برچسب: بامیان

جعفر مهدوی نماینده ولایت کابل در مجلس نمایندگان امروز گفت که شرکت آلمانی فیشنر مسیر انتقال برق را از ولایت بامیان امن تر، راحتتر و مطمین تر دانسته اما شرکت برشنا به صورت مغرضانه مسیر را تغییر داده است.

آقای مهدوی اضافه کرد که انتقال برق غیر از مسیر بامیان، اندک اعتمادی که مردم به حکومت دارد را از دست خواهد داد.

او از مجلس نمایندگان خواست که به طور جدی این موضوع را پیگیری کند و از مسئولان شرکت برشنا توضیحات لازم را بخواهد.

“توتاپ”یکی از پروژه‌های مهم برقی است که کشور را به شاه‌راه ترانزیت خطوط انرژی در منطقه تبدیل خواهد کرد؛ این پروژه برق ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و افغانستان به پاکستان انتقال می‌دهد.

شرکت المانی توتاپ کار مطالعه و انتقال برق را با کمک های بلاعوض بانک انکشاف آسیایی برعهده گرفته است، اما شرکت برشنا مطالعات این شرکت قبول نکرده و مسیر آن را تغییر داده است.

عبدالقیوم سجادی، نماینده مردم غزنی در مجلس نیز می گوید که تحکیم وحدت ملی با شعار امکان پذیر نیست و باید اصل شهروندی مد نظر گرفته شود و نگاه به شهروندان مبتنی بر حقوق شهروندی باشد.

آقای سجادی اضافه کرد که تغییر مسیر پروژه توتاپ نشان دهنده یک حرکت مغرضانه است و مجلس باید مانع این حرکت شود تا وحدت ملی خدشه دار نشود و برخورد جدی نیز صورت بگیرد.

این در حالی است که چندی پیش نیز عده دیگر از نمایندگان مجلس در اعتراض به این تصمیم یک نشست خبری دایر کردند و عمل شرکت برشنا و وزارت انرژی و آب را مغرضانه خواندند.

شهروندان بامیانی نیز روز شنبه در یک حرکت مسالمت آمیز دست به تظاهرات زدند و از شرکت برشنا خواستند که به ولایت بامیان توجه کند و برق رسانی کند.

لازم به ذکر است که شرکت آلمانی فیشنر نیز در گزارش 451 صفحه ای خود که به بانک انکشاف آسیایی و شرکت برشنا و وزارت انرژی و آب داده است؛ ذکر کرده است که انتقال برق از مسیر بامیان باعث می شود از برق کشی مجدد به ولایت های بامیان، دایکندی و غور جلوگیری شود.

همچنین این شرکت گفته است که علاوه بر برق رسانی؛ مسیر بامیان از نظر امنیتی و نداشتن برفکوچ بهتر است و مسیر از این طریق نسبت به سالنگ صعب العبور نیست.

اما شرکت برشنا برخلاف مشاوره‌ها و توصیه‌های شرکت فیشنر،  تصمیم گرفته پایه‌های برق این پروژه را از مسیر سالنگ عبور بدهد.

این امر موجب نگرانی نسبت به سرنوشت و آینده این پروژه عظیم اقتصادی شده است.

شرکت برشنا تنها به دلیل کوتاه بودن مسیر سالنگ و کاهش هزینه این پروژه‌ها تکیه دارد و اما شرکت‌های سروی‌کننده این پروژه‌های بزرگ از جمله پروژه برق توتاپ، به بحران‌های احتمالی و مشکل‌های طبیعی فراروی عبور این خط برق از سالنگ نظر دارد.

گفتنی است که هزینه پروژه توتاپ از کمک های بلاعوض بانک انکشاف آسیایی است.

برای مطالعه بیشتر

 

اسدالله سعادتی، نماینده ولایت دایکندی در این نشست خبری امروز پنجشنبه گفت که انتقال برق “توتاپ” از مسیر بامیان می تواند منافع زیاد اقتصادی برای کشور داشته باشد.

آقای سعادتی افزود، انتقال برق از مسیر بامیان می تواند، از نظر امنیتی، صعب العبور نبودن، برفکوچ خیز نبودن و مسیری مطمین تر برای انتقال برق است.

وی اضافه کرد که از نظر اقتصادی نیز با عبور برق از ولایت بامیان، دایکندی، غور، لوگر و ننگرهار دیگر نیازی نیست که دولت به این مناطق برق کشی کند.

نماینده ولایت دایکندی علاوه کرد که انتقال برق از بامیان منجر می شود که منابع زیر زمینی به صورت آسان تر استخراج شود.

اما شرکت برشنا و وزارت انرژی و آب بر خلاف سروی های شرکت آلمانی فیشنر درصدد است که مسیر برق توتاپ را از مسیر سالنگ انتخاب کنند.

شرکت آلمانی فیشنر نتیجه تحقیق خود را در یک گزارش 451 صفحه ای برای انتقال برق تاجیکستان به پاکستان به وزارت انرژی و آب، شرکت برشنا و بانک انکشاف آسیایی سپرده است.

شرکت آلمانی فیشنر، یک شرکت معتبر برق رسانی جهانی است که گفته می‌شود، ماستر پلان برق کشورهای چین و پاکستان و برخی دیگر از کشورهای آسیای میانه را این شرکت انجام داده و ماستر پلان برق کشور را نیز این شرکت بازبینی کرده و به اتمام رسانده است.

این شرکت پس از مطالعه و بررسی‌های مختلف، دیدگاه‌ها و نظرهای خود را به سازمان‌ها و نهادهای دولتی  مسوول در کشور ارایه داد که یکی از این موارد توصیه به عبور خط برق توتاپ از مسیر بامیان است.

اما اکنون مقام‌ها در شرکت برشنا برخلاف توصیه‌های کارشناسی‌ شده این شرکت، تصمیم به عبور خط برق توتاپ از مسیر سالنگ گرفته که این تصمیم باعث نگرانی بسیاری در جامعه شده است.

محمد اکبری، نماینده ولایت بامیان نیز گفت که مردم ولایت های مرکزی نیز شهروندان این کشور هستند و برای این کشور بهای زیادی داده اند و اکنون نیز با خون خود از این کشور دفاع می کنند.

