برچسب: مذاکرات صلح دوحه

نشست دو روزه در سطح بلند میان نمایندگان جمهوری اسلامی افغانستان و گروه طالبان امروز (شنبه، ۲۶ سرطان) در دوحه، پایتخت قطر آغاز شد.

ریاست هیأت جمهوری اسلامی افغانستان را عبدالله عبدالله، رییس شورای عالی مصالحه‌ی ملی به عهده دارد. گفته می‌شود هیأت طالبان را در این گفت‌وگوها، ملا عبدالغنی برادر، معاون سیاسی این گروه رهبری می‌کند.

در افتتاحیه‌ی این نشست، عبدالله عبدالله و محمدمعصوم استانکزی به نمایندگی از جمهوری اسلامی افغانستان و ملا عبدالغنی برادر و مولوی عبدالحکیم به نمایندگی از طالبان صحبت کرده‌اند.

افزون بر این، مطلق بن ماجد القحطانی، نماینده‌ی ویژه قطر برای افغانستان نیز در افتتاحیه‌ی نشست بین‌الافغانی سخنرانی کرده است.

آقای عبدالله در جریان صحبت‌هایش گفته است که جنگ در افغانستان «به شدت» جریان دارد و مردم این کشور قربانی خشونت‌های جاری هستند.

او افزوده است که مسأله‌ی افغانستان راه‌حل نظامی ندارد و جمهوری اسلامی افغانستان و یا گروه طالبان، هر طرفی که به پیروزی از طریق جنگ و خشونت تلاش کنند، بازنده‌ی اصلی مردم افغانستان خواهند بود.

رییس شورای عالی مصالحه‌ی ملی علاوه کرده است که افغانستان هنوز هم به بازسازی و روابط سازنده، به منطقه و جهان نیاز دارد و اتصال اقتصادی منطقه نیازمند صلح و ثبات در افغانستان است.

به‌گفته‌ی عبدالله، مردم افغانستان به کمک جامعه جهانی در سال‌های اخیر به دستاوردهای زیادی از جمله حق رأی‌دادن در تعیین زعیم ملی، حقوق و آزادی‌های زنان، حقوق اقلیت‌ها، آزادی بیان، حقوق قربانیان جنگ و دیگر پیشرفت‌ها دست یافته‌اند.

او تأکید کرده است که ممکن است برداشت‌ها از این دستاوردها متفاوت باشد، اما این تفاوت نظرها در معرض قضاوت جمعی مردم قرار بگیرد و از تحمیل برداشت و نظریات به‌گونه‌ی غیر صلح‌آمیز نیز باید خودداری شود.

او گفته است که طرف‌های مذاکره باید با در نظرداشت خواسته‌های مردم، به یک نتیجه‌ی مثبت برسند، در غیر آن، جنگ طولانی خواهد شد و کشور بار دیگر به ویرانه مبدل خواهد شد.

به‌گفته‌ی عبدالله، هیدت مذاکره‌کننده‌ی جمهوری اسلامی افغانستان به نمایندگی از مردم صلاحیت دارد تا روی همه مسائل از جمله اقدامات بعدی که برای رسیدن به یک فیصله‌ی نهایی نیاز است، مذاکره کنند.

او علاوه کرده است که فضای منطقوی و جهانی برای تأمین صلح در کشور فراهم شده و رسیدن به صلح به انعطاف‌پذیری هر دو طرف (دولت و طالبان) نیاز دارد.

در همین حال، ملا عبدالغنی برادر، معاون سیاسی و رییس دفتر طالبان در قطر در جریان صحبت‌هایش بر ضررت یک نظام اسلامی مستقل، مرکزی و قدرتمند تأکید کرده است.

به‌گفته‌ی او، طالبان انتظار دارند مذاکرات بین‌الافغانی با موفقیت به انجام برسد. او در عین حال گفته است که همه باید خودخواهی‌ها، منافع و اهداف شخصی را کنار بگذارند.

از سویی هم، فریدون خوزون، سخن‌گوی شورای عالی مصالحه‌ی ملی در تویتی نوشته است که افتتاحیه‌ی نشست بین‌الافغانی به پایان رسیده و مذاکرات اصلی آغاز شده است.

یندگی اتحادیه اروپا در پاکستان در خبرنامه‌ای گفت توماس نیکلسون نماینده ویژه این اتحادیه در امور افغانستان به تازگی در سفر به اسلام‌آباد با صادق خان نماینده خاص پاکستان در امور افغانستان دیدار کرده است.
نیکلسون در دیدار با سفیر این اتحادیه در پاکستان گفته است: ارزیابی‌ها را در مورد این که گفت‌وگوهای دوحه باید بر مبنای پیشنهادهای اساسی هر دو تیم مذاکره کننده از حالت روند به مرحله مذاکره پیش رود، شریک ساختیم. اکنون زمان آن فرارسیده است.
نماینده اتحادیه اروپا در دیدار با صادق خان نماینده ویژه پاکستان در امور افغانستان پیرامون راه‌های ایجاد محیط سازنده برای روند صلح افغانستان تبادل نظر کرده است.

توماس نیلکسون همچنین در ملاقات با نجیب علیخیل بار دیگر بر ضرورت تعامل معنادار همه ذینفعان برای پیشبرد روند صلح پایدار در منطقه تأكید كرده است.

رییس‌‌جمهور اشرف غنی در مصاحبه اخیر خود با بی‌بی‌سی اصرار داشت که شرایط صلح در افغانستان به شرایط جنگ بستگی دارد. به گفته وی، در گام نخست، به‌دلیل شدت‌گرفتن خشونت از سوی گروه‌های مسلح، از جمله طالبان، نیروهای امنیتی افغانستان به حمایت بین‌المللی نیاز دارند. دوم، بدون پرداختن به پناه‌گاه‌های طالبان در پاکستان، وضعیت درگیری تغییری نخواهد کرد. وی گفت: «پیام من این است با کسانی‌که به طالبان پناه می‌دهند، باید بسیار صریح صحبت شود.» و افزود: «نگرانی‌های زیادی از سقوط در جنگ داخلی وجود دارد.»

پیام او این است که دولت بایدن با مقامات پاکستان که حامی اصلی طالبان است، گفت‌وگوهای جدی داشته باشد. درحالی‌که طالبان هنوز انتخابات را به‌عنوان یک سازوکار سیاسی قانونی به رسمیت نمی‌‌شناسد، غنی بیان داشت که تنها راهی که او می‌تواند برای سازش و مصالحه از قدرت کنار برود، انتخابات است. اما طالبان می‌خواهند غنی استعفا کند و نظام سیاسی افغانستان به امارت اسلامی آنان که در دهه ۱۹۹۰ میلادی ایجاد کرده بودند، یا چیزی شبیه به آن، تغییر کند.

