یک ساختار جدید سیاسی به نام «دولت انتقالی صلح افغانستان»‌ به میان آید که دارای «سه قوای مستقل و مساوی اجراییه، شورای ملی و مقننه که دارای دادگاه‌ عالی و دادگاه‌های محلی» خواهد بود. بر اساس این سند «یک شورای عالی فقه اسلامی و یک کمیسیون تعدیل قانون اساسی» نیز ایجاد می‌گردد.

منابع معتبر که نمی‌خواهند هویت شان افشا شود، می‌گویند که در صورت توافق دولت افغانستان و طالبان بر سر این طرح، نشستی در سطح بلند و با حضور سیاسیون افغانستان در کشور ترکیه برگزار خواهد شد که شباهت زیادی به نشست اول بن خواهد داشت. در این نشست، نمایندگان کشورهای بزرگ و دخیل در قضیه‌ی افغانستان از جمله همسایگان این کشور و نمایندگان سازمان‌های بین‌المللی از جمله ناتو و سازمان ملل نیز حضور خواهند یافت.

یکی از نکات کلیدی و عمده‌ی این سند آن است که طالبان تعهد می‌سپارند که بعد از توافق روی این طرح، تمامی تشکیلات شان را در کشورهای همسایه بسته خواهند کرد و دفاتر و اعضای خویش را به داخل افغانستان منتقل خواهند نمود.

چارچوب کلی توافق‌نامه:

بر مبنای این سند، تمامی قوانین جاری افغانستان به شمول قانون اساسی موجود و تعهدات بین‌المللی افغانستان تا تصویب قانون اساسی جدید، پابرجا می‌ماند. بر مبنای این سند، قانون اساسی موجود به عنوان چارچوب اصلی برای قانون اساسی بعدی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
با امضای این سند،‌ دولت انتقالی صلح به منظور تسهیل و پیشرفت روند مصالحه حق ندارد تا اعضای نیروهای سیاسی و نظامی دو طرف را به اتهام خیانت و یا انواع دیگر جرایم سیاسی، محاکمه کند.

این سند دو نوع ساختار اجرایی را پیش‌بینی می‌‌کند که اولی  شباهت زیادی به سیستم اجرایی موجود دارد که در آن رییس جمهور با معاونین، اعضای کابینه، رییسان ادارات مستقل و دیگر نهادهای مرتبط حکومتی  شامل اند. در ساختار دومی، رییس جمهور، صدراعظم، معاونین صدراعظم، روسای ادارات مستقل و دیگر نهادهای مرتبط حکومتی پیش‌بینی شده است.

بر مبنای این سند، ساختارهای موجود نیروهای امنیتی و دفاعی افغانستان حفظ می‌شود و رییس جمهور حکومت انتقالی صلح، هم‌چنان قوماندان اعلای قوای مسلح می‌باشد. با این حال، در حکومت انتقالی صلح یک شورای مشترک نیروهای اردو و پولیس به وجود می‌آید که اعضای آن را نمایند‌گان دو طرف به صورت مساویانه تشکیل می‌دهند. این شورا مسوولیت دارد تا دررابطه به سلسله مراتب فرماندهی نیروهای مسلح، اصلاحات در سکتور دفاعی و امنیتی و چگونگی ادغام نیروهای طالبان به حکومت انتقالی صلح، مشوره بدهد.

علاوه بر آن، حکومت انتقالی صلح مسوولیت دارد تا کمیسیون‌هایی را برای صلح، عدالت انتقالی معطوف به حقوق قربانیان هر دوطرف، کمیسیون حقیقت‌یاب و مصالحه، کمیسیون ادغام مجدد جنگ‌جویان، کمیسیون توسعه اقتصادی، مبارزه با مواد مخدر، پناهندگان و مهاجرین و حل منازعات ایجاد کند که اعضای آن به صورت مساویانه از سوی دو طرف تعیین می‌شوند.

بر مبنای این سند، دولت انتقالی صلح افغانستان سیاست بی‌طرفی خارجی را دنبال کرده و با همسایگان اش و دیگر کشورهای دنیا سیاست دوستانه را در پیش می‌گیرد، به تمامی مقررات بین‌المللی پابند بوده و به هیچ کشور و سازمانی اجازه نمی‌دهد تا از خاک افغانستان علیه همسایگان ‌اش و کشورهای دیگر، استفاده صورت گیرد.