آقای اکبری افزود که دولت در نظر دارد تا سال 2032 به مناطق مرکزی برق نکشد که این عمل مغایر با موازین اسلامی، اخلاقی و قانونی است و انتقال برق از ولایت های مرکزی می تواند این تبعیض را کمرنگ کند.

گفتنی است که براساس گفته های این نمایندگان، شرکت برشنا و وزارت انرژی و آب گفته اند که انتقال برق از مسیر سالنگ 13 میلیون دالر کمتر می شود، در حالی که این پول از کمک های بلاعوض بانک انکشاف آسیایی پرداخت می شود.

نمایندگان ولایت های مرکزی می گویند که درست است انتقال برق از مسیر سالنگ 13 میلیون دالر کمتر است ولی از برق کشی مجدد به ولایت های مرکزی، امنیت و برفکوچ نداشتن منافع دراز مدت دارد.

نادرشاه بحر، نماینده ولایت غور نیز گفت که با انتقال برق از مسیر بامیان صدها میلیون دالر به نفع دولت در آینده می شود و تعداد زیادی از شهروندان نیز به نعمت برق دسترسی پیدا می کنند.

دلایل شرکت فیشنر بر بامیان

با توجه به خواسته های مردم و نمایندگان این ولایت ها، و شرکت آلمانی فیشنر، شرکت برشنا بر اساس طرح‌های قبلی خویش در نظر دارد با ساخت یک سب استیشن در پلخمری این پروژه را  از مسیر سالنگ به کابل انتقال بدهد؛ و از کابل، با احداث یک خط ۵۰۰ کیلو‌ولت، این خط از مسیر سالنگ به چوک ارغندی امتداد پیدا کند و بعد به کابل انتقال یابد وسپس به پاکستان صادر شود.

اما؛ شرکت فیشنر در ماستر پلان جدید برق افغانستان، یکی از دلایل مهم برای انتقال این خط از مسیر سمنگان و بامیان را امکان اتصال منابع بزرگ تولید برق داخلی کشور به شبکه برق می‌داند. با عبور خط ۵۰۰ کیلو‌ولت از مسیر سمنگان- بامیان، معادن بزرگ ذغال سنگ دره صوف و بامیان نیز در مسیر قرار خواهند گرفت.

متخصصان داخلی نیز تایید می‌کنند که علاوه بر آسان گذر بودن مسیر بامیان و سمنگان، معادن آهن حاجی‌گگ و ذغال سنگ در ولایت‌های سمنگان و بامیان در مسیر این لین قرار می‌گیرد که با وصل شدن این معادن به انرژی برق، استخراج معادن رونق گرفته و زمینه سرمایه‌گذاری کلان ملی و بین‌المللی در این زمینه فراهم می‌شود.

دلیل دیگر  این است که مسیر سمنگان- بامیان باعث افزایش امنیت برق کابل و پیش‌گیری از مشکل‌های قطع برق در پایتخت می‌گردد. یعنی با عبور این خط برق از مسیر سمنگان- بامیان، از فضای نامساعد جوی و جغرافیایی و مشکل‌های مر بوط به مسیر سالنگ پرهیز شده، و از سویی باعث می‌شود که محل‌های تولید برق حرارتی محلی در مسیر بامیان را به کل شبکه برق افغانستان وصل نموده، و سبب افزایش امنیت تامین برق کابل و جنوب افغانستان به خاطر استفاده از دو خط انتقال جداگانه (بامیان و سالنگ) می‌گردد.

از طرف دیگر، وصل کردن برق حاصل از معادن ذغال سنگ در بامیان به شبکه سراسری کشور و ساختن یک خط انتقال برق جداگانه برای آن مسیر، نیاز به بودجه جداگانه دارد که مقدار آن، در مقایسه با هزینه انتقال خط برق توتاپ از مسیر بامیان، به مراتب بیشتر و زیادتر است.

با توجه به این‌که مسیر سالنگ هم‌چنان مسیر انتقال برق دیگری به نام HVDC (برق مرده) از پروژه CASA-1000 نیز خواهد بود، بنابراین، انتقال خط سوم (خط توتاپ) از این مسیر بسیار مشکل و حتا ناممکن خواهد بود.

دلیل دیگری که فیشنر برای توصیه‌ی خویش ذکر کرده این است که انتقال تمام خطوط برق از یک مسیر(سالنگ) سبب افزایش ریسک از دست دادن کل خطوط انتقال در نتیجه یک حادثه در این مسیر خواهد شد که عواقب زیادی برای کشور دارد. به همین دلیل، در ماستر پلان جدید برق افغانستان، عبور برق از هندوکش اکیدا توصیه می‌گردد  و تاکید می‌شود که باید از مسیر بامیان  عبور کند تا از معایب انتقال برق از مسیر سالنگ پرهیز شده و از هزینه اضافی مربوط نیز جلوگیری گردد.

خطرهای سالنگ

نخستین دلیلی که شرکت فیشنر در مورد غیرمصون بودن سالنگ برای انتقال لین برق ارایه کرده این است که دره سالنگ تنگ است و جای کافی برای سه لین برق ندارد (پایه‌های برق کاسا یک‌هزار هر کدام حداقل ۵۰ متر و لین برق توتاپ (سابق) حداقل ۱۰۰ مترمربع مساحت لازم دارد). به همین دلیل لازم است که قسمتی از لین برق از زیر زمین گذشته و پایه‌های برق فعلی باید جابه‌جا شوند.

دومین دلیل فیشنر این است که اگر هر سه لین برق از سالنگ عبور کند، خطر قطع برق و از دست دادن برق زیاد می‌شود. کافی است که یک پایه برق بیافتد تا برق قسمت جنوب هندوکش برای مدت طولانی قطع گردد. خطر برف‌کوچ و زلزله و یخ‌زدگی در سالنگ بسیار بالا است. این در حالی است که پایتخت افغانستان در زمستان سال پار از سه هفته گذشته در تاریکی به سر می‌برد. به این دلیل که سه  پایه‌ برق در سالنگ در نتیجه برف‌کوچ‌ها شکسته و برق قطع شده است. شرکت برشنا از ترمیم این پایه‌ها عاجز است.

