این روزها پیشرویهای طالبان در میدان جنگ واکنشهای زیادی را در سراسر جهان برانگیخته است. طالبان در ماههای اخیر بیش از صد ولسوالی/شهرستان را در نقاط مختلف کشور تصرف کرده و در یک هفته اخیر، مراکز برخی ولایات/استان را نیز اشغال کرده است.
اینکه طالبان به عنوان یک گروه کوچک به این حد از توانایی رسیده که در مقابل دولت افغانستان که از حمایت های نظامی آمریکا و سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) برخوردار است، در میدان جنگ چنین پیشرفت کنند جای سوال دارد.
یکی از فرماندهان ارتش افغانستان که فرماندهی جنگ در یکی از ولایات/استان های ناامن را برعهده دارد و خود را با نام مسعتار امین کریمی معرفی می کند در گفت و گویی با خبرگزاری رها به عوامل اصلی پیشروی طالبان در میدان جنگ اشاره کرده است.
کریمی میگوید:« من بهعنوان کسی که جنگ را در یکی از ناامنترین ولایتهای افغانستان فرماندهی کردهام تاخیر در ارسال نیروهای کمکی و تجهیزات جنگی را یکی از دلایل پیشروی طالبان در میدان جنگ می دانم. وقتی به نیروهای کمکی نیاز میشود عمدا تاخیر صورت میگیرد. در موقع نیاز نیروهای هوایی و نیروهای ویژه ارتش (کماندو) از مرکز [کابل] به صحنه جنگ فرستاده نمیشوند، آنها در بیشتر موارد زمانی میرسند که نیروهای امنیتی افغانستان یا شهید و یا از روی ناچاری به طالبان تسلیم شده اند.»
این فرمانده ارتش افغانستان می افزاید:« دلیل جنگ خانمانسوز امروزی افغانستان سیاستهای بسیار خطرناک آمریکا در منطقه است که از یکطرف دولت افغانستان و از طرف دیگر دشمن آن را تقویت میکند چون میخواهد با این کار، بیشتر زمینه و بهانهی حضور شان در افغانستان فراهم باشد تا بتواند قدرتهای منطقهای روسیه، چین و هند را در مواردی کنترل کند. بنابراین، میتوان گفت عامل عمده بدبختیهای امروز ما مداخلات آمریکا در کشور است.»
معاون والی پیشین در یکی از ولایات افغانستان در ادامه میگوید:« آمریکا نمیخواهد طالبان را نابود کند وگرنه با آنهمه امکانات هوایی و هواپیماهای جنگی و موشکهای نقطهزن که این کشور در انبارهای تسلیحاتی در افغانستان و سایر پایگاههای نظامی در منطقه دارد میتواند در هماهنگی با نیروهای جنگی افغانستان در یک شبانهروز طالبان را از صفحهی روزگار محو کند. پایگاههای نظامی و مراکز تجمع طالبان در شهر و روستاها در همهجا معلوم و مشخص است، اما اینکه چرا هدف قرار نمی گیرند نشان می دهد پشت قضیه تعمدی در کار است: آمریکا و متحدیناش نمیخواهند طالبان نابود شوند.»
به باور این فرمانده ارتش افغانستان، آمریکا از یکسو حکومت افغانستان را به صورت علنی و از سوی دیگر طالبان را به صورت غیرمستقیم حمایت میکند.
به عنوان مثال، از این طرف، دولت افغانستان را مجبور میکند در برابر طالبان حالت تدافعی داشته باشد و تعرض نکنند در حالیکه جنگجویان طالب در حالت تعرضی قرار دارند. این خود زمینهی شکست نیروهای افغانستان را فراهم میکند.
آقای کریمی همچنان تصریح میکند:« درست است که طالبان هواپیمای نظامی و توپ و تانک در اختیار ندارد ولی بقیه امکانات نظامی آنها از نیروهای امنیتی افغانستان بیشتر و بهتر است. آنها مجهز به سلاح دید در شب هستند. آنها همچنین به هواپیماهای بیسرنشین کشفی مجهز شدهاند.»
کریمی میافزاید:« این را هم باید یادآور شوم که پاکستان مستقیم طالبان را حمایت میکند و کشورهایی مثل آمریکا و انگلیس نیز در این قضیه با اسلامآباد تبانی دارند. به هرصورت، آمریکا هیچوقت نمیخواهد در افغانستان صلح و ثبات دایمی حاکم باشد.
وی با اشاره به نقش منفی آمریکا در بحران کنونی افغانستان می گوید:« طبق فرمایش امام خمینی که گفته بود «آمریکا شیطان بزرگ است» امروزه برای ما هم واقعا ثابت شده این کشور شیطان بزرگ است و برای منافع خود به افغانستان لشکرکشی کرده و نمیخواهد کشور ما امن شود.»
این فرمانده در بخش دیگر صحبتهایش به عملکردهای تروریستی و غیرانسانی طالبان اشاره کرده می افزاید:« طالبان همان طالبان افراطی سابق است که مردم شیعه را به خاطر شیعهبودن قتل عام میکنند و حتی خارج از دین (خوارج) میدانند. دیدگاه طالبان متاسفانه نسبت به مسایل و اقلیتهای قومی و مذهبی هیچ تغییری نکرده و این را به تجربه ثابت کردهاند. آنها در این اواخر اماکن اهل تشیع را که تصرف کردهاند بیشترین آسیب را به آنها رساندهاند: یک نمونه آن قتل دستهجمعی دهها تن در ولسوالی/شهرستان مالستان در ولایت/استان غزنی در این اواخر بوده است.»
این ولسوال پیشین تنها راه حل ممکن برای شکست طالبان را خیزش سراسری و قیام ملی در برابر این گروه میداند.
این همه در حالی ست که پس از حضور چندین دهه یی امریکا در افغانستان نه تنها تروریزم نابود نشد و شهروندان افغانستان رنگ رفاه و آسایش را ندیدند که اکنون گرفتار وضعیتی به مراتب بدتر از زمان امارت اسلامی طالبان شده اند. به باور برخی کارشناسان بنبست کنونی و گسترش دامنهی جنگ و ناامنی بیشتر نتیجهی سیاستهای دوگانه آمریکا در افغانستان است: امریکا سالهاست به بهانههایی چون مبارزه با تروریزم و بنیادگرایی، اهداف گوناگون سیاسی، نظامی و اقتصادی خود را در افغانستان و منطقه دنبال میکند.