برچسب: تعامل با طالبان

محمد کریم خلیلی معاون رئیس جمهور سابق کشور شایعات تعامل خود با طالبان را رد کرده و گفته است که طالبان به جای برگزاری جرگه «درون امارتی» برای کسب مشروعیت داخلی و بین المللی، به شکل معنادار وارد گفتگوی بین الافغانی گردد.

آقای محمد کریم خلیلی رهبر حزب وحدت اسلامی افغانستان و معاون رئیس جمهور پیشین کشور شب گذشته (سه شنبه 7 سرطان) در یادداشتی در صفحه فیسبوکش نوشته است که طالبان باید با تفاهم با تمامی جریان های سیاسی افغانستان از طریق یک مکانیسم مشارکتی و مبتنی بر رای مردم و حقوق شهروندی، راه را برای صلح و ثبات در افغانستان هموار کند.

وی گفته است که برای او جایگاه فرد و یا حزب او اولویت ندارد، بلکه تامین جایگاه حقوقی و سیاسی مردم اش اولویت دارد و تا زمانی که تعریف واضحی از این جایگاه صورت نگیرد با طالبان وارد تعامل نمی شود.

خلیلی در یادداشتش به جنگ بلخاب نیز اشاره کرده و گفته است که در این جنگ نشانه های روشنی از جنایت علیه بشریت دیده می شود.

او علاوه کرد که طالبان نباید بخاطر زهر چشم گرفتن از مخالفین خود، غیرنظامیانی را که در جنگ دخیل نیستند، آزار و یا تحت فشار قرار دهند.

معاون سابق رئیس جمهور خاطر نشان کرد که طالبان باید تلاش می کرد تا مشکل با مولوی مهدی مجاهد، فرمانده ناراضی خود را به گونه درونی امارتی حل می کرد؛ اما اکنون که جنگ آغاز شده است، این جنگ باید در جبهات و افراد نظامی محدود گردد.

وی افزود که غیرنظامیان در بلخاب به طور مستقیم و از روی عمد مورد حمله قرار گرفته اند و خانه ها و اموال آنها نیز غارت شده است.

قابل ذکر است که از آغاز جنگ در بلخاب میان نیروهای طالبان و افراد وابسته به مولوی مهدی فرمانده هزاره تبار ناراضی طالبان حدود یک هفته می گذرد و شماری از نهادهای حقوق بشری نسبت به وضعیت غیرنظامیان در این ولسوالی ابراز نگرانی کرده اند.  

گرچه ذبیح الله مجاهد سخنگوی عمومی طالبان در واکنش به گزارش ها درباره اعدام های صحرایی غیرنظامیان و آزار و اذیت آنها در بلخاب، گفت که این گزارش ها «تبلیغات دشمن» است و مردم در بلخاب در آرامش و امنیت بسر می برند.  

توماس وست نماینده ویژه امریکا در امور افغانستان می گوید که از طالبان خوشش نمی آید اما تعامل با آنها به نفع امریکا و افغان ها است.

صدای امریکا گزارش کرده، آقای وست که روز سه شنبه (20 ثور) در نشستی به میزبانی «بنیاد افغان – امریکایی» در واشنگتن سخن می زد، گفت به عنوان یک دیپلمات وظیفه اش می داند که با طالبان تعامل داشته باشد.

او افزود که هیاتی از مقام های امریکایی با سهیل شاهین عضو دفتر سیاسی طالبان در قطر در حال گفت و گو می باشند.

وی در عین حال گفت که هنوز هیچ تصمیمی درباره به رسمیت شناختن طالبان گرفته نشده است.

آقای وست در پاسخ به سوالی در مورد این که وضعیت افغانستان در 5 سال آینده چگونه خواهد بود، 2 فرضیه را مطرح کرد.

او گفت فرضیه اول این است که افغانستان در 5 سال آینده وضعیت بهتری داشته باشد و همه افغان ها خود را در یک نظام ببینند؛ و اما فرضیه دوم این است که طالبان از فرصت های کنونی استفاده نکرده و افغانستان با جنگ های داخلی دیگری مواجه گردد.  