بر مبنای این سند، در قانون اساسی بعدی افغانستان، انتخابات یک اصل عمده است و رهبری سیاسی در افغانستان آینده بر مبنای انتخابات سالم، شفاف، بی‌طرف و سراسری برگزیده می‌شود و تنها نهادهای منتخب اند که مسوولیت و صلاحیت تصمیم‌گیری در مسایل اساسی و عمده کشوری را دارا می‌باشند.

در رابطه به ساختار شورای ملی نیز در این سند، دو سناریو پیش‌بینی شده است: اول این‌که هر دو اتاق شورای ملی موجود با اعضای موجودش حفظ شود، ولی شماری از افراد طالبان به عنوان نمایندگان ولسی جرگه و مشرانو جرگه وارد ساختار موجود شوند. در طرح دوم، شورای ملی موجود با به میان آمدن دولت انتقالی صلح افغانستان، منحل ‌شود و صلاحیت‌هایش به دولت انتقالی صلح منتقل گردد.

مطابق به سند مذکور، یک شورای عالی فقه اسلامی که دارای پانزده عضو است، ایجاد می‌گردد. این شورا مسوولیت دارد تا رهنمودهای اسلامی را در رابطه به مسایل فرهنگی، اجتماعی و دیگر مسایل روز فراهم کند. هر دو طرف، هفت-هفت نماینده به این شورا معرفی می‌کنند و یک عضو باقیمانده از سوی رییس دولت انتقالی صلح، تعیین می‌گردد. این شورا مسوولیت دارد تا پیش‌نویس قوانین، فرامین و مقررات را مرور کرده و از مطابقت آنها با اسلام اطمینان حاصل کند. در صورت اختلاف نظر میان این شورا و دادگاه عالی، یک کمیسیون مشترک از سوی هر دو طرف ایجاد می‌گردد تا اختلاف نظر در رابطه به قوانین را برطرف سازد. با این حال، سند مذکور صلاحیت نهایی در رابطه به تفسیر قوانین را به دادگاه عالی تفویض می‌کند.
در سند مذکور حقوق و آزادی‌های سیاسی، حقوق زنان، آزادی رسانه‌ها و تجمعات، حقوق فرهنگی و اقتصادی تضمین شده است و قانون اساسی آینده افغانستان نیز باید این آزادی‌ها را تضمین کند.

نقاط ضعف و قوت این طرح:

پیش نویس توافق‌نامه‌ی صلح و ایجاد دولت انتقالی صلح افغانستان در نگاه نخست خیلی آرمانی به نظر می‌رسد، ولی شباهت‌های بسیار نزدیکی با توافق‌نامه‌ی بن که در سال ۲۰۰۱ به امضا رسید، دارد.  یکی از نقاط قوت عمده‌ی آن تضمین‌ آزادی‌های سیاسی، حقوقی، فرهنگی و اجتماعی است. در این سند تاکید شده است که طرفین باید این آزادی‌ها را به رسمیت شناخته و در قانون اساسی آینده‌ی افغانستان، آن‌ها را درج و تضمین کنند. علاوه بر آن، به اساس این سند باید نهادهای ملی دفاعی و امنیتی و نیز  سیستم آموزشی موجود به شمول نهادهای آموزشی موجود حفظ گردد. تاکید بر سیاست بی‌طرفی از سوی دولت انتقالی صلح و دولت منتخب بعدی، نیز یک نکته‌ی برجسته است. واقعیت این است که بدون تضمین بی‌طرفی افغانستان، برچیدن دامنه‌ی جنگ جاری حتا در صورت توافق بر سر این طرح و دست کشیدن طالبان از جنگ، دشوار و ناممکن است.
متاسفانه در این طرح میکانیزم‌های اجرایی ایجاد دولت انتقالی صلح و مسایل مرتبط به آتش‌بس سراسری و مساله سیاست بی‌طرفی افغانستان نه به خوبی مشخص شده است و نه هم به وضاحت تضمین. از آنجایی‌که منازعه‌ی جاری در افغانستان ریشه در مداخله‌ی سریع پاکستان در امور داخلی ما دارد، به جز برچیدن دفاتر و تشکیلات امنیتی طالبان در آن کشور، اشاره‌ای به از میان برداشتن نقش نظامیان پاکستانی به ویژه آی‌اس‌ای در جنگ جاری افغانستان نشده است و میکانیزمی نیز برای آن در نظر گرفته نشده است.

از همه مهم‌تر، برقراری آتش‌بس سراسری بعد از امضای این موافقت‌نامه است که برای نظارت از اجرای آن، سازوکار روشن که نشانگر نقش و مشارکت معنا دار جامعه جهانی و کشورهای منطقه باشد، مدنظر گرفته نشده است.

