برچسب: طالبان

به نقل از هیل، رییس جمهور بایدن و کاملا هریس معاون وی با اعضای بلندپایه دولت این کشور، از جمله آنتونی بلینکن وزیر خارجه، لوید آستین وزیر دفاع، مارک میلی رییس ستاد ارتش و جیک سالیوان مشاور امنیت ملی این کشور طی کنفرانس ویدیویی آخرین وضعیت افغانستان را به بررسی گرفته است.
یک مقام کاخ سفید گفته است بایدن در گفت‌وگو با تیم امنیتی‌اش در باره کاهش حضور غیرنظامی ایالات متحده در افغانستان رایزنی کرده است.
خروج مصون متقاضیان ویزای ویژه مهاجرت نیز از جمله موضوعات مورد بحث بوده است.
این در حالی است که کابل در حال حاضر از سوی طالبان در محاصره قرار دارد.

حامد کرزی رییس جمهور پیشین کشور امروز یکشنبه(۲۴ اسد) با عبدالله عبدالله رییس شورای عالی مصالحه ملی ملاقات و در باره اعزام هیئت مذاکره‌کننده با صلاحیت به دوحه گفت‌وگو کرده است.
در خبرنامه‌ای که از سوی دفتر حامد کرزی منتشر شده، آمده است: در این دیدار در مورد اعزام هیئت باصلاحیت و صاحب اختیار مذاکره‌کننده با تحریک اسلامی طالبان به قطر و اتخاذ تصامیم لازم مشوره صورت گرفت.

منابع معتبر به رسانه ها می‌گویند قرار است امروز یک هیأت به منظور مذاکره و یافتن راه‌حل به پاکستان و سپس به دوحه برود.

این منابع با رد شایعات سقوط کابل، می‌گویند تا زمان نهایی شدن توافق میان دو طرف، در کابل اتفاقی نمی‌افتد و پایتخت از خطر سقوط مصون است.

در میان اعضای این هیأت، عبدالله عبدالله رییس شورای عالی مصالحه ملی، حامد کرزی رییس جمهور پیشین، محمدکریم خلیلی و برخی دیگر از سیاسیون حضور دارند.

این هیأت قرار است امروز یک‌شنبه، بیست‌وچهارم اسد وارد پاکستان شود.

در ادامه نیز شماری از اعضای این هیأت برای ادامه مذاکرات وارد دوحه، پایتخت قطر خواهند شد.

این در حالی است که بیش‌تر کاربران صفحات اجتماعی به شایعاتی دامن می‌زنند که مردم را نگران کرده است.

طالبان اعلام کردند نمی‌خواهند با «زور» و از طریق «جنگ» وارد کابل شوند.

این گروه روز یک‌شنبه، بیست‌وچهارم اسد با نشر اعلامیه‌ای گفت مذاکرات با حکومت ادامه دارد و طالبان می‌خواهند که به گونه «مسالمت‌آمیز» وارد پایتخت شوند.

به گفته طالبان، تلاش می‌شود روند انتقال به گونه «مصون» و با «اطمینان» صورت گیرد به «جان»، «مال» و «عزت» کسی آسیب نرسد.

طالبان هم‌چنان می‌گویند تلاش دارند زندگی شهریان کابل را با مشکل روبه‌رو نکنند.

به این ترتیب، گروه طالبان به نیروهای‌شان هدایت داده‌اند در دروازه‌های کابل منتظر بمانند و تلاش نکنند که وارد پایتخت شوند.

به گفته طالبان، تا زمان تکمیل روند انتقال، مصونیت کابل از مسوولیت‌های حکومت است و نیروهای امنیتی باید امنیت پایتخت را تأمین کنند.

طالبان در ادامه گفته‌اند به فکر انتقام نیستند و همه افرادی که در پست‌های نظامی و ملکی حکومت کار کرده‌اند، از مزیت «عفو» و «امن» برخوردار اند.
این گروه به شهروندان گفته‌اند که در خانه‌های شان بمانند و تلاش نکنند که از کشور خارج شوند.
پیش‌تر شایعاتی از ورود طالبان به کابل نشر شده بود و مردم را نگران ساخته بود.

برخی منابع محلی در بلخ امروز یکشنبه( ۲۴ اسد) می‌گویند: «پس از آن که شب گذشته (شنبه، ۲۳ اسد) مزارشریف به‌گونه‌ کامل به تصرف طالبان در آمد، این گروه پرچم‌های خود را در نقاط مختلف این شهر برافراشتند.»
این منابع می‌گویند تاکنون معلوم نیست طالبان چه سیاستی در قبال مزارشریف اتخاذ می‌کنند، ولی اکنون نماینده رسانه‌ای طالبان در تلویزیون ملی بلخ حضور دارد.
بر اساس این گفته‌های این منبع، مسئول رسانه‌های طالبان به تمام خبرنگاران و مسئولان رسانه‌ها در بلخ اطلاع داده در نشستی حاضر شوند و احتمال می‌رود که برای مردم مزارشریف کنفراس خبر داشته باشند.
مردم می‌گویند صدای رنجرهای طالبان هم‌اکنون نیز در تمام شهر شنیده می‌شود. گزارش‌های تایید نشده حاکی از آن است که طالبان وارد خانه‌ فرهاد عظیمی والی بلخ شده‌اند اما جزئیات بیشتری از این رویداد در دسترس نیست.
تمام تاسیسات و ادارات نظامی بلخ نیز در اختیار طالبان قرار گرفته‌ و معلوم نیست با چه سرنوشتی مواجه می‌شوند.
پس از سقوط مزارشریف، تمام رسانه‌های تصویری و اکثر رسانه‌های صوتی در مزارشریف، نشرات‌شان را متوقف کرده‌اند؛ اما ۳ رسانه‌ رادیویی تنها تلاوت قرآن پخش می‌کنند.
باشندگان مزارشریف تاکنون از خانه‌های خود بیرون نشده‌اند، تمام شهر و کوچه‌ها خالی هستند و مردم در پشت دروازه‌های بسته نشسته‌اند.
با این حال، برخی مردم گفته‌اند که از خانه بیرون شده و باشندگان مناطق مختلف به زندگی خود ادامه می‌دهند.
گفتنی است که تاکنون اخبار و جزئیات دقیق از بلخ در دست نیست.