روند دوحه

با آغاز دور اول گفت‌وگوهای بین‌الافغانی صلح در سپتمبر ۲۰۲۰، در حالی‌که مذاکرات هفته گذشته پس از دو ماه وقفه از سر گرفته شد، خشونت در افغانستان شدت گرفته است. توافق‌نامه دوحه که در اوایل سال گذشته بین طالبان و دولت ترمپ در قطر امضا شد، نتوانست خشونت‌ها را در این کشور متوقف کند. جو بایدن، رییس‌‌جمهور ایالات متحده اندکی پس از مراسم تحلیف خود در جنوری ۲۰۲۱، بررسی توافقنامه دوحه را آغاز کرد تا مشخص کند که آیا طالبان به تعهدات خود در قطع ارتباط با دیگر گروه‌های شبه‌نظامی و گفت‌وگوهای صلح با دولت افغانستان پایبند بوده‌اند یا خیر.

پاکستان از دولت بایدن خواسته است که به توافقنامه دوحه «ثابت قدم» بماند و برای تعدیل آن تلاش نکند. توافقنامه امریکا و طالبان دولت افغانستان را تضعیف کرد و به طالبان امتیاز داد. این توافق‌نامه در حالی با نا دیده گرفتن دولت افغانستان به طالبان اجازه داد تا مشروعیت کسب کند، که در صورت متعهد ماندن طالبان به تعهدات شان، نیروهای امریکایی و ناتو در مدت ۱۴ ماه کشور را ترک کنند. از نظر پاکستان، همانطور که شاه محمود قریشی وزیر امور خارجه این کشور گفت، این توافق‌نامه یک گام «در مسیر درست» برای گفت‌وگوهای صلح است، وضعیت طالبان را نیز بهبود بخشیده و تغییر رژیم در کابل را به یک امکان واقعی تبدیل کرده است.

هر چند که این جنگ ابعاد پیچیده‌ی داخلی دارد، اما در واقع یک منازعه نیابتی است که پاکستان در برابر نفوذ هند در افغانستان، به راه انداخته است. از نظر پاکستان، افغانستان به زمین بازی هند تبدیل شده و طالبان تنها نیرویی است که می‌تواند منافع پاکستان را تأمین کند. در نتیجه، روند صلح افغانستان دارای یک بعد پیچیده‌ی منطقه‌ای نیز است.

در عین حال ثابت شده است که نظام ایدئولوژیک طالبان برای یک روند دموکراتیک که از حقوق شهروندان حمایت می‌کند، انعطاف پذیر نیست و این باعث نگرانی در مورد طالبان برای ایجاد یک نظام جدید مبتنی بر تبعیض می‌شود. با در نظرداشت ماهیت استراتژیک جنگ نیابتی، تاریخ افغانستان و پاکستان و ایدئولوژی طالبان، اگر دولت بایدن وضعیت را دست‌کم بگیرد، چهار سناریوی زیر قابل تصور است:

سناریوی ۱: جنگ داخلی بدون دولت

در این سناریو، نخست شورشیان طالبان کنترل جغرافیایی حکومت را کاهش داده و آن را به مراکز شهرها و مراکز ولسوالی‌ها محدود می‌کند. این احتمال حملات طالبان به شهرهای بزرگ را افزایش داده است.

در سناریوی اول، طالبان از طریق خشونت به دنبال فتح و کنترل است که این می‌تواند منجر به فروپاشی حکومت و سقوط در کام یک جنگ داخلی فراگیر باشد. در چنین شرایطی، به‌دلیل تنش‌های فزاینده قومی، فقر و حضور شبه‌نظامیان دیگر مانند داعش، زمینه برای جنایات گسترده فراهم است. فقط تصور کنید که تحمیل جنگ در شهرهایی مانند کابل با میلیون‌ها نفر تأثیر بگذارد. در عین زمان، بحران‌های سیاسی در افغانستان در حال افزایش است که با خروج زودهنگام نیروهای ناتو می‌تواند تشدید شود. بنابراین، خروج نیروهای خارجی طبق جدول زمان‌بندی توافق دوحه یک هشدار است. براساس این توافق، قرار است همه نیروهای امریکایی و ناتو کشور را تا اول ماه می ترک کنند.

به‌خصوص اگر بدون یک توافق‌ جامع صلح بین مقامات افغانستان و طالبان، حکومت برچیده شود، این سناریو بیشتر اتفاق می‌افتد. درخواست‌های فزاینده‌ای برای کناره‌گیری غنی جهت هموارکردن زمینه برای ایجاد یک حکومت موقت که شامل طالبان باشد، وجود دارد. با این حال، روی کار آمدن یک حکومت موقت بدون وقوع توافق‌نامه صلح ــ توافقنامه‌ای که شامل سازوکارهایی برای موفقیت آن باشد – خطرناک است. در چنین یک سناریویی، اگر دور دیگری از خشونت‌ها تحت ادارهی حکومت‌ موقت آغاز شود، متحد نگهداشتن و رهبری نیروهای امنیتی افغانستان دشوار می‌شود. این امر به‌ویژه در صورتی اتفاق می‌افتد که جامعه بین‌المللی برای حفظ و موفقیت چنین روند صلح شکننده‌ای، استراتژی نداشته باشد.

سناریوی ۲: جنگ داخلی با وجود حکومت

ترس دیگر این است که خروج نیروهای امریکایی و ناتو بدون توافق صلح بین دولت افغانستان و طالبان صورت گیرد. در این سناریو اگر دولت نیروهای ضد طالبان را بسیج کند و از حمایت خارجی برخوردار شود، دچار یک سقوط کامل نخواهد شد، اما احتمالا خشونت از مناطق روستایی به شهرهای پرجمعیت گسترش می‌یابد.

با نزدیک‌شدن حلقه محاصره جنگ به کابل، ممکن مقامات دولتی به مناطقی خارج از کابل عقب‌نشینی کرده و تا زمانی‌که از رسمیت بین‌المللی و حمایت قدرت‌های خارجی -احتمالا هند، روسیه و ایران برخوردارند- به جنگ علیه شبه‌نظامیان طالبان ادامه می‌دهند. این وضعیت همان چیزی است که در دهه ۱۹۹۰ دولت رییس‌‌جمهور برهان‌الدین ربانی در برابر جنگ طالبان تجربه کرد. حکومت ربانی از کابل خارج شد اما به نقش خود در درگیری ادامه داد و حمایت بین‌المللی را حفظ کرد.