واکنش طرفین به این طرح چیست؟

وزارت خارجه‌ی امریکا تایید کرده است که یک چنین سندی را به دولت افغانستان و شماری از سیاسیون افغان سپرده است. گفته می‌شود زلمی خلیلزاد، نماینده‌ی خاص وزیر امور خارجه امریکا در امور صلح افغانستان به زودی این سند را در اختیار نمایندگان طالبان در دوحه و برخی از کشورهای همسایه نیز قرار خواهد داد. دولت افغانستان تاکنون در رابطه به این سند، ابراز نظر روشنی نکرده است و هنوز موضع تیم اشرف غنی در رابطه به این سند روشن نیست.
با این‌حال، نویسنده بعد از گفتگو با شماری از سیاسیون کشور که نمی‌خواهند هویت‌شان افشا شود، دریافته است که میزان خوش بینی این سیاسیون در رابطه به این طرح بیشتر است. به گفته‌ی آنان، در صورت توافق بر سر این طرح، نقش و حضور تیم‌ اشرف غنی که بخش عمده‌ی آن را دیاسپورای شهر نشین پشتون شکل می‌دهد، در اداره‌ی انتقالی صلح به شدت کاهش می‌یابد، زیرا به گفته‌ی منابع، جایگاه و سهم پشتون‌ها را در حکومت انتقالی صلح افغانستان، طالبان به صورت گسترده‌ای نمایندگی‌ خواهند کرد.

محمد محقق، رهبر حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان و مشاور ارشد ریاست جمهوری گفت طالبان سه گزینه به رهبران سیاسی پیشنهاد کرده اند.

وی امروز (پنجشنبه ۱۴ حوت) در مراسم گرامیداشت از سالگرد شهادت عبدالعلی مزاری، بنیانگذار حزب وحدت اسلامی، در کابل افزود: «طالبان از رهبران سیاسی خواسته‌اند که با این گروه بیعت کنند یا در کنار این گروه علیه حکومت بجنگند و یا هم در جنگ طالبان و حکومت بی‌طرف باشند.»

وی افزود: «گروه طالبان از ما بیعت می‌خواهد، اما ما چنین خواستی را نمی‌پذیریم و با کسی بیعت نمی‌کنیم.»

این در حالی است که در جریان سفر اخیر زلمی خلیلزاد، نماینده ویژه آمریکا در امور صلح افغانستان به کابل، بحث درباره تغییر نظام و تشکیل یک دولت انتقالی و مشارکتی بار دیگر مطرح شده است. گفته می‌شود خلیلزاد در جریان این سفر، چنین طرحی را با مقام‌های افغانستان در میان گذاشته است.

خلیل زاد نماینده ویژه امریکا ( ۵ شنبه، ۱۴ حوت ) در رشته تویتی گفت او در دیدار هایش با مقامات حکومتی، چهره های سیاسی و اعضای جامعه ای مدنی در کابل روی گزینه های مختلف برای پیشبرد روند صلح گفتگو کرده است.

زلمی خلیل ‌زاد، نماینده‌ی ویژه‌ی امریکا در امور صلح افغانستان همزمان با پایان سفر سه روزه‌اش به کابل، می‌گوید دولت افغانستان و گروه طالبان باید راهی برای توافق سیاسی و تأمین آتش‌بس دایمی و همه‌جانبه پیدا کنند.

وی این گفتگورا دلگرم‌ کننده خوانده و گفته است که حمایت گسترده از تسریع در روند صلح و تحقق صلح عادلانه و پایدار در افغانستان وجود دارد.

زلمی خلیل‌زاد افزوده است که در این دیدارها، آنچه را که برای جلب حمایت گسترده‌ی جهانی به‌ منظور کمک برای پیشرفت روند صلح نیاز است، نیز با مقامات حکومتی، چهره‌های سیاسی و اعضای جامعه‌ی مدنی مطرح کرده است.

در همین حال، سفارت امریکا در کابل با نشر خبرنامه‌ای گفته است که خلیل‌زاد در جریان این دیدارهایش تمرکز امریکا را روی افغانستان، دیپلماسی و جلب حمایت بیشتر بین‌المللی برای صلح افغانستان، به‌ صورت اجمالی ارایه کرده است.

در خبرنامه تأکید شده است که او از تعهد جامعه‌ی مدنی به صلح با وجود افزایش خشونت‌های هدفمند، ابراز امیدواری کرده است.

آقای خلیل‌زاد و سفارت امریکا در کابل جزئیات بیشتری از بحث روی گزینه‌های مختلف برای پیشبرد روند صلح افغانستان در دیدار او با مقام‌های حکومتی افغانستان ارایه نکرده است.