جو بایدن رییس جمهور امریکا در بیانیه‌ای گفته ‌است نمایندگان این کشور به اعضای طالبان در قطر هشدار داده‌اند اگر جان کارکنان امریکایی در افغانستان به خطر بیفتد، آن‌ها با «واکنش سریع و قدرتمند امریکا» مواجه خواهند شد.
گزارش شده واشنگتن از طالبان خواسته تا پیش از تخلیه سفارت ایالات متحده وارد کابل نشوند.
از سوی دیگر، شبکه سی‌بی‌اس در امریکا روز شنبه خبر داد که بخش عمده‌ای از کارکنان سفارت امریکا در کابل طی ۳۶ ساعت آینده از افغانستان خارج خواهند شد و سایر کارکنان هم تا ۳۱ اگست کابل را ترک خواهند کرد.
این در حالی است که کابل در محاصره قرار دارد و گروه طالبان تحرکات خود را بر پایتخت افزایش داده‌اند.

ارگ ریاست جمهوری بانشر خبرنامه‌یی می‌گوید رییس جمهور غنی بعد از ظهر روز گذشته(شنبه، ۲۳ اسد) با رهبران سیاسی و جهادی نشست داشته است.

براساس خبرنامۀ ارگ، در این نشست حامد کرزی رییس جمهور پیشین، عبدالله عبدالله رییس شورای عالی مصالحه ملی، میر رحمان رحمانی رییس مجلس نمایده‌گان، فضل هادی مسلمیار، محمد یونس قانونی و شماری دیگر از شخصیت‌های سیاسی و جهادی، اشتراک داشته‌اند.

ارگ ریاست جمهوری تصریح کرده است ضمن حمایت سیاسیون از موقف غنی مبنی بر این‌که از گسترش بیشتر بی‌ثباتی، خشونت و آوارگی مردم جلوگیری شود، نیز فیصله شده یک هیات با صلاحیت از سوی دولت به زودترین فرصت تعیین و برای مذاکرات آماده شود.

این در حالی است که رییس جمهور غنی روز گذشته در یک پیام تصویری گفته بود برای جلوگیری از گسترش بی‌ثباتی و خشونت، مشورت‌های گسترده را در سطح داخلی و بین‌المللی آغاز کرده است. او در ادامه گفت نتایج این مشورت‌ها را به‌زودی با مردم در میان می‌گذارد.

خبرگزاری ها از تصرف شهر جلال آباد در شرق افغانستان به وسیله شبه نظامیان طالبان در بامداد یکشنبه خبر می‌دهند. همچنین طالبان ادعا کرده ولایت دایکندی در مرکز افغانستان را نیز تصرف کرده‌اند.

به گزارش خبرگزاری رویترز، طالبان بدون درگیری وارد شهر جلال آباد، مرکز ولایت ننگرهار شده اند.

رویترز به نقل از یک مقام محلی نوشت والی جلال آباد شهر را تسلیم کرده است تا مانع از کشتار غیرنظامیان شود.

خبرگزاری فرانسه هم به نقل از ساکنان جلال آباد سقوط این شهر را تایید کرده است.

شبه نظامیان طالبان شنبه از تصرف شهر مزارشریف، مهم ترین شهر شمال افغانستان و سه ولایت پکتیا، پکتیکا و کنر خبر داده بودند.

با این حال، کابل تنها شهر عمده افغانستان است که هنوز به دست طالبان نیفتاده است.

جو بایدن، رییس جمهوری آمریکا شنبه از تصمیم خود برای خروج نظامیان ایالات متحده از افغانستان دفاع کرد و از افزایش تعداد سربازانی که برای خروج دیپلمات ها و کارمندان آمریکایی به کابل فرستاده می شوند، به ۵۰۰۰ نفر خبر داد.

آقای بایدن در بیانیه خود تاکید کرد نمایندگان آمریکا به اعضای طالبان در قطر هشدار داده اند که اگر جان کارکنان آمریکایی در افغانستان به خطر بیفتد، آنها با “واکنش سریع و قدرتمند آمریکا” مواجه خواهند شد.

به گفته خبرنگاران آمریکایی، واشنگتن از طالبان خواسته است تا پیش از تخلیه سفارت ایالات متحده وارد کابل نشود.

از سوی دیگر، شبکه سی بی اس در آمریکا شنبه خبر داد بخش عمده ای از کارکنان سفارت آمریکا در کابل طی ۳۶ ساعت آینده از أفغانستان خارج خواهند شد و باقی مانده کارکنان هم تا ۳۱ اوت کابل را ترک خواهند کرد.

هم‌زمان به افزایش سقوط ولایت‌ها و پیش‌شرط کناره‌گیری غنی از سوی طالبان برای اجرای آتش‌بس که داکتر عبدالله آن را از نشست اخیر قطر با خود آورده بود، همه لحظه‌شماری داشتند که غنی کناره‌گیری ‌اش از قدرت را اعلام و درخواست آتش‌بس می‌دهد؛ چون، طالبان توقف جنگ را، مشروط بر کناره‌گیری غنی از قدرت و ایجاد حکومت مؤقت گفته اند.