در سناریوی دوم که خشونت تمام کشور را فرا می‌گیرد، جنگ زمینه محلی به خود می‌گیرد. حکومت برای بقای خود با نیروهای محلی متحد می‌شود. حکومت توانایی طرح یک چالش متناسب در برابر طالبان را نخواهد داشت و نقش آن تا حدود زیادی به یک نقش نمادین فرو کاست می‌کند. درعین حال، تسخیر کل کشور برای طالبان بسیار سخت خواهد بود. نیروهای ضد طالبان – از جمله حوزه ائتلاف شمال سابق- همچنان با آنها خواهد جنگید.

سناریوی ۳: توازن موازی در برابر حکومت

در سناریوی سوم، طالبان با کنترل جغرافیایی بیشتر و گسترش جنگ در ساحات وسیع تر، حکومت را به چالش می‌کشد اما حکومت به‌طور کامل سقوط نمی‌کند. در عوض، کنترل بزرگ شهرها و بسیاری از مناطق دیگر را حفظ خواهد کرد.

یک نمونه از توازن موازی در جنگ‌های نیابتی، حزب الله لبنان است، جایی‌که یک سازمان شیعی هردو جناح سیاسی و نظامی را دارد. فعلا چنین چیزی در افغانستان رخ داده است. طالبان در عمل با کنترل ۷۵ ولسوالی و گسترش جنگ و ناامنی در ۱۸۹ ولسوالی دیگر از مجموع ۴۰۵ ولسوالی در افغانستان، به این مهم دست یافته‌اند. مطابق این سناریو، به محض برقراری آتش‌بس، این وضعیت رسمیت می‌یابد، چون فضای سیاسی برخی از مناطق تحت کنترل طالبان و برخی دیگر تحت کنترل حکومت به رسمیت شناخته می‌شود.

جالب این‌جاست که حکومت و طالبان طرفدار چنین شرایطی نیستند. طالبان خواستار کنترل کامل افغانستان اند، در حالی‌که دولت می‌خواهد طالبان در نظام سیاسی فعلی ادغام شود. براساس فرض این سناریو، کمک‌های بین‌المللی به دولت افغانستان می‌تواند ادامه یابد اما بدون همکاری پاکستان، هیچ تغییری ایجاد نمی‌شود و طالبان به جنگ خود ادامه می‌دهند. در صورت ادامه حمایت ایالات متحده و سایر اعضای ناتو از دولت، این سناریو محتمل است که دولت بقا کند.

سناریوی ۴: توازن حد اکثری از درون، اما بدون حکومت کنونی

در سناریوی آخر، فشار نظامی و سیاسی بر حکومت وارد می‌شود تا یک توافق‌نامه صلح شکننده را که خواسته‌های طالبان را برآورده می‌‌سازد، قبول کند. طالبان نوع نظام سیاسی خود را تحمیل می‌کنند که به آن‌ها مشروعیت دینی می‌بخشد و به آنها اجازه می‌دهد تا بر سایر نیروهای سیاسی و اجتماعی تفوق حاصل کند. یک توافق صلح تحت مقررات طالبان این امکان را برای آنها فراهم می‌کند تا سرانجام قوه‌های مثل قوه مقننه و دستگاه قضایی را در اختیار بگیرند یا قدرت بالاتری در آن‌ها داشته باشند. علاوه بر این، تخمین زده می‌شود که طالبان ده‌ها هزار جنگ‌جو داشته و براساس چنین توافق صلح، آنها یا به نیروهای امنیتی ملحق می‌شوند و یا به‌عنوان نیروهای موازی، مسلح باقی می‌مانند و در صورت لزوم آماده عمل می‌شوند.

این سناریو ممکن است یک پیروزی نرم به نظر برسد، اما به‌راحتی می‌تواند تبدیل به خشونت شود. خروج جامعه بین‌المللی از افغانستان و خوش‌بینی غیر واقعی نسبت به موقعیت ایدئولوژیک و روابط نیابتی طالبان ممکن این سناریو را تسهیل کند. پاکستان از این نسخه توافق‌نامه صلح که طالبان را در سیاست افغانستان نقش مسلط می‌دهد، حمایت می‌کند. این سناریو برای بسیاری از مردم افغانستان قابل قبول نیست و می‌تواند وضعیت شکننده‌ای را ایجاد کند که می‌تواند منجر به خشونت شود.

چشم‌اندازی برای یک صلح پایدار

توافق صلح دوام‌دار تنها زمانی محتمل است که هر دو طرف چندین عامل اساسی را در نظر بگیرند. این موارد شامل توافق‌نامه صلح احتمالی، اجرای آن، نظام سیاسی آینده و نحوه تأمین حقوق شهروندان است.

نخست، نیاز است به پاکستان فشار آورده شود تا علیه پناه‌گاه‌های طالبان در داخل این کشور، اقدام کند. دست‌کم پاکستان باید اطمینان دهد که خشونت کاهش یافته و طالبان هنگام مذاکره با دولت افغانستان، انعطاف پذیر هستند. در غیر این صورت، تصور صلح پایدار در متن جنگ نیابتی دشوار است. در عین حال، افغانستان باید در سیاست‌های منطقه‌ای بی‌طرف باشد و آینده آن نباید وابسته به رقابت هند و پاکستان باشد.

دوم، روند تقسیم قدرت با طالبان باید مبتنی بر شفافیت باشد. توافق‌نامه صلح باید به‌طور متقابل توافق شود طوری‌که شامل چندین مرحله تطبیق و نظارت بین‌المللی باشد. با این حال، توافق برای تقسیم قدرت باید بخشی از توافق‌نامه صلح باشد، نه برعکس آن. اجرای تقسیم قدرت قبل از توافق صلح بسیار خطرناک است و می‌تواند منجر به فروپاشی نظم سیاسی شود.

سوم، حقوق شهروندی و زنان و مشروعیت دموکراتیک، باید اساس نظام سیاسی آینده باشد. در غیر این صورت، در کشوری پر تنوع و تکثر اجتماعی و سیاسی افغانستان، صلح پایدار امکان پذیر نیست.

چهارم، یک نظام سیاسی استوار بر تفکیک قوا ضروری است. اطمینان از این‌که قدرت سیاسی در دست یک حزب مانند طالبان نیست، افغانستان را در برابر سواستفاده از قدرت محافظت می‌کند.

بنابراین‌، برای اطمینان از صلح در افغانستان و خروج مسئولانه نیروهای خارجی، بسیار مهم است که دولت بایدن پیامدهای جنگ نیابتی را در تلاش‌های صلح، در نظر بگیرد. وقتی صحبت از زمینه داخلی می‌شود، بدون در نظر گرفتن تنوع سیاسی- اجتماعی کشور و حقوق شهروندان، فکر کردن در مورد صلح پایدار بسیار دشوار است.