همچنان منابعی معتبر از دولت افغانستان گفته بودند که امریکا طرح ایجاد یک حکومت عبوری و انتقال قدرت از دولت فعلی به دولت عبوری را به رهبران دولت افغانستان سپرده است. براساس این طرح، پس از شروع روند جدید در آنکارا و حصول توافق بر سر مسایل اساسی، انتقال قدرت به دولت انتقالی صورت خواهد گرفت.

قابل ذکر است که دور تازه ای سفر های زلمی خلیل زاد در دهم حوت آغاز شده است و با رییس جمهور غنی و رییس شورای عالی مصالحه ملی عبدالله عبدالله و شماری از چهره های سیاسی دیدار و گفتگو کرده است.

گفته شده روند صلح و اوضاع سیاسی کنونی کشور دو محور اصلی دیدار آقای نور و آقای محب بوده است.

دیدار اخیر میان مشاور امنیت ملی و رییس شورای اجرایی جمعیت اسلامی در حالی صورت می‌گیرد که دولت در پی ایجاد اجماع ملی بوده، روند صلح با بن‌بست مواجه است و خلیلزاد فرستاده ویژه امریکا در امور صلح افغانستان با مقامات و سیاسیون افغانستان دیدارهایی داشته است.

عطا محمد نور یکی از سیاسیون تاثیرگذار کشور است که در چند روز اخیر به کابل آمده و با شمار زیادی از سیاسیون در کشور ملاقات و رایزنی داشته است.

ریس جمهور غنی ضمن ستایش از ماموریت ملل متحد در افغانستان، فعالیت های این سازمان را برای افغان ها، مفید و ارزنده خواند.

دو طرف در این دیدار همچنین در باره‌ی تلاش‌های صلح، اوضاع جاری کشور، دیدگاه‌های جامعه‌ی بین‌المللی در مورد تحولات کشورهمکاری با جامعه‌ی بین‌المللی و نیاز مبرم به اجماع داخلی بحث و تبادل نظر کردند.

در پایان این دیدار، هر دو طرف در راستای همکاری و هماهنگی حکومت افغانستان و سازمان ملل متحد، تعهد شان را ابراز کردند.

قابل ذکر است اوضاع جاری  کشور در این آواخر خوب نیست و باعث نگرانی های همه شهرواندن کشور شده است. شهروندان می افزایند اگر این حالت ادامه داشته باشد افغانستان به دهه نود خواهد رفت.

منابع امنیتی در ولایت بلخ از کشته شدن یک سرگروپ طالبان همراه با یک محافظش در این ولایت خبر می‌دهند.

قول اردوی ۲۰۹ شاهین امروز(چهارشنبه،۱۳ حوت) با نشر خبرنامه‌ای گفت حوالی ساعت ۹:۳۰ دقیقهٔ روزگذشته در درگیری نیروهای ملی دفاعی وامنیتی با جنگجویان طالب در روستای سایک های ولسوالی کشنده ولایت بلخ یک قوماندان کلیدی طالبان به نام خیرالله کشته شده‌است.

گفته می‌شود که در این رویداد، یک محافظ این سرگروپ طالبان نیز کشته و ۲ تن دیگر زخم برداشته‌است و همچنان برادر قوماندان خیرالله توسط نیروهای ملی کشور بازداشت گردیده است.

این در حالی‌ست که وقوع انفجار‌ها در مرکز و سایر ولایات کشور همزمان با گفتگو‌های صلح در دوحهٔ قطر افزایش یافته‌است.

 امرالله صالح معاون اول ریاست جمهور امروز چهارشنبه(۱۳حوت) گفت در دیدار خلیلزاد و رییس جمهور غنی فقط روی روند صلح و برنامه‌های مرتبط با آن صحبت شده است.
روز گذشته برخی رسانه‌ها به نقل از منابعی، گزارش دادند در دیدار رییس جمهور غنی با خلیلزاد، روی یک حکومت موقت توافق شده است.
در واکنش به این مسئله صالح می‌گوید: «در دو دور جلسات با هیات امریکایی بریاست آقای خلیل زاد من اشتراک داشتم. محور بحث های ما – به عباره دیگر لب و لباب بحث های ما روی پروسه صلح – تقویت مناسبات دو جانبه میان امریکا و افغانستان – تحلیل و بررسی استراتیژی فریب و چند رویه گی طالبان و پاکستانی ها و اینکه چگونه اراده واقعی مردمی افغانستان در تمام پروسه تمثیل گردد متمرکز بود».
آقای صالح نشر گزارشی را مبنی بر این که در این دیدار روی حکومت موقت توافق شده، شایعه سازی خوانده است.
صالح افزود: «دشمن گاهی از صلح سخن می‌گوید ولی همیشه متوسل به خدعه و نیرنگ و کشتار است. در عمل و کردار ما از طالبان هیچ نوع نشانه ای از صلح و تفاهم نمی بینیم. لطفا اسیاب شایعات نباشید. اساس نطام جمهوری اسلامی افغانستان قانون اساسی است که با رای مستقیم مردم ساخته شده است. کسی صلاحیت لغو و باطل سازی قانون اساسی را ندارد».
حکومت افغانستان همواره با هر نوع حکومت موقت شدیداً مخالفت کرده و آن را انقطاع در نظام سازی و فروپاشی دستاوردهای دو دهه اخیر در کشور عنوان می‌کند.