خبرهایی دست‌به‌دست شده بود که غنی، در ویدیویی ضبط‌شده که قرار است روز شنبه همگانی شود، استعفایش از قدرت را اعلام خواهد کرد؛ او اما در یک پیام ویدیویی زنده که از ارگ نشر شد، به مدت دو دقیقه و ۴۰ ثانیه ظاهر شد و با اشاره به بی‌ثباتی رو‌به‌گسترش در افغانستان، گفت که نمی‌گذارد جنگ تحمیل‌شده، بیش‌تر از این به مردم آسیب بزند. غنی هم‌چنان، گفت که برای جلوگیری از گسترش جنگ و کشتار مردم بی‌گناه، مشورت‌های گسترده‌ای را در داخل دولت، بزرگان سیاسی و قومی و هم‌چنان هم‌کاران بین‌المللی افغانستان آغاز کرده است.

غنی، با این که در این ویدیو، استعفایش را به گونه‌ی رسمی تأیید نکرد؛ اما چهره‌ی گرفته‌ی غنی، حرف‌هایی که از روی یک متن نوشته‌شده به خوانش گرفته شد و اشاره به این که نمی‌گذارد افغانستان بیش‌تر دچار بی‌ثباتی شود، به نوعی تاریخ انقضا و کناره‌گیری ‌اش از قدرت را تأیید کرد. آن چه بعد از این حرف‌های فشرده‌ی غنی، می‌توان به عنوان نگرانی از آن یاد کرد، دو احتمال است که در این یادداشت، به تحلیل آن خواهم پرداخت.

۱: در خوش‌بینانه‌ترین حالت، می‌توان از حرف‌های دیروز غنی، احتمال کناره‌گیری او از قدرت را برداشت کرد؛ چون، همه به روشنی می‌دانند که وضعیت غیرقابل مهار شده و اگر جنگ توقف نکند، دیگر امکانی برای مدیریت وضعیت نیست. هرچند، هنوز توان نظامی برای بازپس‌گیری برخی ولایت‌ها وجود دارد؛ اما عقب‌نشینی و تحویل‌دهی ولایت‌ها، به اندازه‌ی کافی روحیه‌ی نیروهای باقی‌مانده را آسیب رسانده و امکان انسجام و پیش‌روی نظامی را دشوار کرده است. برای این، مدیریت نسبی وضعیت، بستگی به توقف جنگ دارد تا روی حکومت مشارکتی، تعدیل قانون و شکل‌گیری حکومت جدید کار شود.

غنی، می‌داند که کنترل وضعیت از توان دولت خارج است و با توجه به پیش‌شرط طالبان برای کناره‌گیری او، تنها راه برای مذاکره و شکل‌دهی نظام اشتراکی، استعفای او است. اگر غنی هم‌چنان لج کند و بر طبل تداوم قدرتش بکوبد، امکان به‌حاشیه‌راندن او توسط رهبران سیاسی و طالبان وجود دارد. غنی، دوست ندارد به چنین سرنوشتی دچار شود و بنا بر این، تن به کناره‌گیری از قدرت خواهد داد. همان طور که گفتم، این خوش‌بینانه‌ترین برداشت از سخن‌رانی دوونیم‌دقیقه‌ای غنی است؛ چون، به‌حاشیه‌رفتن غنی که یکی از خودخواه‌ترین سیاست‌پیشه‌های تاریخ معاصر افغانستان است، برای او، چیزی معادل خودکشی سیاسی است.

۲: برداشت دوم، خوش‌بینانه نیست؛ چون با توجه به ماهیت شخصیتی غنی و تعلقی که نسبت به گفتمان طالبانیزم دارد، چنین برداشت می‌شود که غنی ترجیح می‌دهد به جای کناره‌گیری از قدرت که امکان واردشدن گروه‌های مختلف سیاسی و قومی در نظام بعدی را مساعد می‌سازد، به دنبال تحویل‌دهی بی‌چون‌وچرای قدرت به طالبان است. تأخیر در اعلام استعفا در حالی که طالبان تا اکنون مرکز ۲۱ ولایت را تصرف کرده و هم‌چنان در حال پیش‌روی نظامی اند، این برداشت را نزدیک به واقعیت می‌کند. اگر وضع هم‌چنان ادامه پیدا کند، کافی‌ست غنی با هر بهانه‌ای که شده، یک هفته استعفایش را به تعویق بیندازد؛ تا ولایت‌های باقی‌مانده نیز به دست طالبان بیفتد.

این برداشت، از آن جهت نزدیک به واقعیت است که غنی، طی هفت سال حکومتش، تمام تلاشش را برای قومی‌سازی قدرت در افغانستان انجام داد و نه تنها بر طبل قومی کوبید، بل که در یک میدان کوچک‌تر، دست به تنش‌های قبیله‌ای زد و با پاک‌کاری پشتون جنوب از قدرت، تمام نهادهای کلیدی داخلی و خارجی دولت را به مشرقی‌های خودش سپرد. بازی غنی در میدان قومی، باعث به‌حاشیه‌راندن تمام رهبران قومی از قدرت شد و در میدان قبیله، مهره‌های کندهاری قدرت را نیز به حاشیه کشاند. طالبان، از یک سو به دلیل قبیله‌ای، خواستار کناره‌گیری غنی از قدرت اند؛ چون، در گفتمان قبلیه که همواره قدرت به دست کندهار چرخیده، به‌قدرت‌آمدن غنی و تلاش برای حذف قبایل دیگر پشتون که دیرینه‌ی قدرت‌ در افغانستان را داشته اند، در کشاکش‌های قبیله‌ای، اهانت پنداشته می‌شود.