عباس فراسو دانشجوی مقطع دکترا در دانشگاه دیکین استرالیاست. او دارای مدرک ماستری در رشته مطالعات صلح و منازعه از دانشگاه مطالعات خارجی توکیو در جاپان است. پژوهش‌های عباس فراسو بر تأثیرات جنگ نیابتی بر پویایی جنگ داخلی متمرکز است.

عباس فراسو، دانشجوی دکتری از استرالیان

محمد محقق، رهبر حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان، می‌گوید جنگ‌جویان طالب در حال فراگیری آموزش‌های نظامی در پاکستان به‌سر می‌برند و برای آغاز جنگ در فصل بهار آمادگی می‌گیرند.

آقای محقق، روز جمعه (۲۴ دلو)، در نشستی در کابل، گفت پاکستان برخلاف حرف‌هایش که گویا همکار روند صلح افغانستان است، همچنان از گروه طالبان حمایت می‌کند.

او گفت: «آنچه نفرای ما سه سه ماه خواب می‌شوند، نمی‌دانم که چاق می‌شن یا لاغر. ما اینجه دل خود را خوش کنیم که صلح می‌شود، زیاد امیدوارم نیستم. تمام قومندان‌های طالبان که زمستان بود، برای تعلمیات نو به پاکستان رفتند. پاکستان می‌گوید از صلح حمایت می‌کنیم؛ اما همان گپای‌شان را هم سرشان ملاحظه کنیم.»

به گفته‌ی محمدمحقق، در صورتی که تا فصل بهار روند صلح به نتیجه‌ نرسد، جنگ‌های بی‌سابقه‌ی آغاز خواهد شد، به همین دلیل، دولت باید خود را هم برای برقراری صلح و از سویی برای دفاع از مردم آماده بسازد.

آقای محقق در بخشی دیگر از صحبت‌های خود گفت که هرچند مخالف زیاد اداره‌ی موقت نیست؛ اما با توجه به این که ما تجربه‌ی حکومت موقت را داشته‌ایم، نباید هر روز آن را تکرار کنیم. «نشود که هر روز هر چیز را از سر بگیریم. د جایی که سبق خود را رسانیدم، باید ادامه بدهیم.»

او تأکید کرد که قانون اساسی و ارزش‌های دو دهه‌ی گذشته باید حفظ شود و نباید قانون اساسی افغانستان به بهانه‌ی صلح از بین برود.

این در حالی است که بیش از یک ماه می‌شود که دور دوم گفت‌وگوهای صلح در قطر آغاز شده؛ اما تا هنوز نشست رسمی‌ای میان دو هیئت برگزار نشده است.گروه طالبان به جای گفت‌وگو با هیئت دولت، سفرهای منطقه‌ای و جهانی خود را آغاز کرده است و تمایل برای گفت‌وگو ندارند.

از سویی این گروه حملات‌شان را علیه نیروهای امنیتی و دفاعی افغانستان در جریان چند ماه گذشته، چندبرابر افزایش داده است.

به نقل از ان‌بی‌سی، در پی گزارش‌ها مبنی بر اینکه دولت بایدن قصد ندارد نیروهای امریکایی را تا ماه می از افغانستان خارج کند، سه فرمانده طالبان گفته است جنگجویان این گروه را از رخصتی زمستانی به خط مقدم نبرد دعوت کرده‌اند.
یکی از این فرماندهان در ولایت هلمند گفت: به فرماندهان ارشد و والیان هدایت داده شده تا به مواضع خود برگردند و در جلسات و بحث‌ها برای تهیه استراتژی آینده شرکت کنند.
وی افزود مسائل زیادی است تا این گروه باید به آن رسیدگی کند، از جمله بن‌بست مذاکرات صلح با حکومت افغانستان و تردیدها در مورد آینده حضور نیروهای خارجی.
یکی از رهبران سیاسی گروه طالبان در قطر نیز گفته است، در صورتی که مذاکرات با حکومت افغانستان به شکست مواجه شود و دولت بایدن نیروها را فراتر از مهلت تعیین‌شده در افغانستان حفظ کند، برنامه این گروه تسخیر ولایت‌های مهم و استراتژیک است.
ذبیح‌الله مجاهد سخنگوی گروه طالبان نیز گفته است: تاریخ ثابت کرده است که ملت مجاهد افغانستان می‌توانند شجاعانه از ارزش‌ها، خاک، میهن و حقوق خود دفاع کند.
از سویی هم، وزارت دفاع کشور می‌گوید از زمان کاهش نیروهای امریکایی، نیروهای افغانستان مسئولیت تمام عملیات‌های زمینی و بیش از ۹۵ درصد حملات هایی را بر عهده گرفته‌اند.
این در حالی است که گروه مطالعات افغانستان به تازگی در گزارشی هشدار داده بود که اگر نیروهای خارجی از افغانستان خارج شود، زمینه جنگ داخلی در افغانستان فراهم خواهد شد.

امرالله صالح، معاون نخست ریاست جمهوری، بامداد امروز (چهارشنبه،۱ دلو) در هشتاد و دومین جلسهٔ شش و نیم صبح گفت اگر طالبان به کشتار مردم بی‌گناه در افغانستان ادامه بدهند رهایی زندانیان آنان نه بلکه زندگی شان شامل آجندای مذاکرات صلح می‌گردد.

آقای صالح افزود: « روند مذاکره نیاز به اعتماد سازی دارد. اعتماد سازی با کشتار مردم ملکی و ربودن مردم از شاهراه ها ایجاد نمی‌گردد.»

او تأکید کرد دولت در برابر کشتار مردم بی تفاوت نبوده و نخواهد بود.

معاون نخست ریاست جمهوری گفت اکنون شاید در آجندای طالب رهایی زندانیان آنها از زندان های دولت جمهوری اسلامی افغانستان شامل باشد اما اگر آنها یعنی طالبان تروریست به کشتار مردم بیگناه ، اعضای جامعه مدنی و بمب گذاری های کورکوانه ادامه دهند در آن صورت رهایی زندانی ها نه بلکه زندگی آنها شامل اجندا خواهد گردید.

این در حالی‌ست که از مذاکرات صلح میان هیئت مذاکره کنندهٔ طالبان و دولت افغانستان تقریبا سه ماه می‌گذرد و در طی این چند ماه، فقط روی طرزالعمل و مقدمهٔ آن توافق کرده‌اند و از سویی‌هم در جریان این مذاکرات حملات گروه طالبان در ولایت‌ها مختلف کشور، افزایش یافته‌است.