براساس ماسترپلان شرکت فیشنر آلمان کارهای ساختمانی مربوط به خط انتقال زیاد است. قسمتی از لین (در دره سالنگ) باید از زیر زمین عبور کند که خود به خود باعث افزایش هزینه وطولانی شدن زمان می‌شود. شرکت فیشنر به این نتیجه رسیده که انتقال سه لین برق از سالنگ، از نظر تخنیکی بسیار سخت و حتا غیرممکن است.

مطالعات این شرکت نشان می‌دهد که عوامل دیگری نیز انتقال لین برق از مسیر سالنگ را دشوار می‌سازد. قرار است که دو بند آب در دره سالنگ و غوربند برای انتقال و استفاده از کابل جدید، ساخته شود که سبب اختلال بیشتر در شبکه و مسیر انتقال برق از دره سالنگ خواهد شد.

آنان با حمل شعار ” افغانستان و هند، دو کشور دوست و دو ملت برادر هستند”، ضمن تقدیر از تلاش های تیم ملی کشور، مقام قهرمانی این رقابت ها را به ملت هند تبریک گفتند.

جوانان بامیانی همچنان حمله تروریستی شب گذشته به قنسولگری هند در ولایت بلخ را محکوم کرده و آن را اقدام دشمنان افغانستان برای خدشه دار کردن دوستی افغانستان و هند خواندند.

تیم ملی فوتبال افغانستان که توانسته بود در مراحل ابتدایی و نیمه نهایی رقابت های فوتبال جنوب آسیا،  به ترتیب تیم های بنگلادیش، بوتان، مالدیو و سریلانکا را شکست دهد، شب گذشته در مرحله نهایی این رقابت ها به مصاف هند رفت و با نتیجه 2 بر 1 مقام قهرمانی این رقابت ها را به هند واگذار کرد.

هرچند ملی پوشان فوتبال کشور در دور قبلی رقابت های فوتبال جنوب آسیا در سال 2013 توانسته بودند به مقام قهرمانی دست یابند، در بازی نفس گیر شب گذشته اما نتوانستند بر تیم ملی هند غلبه کند و ملی پوشان هند برای هفتمین بار قهرمان این رقابت ها شد.

شمار زیادی از جوانان کشور دقایقی پس از پایان بازی، در صفحات شبکه های اجتماعی، کیمورا داور جاپانی مسابقه دیشب میان هند و افغانستان را به قضاوت جانبدارانه و به نفع هند متهم کردند.

آنان در صفحات فیسبوک نوشتند که کیمورا، در دقایق پایانی بازی، به صورت آشکار وضعیت را به نفع هند تغییر داد و یک پنالتی و دو خطای سنگین بازیکنان هندی را نادیده گرفت.

در بازی شب گذشته، پیتر شگرت سرمربی تیم ملی فوتبال کشور نیز از سوی کیمورا از کنار میدان اخراج شد که این موضوع  هم واکنش های تندی را از سوی ورزش دوستان کشور به دنبال داشت و احتمال قضاوت جانبدارانه این داور جاچانی را بیشتر از پیش تقویت کرد.

صبح امروز تیم ملی فوتبال به کشور برگشت و تعدادی زیادی از شهروندان کابل نیز از کاروان تیم ملی استقبال کردند.

آقای زهیر در جشن خیابانی باشندگان بامیان به مناسبت انتخاب این ولایت به عنوان یکی از شهرهای خلاق جهان گفت:” متخصصان پس از تحقیقات تشخیص داده اند که پروژه برق کاسا یک هزار باید از دره شکاری بامیان عبور کند اما شنیده می شود که اصرار ها و ایستادگی های فوق العاده جدی وجود دارد که این پروژه نه از بامیان بلکه از کوتل سالنگ بگذرد”.

او افزود که براساس یافته های متخصصان، عبور این پروژه از کوتل سالنگ ضمن آسیب پذیر بودن، غیر اقتصادی است اما کسانی در کابینه کشور و کمیته تدارکات از موقف قدرت و با دید سیاسی تاکید دارند که این پروژه از بامیان نگذرد.

آسمان به زمین نمی آید!

کاسا یک هزار پروژه ی انتقال هزار میگاوات برق تاجیکستان و قرغیزستان از طریق افغانستان به پاکستان است.

با تطبیق این پروژه 1300 میگاوات برق وارد افغانستان می شود که یک هزار آن به پاکستان منتقل می شود و 300 میگاوات باقی مانده در مسیر عبور از خاک افغانستان، در مناطقی که این پروژه از آنها می گذرد به مصرف خواهد رسید.

والی بامیان می گوید که در حال حاضر با زور و بر خلاف نظر مهندسان و متخصصان تصویب شده که این پروژه بزرگ برق از بامیان نگذرد.

به گفته او؛ متخصصان شرکت فیشنر آلمانی، بامیان را برای عبور پروژه برق “توتاپ”نیز مناسب تخشیص داده اند اما بازهم کسانی کارشکنی می کنند که این پروژه از این ولایت نگذرد.

توتاپ از پروژه های بزرگ انتقال برق ترکمنستان از طریق، ازبکستان،تاجیکستان و افغانستان به پاکستان است.

این پروژه که هدف آن تامین برق مورد نیاز افغانستان و پاکستان خوانده شده، 500 میگاوات برق صادراتی ترکمنستان را به افغانستان و پاکستان وارد می کند.

با این حال والی بامیان از رئیس جمهور خواست که در زمینه تطبیق پروژه های بزرگ برق کاسا یک هزار و توتاپ، منفعت عامه مردم افغانستان و خواست مردم بامیان مبنی بر عبور این پروژه از این ولایت را در نظر بگیرد.

او تاکید کرد که با گذشتن این پروژه های برق از بامیان، آسمان به زمین نمی آید و ضمن اینکه هیچ خطری این پروژه ها را تهدید نمی کند، هیچ کسی هم ضرر نخواهد کرد.

هشدار والی

بامیان از ولایت های کمتر انکشاف یافته در مرکز کشور است که علی رغم داشتن منابع آبی فراوان، دریک و نیم دهه گذشته هیچ اقدامی در زمینه تامین برق آن از سوی دولت صورت نگرفته است.

با آنکه در این مدت چندین بند برق آبی، بارها در این ولایت تهداب گذاری شده اند اما هیچگاهی کار عملی آنها آغاز نشده است.