با وجود این تضاد قبیله‌ای، آن چه گرایش غنی در یک بازی بزرگ‌تر را تعیین می‌کند، گفتمان قوم است؛ نه قبیله. هرچند، غنی با طالبان کندهاری مشکل بینادین و دیرینه دارد؛ اما علاقه‌ی او به تمرکز قدرت قومی و مرکزی، او را در مقابل طالبان، از بازی قبیله جدا کرده و وارد بازی قوم می‌کند؛ بازی‌ای که به غنی می‌گوید، استعفای او و اعلام آتش‌بس، امکان اشتراک گروه‌های مختلف قومی در نظام بعدی را فراهم می‌کند و این، برای غنی که روایت‌های مستندی از حذف اقوام مختلف و تمرکزگرایی قومی در زمان حاکمیت او به عنوان رییس‌جمهور و حضور او در مناسبات سیاسی افغانستان وجود دارد، دور از انتظار به نطر می‌رسد. غنی، با این که در یک سطح کوچک‌تر، دچار گفتمان قبلیه است؛ اما در سطح بزرگ‌تر، گفتمانی که او دنبال می‌کند، ناسیونالیزم قومی است و اگر موفق به تحویل‌دهی بدون چون‌وچرای قدرت به طالبان شود، رسما جنازه‌ی حضور اقوام دیگر در قدرت را خوانده است.

تحویل‌دهی قدرت به طالبان، همه گروه‌های قومی دیگر در افغانستان را که به دلیل شکست شوروی و با نام جهاد، حضور ملموس در نظام پساطالبانی داشتند، به حاشیه رانده و طالبان را به عنوان گروه جهادی‌ای که افتخار شکست امریکا را با خود دارد، وارد میدان می‌کند. این فرصت، برای غنی با این حدی از تعلق به گفتمان قومی-طالبانی، فرصتی طلایی به شمار می‌رود. غنی، با آن که می‌داند تحویل‌دهی بی‌چون‌وچرای قدرت به طالبان، افغانستان را در روابط خارجی به حاشیه کشانده و زیان‌های جبران‌ناپذیری به هم‌راه خواهد داشت؛ اما احتمال این که با وجود همه‌ی این خطرهای احتمالی، غنی طالبان را بر حضور گروه‌های مختلف سیاسی-قومی در قدرت ترجیح دهد، دور از انتظار نیست. طبق برخی اطلاعاتی که توسط عده‌ای از منابع نزدیک به غنی دست‌به‌دست می‌شود، احتمال دارد غنی تا سه روز دیگر، کناره‌گیری ‌اش از قدرت را به صورت رسمی اعلام کند؛ سه روزی سرنوشت‌ساز که با توجه به پیش‌روی طالبان که تا اکنون ۲۱ ولایت را تصرف کرده اند، تنها کابل و به احتمال زیاد، مزار در کنترل دولت خواهد ماند. در چنین وضعیتی، حتا اگر آتش‌بس نیز شود، طالبان همه چیز را به کنترل گرفته و نظام بعدی را طوری که می‌خواهند، طراحی می‌کنند.

زاهد مصطفی

طالبان با پیشروی های سریع این روزهای خود به رسیدن به قدرت از راه زور بسیار امیدوار شده اند. این گروه در تازه ترین مورد با انتشار اعلامیه ای به مردم وعده داده اند با فساد مبارزه می کنند، برای مردم فرصت های شغلی فراهم می کنند و خلاصه اینکه آینده افغانستان و مردمش را آباد می کنند.

این در حالی ست که افکار عمومی افغانستانی ها و جهاد همچنان علیه طالبان است.

یکی از کاربران فیس بوکی به نام سید ناصر موسوی با بازنشر پستی از «سبحانی» نوشته است طالبان در صورت پیروزی باز هم ناکام خواهد بود.

این گروه از سیاست، حکومت کردن، نظام قانونگذاری، پارلمان، انتخابات و سیستم های اداری چیزی نمی‌دانند؛ افراد این گروه با مفاهیمی مثل آزادی، دمکراسی، برابری، عدالت اجتماعی و فردی و قضایی، مدارا و کثرت گرایی، حقوق بشر، شهروندی، دولت -ملت، اصلاحات، جامعه‌ی مدنی و… آشنا نیستند و از این مفاهیم سر در می‌آورند و حتی این مفاهیم را، مفاهیم کفری و غربی و ضددینی و فاسد کننده‌ی ایمان مسلمانان و فساد جوامع اسلامی و منجله کشور ما می‌دانند؛!

افراد این گروه از علم سیاست، علم حقوق، علم مدریت، علم انسانشناسی، علم روانشناسی، علم اقتصاد، علم مردم شناسی، علم جامعه شناسی و… چیزی نمی‌دانند و نمی‌فهمند؛

افراد این گروه تحصیل کرده نیستند؛ اکثریت اعضای گروه طالبان را افراد جاهل با ذهنیت‌های بدوی و قبیلوی تشکیل می‌دهد و با چنین طرزتفکری نمی‌توان حکومت کرد و اگر به فرض حکومت هم کنند، حکومت شان یک حکومت نا موفق، شکننده، بی‌ثبات و متزلزل و ناکارآمد خواهد بود؛