چنانچه در طول این مدت، شماری از خبرنگاران، سارنوالان و فعالان جامعه مدنی در کابل و سایر ولایات کشور به قتل رسیدند.

رئیس اجرایی حزب جمعیت اسلامی افغانستان گفت دولت افغانستان و جبهه مقاومت تحمیل منافع آمریکا در روند صلح افغانستان را نخواهند پذیرفت.

عطامحمد نور، رئیس اجرایی حزب جمعیت اسلامی افغانستان درباره توقف مذاکرات در قطر گفت دولت و طالبان پیش از مراسم تحلیف بایدن و مشخص شدن سیاست وی درباره افغانستان علاقه‌ای به پیشرفت گفت‌وگوها ندارند.

وی افزود: «بخشی از اعضای طالبان بر این باور هستند که نظامیان آمریکایی و ناتو افغانستان را ترک خواهند کردند و آن‌ها می‌توانند فاتحانه آمده و اعلام دولت کنند که این اشتباه است».

نور ادامه داد: مذاکرات قطر و امتیازات آمریکا به طالبان آن‌ها را توهم زده کرده است، «آن‌ها در محاسبات خود اشتباه می‌کنند با این حال اگر آمریکا و ناتو بر طالبان فشار بیاورند آن‌ها از دولت جایگزین و یا انتقالی موافقت خواهند کرد».

رئیس اجرایی حزب جمعیت اسلامی همچنین تصریح کرد: طالبان علاقه‌ای به کار کردن در زیر چتر جمهوری و یا دولت کنونی ندارد، آن‌ها نمی‌خواهند طوری دیده شود که در حال تسلیم شدن هستند.

نور درباره سیاست آمریکا در رابطه با افغانستان نیز گفت: چیزی که برای آمریکا مهم است منافع ملی این کشور است، سیاست آن‌ها درباره مذاکرات صلح در افغانستان هیچ تغییری نخواهد کرد، این در استراتژی آن‌ها تصریح شده که منافع ملی خویش را جلوتر از هر چیز دیگر قرار می‌دهند.

وی تاکید کرد: «افراد این سیاست‌ها را تغییر نخواهند داد، هیچ تغییر عمده‌ای در سیاست‌های آمریکا بوجود نخواهد آمد».

این فرمانده سابق جهادی ادامه داد: آمریکا می‌خواهد پس از 20 سال حضور در افغانستان میراثی را بجای گذاشته و حضورش را برای مالیات دهندگانش توجیه کند، آن‌ها می‌خواهند روند صلح را اجرایی کنند.

نور ادامه داد: آمریکا تلاش می‌کند تا بر دولت افغانستان و طالبان فشار وارد کند و اجماع ملی و منطقه‌ای ایجاد کند که مذاکرات موفقیت‌آمیز باشد؛  اگر آمریکا بخواهد روند صلح را برای منافع ملی خود اجرا کند، این نه برای دولت افغانستان و نه برای جهاد و جبهه مقاومت غیرقابل پذیرش است.

وزارت خارجۀ اعلام کرد محمد حنیف اتمر، وزیر امور خارجۀ کشور در روزهای نزدیک به عربستان سفر خواهد کرد.

این وزارت امروز (چهارشنبه ۲۴ جدی) با نشر خبرنامه‌یی گفت آقای اتمر پیش از چاشت امروز با جاسم الخالدی، سفیر عربستان سعودی در کابل دیدار و دربارۀ سفر زودهنگامش به عربستان سعودی صحبت کرد.

در خبرنامۀ وزارت خارجۀ کشور آمد روند صلح و تقویت همکاری‌های دو جانبه میان کابل و ریاض از موضوع‌های دیگری مورد بحث در این دیدار بوده است. بر اساس این خبرنامه، آقای اتمر در جریان سفر زودهنگام تلاش خواهد کرد در چوکات کارزار دیپلماتیک دولت افغانستان برای موفقیت روند صلح حمایت بیشتر ریاض را از این روند به دست بیاورد.

گفتنی است دولت افغانستان به ابتکار وزارت خارجه به تازگی کارزاری را برای موفقیت روند صلح آغاز کرده است. گفت‌وگو با نمایندگان ارشد دیپلماتیک کشورهای منطقه و جهان که در روند صلح دخیل هستند، محور اساسی این کارزار را شکل می‌دهد.

این کارزار در حالی به راه انداخته شده است که به تاز‌گی گمانه‌زنی‌ها از برقراری حکومت موفقت در کشور بر اساس توافق صلح دوحه میان هیأت‌های مذاکراتی دولت افغانستان و گروه طالبان شدت گرفته است. با این حال، سرپرست سفارت امریکا در کابل می‌گوید کشورش طرف‌دار برقراری حکومت موقت در افغانسان نیست.

انتصاب رهبر حزب وحدت اسلامی افغانستان به سمت مشاور ارشد امنیتی – سیاسی اشرف غنی همزمان با آغاز مذاکرات صلح دوحه، با واکنش فعالان سیاسی مواجه شده و آن را گامی برای مقابله با تشکیل احتمالی دولت موقت می‌دانند.

انتصاب “محمد محقق” رهبر حزب وحدت اسلامی افغانستان به عنوان مشاور  ارشد امنیتی -سیاسی رئیس جمهور غنی واکنش های فعالان سیاسی را به همراه داشته و برخی آن را، اقدامی برای جلوگیری از تمایل او  در تشکیل دولت موقت می‌دانند.

این انتصاب در فضای مجازی  افغانستان نیز با واکنش هایی مواجه شده و تعدادی از کاربران با انتقاد از محمد محقق گفته اند  وی به عنوان یکی از رهبران مطرح نباید به عنوان مشاور در قدرت شریک می‌شد.

احمد سعیدی کارشناس مسائل سیاسی نیز در صفحه فیسبوک خود نوشت در آستانه تحولات سیاسی جدید، رئیس جمهور برخلاف میل همپیمانان به سراغ افراد جدید رفته تا بتواند محور مطمئنی علیه تصمیم‌های غیر منتظره صلح قطر ایجاد کند.

«سیامک هروی» سخنگوی سابق ریاست جمهوری نیز در واکنش به انتصاب محقق به عنوان مشاور ارشد امنیتی- سیاسی رئیس جمهوری افغانستان نوشت اشرف غنی برای جلوگیری از حمایت محقق از تشکیل دولت موقت، او  را به این سمت منصوب کرده است.