سخنگوی وزارت دفاع ایالات متحده می‎ گوید مقامات این کشور هنوز هیچگونه تصمیمی برای خروج نیرو های آمریکایی از افغانستان نگرفته اند.

جان کربی، سخنگوی وزارت دفاع ایالات متحده “پنتاگون” در یک نشست مطبوعاتی اظهار داشت ایالات متحده هنوز هیچگونه تصمیمی مبنی بر خروج نیرو های آمریکایی از افغانستان نگرفته است.

وی گفت دولت جدید جوبایدن، رئیس جمهور ایالات متحده، بررسی ها در این خصوص را آغاز کرده اما تاکنون  به کدام نتیجه ای نرسیده است.

وی در پاسخ به خبرنگاران در مورد شمار نیروهای آمریکایی در افغانستان گفت: «از جانب ما (پنتاگون) هیچ تغییری ایجاد نشده است، بررسی های ما در خصوص بازنگری توافقنامه دوحه با طالبان در حال انجام است، هنوز هیچ تصمیمی در خصوص حضور یا عدم حضور نیرو های ارتش  آمریکا در افغانستان گرفته نشده است».

آقای کربی در مورد این که آیا پنتاگون شمار نیروهای آمریکایی در افغانستان را تا ماه می به صفر می‌رساند، چیزی نگفت. او به سوال خبرنگاران در این رابطه گفت که بسیاری مسایل به این بستگی دارد که آیا گروه طالبان و حکومت افغانستان به یک راه حل سیاسی از طریق مذاکره می‌رسند یا نه.

این در حالی است که پیش از این پنتاگون گفته بود  طالبان به تعهدات خود در توافقنامه با ایالات متحده آمریکا به شمول کاهش خشونت و قطع رابطه به القاعده عمل نکرده اند. اما گروه طالبان این ادعای پنتاگون را رد کرده است.

ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی گروه طالبان با نشر اعلامیه‌ای در توییتر، این اظهارات سخنگوی وزارت دفاع را رد کرد. مجاهد نوشت: «ادعای وزارت دفاع آمریکا که گویا طالبان به توافقنامه دوحه عمل نکرده است حقیقت ندارد.«

سخنگوی طالبان با بیان این که همه مواد توافقنامه با ایالات متحده آمریکا عملی می‌کنند، افزوده است که »عملی نمودن پيمان دوحه یگانه راه حل معضله فعلی است«.

توافق‌نامه دوحه در دهم حوت سال گذشته از سوی زلمی خلیل‌زاد و ملا عبدالغنی برادر، معاون سیاسی طالبان در قطر امضا شد. آمریکا در حال بررسی این توافق‌نامه و تعهداتی است که طالبان ملزم به رعایت آن شده بودند.

مولوی فیض ‌محمد فایض رییس پیشین شورای علمای کندز و استاد دارالعلوم عربی در کابل، صبح امروز چهارشنبه(۱۳ حوت) در نتیجه تیراندازی دو فرد مسلح ناشناس جان باخت.
فردوس فرامرز سخنگوی پولیس کابل گفت این رویداد حوالی ساعت ۰۶:۰۰ صبح امروز در منطقه سرک جکشن از مربوطات ناحیه ۱۷ شهر کابل رخ داد.
تا کنون فرد یا گروهی مسئولیت این حمله را به دوش نگرفته است.

ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه‌ی امریکا، روز سه‌شنبه (۱۲ حوت)، با نشر بیانیه‌ای گفت آنتونی بلینکن، از همتای قطری‌اش به خاطر میزبانی و تسهیل روند صلح افغانستان و اهمیت آن در حوزه‌ی خلیج فارس، سپاسگزاری کرده است.