در چند سال گذشته تنها یک نیروگاه تولید برق آفتابی با هزینه 15 میلیون دالر امریکایی از کمک های مالی زیلاند نو در بامیان ایجاد شده که فقط ظرفیت تولید بیشتر از یک میگاوات برق را دارد.

در حال حاضر حتی مرکز این ولایت هم بدلیل اینکه برق تولیدی این نیروگاه بیشتر از ظرفیت تولید آن از سوی “شرکت برشنا” توزیع شده است، برق منظم و دائمی ندارد.

نبود برق در بامیان سبب شده که از یکسو باشندگان این ولایت به مشکلاتی نظیر عدم دسترسی به اطلاعات روبرو شوند و از سوی دیگر هیچکدام از سرمایه گذاران داخلی و خارجی اقدام به سرمایه گذاری در بامیان نکنند.

با این وجود طاهر زهیر والی بامیان تایید کرد که عبور پروژه های برق کاسا یک هزار و توتاپ از بامیان، می تواند برق مورد نیاز این ولایت را تامین کند.

آقای زهیر با انتقاد از بی توجهی رهبران دولت به این موضوع گفت:” عمر فعالیت های سیاسی خیلی کوتاه نیست و آنانی که با رای این مردم به قدرت رسیده اند، پنج سال بعد بازهم به سراغ آنها خواهند آمد”.

او هشدار داد که حافظه مردم مناطق مرکزی، اقدامات آنانی که مخالف گذشتن این پروژه ها از این مناطق هستند را فراموش نخواهد کرد.

بی توجهی دولت به نظر متخصصان مبنی بر عبور پروژه های برق کاسا یک هزار و توتاپ از مسیر بامیان از مسائلی است که واکنش های تند باشندگان این ولایت را به دنبال داشته است.

پیشتر رهبران برخی از احزاب سیاسی نیز رهبران دولت را به برخورد دوگانه و تبعیض آمیز با شهروندان کشور متهم کردند و از آنان خواستند که با عبور این پروژه  ها از مسیر بامیان که مصئون و بی خطر است، موافقت کنند.

 

 

این موسسه به تازگی فهرستی از 47 شهر خلاق جهان را که از 33 کشور جهان انتخاب شده است در وبسایت خود منتشر کرده است که نام بامیان نیز در این فهرست دیده می شود.

بامیان از ولایت های باستانی در مرکز کشور است که در اوایل سال روان میلادی برای پیوستن به شبکه شهرهای خلاق جهان نامزد شده بود.

این شهر اینک به دلیل داشتن صنایع دستی منحصر به فرد و فرهنگ بومی، به عنوان یکی از شهرهای خلاق جهان انتخاب شده است.

شبکه شهرهای خلاق جهان در سال 2004 میلادی از سوی یونسکو ایجاد شد که تا کنون 116 شهر از کشورهای مختلف جهان، عضویت این شبکه را کسب کرده اند.

براساس آنچه موسسه یونسکو در وبسایت خود نوشته است، فعالیت های فرهنگی و هنری مانند طراحی، فیلم، ادبیات، غذا، موسیقی، رقص های محلی، صنایع دستی و سایر فعالیت های فرهنگی خلاقانه، از عمده ترین معیارهای گزینش شهرهای خلاق جهان به شمار می رود.

یونسکو هدف از ایجاد شبکه های شهرهای خلاق جهان را گسترش روابط فرهنگی میان کشورهای عضو این شبکه خوانده است.

قرار است نشست سالانه شهرهای عضو شبکه شهرهای خلاق جهان در ماه سپتامبر سال آینده میلادی با حضور نمایندگان 47 شهری که به تازگی عضویت این شبکه را به دست آورده اند، در شهر آسترسوند سویدن برگزار شود.

انتخاب بامیان به عنوان یکی از شهرهای خلاق جهان امیدواری هایی را مبنی بر جلب توجه جامعه جهانی به این ولایت به وجود آورده است.

پیشتر این شهر به عنوان نخستین پایتخت فرهنگی سازمان نیز سارک انتخاب شد.

محمد طاهر زهیر والی بامیان در شروع امتحانات و بازکردن صندوق ها، این روز را نقطه عطفی در زندگی فردی و اجتماعی دانشجویان دانست و از آنها خواست تا با آرامش کامل و تمرکز سوال های شان را حل نمایند.

او همچنان از هئیت برگزاری امتحان کانکور که از کابل آمده بودند و نیز از رئیس و استادان دانشگاه بامیان به خاطر تلاش و زحمات شان تشکر کرد.

والی بامیان از نیروهای امنیتی، استادان و شاگردان خواست تا همه باهم در نظم و انضباط برگزاری امتحان سعی مساعی به خرج دهند.

• داوطلبان آزمون کانکور 1395 ولایت بامیان مجموعاً 5737 نفر می باشند که 2175 آن را خانم و 3562 نفر را آقایان تشکیل می دهد.

گفتنی است که امتحانات کانکور بامیان در سه روز برگزار خواهد شد.

ماسانوری ناگاوکا مسئول بخش فرهنگی موسسه یونسکو به خبرگزاری رها گفت:” در این نشست علمی در مورد ترمیم و حفاظت از آثار تاریخی بامیان و نیز احتمال بازسازی مجسمه 53 متری صلصال در این ولایت، با متخصصان پیکرتراشی، باستان شناسان، کارشناسان امور و رسانه ها، بحث و گفتگو خواهد شد”.

آقای ناگاوکا می گوید که در این نشست علمی، در مورد انتقال هشت اثر تاریخی بامیان از فهرست میراث های فرهنگی جهانی در معرض خطر به لیست دائمی میراث های جهانی و چگونگی بازسازی مجسمه بودای صلصال تصمیماتی نیز گرفته می شود.

او افزود که یونسکو از سال 2003 میلادی به این سو، برنامه های متعددی را برای حفاظت از آثار تاریخی بامیان اجرا کرده است اما اکنون گسترش ساخت و سازهای غیر قانونی در ساحات مربوط به آثار تاریخی ثبت شده ی این ولایت در فهرست میراث های فرهنگی جهانی، خطر حذف شدن آنان از این فهرست را تشدید کرده است.

صلصال و شهمامه 53 و 35 متری بامیان، روزگاری بزرگترین مجسمه های ایستاده بودا در سطح جهان به شمار می رفتند و سالانه هزاران تن از گردشگران داخلی و خارجی را بسوی خویش فرا می خواندند.