برخی  فعالان سیاسی نیز گفته اند زمانی محقق بیشترین تاثیر را در رای نمایندگان داشت اما اکنون به سطح یک مشاور تنزل کرده است.

عبدالطیف پدرام دبیرکل حزب کنگره ملی افغانستان نیز در فیسبوک خود نوشت به خاطر نمی آورم تاکنون رهبر یک حزب مهم سیاسی به عنوان مشاور  امنیتی و سیاسی رئیس جمهوری معارض خود تبدیل شود.

رئیس جمهور غنی همچنین” محمد جواد عثمانی وزیر صحت عامه  را که به تازگی از مجلس رای اعتماد گرفته بود، به علت فساد اداری برکنار کرد که این امر  باعث نارضایتی شدید “عطامحمد نور” رئیس اجرایی حزب جمعیت شد. نور از حامیان اصلی وزیر صحت است.
رئیس اجرایی حزب جمعیت پس از برکناری سیاستمدار نزدیک به خود (وزیر صحت) گفت تاکنون در باره طرح دولت موقت فکر نکرده بود اما اکنون از این طرح حمایت می‌کند.

 اختلافات بر سر جابجایی ها و تغییرات در دولت اشرف عنی در حالی است که دور دوم مذاکرات صلح دوحه پس از وقفه ۲۰ روزه بار دیگر در قطر آغاز شده است .

رئیس جمهور غنی می‌گوید شریعت اسلامی باید اساس گفت‌وگوهای صلح میان هیأت‌های مذاکراتی دولت افغانستان و گروه طالبان قرار بگیرد. به گفته او، مبنا قرار گرفتن موافقت‌نامۀ طالبان با امریکا در روند صلح، برای دولت افغانستان پذیرفتنی نیست.

آقای غنی امروز (پنج‌شنبه، هشتم عقرب) در مراسم گرامی‌داشت از میلاد پیامبر اسلام(ص) در کابل افزود شریعت اسلامی باید اساس هر نوع معضل و مسأله قرار بگیرد. او با اشاره به تأکید طالبان روی مبنا قرار گرفتن «موافقت‌نامۀ دوحه» در مذاکرات صلح طالبان بایدگفت از این خواست‌شان عقب‌نشینی کنند. با باور رئیس جمهور، مبنا قرار گرفتن موافقت‌نامۀ صلح طالبان با امریکا برای شهروندان و دولت افغانستان پذیرفتنی نیست.

رییس جمهور افزود شهروندان کشور در چهل سال گذشته برای حفظ شریعت اسلامی قربانی داده‌اند و اسلام باید اساس هر نوع اختلاف از جمله اختلاف‌های احتمالی در گفت‌وگوهای صلح قرار بگیرد.

آقای غنی در بخش دیگری از صحبت‌هایش طالبان را در تخریب مسجدها و تأسیسات عامه مقصر دانست و گفت حکومت از بودجۀ ملی مسجد و مکتب‌ها را اعمار می‌کند، اما طالبان روزانه به تخریب این ساختمان‌های عامه می‌پردازند.

این در حالی است که هیأت‌های مذاکراتی دولت افغانستان و گروه طالبان از یک‌ونیم ماه به این‌سو سرگرم رأی‌زنی دربارۀ نهایی‌سازی کارشیوۀ مذاکرات مستقیم صلح قرار دارند. گروه طالبان می‌خواهند که محتوای موافقت‌نامۀ این گروه با ایالات متحدۀ امریکا که در ماه حوت پارسال به امضا رسید، مبنای حل اختلاف‌های احتمالی در روند صلح قرار بگیرد.

این موافقت‌نامه به طالبان مشروعیت می‌بخشد و آنان را یک طرف جداگانه و اصلی معامله با ایالات متحدۀ امریکا می‌پندارد. دولت افغانستان اما می‌خواهد که طالبان پس از توافق صلح با دولت مدغم شوند. از همین‌رو، هیأت‌های مذاکراتی تاکنون به توافق نرسیده‌اند تا کارشیوۀ مذاکرات صلح را نهایی بسازند.