در این بیانیه، آمده است آنتونی بلینکن، با معاون نخست‌وزیر قطر نیز گفت‌وگو کرده است.

وزیر خارجه‌ی امریکا در حالی با وزیر خارجه‌ی قطر گفت‌وگو کرده که زلمی خلیل‌زاد، نماینده‌ی ویژه‌ی وزارت خارجه‌ی امریکا برای صلح افغانستان، این روزها سرگرم دیدار با مقام‌های افغان در کابل است.

قرار است آقای خلیل‌زاد، به زودی به قطر رفته و با نمایندگان طالبان در باره‌ی از سرگیری گفت‌وگوهای صلح صحبت کند.

امرالله صالح معاون اول ریاست جمهوری می گوید ریاست امنیت ملی شانزده نقطه بمب گذاری نشانی شده از سوی طالبان در مسیر رفت و آمد وی را شناسایی کرده و دو نفر از عاملان بازداشت شده حمله انفجاری به کاروان او اعتراف کرده اند قصد ترور کریم خلیلی و سرور دانش را نیز داشته اند.

امرالله صالح امروز چهارشنبه (۱۳حوت) در گزارش جلسه امنیتی شش ونیم با اشاره به حمله ۱۹ سنبله به کاروان حامل خود گفت است با وجودی اینکه طالبان آن را برعهده نگرفتند اما شبکه ای را که ریاست عمومی امنیت ملی بازداشت کرده همه طالبانی هستند که با لشکر طیبه که اکنون اسمش جیش محمد است از نزدیک کار می کنند.

معاون اول ریاست جمهوری تاکید کرد تلاش امنیت ملی به خاطر دستگیری قاری سعید سردسته این گروه در ولایت کنر تا کنون بدون نتیجه بوده است.

او افزود دو نفر از بازداشت شدگان اعتراف کرده اند تثبیت سلسله حرکت سرور دانش معاون دوم ریاست جمهوری و کریم خلیلی رهبر حزب وحدت نیز در دستور کار شان بوده است.

به گفته او امنیت ملی جزییات را با کریم خلیلی و سرور دانش شریک می سازد.

این در حالی است که در انفجاری که در تاریخ ۱۹ سنبله کاروان معاون اول ریاست جمهوری را در منطقه چهارراهی تایمنی شهر کابل هدف قرار داد بیش از ۱۰ تن کشته و ۱۵ تن دیگر زخمی شده‌اند.

امرالله صالح نیز در این حمله به گونه سطحی زخمی شده بود.

پایان روند قانونی سازی موتر های یک کلید

امرالله صالح در ادامه نگاشت معیاد و ضرب الاجل برای ثبت و رسمی سازی موتر های بی اسناد و یک کلید به پایان رسیده است.

او تاکید کرد به خاطر اینکه راه قاچاق مسدود شود این مدت هیچگاه تمدید و تجدید نمی شود و پس از این به پولیس و امنیت ملی هدایت و صلاحیت داده می شود موتر های بی اسناد را مصادره کنند.

به گفته او برای مصادره این نوع موتر ها طرز العملی از قبل ترتیب شده است.

روند قانونی سازی موتر های بدون استاد پس از آغاز جلسات شش ونیم شروع شد و وزارت مالیه نیز روند ثبت وسایط بدون اسناد گمرکی که زیر نام «یک کلید» گشت‌وگذار می‌کنند را به تاریخ  ۱۱ عقرب آغاز کرد.

مارشال عبدالرشید دوستم، رهبر حزب جنبش ملی اسلامی افغانستان، گفت در کنار ایجاد اجماع برای صلح، در جبهه‌ی نظامی نیز باید آمادگی گرفته شود.

آقای دوستم، این موضوع را روز سه‌شنبه (۱۲ حوت)، در دیدار با زلمی خلیل‌زاد، نماینده‌ی ویژه‌ی وزارت خارجه‌ی امریکا برای صلح افغانستان، بیان کرد.

او در این دیدار گفت: «در پهلوی به‌وجود آوردن اجماع ملی برای گفت‌وگوهای صلح، در جبهه‌ی نظامی نیز برای دفاع از مردم افغانستان آمادگی کامل گرفته شود.»

آقای دوستم، همچنان تاکید کرد سربازان امریکایی باید بدون عجله و به گونه‌ی مسئولانه افغانستان را ترک کنند.

او افزود قطع جنگ و برقراری آتش‌بس، می‌تواند پیشرفت سریعی را در گفت‌وگوهای صلح و دست‌یافتن به صلح دایمی در افغانستان به وجود بیاورد.