«مرکز تحقیقات کانگرس آمریکا» در تازه ترین گزارش خود عنوان کرده است که پاکستان طی سال های گذشته همواره نقشی فعال و در بسیاری موارد مخرب و بی ثبات کننده به شمول حمایت از گروه طالبان در زمانی که دولت پیشین وجود داشت، در افغانستان بازی کرده است.

این گزارش به کانگرس آمریکا هشدار می دهد که اگر کشورهای دیگری چون پاکستان مانند روسیه، چین و یا حتی شرکای آمریکا مانند قطر به سمت و سوی به رسمیت شناختن طالبان بروند، این موضوع آمریکا را به حاشیه خواهد راند و اهرم های فشار را از آمریکا علیه طالبان می گیرد، و به طالبان نیز این فرصت را می دهد تا علیه حضور آمریکا مقابله کنند.

اما از طرفی، رویکرد تنبیهی آمریکا علیه طالبان نیز می تواند به وخیم تر شدن بحران انسانی در افغانستان منجر شود و پیامدهای نامعلومی را نیز بر حاکمیت طالبان در افغانستان و پویایی تلاش ها در منطقه به بار آورد.

گزارش سفارشی کانگرس علاوه می کند: «بسیاری از ناظران به قدرت رسیدن مجدد طالبان در افغانستان را در واقع پیروزی پاکستان می دانند، که در تلاش برای گسترش نفوذ خود در افغانستان به ویژه مقابله با رقیبش یعنی هند است.»

در عین حال گزارش می نویسد: «مقام های پاکستان اما مدعی اند که نفوذ آنها بر طالبان محدود است؛ و حتی در نگاه کلی تر و با وجود بیانیه های مختلف از سوی مقام های ارشد پاکستان به نفع طالبان، به قدرت رسیدن مجدد طالبان می تواند برای پاکستان چالش آفرین نیز باشد.»  

از زمان روی کار آمدن مجدد طالبان در افغانستان، پاکستان همواره در مجامع بین المللی خواسته تا جامعه جهانی با طالبان وارد تعامل شود و گفته است که از انزوای آنها بخاطر جلوگیری از وقوع بحران انسانی در افغانستان جلوگیری کنند.

اما جامعه جهانی همچنان در تعامل با طالبان با احتیاط رفتار می کند، و نسبت به تعهدات این گروه در راستای مبارزه علیه تروریسم و احترام به حقوق انسانی افغان ها نامطمئن است.

گزارش کانگرس همچنین می نویسد به رسمیت شناختن طالبان از سوی آمریکا چنانچه طالبان متعهد باشد که علیه تروریسم مقابله می کند تا منافع آمریکا در خطر نباشد، اما در عین حال حاکمیت خود را در افغانستان به صورت دموکراتیک پیش نبرد یا به حفظ حقوق شهروندان افغانستان متعهد نباشد، باز هم این یک چالش برای برای قانون گذاران آمریکایی خواهد بود.

براساس گزارش، با توجه به پیشینه درگیری دو جناح در افغانستان، سیاستی که بر مبنای آن آمریکا طالبان را نفی کند و به دنبال تضعیف آن باشد ممکن است از حمایت گسترده داخلی مردم آمریکا برخوردار گردد.

هنوز مشخص نیست که طالبان در قبال رفتارهای آمریکا تا چه اندازه سیاست های خود را تغییر می دهد؛ اما به نظر می رسد که در حال حاضر طالبان به دنبال کسب همبستگی داخلی تا جذب عوامل خارجی باشد.

گزارش پیشنهاد می دهد: «رویکردی با ضدیت کمتر از سوی آمریکا در قبال طالبان ممکن است دسترسی بهتر و نفوذ بیشتری برای آمریکا روی گروه طالبان به ارمغان بیارود. اما تعامل با طالبانی که در برخی جهات در حمایت از منافع آمریکا و در برخی جهات بر خلاف منافع آمریکا قدم بر می دارد، می تواند به شدت برای قانون گذاران آمریکایی مشکل ساز باشد به نحوی که نتوانند اولویت بندی کنند.»

لازم به ذکر است که گزارش های «مرکز تحقیقات کانگرس آمریکا» دیدگاه رسمی این کانگرس نیست، بلکه این مرکز، تحقیقاتی را به سفارش کانگرس انجام می دهد تا قانون گذاران آمریکایی در هنگام تصمیم گیری روی موضوعی خاص اطلاعات کافی از جوانب آن داشته باشند.  