با آغاز مذاکرات صلح افغانستان گروه طالبان و دولت افغانستان در دوحه، روند صلح به مرحله‌ی حساسی رسیده است.
با وجود نگرانی‌ نمایندگان ایالات متحده‌ی امریکا، چین و پاکستان، هیئت مذاکره‌کننده‌ی دولت افغانستان و طالبان، در این نشست به مواردی چون خشونت، تروریسم و کثرت‌گرایی سیاسی که از عوامل چهار دهه جنگ در افغانستان شناخته می‌شوند، پرداختند.
این رویکرد اما، چقدر روند صلح افغانستان را به واقیعت نزدیک می‌سازد؟ سه گزینه‌ی پیشنهادی وزیر خارجه‌ی پاکستان چه کمکی به روند صلح افغانستان خواهد کرد؟ چرا طالبان هنوز به برقراری نوع نظام به اساس «شریعت» تاکید دارند و چرا دموکراسی و کثرت‌گرایی را نمی‌پذیرند؟
این و چندین پرسش دیگر در رابطه به صلح افغانستان وجود دارد. پاکستان در حالی گزینه‌هایی را برای موفقیت صلح در افغانستان – که از سال ۱۹۷۳ درگیر خشونت، تروریسم و چالش‌های سیاسی – اقتصادی است- پیشنهاد کرده است که توسعه‌ی اقتصاد، بازسازی و برگشت مهاجران در اولویت این طرح قرار دارد.
با این همه، طالبان به ایجاد نظام اسلامی‌ای که همه طرف‌ها در آن اشتراک داشته باشند، تاکید دارند و دولت افغانستان اصرار به نظامی دارد که در آن، دموکراسی، آزادی فردی، آزادی بیان، حقوق زنان و اقلیت‌ها رعایت شده، قانون‌مداری، حقوق مدنی و سیاسی در جامعه‌ نهادینه شود.
هم‌چنان امریکا به عنوان کشوری که نقش کلیدی در روند صلح دارد، تعهد کرده است که نیروهای نظامی خود را تا ماه اکتبر به مرز ۴۵۰۰ در افغانستان کاهش دهد؛ چنین کاهش شتاب‌زده‌‌ای، بی‌پیشنه خواهد بود.
امریکا در سال ۲۰۱۱ به صورت مجموعی ۱۰۰٫۰۰۰ نظامی در افغانستان داشت و برنامه‌ی راهبردی خروج را از این کشور روی دست گرفت؛ اما قسمی که پس از امضای توافق‌نامه‌ی ژینوا در اپریل ۱۹۸۸ ایالات متحده، افغانستان را فراموش کرد، در حال حاضر چنین قصدی را ندارد. {در ۱۴ اپریل سال ۱۹۸۸ در ژینوا بین افغانستان و پاکستان توافق راجع به زمان خروج نیروهای شوروی از افغانستان امضا شد. اتحاد شوروی و ایالات متحده امریکا تضمین‌کنندگان بین‌المللی « توافقات ژینوا » بودند.}
نشست دوحه در ماه مارچ به دلیل بن‌بست به‌ وجود ‌آمده میان دولت افغانستان و طالبان به ‌خاطر آزادسازی هزارها زندانی طالب، با تاخیر کوتاه مواجه شد و در ۱۲ سبتامبر آغاز شد.
پس از خروج اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۸۹ و آغاز جنگ‌های تنظیمی و به قدرت رسیدن طالبان در ۱۹۹۶، افغانستان تا هنوز در خشونت و خون‌ریزی به سر می‌برد که یکی از دلایل حضور نیروهای ناتو به رهبری امریکا در افغانستان نیز همین موضوع «دست نیافتن افغانستانی‌ها به یک صلح پایدار» بوده است.
نکته‌ی دیگر این که در جریان مذاکرات در دوحه، وزیر خارجه‌ی پاکستان گزینه‌های ذیل را برای رسیدن به صلح ، پیشنهاد داده است؛ نخست، فرض بگیریم که دولت افغانستان و طالبان به توافق برسند؛ اما هنوز بی‌اعتمادی میان آنان وجود خواهد داشت، طالبان در دسامبر ۲۰۰۱ نظام ایجاد‌شده به همکاری نیروهای امریکایی را در افغانستان به رسمیت نشناختند و پیشنهاد حامد کرزی -رییس جمهوری پیشین- را برای گفت‌وگوی صلح رد کردند. پس از آن زمان، این نخستین‌بار است که دولت افغانستان و طالبان به صورت مستقیم و رسمی، گفت‌وگو می‌کنند.
پس از توافق ماه فبروری «طالبان – امریکا»، طالبان با نمایندگان نظامی گفت‌وگو می‌کنند که از نظر آنان «مشروعیت» ندارد. این روند به اعتمادسازی بیش‌تر نیاز دارد تا منجر به نتیجه‌ی مطلوب شود.
دوم این که صلح افغانستان، هنوز یک رویا است؛ زیرا هنوز شمار زیادی از بازیگران داخلی افغانستان به نتیجه‌ی این روند خوش‌بین نیستند و باور ندارند که این گفت‌وگوها منجر به توقف چند دهه جنگ خانمان‌سوز، خشونت و تروریسم در افغانستان ‌شود، مگر در صورتی که افراد حاضر در دوحه و جاهای دیگر که به عنوان هیئت مذاکره‌کننده می‌روند، صلاحیت چانه‌زنی برای دوام آتش‌بس، غیر نظامی‌سازی و جمع‌آوری اسلحه، قانون‌پذیری، حکومت‌داری خوب و حمایت از روند دموکراسی را داشته باشند؛ زیرا احتمال دارد که یک طرف پیش‌شرط‌ها را قبول نکند.
برای طالبان این قابل درک نیست که افغانستان به گذشته بر نمی‌گردد و حکومت جدید باید حقوق زنان و اقلیت‌ها را به رسمیت بشناسد؛ تاکید طالبان بر ایجاد نظامی بر اساس «شریعت» از چالش‌های کلیدی‌ است.
روش خوب برای رسیدن به صلح اما، انگیزه‌ی تعامل، هم‌دیگرپذیری و کثرت‌گرایی سیاسی، قانون‌مداری، حکومت‌داری خوب و برابری است. اگر طالبان دموکراسی را به عنوان نحوه‌ی نظام حکومت‌داری رد کنند، احتمال توقف مذاکرات پیش‌‌بینی می‌شود؛ اما اگر طالبان طرف‌دار تامین صلح و ثبات استند، پس خشونت را کاهش داده و حمله به نیروهای امنیتی و دفاعی را متوقف کنند؛ زیرا توافق روی آتش‌بس میان دو طرف، نتیجه‌بخشی این روند را قابل ملموس‌تر می‌کند.
سوم: تازمانی که گروه‌های اجتماعی، احزاب و جریان‌های سیاسی و اقلیت‌های قومی وارد روند صلح نشوند، گفت‌وگوهای دوحه، نتیجه‌ای به دنبال نخواهد داشت؛ زیرا حرکت دسته‌‌جمعی به هدف برقراری صلح در افغانستان از اولویت‌ها است.
جایگاه پاکستان در سناریوی صلح افغانستان، روشن است؛ زیرا تا زمانی که افغانستان به صلح دست نیابد، مهاجران افغانستانی به کشور شان برگشت نمی‌کنند و امنیت مرز غربی پاکستان به عنوان یک مسأله باقی می‌ماند.
پاکستان؛ سه دهه پیش، نفوذ قابل ملاحظه‌‌ای بر طالبان داشت و هنوز متهم به خشونت‌گرایی و تررویسم در افغانستان است؛ برخی از گروه‌ها نیز در افغانستان از طالبان به عنوان ابزاری برای به دست آوردن قدرت استفاده می‌کنند.
هرج‌و‌مرج هنوز در افغانستان حاکم است و تنها راه بیرون‌رفت از این وضعیت توافق صلح میان طالبان و دولت افغانستان است تا بر اساس آن مردم این کشور بتوانند پس از دهه‌ها جنگ و خون‌ریزی در فضای صلح نفس راحت بکشند.

