در خبرنامه ریاست اجرایی حکومت در این مورد آمده است عبدالله عبدالله روز گذشته(سه‌شنبه، ۲۱عقرب) در دیدار با جان بس، سفیر امریکا در کابل، درباره گفتگوهای صلح و رهایی مشروط انس حقانی و دو عضو دیگر شبکه حقانی به طور مفصل گفتگو کرده اند.
در این نشست محمد محقق، معاون دوم ریاست اجرایی نیز حضور داشت.
این در حالی است که روز گذشته رییس جمهور غنی از رهایی مشروط انس حقانی و دو عضو مهم دیگر شبکه حقانی از زندان خبر داد.
سفیر امریکا در کابل این اقدام رییس جمهور غنی را شجاعانه خواند و از آن استقبال کرد.
محمد آصف صدیقی معاون دوم مجلس سنا که در نشست عمومی امروز یک‌شنبه (12 عقرب) این مجلس صحبت می‌کرد گفت آقای خلیلزاد در روند صلح افغانستان در پی مقاصد شخصی خود است و دولت امریکا باید او را از این سمت برکنار کند.
آقای صدیقی تاکید کرد دولت امریکا باید به جای زلمی خلیلزاد نماینده دیگری را در امور صلح افغانستان معرفی کند.
او یادآور شد تلاش‌های آقای خلیلزاد در روند صلح افغانستان هیچ نتیجه‌ای نداشته و او هم اکنون نیز در پی مقاصد شخصی خود در این روند است.
آقای صدیقی اما مشخص نکرد که مقاصد شخصی آقای خلیلزاد در روند صلح افغانستان چیست.
وی گفت با آنکه مردم افغانستان حق دارند به صلح دست یابند ولی آقای خلیلزاد به دنبال تشکیل حکومت موقت در افغانستان است، در حالی‌که مردم افغانستان به هیچ صورت حکومت موقت را نمی‌خواهند.
صفی‌الله هاشمی دیگر عضو مجلس سنا نیز با اشاره به سفر اخیر آقای خلیلزاد به کابل، گفت امیدوار است آقای خلیلزاد در گفتگوهایش با طالبان، روی برقراری آتش‌بس و آغاز مذارت بین‌الافغانی تمرکز کند.
آقای هاشمی نیز گفت آقای خلیلزاد در دوره‌های گذشته روند صلح اشتباهاتی را مرتکب شد که امیدواری می رود آن اشتباهات جبران شود.
این در حالی است که زلمی خلیلزاد نماینده ویژه امریکا برای صلح افغانستان پس از توقف مذاکرات صلح با طالبان، هفته گذشته بار دیگر به کابل آمد.
ریاست اجرایی هدف از سفر آقای خلیلزاد به کابل را تلاش برای آغاز دوباره گفتگوهای صلح افغانستان عنوان کرد؛ اما ارگ ریاست جمهوری گفت آقای خلیلزاد در ارتباط با رهایی دو استاد امریکایی گروگان گرفته شده توسط طالبان، به کابل آمده است.
آقای خلیلزاد در این سفرش علاوه بر رهبران حکومت وحدت ملی با برخی چهره‌های سیاسی بیرون و درون دولت افغانستان نیز دیدار و گفتگو کرده است.
برخی نمایندگان با اشاره به سفرهای متعدد مقام‌های امریکایی به کابل می‌گویند روند صلح و نتایج انتخابات ریاست جمهوری افغانستان برای امریکا اهمیت ویژه ای دارد.
روز گذشته مارک اسپر وزیر دفاع امریکا و نانسی پلوسی رییس مجلس نمایندگان امریکا در یک سفر غیر منتظره وارد کابل شدند. آنان در دیدارهای جداگانه با رهبران حکومت وحدت ملی بر تامین صلح و شفافیت در انتخابات افغانستان تاکید کردند.
با این وجود، شماری از نمایندگان مجلس افغانستان، سفر این مقام‌های امریکایی را با اهمیت خوانده می‌گویند روند صلح و نتایج شفاف انتخابات افغانستان برای امریکا مهم است.
محمدرحیم علی‌یارزاده یک عضو مجلس نمایندگان در این باره به خبرگزاری جمهور گفت امریکا از حامیان اصلی افغانستان در مبارزه با تروریزم است و به همین خاطر نسبت به همه حوادث امنیتی و سیاسی در کشور، حساس است.
آقای علی‌یارزاده افزود سفرهای اخیر مقام‌های امریکایی به کابل، می‌تواند چنین توجیه شود که امریکا بار دیگر در تلاش است تا روند صلح افغانستان را آغاز کند؛ همچنین نتیجه شفاف انتخابات افغانستان نیز می‌تواند از دید امریکا در روند صلح تاثیر گذار باشد.
عبدالشکور واقف حکیمی دیگر عضو مجلس نیز در این خصوص گفت افغانستان هم از لحاظ سیاسی و هم از لحاظ نظامی نقطه عطفی برای امریکا است؛ بناً بحث صلح با طالبان و نتایج انتخابات، مورد توجه سفر مقام‌های امریکایی به کابل است.
به گفته او، امریکایی‌ها با حکومت آینده‌ای که در نتیجه انتخابات شفاف به میان می‌آید از نزدیک کار می‌کند تا زمینه برای تامین صلح و خروج حد اقل بخشی نیروهای خود را از افغانستان فراهم سازد.
در همین حال، برخی نمایندگان مجلس با اشاره به سفر وزیر دفاع و رییس مجلس نمایندگان امریکا به کابل می‌گویند روند صلحی که پس از تشکیل حکومت جدید روی دست گرفته میشود باید با محوریت و مالکیت دولت و مردم افغانستان باشد.
علی اکبر جمشیدی یک نماینده مجلس در این مورد گفت: “صلح برای افغانستان مهم است؛ اما مردم افغانستان صلح باعزت می‌خواهند که در آن تمام ارزشهای 18 سال اخیر حفظ گردد و قربانی‌های مردم هدر نرود.”
آقای جمشیدی تاکید کرد صلح به رهبری افغان‌ها می‌تواند سبب صلح و ثبات دایمی در کشور شود؛ در غیر آن هرگونه توافق بدون دولت و مردم افغانستان مردود خواهد بود.
اخیراً گزارش‌هایی وجود دارد که می گوید امریکا در تلاش است تا مذاکرات صلح با طالبان را به شرط توافق آتش‌بس از سوی این گروه از سربگیرد؛ اما هنوز چگونگی از سرگیری این مذاکرات مشخص نیست.
مذاکرات صلح امریکا و طالبان حدود یک ماه پیش، پس از نه دور مذاکرات فشرده و نزدیک شدن به توافق نهایی از سوی دونالد ترامپ متوقف شد.
دفتر مطبوعاتی ارگ ریاست جمهوری، صبح امروز دوشنبه (29 میزان) با نشر خبرنامه‌ای گفت آقای غنی روز گذشته با هیئت کنگره ایالات متحدۀ امریکا به ریاست خانم نانسی پلوسی، دیدار نمود.
در این دیدار که در ارگ انجام شد، آقای غنی از ایالات متحدۀ امریکا به خاطر اینکه در پروسه‌های دموکراتیک به افغانستان کمک می‌کند، ابراز امتنان نمود و گفت مشارکت ما با امریکا پایدار بوده و پایدار خواهد ماند.
وی افزود تراژیدی یازده سپتامبر کشورهای ما را با هم متحد ساخت و ما خواهان حمایت‌های امریکا از افغانستان و گسترش روابط میان دو کشور در عرصه‌های مختلف به ویژه در بخش امنیتی می‌باشیم.
محمداشرف غنی در خصوص صلح گفت صلح برای ما اولویت دارد، صلحی که به رهبری و مالکیت افغان‌ها باشد و ارزشهای قانون اساسی و حقوق زنان در آن حفظ گردد.
آقای غنی تصریح کرد چگونگی حضور ایالات متحدۀ امریکا در افغانستان بر اساس پیمان‌هایی می‌باشد که بین دو کشور به امضا رسیده است و درمورد هر تصمیم مبنی بر چگونگی حضور نیروهای امریکا در افغانستان، در آینده میان دو کشور بحث خواهد شد.
سپس رولا غنی بانوی اول کشور صحبت کرد و گفت نقش زنان در افغانستان از حاشیه به متن آمده است و آنان در تصمیم گیری‌های بزرگ سهم چشمگیر دارند.
جانب افغانستان در این دیدار در مورد پیشرفت‌ها در عرصه‌های حکومت داری خوب، مبارزه با تروریزم و فساد اداری، اصلاحات در بخش‌های خدمات ملکی و رشد معارف و صحت صحبت کرد و بر صلح پایدار که منافع مردم افغانستان در آن حفظ باشد، تاکید نمود.
محمداشرف غنی همچنان وضعیت کلی تهدیدات را تشریح کرد و گفت القاعده و داعش هنوز هم به عنوان تهدید جدی برای امنیت افغانستان و ایالات متحدۀ امریکا مطرح اند و طالبان زمینۀ فعالیت‌ها را برای گروه‌های تروریستی فراهم می کند و افراد ملکی را عمداً هدف قرار می‌دهند و هدف‌شان این است که به نظام آسیب برسانند که خوشبختانه به هدف شان نرسیدند.