اکثریت اعضا و رهبران گروه طالبان را افرادی تشکیل می‌دهند که دارای تفکرات محجرانه، قشری، خشونت‌پرور، متصلب، تکفیری، عمدتاً دیگرستیز، نامداراگر و اکثراً با ذهنیت و تفکر خشک فقهی هزار و چهارصد سال پیش هستند و با چنین تفکری امروز اصلاً نمی‌توان حکومت کرد و یک کشور و یا جامعه را مدریت کرد و به سرمنزل مقصود رساند؛

 رهبران این گروه از دانش امروزی و سیاست جهانی و پیچیدگی اوضاع امروزی جهان و منطقه چیزی نمی‌دانند؛ اینان در قرن بیست‌یکم فکر می‌کنند می‌توانند با دانش اندک فقهی و حلال و حرام و جایز و ناچیز و تطبیق احکام شریعت با زور و شلاق و ارعاب، یک جامعه‌ی با ثبات، پیشرفته، مترقی، توسعه‌یافته و مجهر با علم و دانش و فناوری روز را بوجود بیاورند و فکر می‌کنند با آمدن حکومت اسلامی= امارت اسلامی و وادار کردن مردم با زور و شلاق به نماز و روزه و زکات و خیرات و صدقات و تبلیغ‌های ملال‌آور و تکراری و خشک و بی‌معنا، کشور ما را از همه بدبختی‌ها و مشکلات سیاسی و اجتماعی و اقتصادی و… نجات خواهند داد و یک جامعه‌ی اتیوپیایی/ آرمانی بوجود می آورند؛

آقای سبحانی به عنوان دلیل آخر در ناکامی طالبان در صورت پیروزی می نویسد گروه طالبان با کارکردن زنان بیرون از منزل مخالف‌اند؛ با رسانه‌ها، سینما، تئاتر، هنرمندان، دیگراندیشان، سرسازگاری ندارند؛ از قوانین ملی و بین‌المللی آگاهی چندانی ندارند؛ در عرصه‌های دیپلوماسی نیز ناکام‌اند و از فنون مذاکره و گفت‌وگو چیزی زیادی نمی‌دانند؛ مخالف قوانین و موافقت‌ نامه‌های پذیرفته‌ شده‌ای بین‌المللی اند؛ افراد متخصص در بخش‌های تکنولوژی، مدریت، اقتصاد، بخش‌مالی و… به اندازه‌ی کافی ندازند، فاقد تجربه‌ی حکومت داری خوب و معاصر‌اند… با در نظر داشت همه‌ی این موارد، و با فرض پیروزی طالبان برجغرافیای افغانستان، حکومت این گروه موفقیت و کارایی و دست‌آورد مثبتی نه در عرصه‌های داخلی خواهند داشت و نه در عرصه‌های بین المللی! و این جاست که حکومت طالبان به انزوا و تنگناه و شکست مواجه خواهد شد!

جنبش طالبان همزمان با سقوط هر شهر پس از شهر دیگری بعضا با درگیری و بعضا با تسلیم شدن نیروهای افغان به پیشروی‌های خود ادامه می‌دهد و طالبان کم کم در حال نزدیک شدن به کابل است و پیروزی صریح برای آن قلمداد می‌شود.

روث بولارد، خبرنگار استرالیایی در گزارشی که امروز، شنبه در خبرگزاری بلومبرگ منتشر شد، نوشت: مسلما اتفاقاتی بدی در جریان است اما سناریوی بدتر این است که درگیری‌ها به فرای مرزهای افغانستان و به کشورهای هم‌جوار برسد که عملا نشانه‌های آن در حال ظاهر شدن هستند.

گروه‌های جهادی موجود در این کشورها برخی نظیر القاعده طرح‌های زودگذر برای کشورها دارند زیراکه در حال حاضر الگوی نحوه شکست دادن دولت‌هایی که از سوی کشورهای بزرگ حمایت می‌شوند، موجود است و بعد از ملاحظه پیشرفت گذرا و سریع طالبان در افعانستان اکنون احساس جرات می‌کنند.

بولارد می‌گوید،‌ این در حالی روی می‌دهد که گروه‌های جهادی در طول دو دهه گذشته با کمترین فشار در زمینه مبارزه با تروریسم روبه‌رو بوده‌اند که به آنها اجازه می‌دهد با آزادی بیشتر فعالیت کنند.

اسفندیار میر تحلیل‌گر امنیتی در جنوب آسیا در مرکز صلح آمریکایی معتقد است، در حالی که تهدیدات رو به افزایش است کاهش تلاش‌ها برای مقابله با تهدیدات امری خطرناک است.

میر افزود: جهادی‌ها در آسیای میانه شروع به عرض اندام کرده‌اند. جهادی‌های مخالف چین افرادی از چین در پاکستان هستند و احتمال می‌رود خشونت بیشتری در منطقه رویی دهد و تهدید ادامه یابد و ما فقط از خشونت رو به افزایش در منطقه صحبت می‌کنیم.

بولارد می‌گوید: فروپاشی جمهوری افغانستان بعد از خروج آمریکا کاملا اهمیت منطقه‌ای دارد نظیر جنگ بعد از حملات ۱۱ سپتامبر یا عقب‌نشینی نیروهای شوروی سابق و سقوط نظام کمونیستی که از آن حمایت می‌کرد و این تحول ریشه‌ای منجر به تغییر سیاست در این بخش از جهان به شیوه‌هایی خواهد شد که پیش‌بینی آنها دشوار است. انتظار می‌رود تغییر مستقیم منطقه‌ای باشد که عملا به منافع چین در پاکستان خسارت زده است.

در آوریل خودروی بمب‌گذاری شده ای در هتلی مجلل که سفیر پکن در کویته در آنجا اقامت داشت روی داد که چندان از خاستگاه طالبان در جنوب افغانستان فاصله نداشت و طالبان پاکستان مسؤولیت این حمله را برعهده گرفت؛ گروهی که با القاعده در ارتباط است و در مرزهای افغانستان و پاکستان مستقر هستند.