اکسپرس تریبون

صبح کابل

حمدالله محب مشاور امنیت ملی گفت عجله‌ای برای زود به نتیجه رسیدن مذاکرات صلح وجود ندارد، ولی دلیل چیست که گروه طالبان آتش‌بس نمی‌کند، در حالی که این جا نظامی وجود دارد که برای آن‌ها تضمین بدهد که پس از آتش‌بس نیز مذاکرات ادامه یابد.
محب گفت: «لازم نیست که مذاکرات خیلی به سرعت به نتیجه برسد، ولی جنگ باید متوقف شود و آتش‌بس صورت بگیرد. برای کشتن مردم طالبان هیچ دیگر مشروعیت ندارند. امروز دولت مشروع در افغانستان است. سیستمی است که برای طالبان تضمین داده می‌تواند که در آتش‌بس هم به مذاکرات خویش ادامه بدهند.»
او در مورد صلاحیت تیم مذاکره کننده دولت نیز افزود «تیم مذاکره کننده صلاحیت دارد. در تصمیم نهایی باید به کابل مراجعه کنند. صلاحیت نهایی را هیچ تیم مذاکره کننده ندارد. باید به شورای عالی مصالحه مراجعه کنند. باید به رییس جمهور مراجعه کنند».
مشاور امنیت ملی که در برنامه مناظره کابل سخن می گفت در مورد خواست طالبان برای مبنا قرار گرفتن توافقنامه این گروه با امریکا در مذاکرات میان‌افغانی افزود: «به هیچ وجه پذیرفتنی نیست که مبنای مذاکرات توافق امریکا و طالبان باشد. این گفت‌وگوها افغانی است و خود افغان‌ها باید اختلافات خود را حل کنند. فعلاً خارجی را مورد حمله قرار نمی‌دهند، ولی هر روز افغان‌ها قربانی می‌دهند. چرا ما یک تفاهمنامه را که هیچ به ما مرتبط نیست مبنای مذاکره قرار بدهیم؟»
آقای محب در بخشی از اظهاراتش تاکید کرد روند صلح و رسیدن به نتیجه از طریق گفت‌وگو در اولویت دولت قرار دارد و یگانه راه رسیدن به صلح و امنیت مذاکره و تفاهم است ولی اگر احتمالاً مذاکرات به نتیجه نرسید که ممکن هم است، « اگر ما به آن نتیجه نمی‌رسیم ما ضرورت به یک نظام قوی داریم ما باید سر نظام خود سرمایه‌گذاری کنیم که سرمایه‌گذاری هم شده. بیست سال اخیر ما و شما نظام خود را ساختیم، مشکلات دارد ولی باید از وقار و عزت مردم ما دفاع شود».
مشاور امنیت ملی در پاسخ به این پرسش که چرا اجماع ملی در روند صلح به وجود نیامده گفت: «اجماع سازی کار آسان نیست ولی ما تلاش خود را می‌کنیم. زیبایی جمهوریت در همین است که اختلاف داشته باشیم و کنار بیاییم. هماهنگی به وجود می‌آید. جمهوری اسلامی افغانستان کثرت گرا است، در این جا نظریات متفاوت وجود دارد. ما مباحثه می‌کنیم و به نتیجه می‌رسیم حتا تا دقیقه نود.»

کنترل پاکستان بر طالبان
حمدالله محب در بخشی از برنامه به مسئله رابطه پاکستان با طالبان و تاثیرگذاری این کشور در روند صلح پرداخت.
او گفت نقش پاکستان بیشتر از آن چیزی است که اسلام‌آباد می‌گوید. پاکستان بر طالبان هم نفوذ دارد و هم کنترل.
محب افزود: «شما افکار مردم افغانستان را و معلوماتی را که ارائه شده تا حال می‌فهمید و ثابت هم شد که یک تعداد طالبان برای مذاکره از پاکستان به دوحه رفتند. به همین دلیل پاکستان نفوذ بسیار گسترده دارد روی طالبان و ما فکر می‌کنیم که پاکستان بیشتر از آن چیزی که می‌گوید کنترل دارند.»
او در رابطه با صداقت پاکستانی‌ها گفت: «گپ‌های پاکستانی‌ها تا حال خوب بوده، ولی در عرصه عمل چیزی ندیدیم. هنوز طالبان در پاکستان حضور دارند و همراه شان کمک می‌شود. توقع ما را تا حال پاکستانی‌ها بر آورده نکرده‌اند.»

خط دیورند
حمدالله محب در برنامه مناظره کابل به مسئله خط دیورند و داعیه ارضی افغانستان بر پاکستان نیز پرداخت. او گفت ما داعیه داریم ولی هنوز زمان آن نرسیده که این موضوع مطرح شود. محب گفت موضوع دیورند به مردم افغانستان تعلق دارد و حکومت نمی‌توند در این خصوص اقدامی کند.
محب گفت: «داعیه دیورند داعیه نو نیست. ما این داعیه را رها کردنی نیستیم. خاک ما بوده و خواهد بود. خود پاکستان هم بالای خاک کشورهایی دیگر داعیه دارد. این به این معنا نیست که پاکستان مسلسل مردم افغانستان را بکشد.»
به باور مشاور امنیت ملی، خط دیورند مشکل ما را با پاکستان حل نمی‌کند. پاکستان یک عقبه نظامی برای خود می‌خواهد و خیلی بیشتر خاک افغانستان را می‌خواهد. اکنون ما در حال جنگ هستیم. امروز ما روابط خوب و حسنه با پاکستان می‌خواهیم.

سناریوهای احتمالی

مشاور امنیت ملی با اشاره به دوام مذاکرات صلح در دوحه گفت حکومت صلح را در اولویت می‌بیند ولی برای هر سناریویی آمادگی لازم وجود دارد.
محب گفت: «در این جا چند سناریو مطرح می‌شود: اگر به صلح با طالبان می‌رسیم بسیار خوب است، ولی ما آمادگی نظامی نیز داریم، چه تنها باشیم و چه همکاری بین المللی را با خود داشته باشیم. این جا جنگ علیه تروریزم است و تعهدات بین المللی را با خود داریم. سناریویی که تمام نیروهای خارجی برایند ما چه می‌کنیم. سناریویی که تمام نیروهای خارجی برایند و به کمک های خود ادامه بدهند ما چی می‌کنیم و اگر ادامه ندهند هم سناریو داریم.»
او افزود: «تعهد دوستان بین‌المللی ما برای ادامه همکاری تا سال ۲۰۲۴ است. این سناریوی اول است. سناریوی دوم این است که اگر امریکایی‌ها کامل برایند ما آمادگی داریم که خود ما دفاع کنیم همین اکنون هم ما نود و پنج درصد بار جنگ را به دوش داریم. اگر کمک‌های مالی امریکا نیز قطع شود، نظام دوام می‌یابد البته کمی مشکل می‌شود، ولی ما ادامه می‌دهیم و قابل تشویش نیست.»
آقای محب تاکید کرد تلاش حکومت متمرکز بر این است که نظام ادامه یابد. ما می خواهیم نظام تداوم پیدا کند ما نمی‌خواهیم که دوباره از صفر شروع کنیم. نظام سازی این طور نمی‌شود که همه چیز را خط بزنیم. اگر در میز مذاکره به یک نتیجه می‌رسیم که باید نظام تغییر کند ما آن را به مردم ارائه می‌کنیم.
مشاور امنیت ملی تصریح کرد: «ما تلاش می‌کنیم که یک زندگی بهتر بسازیم. در مهاجرت مردم ما می‌گفتند که سگ باشی ولی در خانه خود باشی. امروز ما در کشور و خانه خود هستیم و به هیچ عنوان آن را ترک نمی‌کنیم. این وظیفه نیست این زندگی ما است.»