آقای غنی در رابطه با برگزاری موفقانه انتخابات ریاست جمهوری نیز گفت مردم ما علی رغم تهدیدات، به پای صندوق‌های رای رفتند و نیروهای امنیتی و دفاعی ما بی طرفانه این روند ملی تامین امنیت کردند.
در مقابل خانم نانسی پلوسی رییس کانگرس ایالات متحدۀ امریکا صحبت کرد و گفت: دلیل حضور ما در افغانستان این است که یک زمانی طالبان در این کشور میزبان تروریستان بودند که بالای ما حمله کردند و ما هرگز نمی‌خواهیم که افغانستان دوباره به لانۀ تروریزم مبدل گردد.
وی ضمن ستایش از دستآوردهای زنان در افغانستان، گفت حفظ دستآوردها و تامین حقوق زنان افغان برای ما یکی از اولویت ها در کانگرس ایالات متحدۀ امریکا می‌باشد.
خانم پلوسی خاطرنشان کرد ما به دستاوردها، تعهدات و اولویت های شما و همچنان به منافع ملی و تلاش های تان بخاطر دوستی دوامدار با ایالات متحدۀ امریکا، احترام قایل هستیم و حفاظت این دستآوردهای مشترک، برای همه ما اولویت دارد.
این در حالی است که مارک اسپر وزیر دفاع امریکا نیز روز گذشته در سفری از پیش اعلام ناشده وارد کابل شد و با محمداشرف غنی دیدار کرد.
دفتر مطبوعاتی ارگ ریاست جمهوری کشور گفت در این دیدار که در ارگ انجام شد، هر دو جانب روی مسایل امنیتی افغانستان، منطقه و فرا منطقه، مبارزه با تروریزم، تمویل و تجهیز نیروهای امنیتی و دفاعی افغانستان و همکاری‌ها میان دو کشور در عرصه‌های مختلف، بحث و تبادل نظر نمودند.
در این دیدار هر دو جانب ضمن صحبت در خصوص اقدامات بعدی در پروسۀ صلح، در مورد اوضاع افغانستان، منطقه و فرامنطقه نیز بحث و گفتگو کردند.
نانسی پلوسی رئیس مجلس نمایندگان امریکا در رأس یک هیأت عالی رتبه یک شنبه شب گذشته وارد کابل شد و با مقامات حکومتی، نمایندگان جامعه مدنی و فرماندهان ارشد و نظامیان آمریکایی مستقر در افغانستان دیدار و گفت و گو کرد.
دفتر رئیس مجلس نمایندگان امریکا با تأیید سفر نانسی پلوسی به افغانستان اعلام کرد وی و هیأت همراهش دیدارها و گفت و گوهای مهمی با رهبران حکومت افغانستان داشته اند.
پلوسی گفت در دیدارهای انجام شده میان وی و هیأت همراهش با مقامات افغانس بر اهمیت مبارزه با فساد و نقش زنان در پروسه صلح تأکید شده است.
پلوسی و هیأت همراهش پس از سفر به اردن به طور غیرمنتظره وارد کابل شدند.
سفر رئیس مجلس نمایندگان امریکا به افغانستان با ورود وزیر دفاع این کشور به کابل همزمان شده است.
رئیس مجلس نمایندگان امریکا تأکید کرد زنان افغانستان در برخی زمینه ها پیشرفت کرده اند اما هنوز کارهای زیادی باید در زمینه دسترسی زنان و دختران افغان به فرصت های آموزشی و اقتصادی صورت گیرد و امنیت آنان تأمین گردد.
وی همین طور عملکرد نیروهای نظامی و دیپلمات های امریکا در افغانستان را ستود.
این در حالی ست که کارشناسان سفر رئیس مجلس نمایندگان امریکا و وزیر دفاع این کشور به افغانستان را بی ربط به یکدیگر نمی دانند به ویژه اینکه هنوز نتیجه انتخابات ریاست جمهوری افغانستان اعلام نشده و سرنوشت مذاکره صلح با طالبان مشخص نیست.
به باور آنان امریکایی ها با سفرهای متعدد و مهم خود به افغانستان می خواهند آینده افغانستان را آن طور که امریکا دوست دارد رقم بزنند نه اینکه همه چیز را به صندوق های رأی و نظر مردم افغانستان رها کنند.
مارک اسپر وزیر دفاع آمریکا برای تعیین آینده نظامیان این کشور در افغانستان در اولین سفر خود وارد کابل شده است.
این در حالی ست که توقف مذاکرات صلح و افزایش حملات تهاجمی و انتحاری طالبان و داعش، کار خروج بیش از 5 هزار سرباز امریکایی از افغانستان را برای ترامپ دشوار ساخته است.
مارک اسپر به خبرنگارانی که او را در این سفر همراهی می کنند گفت امریکا می تواند بدون این مبارزه با تروریزم به شمول القاعده و داعش در افغانستان آسیب ببیند، در حدود 8 هزار سرباز خود را از افغانستان خارج کند.
وی در عین حال تأکید کرد هرگونه خروج سربازان امریکایی از افغانستان بخشی از توافق صلح با طالبان خواهد بود.
باید گفت هم اکنون 14 هزار نیروی ایالاتت متحده در چارچوب نیروهای ائتلاف که وظیفه مشورت دهی به نیروهای امنیتی ودفاعی افغانستان و نیز مبارزه با تروریزم را برعهده دارند در افغانستان مستقر می باشند.
وزیر دفاع امریکا در حالی از مذاکره صلح با طالبان سخن می گوید که این گفت وگوها چندی پیش به دستور ترامپ متوقف شد.
به اعتقاد کارشناسان، توافق امریکا با طالبان بدون اعلام آتش بمس از سوی این گروه و مذاکره مستقیم با حکومت افغانستان معنایی ندارد.
در خبرنامه ارگ ریاست جمهوری آمده در این دیدار که در ارگ انجام شد، هر دو طرف در مورد پیشرفت ها، دستآوردها و نتایج کارکردهای حکومت افغانستان در امر مبارزه با فساد اداری، بحث و تبادل نظر نمودند.
ابتدا مسئولین نهادهای مختلف حکومت افغانستان در خصوص مسایل مالی، جمع‌آوری و ازدیاد عواید، تخصیص بودجه، جلوگیری از ضایع‌شدن منابع مالی، تنظیم سیستم‌های گمرکی و کاهش مصارف غیرضروری ادارات افغانستان، معلومات دادند.
سپس آقای غنی گفت بالابردن فیصدی مصرف بودجه‌ی انکشافی افغانستان یک پیشرفت خوب برای حکومت است، زیرا در گذشته زیر سقف 50 درصد بودجه به مصرف می رسید، اما اکنون این رقم به 97 درصد بلند رفته است و این بیانگر ارتقای ظرفیت ادارات افغانستان می‌باشد.
محمداشرف غنی گفت در بخش خدمات ملکی به ویژه چگونگی استخدام کارمندان خدمات ملکی، اصلاحات جدی به میان آمده است.
وی افزود در تعیینات در ادارات خدمات ملکی از مداخلۀ سیاسیون جلوگیری صورت گرفته و در یک و نیم سال گذشته، 50 هزار تن در ادارات مختلف خدمات ملکی و 20 هزار معلم در مطابقت به معیارهای تعیین شده، از سوی کمیسیون مستقل اصلاحات اداری و خدمات ملکی به گونه شفاف استخدام شده اند.
آقای غنی با اشاره به جوان سازی ادارات افغانستان، گفت با استخدام نسل جوان در ادارات، انرژی جدید وارد این نهادها شده است و ضمن اینکه نفوذ سیاسی در استخدام ها کاهش یافته، ادارات افغانستان به ادارات مسئول و خدمتگذار مبدل شده اند.
وی با بیان اینکه در بخش تدارکات ملی بیشتر از 200 جلسه برگزار شده و در حدود 900 میلیون دالر صرفه جویی به عمل آمده، گفت در سکتور امنیتی و دفاعی که بخش عمدۀ آن را ایالات متحدۀ امریکا تمویل می کند، در عرصه های کاری، ساختاری و تدارکاتی اصلاحات چشمگیر به میان آمده است.
محمداشرف غنی در مورد اصلاحات در دستگاه عدلی و قضایی کشور، گفت به منظور قانونمند شدن امور ادارات دولتی، در پنج سال گذشته بیشتر از 400 قانون به تصویب رسیده و دهها تن از مامورین عالی رتبۀ حکومتی به خاطر دست داشتن در فساد، محاکمه شده اند.
آقای غنی همچنان گفت قوانین معادن تنظیم شده، در عرصه پاسپورت و خدمات پستی، میزان شفافیت بلند رفته و در قوانین شاروالی ها تغییرات آمده است.