بولارد اضافه کرد، ماه گذشته میلادی بمبی در اتوبوسی که در مسیرش به سمت مقر سد و طرح برقی آبی در داسو در نزدیکی مرزهای پاکستان با چین بود منفجر شد که به کشته شدن ۱۲ تن از جمله ۹ چینی انجامید. هیچ گروهی مسؤولیت آن را برعهده نگرفت اما پکن به حدی احساس نگرانی می‌کند که وانگ یی، وزیر خارجه چین با نمایندگان طالبان ملاقات کرد. بدون تردید هر حمله‌ دیگری به شهروندان چینی که در جنوب آسیا فعالیت دارند چه طالبان مسؤولیتش را بپذیرد یا نه بر روابط آتی تاثیر خواهد گذاشت به رغم اینکه مشخص نیست چین در واکنش چه کار خواهد کرد؟

در صورت عدم تلاش سیاسی و دیپلماتیک مهم برای توقف پیشرفت طالبان یا مهار گروه‌هایی که در سایه آن فعال هستند ازجمله القاعده که تا حد زیادی ضعیف شده است نظارت درباره اینکه کی افزایش حملات تروریستی رخ خواهد داد، وجود دارد. خطر شدید به طور خاص برای شش کشور هم‌جوار است که شامل چین، ایران، پاکستان، هند می‌شوند که از نزدیک اقلیم اکثرا مسلمان نشین را زیر نظر خواهد داشت تا خشونتی رخ ندهد. روسیه نیز نسبت به تاثیر اوضاع بر ازبکستان، تاجیکستان، ترکمنستان در خصوص هرگونه واکنش تروریستی در خاک این کشورها احساس نگرانی خواهد کرد.

بولارد می‌گوید: احتمال اینکه کشورهای بزرگ نظیر آمریکا، روسیه و چین مداخله کنند و هم‌پیمانان خود و دوستانشان را به پایان دادن به اقدامات جنگی قانع کنند، وجود دارد، اما تحلیل‌گران معتقدند، احتمال وقوع آن وجود ندارد و وضعیت از زمان توافق طالبان و آمریکا در فوریه بحرانی شده است و به همین شکل ادامه می‌یابد.

مساله نگران کننده دیگر درباره افغانستان شروع به گسیل شدن جنگجویان خارجی از سراسر جهان به افغانستان است. شورشیانی از کشورهای دیگر در افغانستان هستند که اکثرا متعلق به کشورهای هم‌جوار هستند لذا احتمال افزایش حملات در سطح گسترده وجود دارد.

حسین حقانی سفیر سابق پاکستان در آمریکا می‌گوید طالبان همچنان با ایدئولوژی القاعده و دیگر گروه‌های تروریستی بین‌المللی در ارتباط است آنها در امور مالی و آموزش مشارکت دارند و حتی ازدواج بین آنها وجود دارد.

حقانی ادامه داد: با توجه به اینکه جهادی‌ها بسیار به مساله مرزهای بین‌المللی فکر نمی‌کنند و مرزهای جهانی را غیراسلامی می‌دانند اما مساله تنها قبل از توجه نگاه‌هایشان به اروپا و آمریکا، مساله زمان است.

عطا محمد نور والی پیشین بلخ و از فرماندهان جهادی که فرماندهی جبهه مقاومت مردمی علیه جنگجویان طالبان در شمال کشور را بر عهده داشت به دنبال سقوط شهر استراتژیک مزار شریف در پیامی گفته است “با تاسف در یک توطئه بزرگ، سازمان یافته و ناجوانمردانه، تمامی امکانات حکومتی و نیروهای دولتی به طالبان تسلیم داده شد.”

آقای نور همچنین گفته که قرار بوده در این توطئه او و مارشال دوستم را نیز به طالبان تسلیم دهند که موفق نشده اند.

وی افزوده که او و مارشال دوستم، والی بلخ، رئیس شورای ولایتی بلخ و دیگر مقامات این ولایت در مکانی امن بسر می برند، اما از مکان مشخصی نام نبرده است.

عطا محمد نور در پیامش علاوه می کند که “حرف های زیادی برای بیان است که در فرصتی مناسب با شما شریک می کنم.

لازم به ذکر است که آقای عطا محمد نور در حالی سخن از توطئه بزرگ و خیانت برخی حلقات می زند که نزدیکان امیر محمد اسماعیل خان در ولایت هرات نیز گفته های مشابهی را عنوان کرده بودند.  

از طرف دیگر، طالبان ادعا کرده‌اند امروز کنترل مراکز سه ولایت پکتیا، پکتیکا و کنر را در شرق افغانستان نیز به دست گرفته‌اند.

امروز، ولایت فاریاب در شمال کشور نیز شاهد درگیری بود، طالبان مدعی کنترل بر شهر میمنه، مرکز این ولایت نیز شده است.

مزارشریف، مرکز ولایت بلخ پرجمعیت‌ترین شهر در شمال افغانستان و مهمترین مرکز تجاری و اقتصادی در شمال کشور است و از طریق شاهراه و راه آهن به بندر حیرتان با کشور ازبکستان هم مرز است.

در حال حاضر، طالبان مدعی تصرف بیش از نیمی از مراکز ولایت‌های کشور هستند.

این گروه با نشر عکس‌ها و ویدیوهایی گفته‌اند کنترل شهر گردیز، مرکز ولایت پکتیا، شرنه، مرکز ولایت پکتیکا و اسعد آباد، مرکز ولایت کنر را در شرق افغانستان به دست گرفته‌اند.

