حکومت افغانستان در تلاش برای آغاز مذاکرات بین الافغانی در جریان چند روز گذشته، ۳۰۰ جنگجوی گروه طالبان از زندان آزاد کرده است.
با وجود آنکه هم در توافقنامۀ امریکا-طالبان صراحت داده شده است که زندانیان طالبان پس از رهایی به جنگ نخواهند پیوست و هم حکومت افغانستان گفته است “دفتر طالبان در قطر تعهد کرده و به این زندانیان سوگند داده است” که دیگر به جنگ برنگردند، شماری از فعالان و سیاستمداران افغانستان از برگشت این زندانیان به صفوف جنگ نگران اند.
رحمت‌الله نبیل، رییس پیشین ریاست عمومی امنیت ملی در یک تویت تصویر یک زندانی رها شدهٔ طالبان را نشر کرده و گفته است او دوباره به پاکستان رفته و فعالیت‌هایش را از سر گرفته است.
آقای نبیل نوشته است: «حاجی مالی خان، زندانی پیشین بگرام، محرم با اعتماد، کاکا سراج حقانی و عنصر کلیدی شبکهٔ حقانی به پاکستان برگشته، فعالیت مستقیم خویش را در نظارت از عملیات‌ها، فعالیت‌های لوژستیکی و سازمانی دوباره آغاز کرده و به این گونه از توافق آزادی اش تخطی کرده است.»
پیش از این، کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان نیز از رهایی زندانیان اظهار نگرانی کرده و گفته است این اقدام سبب نگرانی عمومی شده است.
این کمیسیون که از زندان‌های افغانستان به گونه منظم نظارت می‌کند گفته است نه فهرست ۵۰۰۰ زندانی گروه طالبان به این کمیسیون شریک ساخته شده و نه هم به زندانیانی که در قید طالبان به سر می‌برند دسترسی دارد.
این کمیسیون در کنار سایر نگرانی‌ها در مورد نظارت و برنامه‌های پس از آزادی زندانیان سوال مطرح کرده است.
حکومت افغانستان گفته است رهایی این زندانیان بر اساس یک برنامه و به گونهٔ تدریجی صورت خواهد گرفت.
این در حالی است که درخواست گروه طالبان و تاکید این گروه بر رهایی افراد مشخص، تردیدها را در مورد برگشت احتمالی زندانیان طالبان به صفوف جنگ برجسته ساخته است.
عبدالمتین بیگ، رییس اداره مستقل ارگان‌های محلی گفته است تیم تخنیکی طالبان، خواهان رهایی ۱۵ فرد مشخص است و می‌خواهد فرماندهان آن گروه از بند رها شوند؛ افرادی که در چندین حملۀ بزرگ تروریستی بر شفاخانه ۴۰۰ بستر، هوتل کانتیننتال و ادارهٔ هواشناسی دست داشته اند.
اما گروه طالبان گفته اند این افراد، ۱۵ نفر از قوماندانان برجسته نه بلکه کسانی هستند که می‌توانند سایر زندانیان طالبان را شناسایی کنند.
رهایی زندانیان طالبان در حالی جریان دارد که شورای امنیت ملی افغانستان به تازگی از کشته شدن ۳۰ غیرنظامی به دست طالبان خبر داد.
جاوید فیصل، سخنگوی شورای امنیت ملی افغانستان گفته است طالبان در هفت روز گذشته در نه ولایت ۳۰ غیر نظامی را کشته و دو فرد دیگر را زخمی کرده اند.
آقای فیصل افزوده است طالبان باید آتش بس کنند تا به غیرنظامیان آسیب نرسد و صلح تامین شود.
جامعه مدنی افغانستان نیز از عدم برگشت جنگجویان طالبان به جبهات جنگ را بعید می‌دانند.
باری سلام، یکی از فعالین مدنی افغانستان رهایی زندانیان طالبان را “اشتباه بزرگ” خوانده است.
آقای سلام در صفحهٔ فیسبوک اش نوشته است: “آزادکردن زندانیان طالبان قبل از آغاز مذاکرات مستقیم اشتباه بزرگ تاریخی خواهد بود. این کار پس از دور اول یا دوم مذاکرات در صورتی که نیاز باشد می‌تواند انجام شود”.
حکومت افغانستان پس از آن ۳۰۰ زندانی گروه طالبان را در سه روز رها کرد که تیم تخنیکی طالبان مذاکرات پیرامون رهایی زندانیان را با حکومت افغانستان توقف داده و گفته بود که از امریکا خواهد خواست تا این مشکل را حل کند.
رهایی ۵۰۰۰ زندانی طالبان از زندان‌های حکومت افغانستان و رهایی ۱۰۰۰ زندانی حکومت از قید طالبان، در توافقنامۀ صلح امریکا – طالبا آمده است. این توافقنامه به تاریخ ۲۹ فبروری میان آقای خلیلزاد، نماینده ویژه ایالات متحده برای مصالحه افغانستان و ملا عبدالغنی برادر، معاون گروه طالبان در قطر امضا شد.