مولود چاووش اوغلو وزیر خارجه ترکیه روز پنجشنبه 13 عقرب هنگام ارائه بودجه 2022 وزارت خانه اش به کمیته برنامه و بودجه «مجلس ملی کبیر ترکیه» گفت با وجود انکه سطح تعامل میان کابل و آنقره به تدریج در حال افزایش است، اما ترکیه هیچ عجله ای برای به رسمیت شناختن طالبان به عنوان دولت رسمی افغانستان ندارد.

وی با بیان این که ترکیه نمی تواند نسبت به بحران افغانستان بی تفاوت بماند، گفت: «بر علاوه ارتباط تاریخی مان، ما تبار مشترک، سرمایه گذاری و حضور در زمینه های مختلف با افغانستان داریم. تروریسم، مهاجرت های غیرقانونی و تهدید مواد مخدر باید از ریشه نابود گردد و از فروپاشی اقتصادی و بحران انسانی در افغانستان باید جلوگیری شود.»    

او گفت که اگر بحران در منشا آن مدیریت نگردد، همگان از عواقب آن متاثر خواهند شد.

چاووش اوغلو افزود: «بخاطر همین، تعامل تدریجی خود را با طالبان دنبال می کنیم و از موضوعات مرتبط با مسایل انسان دوستانه و دیپلماسی فعال در عرصه بین المللی حمایت نیز می کنیم. بر علاوه، جامعه جهانی نیز یک تعامل تدریجی با طالبان را دنبال می کنند. عجله ای نداریم؛ ما گفته ها را در میدان عمل دنبال می کنیم.»

وی همچنین گفت که در هنگام دیدارش با امیرخان متقی سرپرست وزارت خارجه دولت موقت طالبان بر تشکیل یک ساختار سیاسی همه شمول جهت به عنوان راه حلی برای ثبات دایمی افغانستان تاکید کرده است.

چاووش اوغلو علاوه کرد که ترکیه 80 مکتب در افغانستان دارد که 14 مکتب آن مربوط به دختران است. به دنبال تحولات سیاسی اخیر این مکاتب تعطیل شده بودند که اما هم اکنون 10 مکتب از 14 مکتب دخترانه ترکیه در افغانستان بازگشایی شده است.

شیخ محمد بن عبدالرحمان آل ثانی معاون نخست وزیر و وزیر خارجه قطر در یک نشست خبری در روز پنجشنبه (8 میزان) با «جوزپ بورل» مسئول ارشد سیاست خارجی اتحادیه اروپا از جامعه جهانی و کشورهای مسلمان خواست تا طالبان را به انزوا نبرند.

پیش از این مقام های پاکستانی تلاش های زیادی در سطح جامعه جهانی کردند تا جامعه جهانی طالبان را به رسمیت بشناسد.

حتی در موردی، اصرار بیش از حد پاکستان بر حضور نماینده طالبان در نشست سالانه سارک که قرار بود به ریاست کشور نپال در شهر نیویورک و در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل برگزار گردد، منجر به لغو این نشست گردید.

پاکستان همچنین از سازمان ملل متحد خواسته بود تا غلام محمد اسحاق­زی نماینده دولت پیشین حق اشتراک و سخنرانی نداشته باشد و این کرسی باید به طالبان داده شود.

وزیر خارجه قطر در همین حال اما گفت “امیدواریم که بتوانیم جهت حرکت طالبان را تغییر دهیم.”

آقای آل ثانی گفت امیدوار است که بتواند با نفوذ زیادی که بر طالبان دارد بتواند این گروه را مجاب کند تا رفتار بهتری با مردم افغانستان داشته باشد.

وی پیش تر در حاشیه اجلاس سالانه مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک گفته بود امیدوار است طالبان به سوی پیاده سازی نسخه سختگیرانه ای از اسلام نرود و نسخه ای متعادلی از اسلام که هم اکنون در بسیاری از کشورهای اسلامی وجود دارد را الگوی خود قرار دهد.  

بخوانید:

قطر خطاب به طالبان: مدل هایی از قوانین اسلامی متعادل تری برای کشورداری وجود دارد