تصاویری در شبکه‌های اجتماعی نشر شده که افرادی اموال فرماندهی پلیس ولایت کنر را تاراج می‌کنند.

صبح امروز، در ولایت بلخ در شمال افغانستان درگیری‌ها به دروازه‌های شهر مزار شریف رسیده بود.

امروز ویدیوهایی حضور طالبان در دروازه غربی شهر را نشان می‌داد، اما عطامحمد نور، فرمانده نیروهای مردمی و دولتی در این شهر از عقب راندن طالبان صحبت کرده بود.

طالبان اما با همرسانی تصاویر از جنگجویانش در دروازه شهر مزارشریف- شبرغان مدعی پیشروی به سمت شهر شده‌ بود.

تحت ریاست محمد اشرف غنی نشستی با بزرگان سیاسی و جهادی بعد از ظهر امروز در ارگ برگزار شد.

در این نشست حامد کرزی رئیس جمهور پیشین، داکتر عبدالله عبدالله رئیس شورای عالی مصالحه ملی، میر رحمان رحمانی رئیس ولسی جرگه، فضل هادی مسلمیار رئیس مشرانو جرگه، محمد یونس قانونی شخصیت سیاسی و جهادی، رهبر جهادی محمد کریم خلیلی، محمد حنیف اتمر وزیر امور خارجه، داکتر حمدالله محب مشاور امنیت ملی، داکتر فضل محمود فضلی رئیس عمومی ادارۀ امور، باتور دوستم رئیس شورای مرکزی حزب جنبش ملی افغانستان، عبدالسلام رحیمی مشاور ارشد رئیس جمهور در امور صلح، محمد اکرم خپلواک مشاور ارشد رئیس جمهور در امور سیاسی و عبدالمتین بیگ رئیس عمومی دفتر مقام عالی ریاست جمهوری اشتراک داشتند.

در این نشست از موقف رئیس جمهور مبنی بر اینکه از گسترش بیشتر بی ثباتی، خشونت و آوارگی هموطنان جلوگیری گردد، حمایت صورت گرفت. همچنان فیصله گردید که یک هیات با صلاحیت از سوی دولت به زودترین فرصت تعیین و برای مذاکرات آماده شود.

همزمان با افزایش نگرانی‌ها از چگونگی آیندۀ نظام و افغانستان، به نقل از منابع، عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحۀ ملی امروز (شنبه ۲۳اسد) با شماری از سیاست‌گران نشستی داشته‌است.

منابع می‌گویند این نشست برای چندین ساعت پشت درهای بسته برگزار شد و شرکت‌کنندگان این نشست روی اوضاع افغانستان، برقراری آتش‌بس و احتمال ایجاد حکومت موقت بحث کرده‌اند.

حامد کرزی، محمد کریم خلیلی، صلاح‌الدین ربانی، محمد محقق، میر رحمان رحمانی، یونس قانونی، سید منصور نادری، حاجی دین محمد، بابر فرهمند و حنیف اتمر در این نشست حضور داشته‌اند.

دفتر عبدالله عبدالله اما تاکنون دربارۀ این نشست جزییات نداده‌ است و سیاسیونی که در این نشست حضور داشته‌اند نیز دربارۀ این نشست چیزی نگفته‌اند.

اما شهروندان کشور می‌گویند که امیدوارند سیاسیون طرحی را عملی کنند که بیش از این مردم به خاک و خون کشیده نشود و جنگ در کشور خاتمه یابد.

یلدا نصری، استاد دانشگاه گفت: «ما تحصیل کردیم و هیچ‌گاهی ناامید نمی‌شویم و هیچ‌گاهی فرار از وطن را نمی‌خواهیم. اینقدر زحماتی را که ما پی‌هم در این راستا کشیدیم، می‌خواهیم نتیجه اش را به دست بیاوریم.»

ضیاالدین، باشندۀ کابل نیز افزود: «ما منتظر استیم ببینیم که آن‌ها چه می‌کنند. در اوضاع کنونی چه طرحی دارند.»

در همین حال، اعضای دفتر احمد مسعود می‌گوید که پاکستانی برای میزبانی یک نشست میان سیاست‌گران افغان و سیاست‌گران این کشور از او و شمار دیگری از سیاست‌گران دعوت کرده‌است اما تاکنون زمان دقیق این نشست روشن نیست.

این تلاش‌ها در حالی انجام می‌شوند که وضعیت در افغانستان در حالت نگران کننده‌ای قرار گرفته‌است؛ طالبان در حدود بیست ولایت را تصرف کرده‌اند و جنگ در بخش‌هایی از کشور ادامه دارد.

امروز رییس‌جمهور نیز در یک پیام از قبل ثبت شده، گفت که نیروهای امنیتی دوباره انسجام خواهد یافت و او به‌عنوان رییس‌جمهور افغانستان نمی‌گذارد بی‌ثباتی بیشتر شود.

به گزارش خبرگزاری اسوشیتد پرس، هما احمدی یک نمایندۀ مردم لوگر در ولسی جرگه گفت طالبان پس از تصرف پل علم کنترل تمامی مناطق لوگر را در دست گرفته اند.

مردم محلی در ولایت کنر گفته اند طالبان اسعد آباد مرکز ولایت کنر را امروز تصرف کردند.

ذبیح‌الله مجاهد، یک سخنگوی طالبان در تویتر نوشته است شهر شرنه مرکز ولایت پکتیکا را نیز تصرف کرده اند.

او از ورود طالبان به شهر گردیز مرکز ولایت پکتیا هم خبر داده.