از سویی هم، زلمی خلیل‌زاد، در این دیدار، بر اجماع رهبران سیاسی و توحید دیدگاه‌های آن‌ها در زمینه‌ی گفت‌وگوهای صلح و آینده‌ی افغانستان تاکید کرد.

آقای خلیل‌زاد، به برگزاری نشستی در سطح مقام‌های بلندرتبه اشاره کرد و گفت: «این نشست به موفقیت گفت‌وگوهای صلح کمک خواهد کرد.»

همزمان با یک‌سالگی امضای توافق‌نامه‌ی قطر، زلمی خلیل‌زاد، اولین دور سفرهای خود به عنوان نماینده‌ی ویژه‌ی وزارت خارجه‌ی امریکا برای صلح افغانستان در اداره‌ی جو بایدن، را آغاز کرده است.

وزارت خارجه‌ی امریکا، روز یک‌شنبه (۱۰ حوت) اعلام کرد که آقای خلیل‌زاد این بار به افغانستان، قطر و شماری دیگر از کشورهای منطقه سفر خواهد کرد.

این وزارت، افزوده است که در جریان این دید و بازدید با چهره‌های سیاسی افغانستان، نمایندگان طالبان و کشورهای منطقه که منافع شان را در یک راه حل پایدار سیاسی و آتش‌بس فراگیر در افغانستان می‌بینند، بحث خواهد کرد.

حسام‌الدین نظری، معاون تدریسی و سرپرست ریاست معارف ولایت تخار امروز (سه‌شنبه، دوازدهم حوت) گفت دانش‌آموزان دختر در دو مکتب «حضرت عمر» و «چایله» در ولسوالی بهارک تخار از سوی طالبان تهدید شده‌اند.

آقای نظری افزود جنگ‌جویان گروه طالبان از دانش‌آموزان صنف‌های ۷ تا ۱۲ این دو مکتب خواسته‌اند که از رفتن به مکتب خودداری کنند. آقای نظری خاطرنشان می‌سازد که بنابر تهدید طالبان دانش‌آموزان این دو مکتب دخترانه در دو روز گذشته نتوانستند برای سپری کردن امتحان حاضر شوند.

این مسوول ریاست معارف تخار یادآور شد دانش‌آموزان مکتب «بودله» در مرکز شهر تالقان نیز به تهدید مشابهی از سوی طالبان روبه‌رو شده بودند، اما پس از پادرمیانی بزرگان محل زمینۀ حضور آنان به مکتب فراهم شده است.

در همین حال، مسوولان وزارت معارف گفتند هیچ تهدیدی به گونۀ رسمی به آدرس ریاست معارف ولایت تخار از سوی طالبان فرستاده نشده است. نجیبه آرین، سخنگوی وزارت معارف خاطرنشان می‌سازد که برخی از تهدیدهای غیررسمی که از سوی جنگ‌جویان گروه طالبان به آدرس مکتب‌ها فرستاده شده با پادرمیانی بزرگان محل برطرف شده است.

گروه طالبان نیز تاکنون در این باره چیزی نگفته است.

این نخستین باری نیست که طالبان دانش‌آموزان دختر را از رفتن به مکتب منع می‌کنند. در بیشتر مناطق زیر حاکمیت این گروه، دانش‌آموزان دختر بالاتر از صنف‌های هفت و هشت اجازۀ رفتن به مکاتب را ندارند.

با این حال، اعضای دفتر سیاسی طالبان در قطر همزمان با داغ شدن گفت‌وگوهای صلح مدعی شده‌اند که این گروه مانع حضور دانش‌آموزان دختر در مکتب‌ها نخواهند شد؛ ادعایی که تاکنون عملی نشده است.

با گذشت یک سال از امضای توافق نامه دوحه میان امریکا و گروه طالبان تا به حال پیشرفتی در روند صلح افغانستان به دست نیامده است، مذاکرات میان افغانان در دوحه به کندی پیش می رود و در بعضی از مواقع کاملا متوقف می شود. قدرت های منطقه علاقه ای به این گفتگوها نشان نمی دهند و هیات مذاکره کننده طالبان نیز هیچ علاقه ای به ادامه مذاکرات نشان نمی دهند.

این درحالی است که یک تعداد از آگاهان به این باورند توافق امضا شده میان امریکا و طالبان بهانه ای است تا ایالات متحده سربازانش را هرچه زودتر از افغانستان خارج کند.