این عجوبه های تاریخ اما پانزده سال قبل با سقوط بامیان بدست طالبان، به بهانه “مغایرت وجودی این مجسمه ها با ارزش های اسلامی” در چند شبانه روز توسط آنان تخریب شدند و اینک رواق های خالی باقی مانده از آنها، گویای سرنوشت تلخ آنان است.

علیرغم تلاش هایی که در آن زمان از سوی جامعه جهانی برای جلوگیری از تخریب این آثار هنری صورت گرفت، طالبان در ماه مارچ سال 2001 با تخریب مجسمه های بودا در بامیان، جنایت تاریخی و بزرگ دیگری را در افغانستان مرتکب شدند که واکنش ها و انتقادهای تندی را در سطح بین المللی به دنبال داشت.

بسیاری از کشورها آن را جنایت جنگی خواندند و پاکستان را بدلیل حمایت مستقیم از طالبان، تروریزم و افراط گرایی در منطقه، عامل اصلی این رویداد قلمداد کردند.

در افغانستان نیز نه تنها در بامیان بلکه در سراسر کشور، فرهنگیان، علمای دینی و تحلیل گران مسائل سیاسی، پاکستان را عامل اصلی تخریب مجسمه های بودا در این ولایت می دانند.

فرستادن نیروی ویژه از پاکستان

محمد سجاد محسنی سخنگوی شورای علمای بامیان که شاهد فرو ریختن مجسمه های بودا بوده، ضمن تایید نقش مستقیم پاکستان در تخریب این مجسمه ها به خبرگزاری رها گفت:” به محض سقوط بامیان به دست طالبان، افراد این گروه که بیشتر پاکستانی و عرب بودند با هر نوع سلاح سنگین، حتی توپ های بزرگ دوربرد به روی مجسمه های بودا آتش گشودند اما نتوانستند ذره ای از آنها را تخریب کنند”.

محسنی می گوید که طالبان افغانی با تخریب مجسمه های بودا موافق نبودند اما در سال دوم دوره سیاه حاکمیت این گروه در افغانستان، گروه دوصد نفری ویژه ای برای تخریب این مجسمه ها از پاکستان به بامیان فرستاده شد.

او افزود، اعضای این گروه که روی بازوهایشان “بت شکن” نوشته شده بود، با سوراخ کردن پیکره های بودا توسط برمه و جاسازی مواد منفجره در آنها، این شاهکارهای هنری را منفجر کردند و نمادهای یک تمدن تاریخی بزرگ و با شکوه افغانستان را از بین بردند.

به گفته او؛ شدت انفجار به حدی قوی بود که تمام مرکز بامیان به لرزش درآمد و دود ناشی از آن تا چندکیلومتری اطراف مجسمه ها را تاریک کرده بود.

جعل تاریخ

گذشته از اینکه به گفته علمای دینی و فرهنگیان بامیان، پاکستان نقش مستقیم و تاثیرگذاری در تخریب مجسمه های عظیم بودا در این ولایت داشته، موضوع دیگری که کمتر به آن پرداخته شده، انگیزه این همسایه برای از بین بردن این مجسمه های تاریخی است.

فعالان مدنی بامیان می گویند، عوامل متعددی در تخریب مجسمه های بودا تاثیرگذار بوده اند که پاکستان در همه آنها دخیل است.

جواد صادع فعال مدنی در بامیان به خبرگزاری رها گفت:” یکی از عواملی که باعث شد تا پاکستان اقدام به تخریب مجسمه های بودا با استفاده از طالبان کند، ساختن تاریخ جعلی برای این کشور است”.

صادع می گوید، هنری که باعث خلق اثر بی نظیر بودا در بامیان شد، هنر گندهارا است و مربوط به یک سلسله از ترک های افغانستان می شود که زمانی از بامیان‌ تا لاهور و اسلام آباد پاکستان و برخی از نقاط هند گسترش یافت و آثار متعددی را در این مناطق نیز ایجاد کرد.

او افزود:” پاکستان چون از هند جدا شده، از یک طرف نمی تواند گذشته هند را با خود داشته باشد و از طرف دیگر نمی تواند از هنرگندهارا صحبت کند بویژه وقتی که مرکز اصلی آن بامیان است، به همین دلیل پاکستانی ها می خواستند با از بین بردن مجسمه های بزرگ بودا در بامیان، این مکتب هنری را در پاکستان برجسته سازند، چنانچه که تعدادی از مجسمه های بودا تا هنوز هم در این کشور وجود دارند”.

این فعال مدنی در ادامه سخنانش بیان داشت که پاکستانی ها می خواستند با این کار آثار تاریخی افغانستان و بامیان را نادیده بگیرند و با ربط دادن این مکتب هنری به پاکستان، برای خود تاریخ جعلی بسازند.

عوامل مذهبی-سیاسی

درکنار عوامل تاریخی-فرهنگی که باعث تقویت انگیزه پاکستان برای تخریب مجسمه های بودا در بامیان شد، عوامل مذهبی و سیاسی نیز در این زمینه تاثیرگذار بوده اند.

جواد صادع، اندیشه افراطی وهابیت در پاکستان و عربستان و نفوذ آن به افغانستان را عامل مذهبی تخریب مجسمه های بودا خوانده است که به گفته او طالبان بدلیل متاثر بودن از این اندیشه، وجود این مجسمه ها را بزرگترین چالش برای حاکمیت خود در افغانستان می دانست.

صادع گفت:” طالبان با این اندیشه افراطی و با حمایت مستقیم پاکستان به عنوان یک گروهک دهشت افگن ضد ارزشهای مشترک بشری و تمدن های تاریخی به افغانستان آمدند و خواستند با تخریب مجسمه های بودا در بامیان، چهره واقعی خود را به جهانیان نشان دهند و به آنان هشدار دهند که می توانند تهدیدی برای تمام جهان باشند”.

او تاکید کرد که پاکستان بوجود آورنده و حمایت کننده اصلی طالبان است و این مسئله از صحبت های روسای سازمان استخباراتی پاکستان از جمله جنرال حمیدگل، پاشا و درانی بوضوح قابل درک است.