مقامات محلی از تبصره با رسانه‌ها در این مورد خودداری می‌کنند.

گروه طالبان ظرف حدود ۱۰ روز مراکز چند ولایت دیگر را نیز تصرف کرده.

با تشدید حملات طالبان و سقوط شماری از ولایت‌های کشور و بی‌جاشدن هزاران خانواده، اکنون رییس جمهور غنی می‌گوید ۴۰ میلیون افغانی از جانب خود به بی‌جاشدگان داخلی کمک می‌کند.

ارگ ریاست جمهوری بانشر خبرنامه‌یی می‌نویسد آقای غنی امروز(شنبه، ۲۳ اسد) در نشستی در خصوص چگونگی رسیدگی به بی‌جاشدگان داخلی، این موضوع را بیان کرده و گفته تمام  فعالیت‌های رسیدگی به بی‌جاشدگان از طریق کمیته‌های اضطراری انجام می‌شود.

براساس خبرنامۀ ارگ، رییس جمهور غنی در این نشست به مسوولین هدایت داده که بخاطر اسکان بی‌جاشدگان، کمپ ایجاد گردد و در آن تمام امکانات مورد نیاز مانند برق و سایر سهولت‌ها، فراهم شود.

آقای غنی تصریح می‌کند به منظور رسیدگی به بی‌جاشدگان داخلی، “یک صندوق به خاطر انسجام کمک‌های سکتور خصوصی” ایجاد و برنامه کاری عاجل برای ده هزار تن روی دست گرفته شود. او تاکید کرده که برنامه دسترخوان ملی نیز در قسمت بی‌جاشدگان داخلی به گونه عاجل تطبیق شود.

این درحالی است که طالبان حملات خود بر کلان شهرهای کشور شدت بخشیده و به شمول قندهار و هرات تا اکنون ۱۹ ولایت را تصرف کرده‌اند. در پی این حملات هزارن خانواده از مناطق اصلی‌شان آواره شده‌اند.

از سویی هم دولت افغانستان روز گذشته اعلام کرد که در برابر طالبان مقاومت می‌کند.

اشرف‌غنی؛ رییس جمهوری در پیامی گفت به دلیل جنگ تحمیل شده، افغانستان با خطر جدی بی‌ثباتی مواجه است و او تلاش می‌کند تا این جنگ بیش‌تر از این باعث کشتار، از بین رفتن دست‌آورهای ۲۰ ساله و بی‌ثباتی شود.

اشرف‌غنی امروز (شنبه، ۲۳ اسد) در یک پیام تصویری که از صفحات ارگ ریاست جمهوری به صورت زنده نشر شد، گفت: «در حالی ‌که می‌دانم که از حال و آینده‌تان نگران هستید و اطمینان می‌دهم که به عنوان رییس جمهور از کشتار و آوارگی مردم جلوگیری کنم.»

او گفت مشورت‌های گسترده را در سطح داخلی و خارجی آغاز کرده است تا از گسترش بی‌ثباتی، جنگ، ویرانی و کشتار جلوگیری کند. رییس جمهوری بیان کرد نتایج این مشورت‌ها را به زودی با مردم در میان می‌گذارد.

رییس جمهور غنی افزود انسجام نیروهای امنیتی اولویت اساسی دولت او است.

او در این پیام کوتاه، به موضوع کناره‌گیری خود از قدرت که شایع شده بود، اشاره‌ای نکرد.

این در حالی است که طالبان ۱۹ ولایت از ۳۴ ولایت را تصرف کرده‌اند.

این گروه به سرعت در حال پیشروی است.

چند روز پیش جنرال علی سرور ترکمنی هنگام عقب‌نشینی از شبرغان به سوی مرکز بلخ، در پل امام بکری مزارشریف در کمین نیروهای طالبان افتاد و کشته شد. خیلی‌ها حیران مانده‌اند که این جنرال نام‌آور کی هست و قبلا کجا بود؟

علی سرور در سال‌های جهاد از مجاهدین حرکت اسلامی بود. پس از ورود مجاهدین به کابل، او در پستۀ «قطار سنگ» از مجموعه پسته‌های «تپۀ اسکاد» مستقر شد. در 23 سنبلۀ 1373 پوستۀ قطار سنگ و علی سرور جزء اولین‌های پسته‌های اسکاد بود که به حزب وحدت پیوست. قوت‌های حزب وحدت و حزب اسلامی از همین پستۀ قطار سنگ، تپۀ اسکاد را زیر آتش سنگین گرفتند که در نهایت منجر به سقوط اسکاد گردید. علی سرور در میان ملیشه‌های حزب وحدت به «سرور گنگس» شهرت یافت.

پس از سقوط غرب کابل، علی سرور دو باره به حرکت اسلامی پیوست؛ اما حزب حرکت در پی دستگیری و مجازات او برآمد. علی سرور از کابل گریخت و به مزار رفت و یکی از قوماندانان محقق شد. پس از مدتی با محقق نیز دچار اختلاف گردید و این بار به جنبش ملی ـ اسلامی دوستم پیوست. او از جنرالان طالب‌کُش جنبش بود و در جنگ‌های مزار علیه طالبان، از خود رشادت‌ها نشان داد و در همین جنگ‌ها مشهور گردید.

در جنگ اخیر شبرغان، او در کنار یار محمد دوستم و نیروهای جنبش جنگید. اما هنگام عقب‌نشینی از شبرغان به سوی مزار، در پل امام بکری به کمین طالبان افتاد و کشته شد. پس جنرال علی سرور ترکمنی، همان سرور گنگس معروف است.

مسیح ارزگانی