وی خاطرنشان کرد به منظور جلوگیری از غضب زمین، تمام زمین های دولتی در بانک زمین ثبت گردیده و حکومت افغانستان در مجموع به خاطر جلوگیری از فساد و ریشه کن کردن این پدیدۀ شوم، تعهد جدی دارد.
در مقابل، بازرس ویژه ایالات متحده امریکا برای بازسازی افغانستان، گفت که انکشافات خوب در عرصه مبارزه با فساد در افغانستان به میان آمده است.
وی افزود: من خرسندم که برنامه ها در زمینۀ مبارزه با فساد تطبیق شده است و حکومت افغانستان در راستای مبارزه با فساد پیشرفت های خوبی داشته و باید این تلاش ها ادامه یابد.
دونالد ترامپ رییس جمهوری امریکا در تازه‌ترین اظهارات‌اش گفته است تمایلی برای ادامه حضور نظامی در بیرون از امریکا ندارد و می‌خواهد سربازان امریکایی به خانه بازگردند.
آقای ترامپ که روز گذشته در یک گردهمایی انتخاباتی در ایالت مینیسوتا حرف می‌زد، به شکل مشخص به تلفات سربازان امریکایی یاد کرد که در “حملات خودی” کشته شده‌اند.
او گفت: “افرادی که آنها را آموزش می‌دهیم، تفنگ‌هایشان را به سوی سربازان ما می‌گیرند و از عقب تیراندازی میکنند. مردمی که آموزش شان می دهیم چگونه بجنگند، تفنگ‌هایشان را می‌چرخانند و ما را می‌کشند. موارد زیادی از این دست داشته‌ایم. موارد بسیاری از این دست در افغانستان داشته ایم. وحشتناک است.”
آقای ترامپ گفت قرار بود 30 روز در سوریه بمانیم، حالا نزدیک به ده سال است. قرار بود برای مدت کوتاهی در افغانستان بمانیم، حالا نزدیک به 19 سال است آنجا هستیم. زمان آن رسیده که (سربازان خود را) به خانه بازگردانیم.
آقای ترامپ افزود:”ما کار خود را انجام داده‌ایم. هر کسی را که لازم بود شکست بدهیم، شکست داده‌ایم. حالا سربازان صرفا تبدیل به پولیس شده‌اند.”
اما شماری از آگاهان امور نظامی و سیاسی، این اظهارات ترامپ را کمپاینی دانسته می‌گویند این گفته‌های رییس جمهور امریکا در بین مقام‌های سیاسی و نهادهای امریکا هیچ طرفداری ندارد.
دولت وزیری، آگاه مسایل نظامی در صحبت با خبرگزاری جمهور گفت:” مردم افغانستان خواهان خروجی نیروهای امریکایی از افغانستان می‌باشند اما این خروج باید با تدبیر و مسوولان باشد”.
وی بیان داشت:” امریکا آنچه که نیاز بود طی 18 سال گذشته در افغانستان انجام نداده است؛ قوای هوایی افغانستان را به شکل اساسی تقویت نکرده است، بخش انجینری و کوماندو ارتش ما را معیاری نساخته ، بالای مکان اصلی ترورسیم ( پاکستان) فشار وارد نکرده؛ امروز طالبان از موضع قدرت صحبت میکنند در چنین شرایط خروجی نیروهای امریکایی از افغانستان بدون سنجش و تدبیر است”.
جنرال وزیری با بیان اینکه امریکایی تاهنوز در افغانستان به هدف خود (از بین بردن لانه‌های تروریسم) نرسیده گفت:”امروز دهها گروه تروریستی در افغانستان فعالیت دارند و طالبان در ولسوالی‌ها عملا در جنگ است.”
آقای وزیری تصمیم ترامپ مبنی بر خروجی نیروهای امریکایی ازافغانستان در شرایط کنونی را یک جانبه خوانده گفت:” این تصمیم ترامپ در سنا و سازمان سیاه امریکا طرفدار ندارد و عملی نخواهد شد بلکه جنبه کمپاینی دارد”.
در همین حال اکبرجان فولاد، آگاه مسایل سیاسی نیز اظهارات رییس جمهور امریکا را ضد و نقیض و ناسنجیده خوانده گفت، دستگاه دیپلماسی خارجی امریکا اهداف بزرگی را در افغانستان دنبال می‌کند.
وی با بیان اینکه امریکا تا هنوز به اهداف خود در افغانستان دست نیافته است گفت:” اظهارات رییس جمهور امریکا جنبه کمپاینی دارد و با وضعیت و شرایط فعلی افغانستان و همچنان با اهداف حضور امریکایی‌ها در افغانستان سازگاری ندارد.”
آقای فولاد افزود:” اهداف امریکا کلان‌تر از چیز‌هایی مانند مبارزه با تروریسم و مواد مخدر است. آمریکا خواهان سرکوبی مخالفان سیاسی، نظامی و اقتصادی منطقه‌ای شان از طریق افغانستان است.”
این آگاه سیاسی در واکنش به گفته‌ی آقای ترامپ مبنی بر اینکه افرادی که ما آنها را آموزش می‌دهیم، تفنگ‌هایشان را به سوی سربازان ما می‌گیرند و ازعقب تیراندازی میکنند گفت:” این مساله در امریکا هم اتفاق می‌افتد مسله خاص است نه عام، اما اگر قضاوت این باشد که ارتش افغانستان دشمن سربازان امریکایی بار می‌آید غلط است”.
دونالد ترامپ رییس جمهوری امریکا در حالی به بازگرداندن سربازان امریکایی از جنگ افغانستان تاکید می‌کند که مذاکرات امریکا با طالبان برای پایان جنگ در افغانستان متوقف شده است.
دونالد ترامپ، که در مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویارک سخنرانی می‌کرد بار دیگر جنایات طالبان در افغانستان را به شدت محکوم کرد.
آقای ترامپ گفت متاسفانه طالبان تاکنون به حملات وحشیانه خود در افغانستان ادامه می‌دهد.
وی افزود:«متاسفانه طالبان به حملات وحشیانۀ خود ادامه داده‌اند. ما به کار کردن با ایتلافی از شرکای افغان خود ادامه می‌دهیم تا بتوانیم تروریزم را نابود کنیم. ما هرگز از تلاش برای تبدیل کردن صلح به یک واقعیت دست نخواهیم کشید.»
رییس جمهوری امریکا، یک بار دیگر تصریح کرد امریکا هرگز طرفدار “جنگ‌های بی‌پایان نیست و اینکه او در صدد دست یافتن به آیندۀ روشن‌تری برای افغانستان است.
او گفت: «پیام ما در سراسر جهان روشن است. هدف ما رفتن به جنگ‌های بی‌پایان نیست. با حفظ همین هدف، ادارۀ من در آرزوی آیندۀ بهتری برای افغانستان است.»
دونالد ترامپ رییس جمهوری امریکا، سه هفته پیش مذاکرات امریکا با طالبان را به دلیل ادامه حملات انفجاری و انتحاری طالبان در افغانستان لغو کرد.
خانم رایس گفت:«من از اینکه ترامپ چنین تصمیمی را گرفت خوشحال هستم چون فکر می‌کنم طالبان به این نتیجه رسیده بود ما بیشتر از آنها توافق صلح با این شبه‌نظامیان را می‌خواهیم.»
کاندولیزا رایس، وزیر خارجه اسبق امریکا در مصاحبه‌ای با فاکس نیوز نسبت به خروج ناگهانی امریکا از افغانستان هشدار داد و گفت: اما من فکر می‌کنم که شاید این طور بتوانیم به این جنگ پایان دهیم که ارتش در مقطعی به رئیس جمهور بگوید که یک بخشی از نیروها به صورت پایدار در افغانستان تا زمانی که افغان‌ها بتوانند از خود دفاع کنند، حضور خواهد داشته باشد.
او گفت:« من فکر نمی‌کنم هیچ یک از ما بخواهیم از تصمیم‌مان برای تشکیل نیروی برقرارکننده ثبات در افغانستان عقب‌نشینی کنیم، اما در عین حال درک می‌کنم که مردم هم می‌خواهند جنگ در افغانستان پایان یابد.»
او تأکید کرد: «ما نمی‌خواهیم به مردم افغانستان پشت کنیم و ما همچنین مطمئنا نمی‌خواهیم در وضعیتی که ۱۸ سال پیش درست در چنین روزهایی (۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱) قرار داشتیم مجددا باشیم.»
کاندولیزا رایس، وزیر امور خارجه اسبق امریکا در این مصاحبه به اتفاقات اخیر مربوط به کنار گذاشته شدن جان بولتون از سمت مشاور امنیت ملی دولت دونالد ترامپ پرداخت و گفت: معمولا در یک نزاع بین رئیس جمهور و مشاورش، همه انتظار دارند که رئیس جمهور در سر کار بماند و مشاورش برکنار شود.
رایس گفت: «من مطمئن هستم که جان بولتون نهایت تلاشش را انجام می‌داد تا به رئیس جمهور آمریکا توصیه‌های روراست و صادقانه خود را ارائه دهد و این وظیفه‌ای است که شما در این سمت یعنی مشاور امنیت ملی او قرار است انجام دهید.»