به باور این فعال مدنی، از لحاظ سیاسی پاکستان توانست با تخریب مجسمه های بودا توسط طالبان از یک طرف توجه جهانیان را به خود جلب کند و از آدرس طالبان  پول هنگفتی را برای خود جذب کند و از سوی دیگر به عنوان نیروی سومی میان طالبان و جامعه جهانی در نقش میانجی و بازکننده راه مذاکره، ظاهر شود.

براساس گفته های او، در زمان تخریب مجسمه های بودای بامیان، پاکستان در یک طرف قضیه انجنیران پاکستانی طالبان را راهنمایی می کردند که چگونه زودتر مجسمه ها را تخریب کنند و در طرف دیگر، سازمان استخباراتی این کشور می خواست به بهانه مذاکره با طالبان، پول بیشتری از جامعه جهانی بگیرد که خود سیاسی-منفعتی بودن رویداد ” نابخشودنی” تخریب بودا با حمایت پاکستان را نشان می دهد.

پس از سقوط حکومت طالبان در افغانستان توسط نیروهای نظامی بین المللی و تشکیل نظام جدید در افغانستان، یکی از موضوعاتی که همواره از سوی فرهنگیان و باشندگان بامیان مطرح می‌شود، بازسازی مجسمه‌های تخریب‌شده بودا‌ست.

با آن‌که پانزده سال از تخریب این مجسمه‌ها می‌گذرد، علی‌رغم اعلام آمادگی برخی از کشورها برای بازسازی این مجسمه‌ها، دولت افغانستان اما تاکنون تمایلی در این زمینه از خود نشان نداده است.

طرح بازسازی مجسمه ۵۳ متری صلصال ده سال قبل از امروز از سوی جاپان به دولت افغانستان پیشنهاد شد.

این طرح اما به دلایل نامعلومی که باشندگان بامیان آنرا “بهانه گیری حکومت” می خوانند، در آن زمان پذیرفته نشد.

با این وجود چندی پیش  در نخستین دور جشنواره معرفی بامیان به عنوان نخستین پایتخت فرهنگی سازمان سارک، یک زن و شوهر چینی، مجسمه تخریب شده 53 متری این ولایت را توسط نور سه بعدی بازسازی کردند.

این زن و شوهر که جانسین یو و لیان هو نام دارند، وسیله ای ساخته اند که می تواند مجسمه بزرگ صلصال را از طرف شب به گونه در ظاهر واقعی و درست مانند زمانی که از زیر دست صدها پیکرتراش ماهر و چیره دست دوره تمدن با شکوه کوشانیان برآمده بود، به نمایش بگذارد.

 

محمدطاهر زهیر والی بامیان پیش از ظهر امروز به خبرگزاری رها گفت:” در سال روان، چهار گروه از قاچاقچیان آثار باستانی که اقدام به حفاری های غیر قانونی در ساحات مربوط به آثار تاریخی این ولایت می کردند، در پی اقدامات جدی اداره محلی از هم پاشیده اند و جلو فعالیت های آنان گرفته شده است”.

آقای زهیر می گوید که در آخرین مورد، چندی پیش یکی از سردسته های قاچاقچیان آثار باستانی به نام “باقر قهرمان” در ولسوالی یکه ولنگ بامیان دستگیر شد و در حال حاضر هیچ گروه قاچاقچی آثار باستانی در این ولایت فعالیت ندارد.

او افزود که ارگان های امنیتی بامیان تمام تلاش خود را بکار خواهند بست تا در صورت وجود گروه های دیگر، جلو فعالیت های آنها را نیز بگیرند.

بامیان از ولایت های باستانی است که آثار تاریخی گرانبهایی در نقاط مختلف آن وجود دارند.

بیشتر این آثار مربوط به دوره  های تاریخی اند اما گفته می شود که قدامت برخی از آنها به ماقبل تاریخ نیز بر می گردد.

در حال حاضر بیشتر این آثار در معرض خطر نابودی قرار دارند.

در کنار سایر عوامل نظیر ریزش سنگین برف و باران، ساخت و سازهای غیر قانونی در اطراف آثار تاریخی و عدم آگاهی مردم از ارزش آنها، حفاری های غیر قانونی از عواملی خوانده شده است که شدید ترین صدمات را به آثار تاریخی بامیان وارد کرده است.

این امر نگرانی جدی فعالان فرهنگی بامیان را برانگیخته است.

آنان تاکنون بارها از فعالیت های گسترده قاچاقچیان آثار باستانی در این ولایت ابراز نگرانی کرده اند.

با این حال طاهر زهیر به فعالان فرهنگی و باشندگان بامیان اطمینان داد که پس از این هرکسی که دست به کاوشگری های غیر قانونی در ساحات تاریخی این ولایت بزند تحت پیگیرد قانونی قرار خواهد گرفت.

به گفته او؛ اداره محلی بامیان جلو قاچاق آثار باستانی این ولایت از سوی هرکسی که باشد را می گیرد.

در چند سال گذشته این نخستین بار است که مقام ها در اداره محلی بامیان از متوقف شدن صددرصدی فعالیت های گروه های قاچاقچی آثار باستانی و اتخاذ تدابیر جدی برای جلوگیری از فعالیت این گروه ها در این ولایت خبر داده اند.

با این وجود گمان نمی رود که اداره محلی توانسته باشد بصورت کامل جلو کاوشگری های غیر قانونی و قاچاق آثار باستانی در بامیان را بگیرد.

در بامیان آثار تاریخی بی شماری وجود دارند که در نقاط مختلف این ولایت واقع شده اند اما برای حفاظت از این آثار تعداد بسیار محدودی از نیروهای امنیتی گماشته شده اند که به نظر می رسد به هیچ وجه قادر به حفاظت کامل از این میراث های تاریخی و فرهنگی ارزشمند نیستند.

 

کبیر دادرس رئیس اطلاعات و فرهنگ بامیان بعد از ظهر امروز به خبرگزاری رها گفت:” برای جلوگیری از ساخت و سازها در ساحات سرخ و سبز بامیان که بیشتر بدلیل نبود مکان برای اعمار منازل مسکونی صورت می گیرند، قرار است کار احداث سه شهرک در سه ساحه گنبدک، تپه جلال و دشت عیسی خان مرکز این ولایت، در سال آینده خورشیدی آغاز شود”.