یکی از وعده های انتخاباتی دونالد ترامپ، رییس جمهور پیشین امریکا پایان دادن به طولانی ترین جنگ این کشور (جنگ افغانستان) بود. آگاهان سیاسی می گویند که یکی از دلایل امضای توافق نامه دوحه این بود که امضای این توافق نامه به ترامپ کمک کند تا در کاخ سفید باقی بماند.

به باور این آگاهان اگر ترامپ در قدرت باقی می ماند سربازانش امریکایی را از افغانستان خارج می کرد و امکان داشت که یک بار دیگر کشور به جنگ های داخلی گذشته برگردد. حال گفته می شود که رییس جمهور جدید امریکا متعقد است که خروج نیروهای امریکایی از افغانستان در زمانی صورت گیرد که پیشرفت قابل ملاحظه ای در مذاکرات میان افغانان صورت گرفته باشد.

در مطلبی که محمود صیقل، نماینده پیشین افغانستان در سازمان ملل به بی بی سی فرستاده است می گوید که یکسال از توافقنامه آمریکا با طالبان گذشت. بازیگران کلیدی روند صلح؛ آمریکا، طالبان، افغانستان و پاکستان هر کدام از تطبیق آن روایت‌های خود را دارند.

دو بخش اول توافقنامه که در مورد تعهدات متقابل آمریکا و طالبان است، تا اندازه زیادی عملی شده است. بخش سوم که مذاکرات بین‌الافغانی است به نمایش تاکتیکی درآمده است و بخش چهارم که آتش‌بس دایمی است هنوز در حد یک خیال‌بافی مانده است.

طی یک سال گذشته، آمریکا هیچگونه تلفات جانی در افغانستان نداشته و حضور نیروهایش را به ۲۵۰۰ نفر تقلیل داده است. مصارف آمریکا در جنگ افغانستان در مقایسه با سال ۲۰۱۹ که ۳۸ میلیارد دالر/دلار بود، تقریباً پنج برابر کاهش یافته است. واشنگتن احتمال تمدید خروج فراتر از اول می ۲۰۲۱ و مشروط ساختن آن به پیشرفت مذاکرات صلح و همچنین حضور کوچک درازمدت برای رسیدگی به تهدید تروریسم برعلیه آمریکا را بررسی می‌کند و متحدانش قبلاً اشاراتی مبنی بر حضور درازمدت‌تر داده‌اند.

طالبان در بدل تضمین جلوگیری از هرگونه عمل علیه امنیت آمریکا و متحدانش و وعده نشستن به میز مذاکرات بین‌الافغانی، ۶۱۰۰ زندانی شان را از بند رها ساخته‌اند؛ اعتبار بیشتر بین المللی کسب کرده‌اند و در عین زمان با حفظ روابط با القاعده، به جنگ‌های شان با نیروهای امنیتی افغانستان و حملات تروریستی شهری به هدف تضعیف بیشتر نظام شدت بخشیده‌اند. ولی در رفع تعزیرات و تحریم‌های ملل متحد و آمریکا به مشکل روبرو استند.

گفته می شود که امریکا قصد دارد تا هرچه زودتر مذاکرات میان افغانان را به نتیجه برساند، تا بتواند سربازانش را از این کشور خارج کند و به طولانی ترین جنگ تاریخ ایالات متحده پایان دهد.

این در حالی است که دولت افغانستان همواره از امریکا خواسته است که خروجش از این کشور باید مسوولانه صورت بگیرد.

رییس جمهور غنی در پیامی که به مناسبت ۲۶ دلو سالروز خروج نیروهای اتحاد جماهیر شوری از افغانستان صحبت می کرد تاکید کرد که خروج شوروی از افغانستان غیر مسوولانه صورت گرفته بود و این به میان آمدن جنگ های داخلی در کشور شد.

به باور رییس جمهور کشور امریکا باید «مسوولانه» از افغانستان خارج شود تا از شروع جنگ دوباره در این کشور جلوگیری صورت گیرد.

همچنان کارشناسان سیاسی به این باورند که امریکا برای اینکه بتواند هرچه زودتر از افغانستان خارج شود، حاضر شده است که امتیازات زیادی به طالبان بدهد و این کار موضع طالبان در مذاکرات میان افغانان را قدرتمند تر کرده است.

به باور این کارشناسان هدف از سفر اخیر آقای خلیلزاد به منطقه پیدا کردن راهی برای ادامه و به نتیجه رساندن مذاکرات میان افغانان است.

آقای خلیلزاد روز گذشته به کابل رسیده است و با رییس جمهور کشور، رییس شورای عالی مصالحه و دیگر چهره های سیاسی مطرح کشور نیز دیدار کرده است.