وی در ادامه این صحبت‌هایش تأکید کرد: اما در یک تحلیل نهایی باید گفت اگر مشاور امنیت ملی امریکا و رئیس‌جمهور موافق یکدیگر نباشند این رئیس‌جمهور نیست که از سمتش کنار می رود و مطمئن هستم جان بولتون به عنوان یک دیپلمات پرسابقه و کارشناس پرسابقه سیاسی چنین مساله‌ای را درک می‌کند.
این اظهارنظرهای کاندولیزا رایس در حالی مطرح شدند که دونالد ترامپ روز سه‌شنبه با انتشار توییت‌هایی خبر از برکناری جان بولتون از سمت مشاور امنیت ملی دولت آمریکا داد هر چند که خود بولتون اصرار داشته رئیس‌جمهور او را برکنار نکرده و خود او بوده که از سمتش استعفا کرده است.
در ماه‌های اخیر اختلاف نظر این دو نفر در زمینه سیاست خارجی به وضوح مشهود بود و چندی پیش ترامپ، بولتون را یک “جنگ طلب قطعی” خوانده بود که “اگر می‌توانست با کل دنیا درمی‌افتاد”.
کاندولیزا رایس در ادامه مصاحبه‌اش با توصیف جان بولتون به عنوان کسی که “دیدگاه‌هایی تندرو” دارد، تأکید کرد: من نیز حتما معتقدم که نوعی اختلاف طولانی مدت میان جان و شاید رئیس جمهور آمریکا و شاید عده‌ای دیگر در دولت او وجود داشته است.
کاندولیزا رایس در واکنش به کنار گذاشته شدن جان بولتون از سمت مشاور امنیت ملی کاخ سفید، ضمن موافقت با اینکه در داخل کاخ سفید اختلاف نظر وجود داشته تأکید کرد، جان بولتون باید از قبل چنین وضعیتی را پیشبینی می‌کرد.
من از اینکه ترامپ چنین تصمیمی را گرفت خوشحال هستم چون فکر می‌کنم طالبان به این نتیجه رسیده بود ما بیشتر از آنها توافق صلح با این شبه‌نظامیان را می‌خواهیم.
کاندولیزا رایس در دوران دولت جورج دبلیو بوش به عنوان مشاور امنیت ملی آمریکا خدمت کرد و قبل از آنکه به عنوان وزیر خارجه آمریکا انتخاب شود نیز با بولتون همکاری داشته است.
گزارش ها مبنی بر سفر قریب‌الوقوع آقای غنی به واشنگتن روز گذشته در رسانه‌ها پخش شد اما صبح امروز گزارش شد این سفر به تعویق افتاده است.
این سفر پس از آن قرار بود صورت بگیرد که در پی اتمام دور نهم گفتگوهای زلمی خلیلزاد نماینده خاص امریکا در امور صلح کشور با طالبان، وی جزییات پیشنویس توافقنامه اش با این گروه را با رهبران حکومت وحدت ملی شریک کرد. پیرامون این موضوع غنی و خلیلزاد به شدت دچار اختلاف شدند.
اختلاف غنی و خلیلزاد تا آنجا پیش رفت که جمع زیادی از افراد نزدیک به ارگ نسبت به پیشنویس توافقنامه صلح امریکا با طالبان بین مردم نگرانی پخش کرده و از پیامدهای زیانبار این توافقنامه هشدار دادند.
با این وجود آگاهان مسائل افغانستان به این باور اند تقابل آقای غنی با دست‌اندرکاران قضیه صلح افغانستان در کاخ سفید در روزهای اخیر اوج گرفته و این امر باعث شدت جنگ در کشور نیز شده است.
در جریان هفته‌های اخیر علاوه بر افزایش حملات انتحاری در چندین ولایت کشور، حملات تهاجمی گروه طالبان برای تصرف ولسوالی‌ها و حتی مراکز ولایات شدت گرفته است.
جاوید کوهستانی آگاه سیاسی هر چند امضای توافقنامه صلح بین امریکا و طالبان را برای واشنگتن بی‌بازگشت خوانده اما همزمان از نشانه‌های تشدید حملات طالبان نیز پرده برداشته است.
وی در فیسبوکش نوشته:« مسئولان بلند پایه طالبان از پشاور، کویته، کراچی و چمن به داخل کشور آمده‌اند و در ولایات مختلف برای شدت جنگ آمادگی می‌گیرند.»
وی گفت ارگ در تقابل با امریکا قرار گرفته و موجب خشم ایالات متحده شده است که این امر طالبان را درموقف بلندتر قرار داده است.
این آگاه سیاسی، تقابل ارگ و امریکا و در نتیجه تاخیر درامضای توافقنامه صلح بین امریکا و طالبان را زمینه ساز شدت حملات طالبان در کشور عنوان کرده است.
آقای کوهستانی همچنان گفته است که به زودی قرار است هیئتی از واشنگتن به کابل آمده و چند و چون توافق خلیلزاد با طالبان، اولویت یکی از دو پروسه صلح و انتخابات و نگرانی‌های ارگ را بررسی کند.
در همین حال رحمت‌الله بیژن‌پور، آگاه مسایل سیاسی در گفتگو با خبرگزاری جمهور تاکید کرد که امریکا تلاش دارد به نگرانی‌های ارگ ریاست جمهوری افغانستان در داخل کشور پاسخ بگوید از این رو مانع سفر رییس جمهور به واشنگتن شده است.
وی اضافه کرد امریکا نیز به آنچه تک‌روی و به حاشیه راندن محورهای قدرت از ارگ در محافل سیاسی افغانستان عنوان می‌شد پی‌برده است و درتلاش است به این وضعیت که باعث تشدید بحران در کشور شده خاتمه دهد.
زلمی خلیلزاد نماینده خاص امریکا نیز هفته پیش از جامع نبودن تشکیل هیئت مذاکره کننده صلح حکومت در برابر طالبان انتقاد کرده گفت که همه شمول نبودن تشکیل این هیئت می‌تواند گفتگوهای صلح حکومت با طالبان را با مشکل روبرو کند. او یاد آوری کرد که حکومت وحدت ملی از تمام جناح‌های داخلی ضد طالبان نمایندگی نمی‌تواند.
سرور دانش؛ معاون دوم اشرف غنی با انتقاد از در اختیار قرارنگرفتن متن کامل موافقتنامه میان امریکا و طالبان گفته‌است این سند باید به‌گونه کامل در اخیتار دولت افغانستان قرار بگیرد تا ارزیابی شود.
آقای دانش در مطلبی در صفحه فیسبوک‌اش نوشت اگر دولت افغانستان برای امریکا یک هم‌پیمان استراتژیک است، باید بین دو دولت یک نوع اعتماد متقابل استراتژیک نیز وجود داشته باشد.
او افزوده که به همین دلیل باید تمام محتوای مذاکرات و متن موافقتنامه این کشور با طالبان با تمام جزئیات در اختیار دولت افغانستان قرار داده شود تا به تفصیل مورد ارزیابی قرار گیرد.
سرور دانش نوشته‌است: «بین دولت افغانستان و دولت امریکا قبلا موافقتنامه استراتژیک و پیمان امنیتی به امضا رسیده و اکنون سؤال این است که بین آن موافقتنامه‌ها و این موافقتنامه با یک گروه دهشت‌افکن که هنوز در لیست سیاه قرار دارد و هنوز در افغانستان هر روز فاجعه خلق می‌کند… چه نسبتی می‌تواند وجود داشته باشد؟»
سرور دانش، درست می گوید. متن کامل توافقنامه امریکا و طالبان باید در اختیار دولت افغانستان قرار داده می شد. این کمترین اقدامی است که امریکا باید برای احترام و رعایت اصول مسلم حاکمیت ملی افغانستان صورت دهد.
همچنین واشنگتن باید نشان می داد که امریکا و افغانستان چگونه «شرکای استراتژيک» هستند و در این زمینه پیمان های رسمی امضا کرده اند. نسبت این اتحاد استراتژيک با آنچه میان امریکا و طالبان منعقد شده باید مشخص می شد تا روشن شود که کابل مشروعیت دارد یا طالبان؟ صلح با یک گروه تروریستی، اولویت دارد یا دغدغه ها و نگرانی های حکومتی که هنوز نماینده مشروع و قانونی افغانستان در مجامع بین المللی است.
اما هیچیک از این موارد، طرف توجه مذاکره کننده ارشد امریکایی قرار نگرفت. او در سفر به کابل به جای آنکه جزئیات دقیق و کامل توافق خود با طالبان را به اطلاع رهبران افغانستان برساند، در حرکتی تحقیرآمیز حتی از ارائه کاپی کامل این سند به آنها دریغ ورزید و تصریح کرد که به دلایل امنیتی نمی خواهد آن را افشا کند.