آقای دادرس افزود که پس از توزیع نمرات رهایشی در این شهرک ها، مشکل مردم از این لحاظ حل می شود و آنان دیگر اقدام به ساخت و سازهای غیر قانونی در ساحات ممنوعه سرخ و سبز نخواهند کرد.

بامیان از ولایت های باستانی در مرکز کشور است که قدم به قدم پر از آثار باستانی است.

آثار باستانی بجا مانده از دوره های مختلف تاریخی در بامیان، این ولایت را به موزیمی/موزه ای غیر منقول شبیه ساخته است.

از میان این آثار، هشت اثر به عنوان میراث فرهنگی جهانی در سازمان یونسکو ثبت شده اند.

سازمان یونسکو اما بتازگی هشدار داده است که در نتیجه ساخت و سازهای غیر قانونی در ساحات سرخ و سبز، منظره فرهنگی بامیان در حال دگرگون شدن است و احتمال می رود که آثار تاریخی این ولایت از لیست میراث های جهانی در معرض خطر ثبت شده در این سازمان حذف شوند.

به نظر می رسد این هشدار نگرانی جدی مسئولان در اداره محلی را برانگیخته و آنان را واداشته است تا برای جلوگیری از تخریب بیشتر ساحات سرخ و سبز بامیان تلاش بیشتری بخرج دهند.

طی چند روز گذشته روند تخریب منازل مسکونی اعمار شده در ساحات سرخ و سبز این ولایت تسریع یافته و مقام های محلی بارها با برگزاری نشست های خبری از متوقف شدن ساخت و سازهای غیر قانونی در این ساحات خبرداده اند.

هرچند موضوع جلوگیری از ساخت و سازهای غیر قانونی در ساحات سرخ و سبز بامیان از سالها پیش مطرح بود و مقام های محلی بارها با شعار “تطبیق قانون و ماستر پلان فرهنگی”، اقدام به تخریب منازل مسکونی اعمار شده در این ساحات کردند، اما ظاهرا این شعار آنگونه که باید عملی نشده و قانون برهمگان بگونه یکسان تطبیق نشده است.

اداره محلی بامیان از چند سال به این سو تنها اقدام به تخریب منازل مسکونی عده ای افراد فقیر کرده که داشتن سرپناه از ضروری ترین نیازهای آنان به شمار می رود، در عین حالیکه افراد قدرتمند نیز بلند منزل های مجللی را در ساحات سرخ و سبز بامیان اعمار کرده اند اما حکومت محلی هیچ واکنشی به آن نشان نداده است.

کبیردادرس نیز تایید کرد که در سالهای گذشته ساخت و سازهای غیر قانونی در بخشی از ساحات سرخ و سبز بامیان صورت گرفته که در تخریب منظره فرهنگی بامیان بی تاثیر نبوده است.

به گفته او؛ پس از این اداره محلی تمام تلاش خود را به خرج خواهد داد تا از ساخت و سازهای غیر قانونی در این ساحات از سوی هرکسی که باشد، جلوگیری کند.

 

 

زمینه سازی برای رشد آزادی بیان، رسانه ها و درکنار آن فعالیت های مدنی، همواره از ادعاهایی بوده که از سوی مقام های محلی بامیان و دایکندی مطرح شده است؛ تاجایی که در محافل و مجالس مختلف، آن را بزرگترین دستاورد خود در یک و نیم دهه گذشته می خوانند. این دو ولایت همجوار در مرکز کشور، از مناطقی به شمار می روند که پس از تشکیل نظام جدید در کشور در مدت کوتاهی، شاهد رشد چشمگیر رسانه ها و بی مانند ترین حرکت های مدنی بوده اند، بگونه ای که شاید امروزه با بردن نامی از این ولایت ها در هرجایی از دنیا، نخستین چیزی که در ذهن تداعی می شود، همین حرکت های مدنی اند که رسانه ها به بازتاب آن پرداخته اند.

هرچند مقام های محلی بامیان و دایکندی بارها در ظاهر از حرکت های مدنی و رشد رسانه ها در این ولایات اعلام حمایت کرده اند اما در بسا موارد مشاهده شده است که به گونه غیر مستقیم تلاش کرده اند تا ضمن به چالش کشیدن فعالیت رسانه ها، از راه اندازی برخی از حرکت های مدنی که جنبه اعتراضی داشتند جلوگیری کنند؛ موضوعی که رسانه گران و فعالان مدنی این ولایات بارها آنرا تایید کرده و حتی در برخی مواقع برعلیه آن اعتراض کرده اند.

از سوی دیگر نفس شکل گیری حرکت های مدنی و ایجاد ده ها رسانه با رویکردهای مختلف انتقادی، اجتماعی و فرهنگی در بامیان و دایکندی را بی توجهی دولت مرکزی به انکشاف و بازسازی این دو ولایت و بی کفایتی ادارات محلی تشکیل میدهد. حرکت های مدنی بی نظیری چون کاهگل کردن سرک، ایجاد چوک الیکین، آب در هاون کوبیدن، ارسال یک الیکین به بارک اوباما، اهدای تقدیر نامه به یک خر و دهها حرکت مدنی دیگر در بامیان و اقدامات مشابهی چون سمنت کردن سرک دفتر مقابل ساختمان ولایت دایکندی به دلیل غیر معیاری بودن راه های ترانسپورتی این ولایت، فعالیت هایی اند که برای انتقاد از عملکرد دولت مرکزی و محلی صورت گرفته اند. با این وجود کدام منطق می پذیرد کسی از منتقدانش که کارنامه اش را مورد کاوش و پرسش قرار میدهند حمایت کند؟ با توجه به موضوعات ذکر شده، به جرات می توان ادعا کرد که رشد آزادی بیان در بامیان و دایکندی، دستاورد مقام های دولتی نه، بلکه دستاورد مردم صلح جو، فعالان مدنی و رسانه گران فعالی است که با وجود همه تهدیدها، برای تحقق این امر از جان مایه گذاشته و به فعالیت های شان ادامه دادند.