از متن منتشره از سوی آقای دانش همچنین برمی آید که امریکا با طالبان به مثابه «امارت اسلامی افغانستان» پیمان بسته و این بدان معناست که از نظر واشنگتن، از این پس، طالبان یک دولت مستقل و مشروع است و کابل باید آماده تخلیه ارگ باشد و این برای دولت کابل، آغاز یک پایان است.
با اینهمه، به نظر نمی رسد که با این گله‌گذاری‌ها و شکواییه‌ها بتوان مسیری که امریکا و طالبان، مشخص کرده اند را سد کرد؛ زیرا آب از سرچشمه گل آلود است. زمانی که مقام های ارشد دولت وحدت ملی افغانستان از ملا و مولوی تا جنرال و داکتر پشت سر سفیر امریکا و حنیف اتمر، با لبخندهای رضایت ایستاده بودند و تماشاگر امضای یکی از بحث برانگیزترین پیمان های تاریخ معاصر افغانستان با یک قدرت خارجی بودند، باید به روزی فکر می کردند که امریکا ممکن است حتی به تعهدات حداقلی و اغلب یکجانبه این پیمان هم وفادار نماند.
آقای دانش به مثابه یک حقوقدان که اکنون از طریق فیسبوک، خواستار دسترسی به متن کامل پیمان صلح امریکا و طالبان می شود، اگر آن روز سازوکارهای حقوقی قدرتمند و قابل اجرایی را برای التزام دوطرف به تعهدات خود در پیمان های دوجانبه مد نظر می گرفت و با انفعال و کنش پذیری، تماشاگر امضای آن نمی بود، بی تردید، امروز وضعیت فرق می کرد و حداقل او مجبور نبود در فیسبوک شکواییه سر دهد که امریکا طالبان را امارت نخواند و متن توافق را به کابل نشان دهد.
آن روز سران حکومت وحدت ملی و سایر رهبرانی که آنها را همراهی می کردند، تصور می کردند که با امضای پیمان امنیتی، آینده شان با ایجاد روابط استراتژيک پایدار با قدرتمندترین کشور جهان، بیمه شده است؛ غافل از آنکه هیچ اولویتی فراتر از منافع، جلودار تصمیم ابرقدرت ها به تغییر جهت های تاکتیکی و استراتژيک نیست.
فراموش نمی توان کرد که حکومت های پیشین و کنونی چگونه در آن زمان، مردم، نمایندگان آنها در شورای ملی، قانون اساسی، ارزش های ملی، منافع راهبردی کشور، مصالح علیای نظام و سازوکارهای متضمن جمهوریت و حاکمیت ملی افغانستان را زیر پا گذاشتند و عمدا نادیده گرفتند تا اسباب رضایت و دلخوشی امریکا را فراهم کنند؛ اما امروزه که امریکا با حقارت، به آنها پشت کرده و رو به سوی طالبان آورده، همین حکومت دم از جمهوریت و حاکمیت و استقلال و… می زند و از امریکا می خواهد به این اصول احترام بگزارد؛ اما این انتظار، بیهوده است؛ زیرا قدرت های دیگر تنها زمانی به شما و استقلال و اقتدار تان احترام می گزارند که شما خود پیشتر این کار را کرده باشید و در پیمان های استراتژيک و امنیتی تان با قدرت های بزرگ، آن را لگدمال نکرده باشید.
علی موسوی
مارک اسپر وزیر دفاع و جوزف دانفورد رییس ستاد ارتش امریکا دیروز (چهارشنبه، 6، سنبله) در گفتگو با رسانه‌ها در پنتاگون، در رابطه با موضوع صلح امریکا و طالبان گفت خروج نظامیان امریکایی از افغانستان وابسته به وضعیت امنیتی این کشور است.
آقای اسپر گفت کلید ختم جنگ در افغانستان، توافق سیاسی است. اما او با اشاره به روند صلح امریکا و طالبان گفت کشورش هم اکنون در این مسیر قرار دارد و امیدوار است تلاش‌ها برای دست یابی به یک راه حل سیاسی نتیجه دهد.
جوزف دانفورد نیز افزود نیروهای امریکایی تا زمانی در افغانستان حضور خواهند داشت که نیروهای افغان توان کامل مبارزه با تهدیدات دهشت افگنی را پیدا کنند.
به گفته او، اینکه نیروهای امنیتی افغان تا چه زمانی توان مبارزه به هراس افگنی را پیدا میکنند، قابل پیشبینی نیست.
او تاکید کرده امریکا در هماهنگی با حکومت افغانستان، با طالبان مذاکره می‌کند و هدف اصلی این مذاکرات هم زمینه سازی برای آغاز مذاکرات بین الافغانی است.
این در حالی است که نمایندگان امریکا و طالبان روی چهار موضوع از جمله خروج نیروهای امریکایی، قطع رابطه طالبان با القاعده و داعش، آغاز مذاکرات بین الافغانی و برقراری آتش‌بس، 9 دور است که در قطر باهم گفتگو کرده اند.
گفته میشود در نهمین دور این مذاکرات که از روز جمعه گذشته تا هنوز ادامه دارد، دو طرف به توافق نهایی دست یافته‌اند؛ اما تا هنوز زمان و مکان دقیق امضای توافقنامه مشخص نشده است.
به نقل از مجله اشپیگل ایالات متحده می خواهد پس از 18 سال افغانستان را ترک کند. هزینه این همه نابسامانی ها را افغان ها پرداخت می کنند.
فقط چند ماهی، شاید هم در یک سال مشخص میشود و انتظار می رود ارتش ایالات متحده و متحدانش از افغانستان خارج شوند. کشوری که آمریکایی ها در طی 18 سال طولانی ترین جنگ را در تاریخ خود در آن سپری نمود.
مذاکرات صلح بین ایالات متحده و طالبان این هفته احتمالاً در دوحه آخرین دور باشد . شاید تا اخر ماه آگست، قرارداد صلح امضا شود – قسمیکه منابع افغان و آلمانی که مستقیمآ در مذاکرات سهم دارند اطلاع دادند. این یک چرخش بزرگ تاریخی خواهد بود و سرنوشت افغانستان را به شدت تغییر می دهد.
بنابر گزارشها ، اعضای کنفرانس در مورد زمان خروج نیروهای نظامی اختلاف نظر دارند.
طالبان خواستار این هستند که آمریکایی ها ظرف شش ماه افغانستان را ترک کنند. زیرا هر دو طرف درگیر دستگاه ترمپ و گروه طالبان توافق را می خواهند و هر دو طرف هم عجله دارند.
حکومت ترامپ می خواهد موفقیتی در سیاست خارجی خود در انتخابات آینده داشته باشد. طالبان هم از جنگ خسته شده اند. از چشم انداز مشارکت در قدرت لذت می برند و شاید هم تسلط تمام قدرت نصیب آنان شود!
گفتگوها یک قرارداد نیست بلکه دو قرارداد است: اولین قرارداد این است که ایالات متحده می خواهد مستقیماً با طالبان منعقد کند.
این قرارداد اول تنظیمات خروج قوای امریکا را تنظیم می کند و باید امریکا اطمینان یابد که تروریست های بین المللی دیگر از خاک افغانستان به عنوان جایگاه و محل ترور استفاده نمی کنند.
در جایی از قرارداد، چیزی درباره آتش بس و “گفتگوی بین الافغانی” ذکر خواهد شد. انتظار می رود این سند در قطر امضا شود، جایی که 9 دور مذاکرات بین رهبری طالبان و نماینده ویژه ترامپ خلیلزاد در آن برگزار شده است.
دولت امریکا قصد دارد توافقنامه دوم را با محتویاتی شبیه با قرارداد طالبان، با دولت اشرف غنی ببندد.
اما رهبران حکومت برخلاف طالبان، در مذاکرات نزدیک به یک ساله هیچ سهمی نداشتند. طالبان از صحبت با مقامات دولت خودداری میکنند چرا که آنان حکومت را به رسمیت نمی شناسند.
ایالات متحده در برابر این خواسته طالبان سر خم کردند و حاکمیت نظام را که از سال 2001 پی ریختند و از آن دفاع کردند، تضعیف نمودند.
چندی قبل در مذاکرات طالب – امریکا خلل پیداشد و به نتیجه نرسیدند. همان بود که دولت فدرال آلمان نقش واسطه ای مهم را ایفا کرد و در ماه جولای 60 نماینده جامعه مدنی افغانستان و طالبان را در یک جلسه دعوت نمودند.
البته چگونگی برخورد طالبان پس از عقب نشینی سربازان آمریکایی با مردم معلوم نیست. اگرچه طالبان تأکید می كنند كه تغییر كرده اند؛ به عنوان مثال: مردان افغان در محافل دیگرضرور نیست حتماً ریش داشته باشند و اکنون به زنان نیز احترام می گذارند. اما افراط گرایان در گذشته به زنان افغان ممنوعیت کار داده یا به دلیل ادعای دیدن افراد بیگانه به غیر از اقارب خودشان، آنها را سنگسار کردند.
خلیلزاد، توافقنامه صلح پایدار و محترمانه را برای ایالات متحده آرزو می کند. آنچه خلیلزاد نمی گوید این است که این کشور پس از کشته شدن ده ها هزار غیرنظامی و بیش از 3500 کشتار سربازان بین المللی و یک تریلیون دلار هزینه آمریکا چه خواهد شد! آیا انتخابات وجود خواهد داشت؟ همانطور که در حال حاضر همه در انتظار هستند. پارلمانی خواهد بود؟ حقوق زنان مراعات میشود؟ اصلاً در مورد قانون اساسی چه تضمینی وجود خواهد داش زمانیکه طالبان دوباره به قدرت برگردند؟
چه کسی می خواهد این پیمان را به عنوان “امارت اسلامی افغانستان” امضا کند؟
بسیاری از کشورها در حال حاضر شاهد جنگ داخلی بعدی هستند. كشورهایی كه سالها در كنار آمریكا جنگیده اند و عزیزان شان کشته و مجروح شده اند احساس خیانت از جانب آمریكا خواهند کرد.
همیشه تمام رؤسای جمهور آمریكا از سال 2001 قول داده اند كه افغانستان را از سیطره و سلطه طالبان آزاد میكنند. آیا تاریخ بازهم تکرار می شود؟
در سال 1989 هنگامی که ارتش اتحاد جماهیر شوروی پس از ده سال جنگ تضمین های مشابهی را برای دولت افغانستان داد و بعد آن را پس گرفتند، مدت زیادی نگذشت که گروه های مختلف باهم درگیر شدند.
برای جلوگیری از این اتفاق، ایالات متحده و متحدین و قدرتهای منطقه بالای همپیمانان خود حساب میکنند.
مهمتر از همه دولت آلمان طبق خواسته های خلیلزاد باید در روند صلح به همراه ازبکستان “نقشی تعیین کننده” ایفا کنند.
برلین قرار است “گفتگوی بین الفغانی ” را سازماندهی کنند تا کلیه موضوعات اجتماعی و سیاسی را که هنوز مورد مذاکره قرار نگرفته است، روشن شود.
در ماه سپتامبر ، طرفهای درگیر برای مذاکرات بیشتر گرد هم می آیند. نمایندگان دولت و جامعه مدنی باید در اسلو با طالبان ملاقات کرده و در مورد چگونگی پیشبرد کشور با یکدیگر گفتگو کنند. چین، هند و روسیه با حسن نظر از این روند حمایت می کنند.
اما نتیجتاً همه چیز مبهم است احتمال اینکه صلح فقط مدت کوتاهی دوام داشته باشد و توسط طالبان و گروهای دیگر افراطی این تفاهم منحل شود، وجود دارد. تنها گزینه باقی مانده، امید است و مردم افغانستان از گروه افراطی طالبان در هراس اند.
عنایت الله حبیب
رسانه‌های امریکایی گزارش داده‌اند که یک هیات بلند پایه امریکایی به زودی از اسلام آباد بازدید می‌کند.
هرچند تا هنوز زمان دقیق سفر هیات امریکایی مشخص نشده؛ اما گفته میشود این هیات پیرامون موضوع صلح افغانستان با مقام‌های پاکستانی گفتگو خواهد کرد.
با این وجود؛ شماری از اعضای شورای ملی افغانستان، نقش پاکستان در اجرای توافقات صلح امریکا با طالبان بسیار مهم است؛ زیرا با موجودیت پناه‌گاه‌های امن تروریستی در خاک آن کشور عواقب توافق صلح امریکا با طالبان نیز با خطر مواجه خواهد شد.
به نقل از جمهور، شنکی کروخیل یک عضو مجلس در این خصوص گفت هرگونه توافق صلح امریکا با طالبان مبنی بر عدم استفاده خاک افغانستان از سوی سایر گروه‌های تروریستی بدون ضمانت پاکستان ناکام خواهد بود.
زیرا به گفته خانم کروخیل، شبکه‌های خطرناک تروریستی و افراطی در پاکستان پناه‌گاه‌های امن دارند و هر زمانی که دولت پاکستان بخواهد از این گروه‌ها برای نا امن سازی افغانستان استفاده خواهد کرد.
او خاطر نشان کرد: “اگر امریکا واقعاً می‌خواهد توافق صلح این کشور با طالبان نتیجه داشته باشد؛ باید ضمانت قوی بین المللی از طالبان و دولت پاکستان بگیرد.”
به گفته او، اگر در روند صلح افغانستان ضمانت قوی از پاکستان گرفته نشود؛ گروه‌های تروریستی موجود در این کشور در آینده نه تنها که امنیت افغانستان بلکه امنیت منطقه و جهان را با مخاطره مواجه خواهد کرد.
او گروه‌های تندرو اسلامی از جمله القاعده، داعش، جیش محمد، جیش الاسلام، جیش العدل، سپاه محمد، سپاه صحابه، تحریک طالبان پاکستانی، تحریک طالبان ازبکستان، تحریک طالبان ترکمنستان و جنبش مسلمانان ایغور از جمله گروه‌های افراطی خواند که پناه‌گاه‌های امن در پاکستان دارند.
اما؛ چگونگی قطع روابط طالبان با گروه‌های افراطی یکی از موضوعات اساسی مذاکرات صلح میان امریکا و طالبان در قطر است.
عبدالله قرلق منشی مجلس سنا می‌گوید دولت امریکا زیر نظارت چین، روسیه، کشورهای اروپایی و سازمان ملل متحد با طالبان مذاکره می‌کند و هرگونه توافق احتمالی با طالبان ضمانت بین المللی خواهد داشت.
آقای قرلق تاکید کرد که موضوع آتش بس و قطع ارتباط طالبان با سایر گروه‌های تروریستی به منظور عدم استفاده آنان از خاک پاکستان پس از توافق صلح با این گروه، از موضوعات جدی مورد بحث در مذاکرات صلح امریکا و طالبان است.
به گفته او، هرچند نگرانی‌های در مورد ادامه جنگ و آغاز فعالیت گروه‌های تروریستی پس از توافق صلح با طالبان، در افغانستان وجود دارد؛ اما امریکا هم کشوری ساده نیست که ابعاد توافق صلح افغانستان را نادیده بگیرد.
این در حالی است که دور هشتم مذاکرات امریکا و طالبان در قطر از دو روز به این طرف ادامه دارد و احتمال می‌رود که دو طرف در این دور گفتگوها بر سر موضوعات مورد بحث در روند صلح افغانستان به توافق نهایی برسند.
خروج نظامیان امریکایی از افغانستان، قطع روابط طالبان با سایر گروه‌های تروریستی، برقراری آتش‌بس و آغاز مذاکرات طالبان با دولت افغانستان چهار موضوع مورد بحث نمایندگان امریکا و طالبان در هفت دور مذاکرات صلح قطر بوده است.
در صورت انجام این کار شمار نیروهای آمریکایی در افغانستان از 14 هزار به 8 تا 9 هزار تن خواهد رسید.
این روزنامه به نقل از چند مقام آمریکایی نوشت بیرون‌شدن این تعداد سربازان آمریکایی از افغانستان در مقابل بر قراری یک آتش‌بس و قطع رابطۀ گروه طالبان با القاعده به عنوان بخشی از یک توافق صلح انجام خواهد شد.
یک مقام آمریکایی به واشنگتن‌پُست گفت هشتاد تا نود درصد توافق آمریکا با طالبان نهایی‌شده، اما کار روی بیست درصد دیگر سخت خواهد بود.
یک مقام دیگر آمریکایی به این روزنامه گفته است نهایی‌شدن توافق، کاهش بیشتر سربازان آمریکایی و رسیدن به یک توافق صلح در افغانستان، نیاز به آغاز گفت‌وگوهای طالبان با حکومت افغانستان دارد.
این در حالی‌ست که زلمی خلیلزاد، نمایندۀ ویژۀ وزارت خارجۀ آمریکا برای صلح افغانستان چهارشنبۀ گذشته برای پی‌گیری گفت‌وگوهای صلح با طالبان از کابل به قطر رفت.
آقای خلیلزاد پیش از رفتن به دوحه به پاکستان رفت و در آنجا با مقام‌های این کشور در بارۀ روند صلح افغانستان گفت‌وگو کرد.
زلمی خلیلزاد که دو روز پیش از کابل به پاکستان رفت، افزود با شاه‌محمود قریشی، وزیر خارجه، عمران خان، نخست وزیر و قمرجاوید باجوه، رئیس ستاد ارتش این کشور دیدار و در بارۀ روند صلح افغانستان گفت‌وگو کرده است.
آقای خلیلزاد، روز گذشته (جمعه 11 اسد) در صفحۀ توییترش نوشت «برای برقراری صلح مهم است که افغانستان و پاکستان ضمانت دهند که از خاک این دو کشور بر ضد یکدیگرشان استفاده نشود.»
نمایندۀ ویژۀ وزارت خارجۀ آمریکا برای صلح افغانستان افزود دادن این‌گونه تضمین‌ها و گفت‌وگوهای بین‌الافغانی سبب رشد اقتصادی و پیشرفت در منطقه خواهد شد.
آقای خلیلزاد گفت در جریان اقامت دو روزه‌اش در اسلام‌آباد، موارد مهم در بارۀ صلح افغانستان را با مقام‌های بلندپایۀ پاکستان در میان گذاشته است.
در این حال سفارت آمریکا در پاکستان با نشر خبرنامه‌یی نیز نگاشت زلمی خلیلزاد، در دیدار با مقام‌های پاکستانی، تأکید کرد صلح در افغانستان نیازمند تضمین‌های قابل اعتبار از سوی پاکستان و افغانستان می‌باشد که نباید خاک این کشورها برای تهدید یکدیگرشان استفاده شوند.
آقای خلیلزاد پیش از سفرش به اسلام‌آباد، 8 روز در کابل ماند و با مقام‌های حکومت افغانستان در بارۀ چگونگی روند گفت‌وگوهای صلح با طالبان رأی‌زنی کرد.
نمایندۀ ویژۀ وزارت خارجۀ آمریکا برای صلح افغانستان، پس از پاکستان به دوحه می‌رود و دور هشتم گفت‌وگوهایش را با نمایندگان طالبان آغاز می کند.
تفاوت‌ها در تیپ شخصیتی، شیوۀ رهبری و مدیریتی، نگاه سیاسی و قومی و سیاست خارجی حامد کرزی، رییس‌جمهور اسبق و محمد اشرف‌غنی، رییس‌جمهور کنونی افغانستان، همواره مورد بحث قرار گرفته است.
اشرف‌غنی و حامد کرزی، هر دو به‌حمایت مستقیم ایالات متحده امریکا به قدرت در کابل تکیه زدند و پس از قطع حمایت واشنگتن از دوام کارشان، به مخالفان امریکا در افغانستان مبدل شدند.
حامد کرزی متعلق به قوم درانی از قبایل جنوب افغانستان و محمد اشرف‌غی، از قبیلۀ غلجایی از شرق افغانستان می‌باشد.
حامد کرزی، در جهاد افغانستان بر ضد اتحاد جماهیر شوروی نقش داشت و عضو تنظیم جبهۀ نجات ملی به رهبری حضرت صبغت‌الله مجددی بود. در دورۀ دولت اسلامی به‌رهبری برهان‌الدین ربانی، معین وزارت خارجه بود و در اکثریتِ کنفرانس‌ها حضور داشت.
رییس‌جمهور پیشین افغانستان، به حمایت مستقیم واشنگتن به ادارۀ موفقت افغانستان در سال 2001 رسید. او در نشست بن از میان گروه‌های چهارگانه، فقط 2 روی به‌دست آورد. ستار سیرت، از سیاست‌مداران نزدیک به شاه سابق، 12 رأی گرفت. زلمی خلیلزاد سفیر سابق واشنگتن در کابل و جیمز دابینز نمایندۀ خاص امریکا در افغانستان با این نتیجه مخالفت کرده و در یک توافق ضمنی با کشورهای منطقه و جهان، حامد کرزی را به ادارۀ موقت کابل برگزیدند.
امنیت حامد کرزی در سال‌های نخست زمام‌داری‌اش توسط محافظان امریکایی تأمین می‌گردید. اما پس از انتخابات 2004 میلادی، جایگاه حامد کرزی در مناسبات داخلی عوض شد و او توانست رقبای داخلی‌اش را تضعیف کند و از موقف قوی‌تر وارد تعامل با جامعۀ جهانی به خصوص امریکا گردد.
مناسبات کرزی تا سال 2009 با امریکا بسیار نزدیک و حسنه بود. او در تصمیم‌گیری‌های داخلی، بدون مشورت نمایندگان امریکا در کابل عمل نمی‌کرد. اما انتخابات 2009 روابط کرزی را با امریکا دگرگون کرد. کرزی امریکا را به مداخله در انتخابات و حمایت از رقبایش متهم کرد.
بعدها کرزی جان کری وزیر خارجۀ سابق امریکا و پیتر هالبروک نماینده خاص آن کشور در امور افغانستان را به مداخله مستقیم در انتخابات و تضعیف اقتدار دولت مرکزی در کابل متهم کرد و انتقادهایش را رسانه‌ای ساخت.
پس از عملیات‌های خودسرانۀ و ضرب‌وشتم سران قبایل در جنوب افغانستان توسط نیروهای امریکایی و عملکردهای مشکوک این نیروها در ولایات هلمند و کندهار، نگاه رییس جمهور کرزی به امریکا عوض شد. او بارها در جلسات خصوصی و نشست‌هایش با سران امریکایی از عملکردهای نیروهای آن کشور شکایت کرده و خواهان توقف عملیات شبانه و توقف بازداشت خودسرانۀ سران قبایل و کشتار غیرنظامیان شد. اما فشارهای کرزی ترتیب اثر نداد و امریکا همچنان به حملات شبانه و عملیات‌هایی‌که بیشترین قربانیان آن غیرنظامیان بودند، ادامه داد.
او طبق معاهدۀ استراتژیک با واشنگتن، پس از حملات توپخانه‌یی پاکستان در جنوب افغانستان، انتظار داشت که واشنگتن مداخله کند و جانب افغانستان را بگیرد. اما امریکا موضع نگرفته و خشم کرزی را برانگیخت. کرزی امریکا را به نقض پیمان استراتژیک با کابل متهم کرد. او لویه جرگه عنعنوی را فراخواند و باور داشت که جرگه به مخالفت با پیمان استراتژیک و عدم امضای پیمان امنیتی رأی خواهد داد. اما برخلاف پندار کرزی، جرگه اعلام کرد که افغانستان به کمک و همکاری امریکا نیازمند است و انعقاد پیمان یک ضرورت می‌باشد. اما کرزی علی‌رغم فیصلۀ لویه جرگه از امضای پیمان امنیتی با واشنگتن تا آخر دورۀ قدرتش خودداری کرد.
عقدۀ کرزی با امریکا با گذشت هر روز افزایش می‌یافت. او در کمال ناباوری نیروهای امریکایی را متجاوز و ناقض تمامیت ارضی و استقلال افغانستان خواند و به دنبال همسویی با دشمنان امریکا در افغانستان افتید. کرزی در یک فرمان دست‌کم 4000 هزار زندانی طالبان را از بازداشت‌گاه بگرام آزاد کرد. مسوولیت زندان‌های کلان به‌خصوص زندان بگرام را به دولت افغانستان انتقال داد و جنگ جاری در کشور را «تحمیلی، برادرکشی و افغان‌کشی» خواند و گفت که دو طرف درگیر قربانی این جنگ هستند.
کرزی متحد امریکا بود؛ اما شناخت دقیق از مناسبات و پیچیده‌گی‌های قدرت در امریکا نداشت. به همین دلیل، وقتی یکی از رسانه‌های امریکایی دربارۀ دولت او و یا یکی از وزرا و همکارانش، گزارش و مقاله‌یی به نشر می‌رساند، فوراً کاخ سفید، پنتاگون و وزارت خارجه آن کشور را به مداخله در امور داخلی افغانستان متهم می‌کرد. او بدین باور بود که رسانه‌های امریکایی یک‌سره از سوی کاخ سفید مدیریت می‌شوند. چنانچه متیو روزنبرگ خبرنگار امریکایی روزنامه نیویورک تایمز در سال‌های پایانی زعامت حامد کرزی پس از نشر گزارشی دربارۀ احتمال ایجاد حکومت موقت، از سوی دادستانی کل افغانستان ممنوع‌الورود شد.
اکنون، کرزی بزرگترین منتقد امریکا در افغانستان است. او در تازه‌ترین اظهاراتش دربارۀ امریکا گفت که این کشور حامی تروریزم است و به کرامت انسانی و استقلال افغانستان باور ندارد. او به امریکا هشدار داد که از خاک افغانستان علیه کشورهای منطقه به خصوص ایران استفاده نکند.
اشرف‌غنی، رییس‌جمهور فعلی افغانستان، شهروند ایالات متحده امریکا است. او 40 سالِ عمرش را در امریکا گذرانده و در دانشگاه‌های امریکایی تا مقطع دکترا درس خوانده است. غنی سالها به عنوان استاد دانشگاه و همچنان کارمند ارشد بانک جهانی کار کرده است.
پس از تحول جدید در کابل، غنی یکجا با نیروهای امریکایی وارد کابل شد و مسوولیت مهمترین نهاد دولتی (وزارت مالیه) را برعهده گرفت. وزارت مالیه قلب ادارۀ افغانستان است. غنی که به پرخاش‌گری، عصبانیت و تندخویی معروف است، پس از سه سال کار در وزارت مالیه، از سوی رییس‌جمهور کرزی برکنار شد و به حیث رییس دانشگاه کابل معرفی گردید. او در دانشگاه کابل هم تاب نیاورد و در انتخابات 2009 در برابر کرزی خود را نامزد کرد. کرزی فکر می‌کرد که اشرف‌غنی، نامزد مورد حمایت امریکا است. اما رقیب درون قومی کرزی نتوانست آرای لازم را به دست آورد و در جایگاه چهارم ایستاد. آقای احمدزی همواره در راستای سیاست‌های ایالات متحده در کابل عمل کرده و یکی از متحدان نزدیک واشنگتن محسوب می‌گردید. به همین دلیل، در انتخابات 2014 مورد حمایت مستقیم واشنگتن، لندن، اسلام‌آباد و شماری از کشورهای دیگر قرار گرفت و به ارگ راه یافت.
او که پس از پیروزی در انتخابات نامش را به محمد اشرف‌غنی تغییر داد، تلاش کرد به هر قیمتی رضایت واشنگتن را با خود داشته باشد. در نخستین کار در سکان ریاست جمهوری، پیمان امنیتی حساسیت‌برانگیز را با امریکا امضا کرد.
او به خاطر نزدیک شدن هرچه بیشتر با واشنگتن، سیاست خارجی متوازن افغانستان را به سیاست یکجانبه‌گرایی تغییر داد و با کشورهای منطقه روابطش را کاهش داد.
نخست به پاکستان متمایل شد. اما بعدها از اسلام‌آباد روی گشتاند و به هند گروید. ایران، چین، روسیه و شماری از کشورهای عربی را از خود راند و به صف مخالفان دولت متمایل ساخت. تمایل بیش از حد او به واشنگتن و ناتو، برای امنیت و ثبات افغانستان گران تمام شد.
افغانستان کشور آسیب‌پذیر در سطح منطقه و جهان است. روابط و مناسبات داخلی و خارجی این کشور با جامعۀ جهانی، به گونۀ مستقیم روی صلح و ثبات تأثیرگذار است. برهم‌خوردن توازن در سیاست خارجی سبب شد که افغانستان به میدان رقابت کشورهای منطقه و جهان مبدل گردد و قلمرو حاکمیت گروه‌های مخالف مسلح به طرز بی‌پیشینه‌یی بالا برود. براساس گزارش سیگار یا نهاد بازرس ایالات متحده امریکا در افغانستان، طالبان دست‌کم بر 50 درصد خاک افغانستان حاکمیت دارند. اما عباس ستانکزی مذاکره‌کنندۀ سیاسی طالبان در نشست مسکو مدعی شد که آنان بر 75 درصد خاک افغانستان حاکمیت دارند، اظهارات که از سوی مقام های افغانستان رد شد.
روابط عمیق اشرف‌غنی با امریکا دیری نپایید. او که از استراتژی دونالد ترامپ در جنوب آسیا خوشنود بود، با روی دست گرفتن مذاکرات صلح، روابطش با امریکا عوض شد. ایالات متحده امریکا می‌خواهد که حضور نظامی‌اش را در افغانستان کاهش دهد و با طالبان به توافق برسد. امریکا بدون اطلاع کابل، بارها با طالبان دیدار کرده و به توافقاتی با این گروه رسیده است. متن توافق‌نامۀ صلح امریکا با طالبان و امریکا با دولت افغانستان آمادۀ امضا است. برنامۀ صلح امریکا به پایان حکومت اشرف‌غنی منجر میشود. به همین دلیل، غنی با تمام قوت تلاش کرد که این برنامه را به شکست مواجه کند. مشاور امنیت ملی او در امریکا حملات تندی بر خلیلزاد داشت. اما امریکا واکنش سخت نشان داد و حمدالله محب را تحریم نمود.
اشرف‌غنی، برخلاف حامد کرزی شناخت عمیق از مناسبات حاکم در ایالات متحده امریکا دارد. او می‌داند که نهادهای امریکا و نمایندگان این کشور تا چه اندازه صلاحیتِ اعمال نفوذ در کشورهای منطقه و جهان دارند. کنگره، وزارت خارجه، پنتاگون و کاخ سفید نهادهای اصلی در مناسبات این کشور با جامعۀ جهانی هستند و هرکدام دیدگاه و برنامۀ خاص خود را دارند. غنی با درک عمیق از پیچیده‌گی‌های قدرت در واشنگتن، مذاکره‌کنندگان این کشور را به چالش کشیده است. خلیلزاد توانسته که حمایت کشورهای منطقه به شمول روسیه، چین، پاکستان، کشورهای عربی، ترکیه و آسیای مرکزی و جریان‌های داخلی را از پروسۀ صلح افغانستان به دست آورد؛ اما او قادر به تغییر ذهنیت رییس‌جمهور غنی نشده است. غنی در روز آغاز پیکارهای انتخاباتی گفت که افراد مغرض قادر نخواهند بود که پروسۀ سیاسی در کشور را منحرف سازند. او اعلام کرد که انتخابات به نتیجه می‌رسد و حکومت مشروع و قانونی افغانستان صلح را از موضع قوت به پیش خواهد برد.
غنی گفت که استقلال سیاسی، فکری و اقتصادی افغانستان را به دست خواهد آورد و در پنج سال پیش رو هزینه‌های نیروهای امنیتی افغانستان از منابع داخلی تأمین خواهند شد.
با این حال، به نظر نمی‌رسد که رییس‌جمهور اشرف‌غنی در برابر ایالات متحده امریکا کوتاه بیاید. اشرف‌غنی با آنکه اهرم‌های فشاری بر واشنگتن ندارد، اما دولت بر سر اقتدار در کابل را رهبری می‌کند و واشنگتن نمی‌تواند وی را نادیده بگیرد.
آزیتا احمدی
ریاست جمهوری افغانستان در واکنش به اظهارات اخیر وزیر خارجه امریکا مبنی بر خروج نیروهای نظامی این کشور از افغانستان تا پایان سال ۲۰۲۰، می‌گوید در صحبت تلفنی اخیر بین رییس‌جمهور غنی و وزیر خارجه امریکا، موضوع تعهد آن کشور مبنی بر کاهش شمار نیروها بر اساس شرایط افغانستان مورد بحث قرار گرفته است.
صدیق صدیقی، سخنگوی رییس‌جمهور غنی امروز سه‌شنبه (۸اسد) در توییتی گفت: “در صحبت تلفنی اخیر بین رییس‌جمهور غنی و وزیر خارجه امریکا، موضوع تعهد آن کشور مبنی بر کاهش شمار نیروها بر اساس شرایط افغانستان مورد بحث قرار گرفت.
وزیر خارجه امریکا اطمینان داد در استراتژی امریکا تغییری به میان نیامده و کاهش شمارنیروها با درنظرداشت شرایط افغانستان صورت خواهد گرفت.”
این در حالی است که مایک پمپیو، وزیر خارجه امریکا روز گذشته در نشستی در باشگاه اقتصادی واشنگتن دی‌سی گفت دونالد ترامپ، رییس‌جمهور این کشور دستور خروج نظامیان آمریکایی را از افغانستان تا قبل از انتخابات ریاست‌جمهوری این کشور در نوامبر سال ۲۰۲۰ صادر کرده است.
جنرال جوزف دنفورد، لوی درستیز عمومی قوای مسلح ایالات متحده این اظهارات را پس از سفر به کابل و دیدار با مقامات دولت افغانستان ابراز کرد.
او به خبرنگاران گفت: “ما همه به شکل محتاط خوشبین هستیم، چون سفیر خلیلزاد حالا درگیر کاری است که در جریان تمام سال‌های حضور ما در افغانستان سابقه نداشته است.”
آقای دنفورد، گفتگوهای زلمی خلیلزاد، فرستاده ویژه امریکا برای صلح افغانستان با طالبان را همه جانبه توصیف کرد و گفت علاوه بر دوحه، نشانه‌های امیدواری برای پایان جنگ با طالبان از جاهای دیگری چون اسلام‌آباد نیز به چشم می‌خورد.
او گفت: “در مقایسه با گذشته، حالا پیام‌های مثبت‌تری از اسلام‌آباد نیز در رابطه به مصالحه (با طالبان) شنیده میشود. در دوحه نیز روندی حالا به حرکت درآمده و برنامه‌هایی برای گفتگوهای بین‌الافغانی نیز پیشبینی میشود.”
آقای دنفورد روز گذشته به کابل رفت و با مقامات دولت افغانستان، به شمول رییس جمهور اشرف غنی، دیدار کرد. همزمان با دیدار او از کابل، سه انفجار در این شهر صورت گرفت که منجر به کشته شدن ۱۱ نفر و زخمی شدن ۴۵ نفر دیگر شد.
امریکا حدود ۱۴ هزار سرباز در افغانستان دارد که عمدتا به ارایه آموزش‌های نظامی به نیروهای این کشور مشغول اند.
پیش از این، مقامات گفته بودند که انتظار می‌رود پیشنویس توافق صلح با طالبان، قبل از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری نهایی شود.
انتظار می‌رود زمان‌بندی خروج نیروهای خارجی از افغانستان، تضمین اینکه از افغانستان علیه کشور دیگری حمله صورت نخواهد گرفت، آغاز گفتگوهای مستقیم طالبان با دولت افغانستان و نیز برقراری آتش‌بس دایمی در این توافق ذکر شده باشد.