اینک اما این دستاورد بزرگ باشندگان بامیان و دایکندی از سوی همان کسانی که ادعای پاسداری و حمایت از ارزش های دموکراتیک از جمله آزادی بیان را دارند، با خطرات جدی مواجه شده است. در بامیان از سال گذشته به این سو خشونت ها علیه خبرنگاران و فعالان مدنی آغاز شده و در سال جاری شدت بیشتری یافته است. در این سال حتی برخی از خبرنگاران در بامیان از سوی نیروهای امنیتی بازداشت شدند؛ چیزیکه در ده سال فعالیت رسانه ها در بامیان بی سابقه خوانده شده است. مسئله نگران کننده دیگر در بامیان، تلاش مقام های محلی برای فرمایشی سازی فعالیت های رسانه گران و سانسور خبرهایی است که از این ولایت به خروجی رسانه ها مخابره می شود. چند روز پیش یکی از خبرنگاران بامیان که خبری را در مورد دخالت عطامحمد نور والی بلخ در امور اداری بامیان به نقل از والی این ولایت منتشر کرده بود، در نتیجه تماس های پی هم مقام های محلی، مجبور به حذف کردن خبر از وبسایت رسانه ای شد که برای آن کار می کند. نگارنده نیز بتازگی با چنین موردی روبرو شده اما اقدام به حذف خبر نکرده است. با آنکه والی جدید بامیان با شعار حمایت از رسانه ها وارد این ولایت شده بود، این اقدامات نشان میدهد که این شعار به شکل وارونه در حال عملی شدن است.

در دایکندی نیز خشونت علیه خبرنگاران و فعالان مدنی، نسبت به سال گذشته افزایش قابل ملاحظه ای داشته است. در تازه ترین مورد روز گذشته یکی از فعالان مدنی و سیاسی و دو عضو شورای ولایتی دایکندی پس از آنکه در محفلی از اداره محلی و حکومت مرکزی انتقاد کردند، از سوی محافظان والی این ولایت به شدت مورد لت و کوب قرار گرفتند. این رویداد طی چند سال اخیر در این ولایت بی پیشینه بوده است. والیان پیشین دایکندی باوجودیکه در برخی مواقع مانع راه اندازی برخی از حرکت های مدنی شدند اما هیچگاهی اقدام به لت و کوب فعالان مدنی نکردند.

با تمام آنچه در بالا آمده است، گزافه نیست اگر گفته شود که روند رو به رشد آزادی بیان و حمایت از رسانه های آزاد و بی طرف، به نوعی با عوامل بازدارنده و تخریبگرانه درگیر هست و درین میان دو عنصر اصلی یعنی مقامات دولتی و حکومتی و رسانه ها دراین فرایند نقش دارند. به عبارتی میشود گفت عوامل دولتی و حکومتی در محدود ساختن کار رسانه ای و رسانه گران با پذیرفتن موانع و سانسور پذیری و حتی خود سانسوری بنابر هر دلیلی، درین امر دخیل هستند.

حال بعنوان رهیافت و راهکار برون رفت ازین گیرودار، رسالت اصلی و بنیادین در اعمال تغییر در نحوه برخورد رسانه گران و روزنامه نگاران و فعالان عرصه اطلاع رسانی در برابر محور های قدرت سیاسی و اجتماعی و محلی، میتواند به شکل جدی مطرح باشد، چون اطلاع رسانی منجر به کاهش قدرت های مطلقه و خود محور و فرد محور میگردد، بنابرین قدرت ها در موجودیت اهرم های فشار، ملزم و وادار به همکاری و حمایت از روند اطلاع رسانی نمیگردد. بدین اساس تنها راه خروج ازین مشکل، همانا تقویت، حمایت، آگاهی بخشی، افزایش توانایی و ظرفیت کاری، نزدیک سازی اهداف دست اندرکاران، بی طرفی و بیرون شدن از سایه تاثیر و نفوذ حلقات سیاسی در جامعه ی رسانه ای جغرافیایی یاد شده می باشد که این امر در تشکیل و ایجاد شبکه های منظم و موثر با حضور فعالانه تمام رسانه ها و بنگاه های اطلاع رسانی میتواند میسر گردد و این چتر بزرگ با برخورداری از قدرت و تاثیر گذاری بزرگتر، محور های قدرت را برای پاسخگویی و مسئولیت پذیری ملزم می سازد.

زمان احمدی

بامیان

 

به دنبال تظاهرات گسترده روز گذشته در کابل، پیش از ظهر امروز صدها تن از باشندگان ولایت های ننگرهار، دایکندی و بلخ برای محکوم کردن سر بریدن هفت گروگان در زابل، اقدام به راه اندازی تظاهرات کردند.

در ننگرهار صدها تن از زنان با حمل شعارهای “من پشتون هزاره ام” و “برای مبارزه با دشمنان باید متحد شویم” رویداد غیر انسانی زابل را محکوم کردند و از دولت خواستند تا جلو تکرار اینگونه رویداد ها را بگیرد.

در هرات نیز صدها معترض با حمل پلاکاردهایی که بر روی آن نوشته شده بود “شاید بتوانید گلوها را ببرید اما صداها را هرگز”، خواستار اقدامات جدی و فوری دولت در زمینه دستگیری و مجازات عاملان رویداد زابل و تامین امنیت شاهراه های کشور شدند.

ولایت های دایکندی و بلخ نیز شاهد تظاهرات گسترده با اشتراک اقوام مختلف کشور بودند که شعارهایی را برضد افراطیت، کشتار، خونریزی  و خشونت سرمیدادند.

معترضان خاموشی ملت در برابر هر نوع جنایت گروه های شورشی را عاملی خواندند که اگر جلو آن گرفته نشود، باعث بربادی همین ملت و براندازی نظام خواهد شد.

معترضان از حکومت خواستند تا با اتخاذ تدابیر شدید امنیتی در سراسر کشور، از جنایات گروه های شورشی که می خواهند با قتل و کشتار مردم ملکی، میان ملیت های ساکن در افغانستان تفرفه افگنی کنند جلوگیری کنند.

در همین حال باشندگان ولایت بامیان با استقبال از راه اندازی همزمان تظاهرات های گسترده از سوی اقوام مختلف برای دادخواهی از خون گروگان های سربریده شده در زابل گفتند که مردم افغانستان دیروز در کابل و امروز در نقاط مختلف کشور نشان دادند که گام بزرگی را به سوی وحدت، همدلی و همدیگر پذیری برداشته اند.

قابل ذکر است که در بیشتر از یک و نیم دهه گذشته این نخستین بار است که شهروندان کشور اعتراضات به این گستردگی را برای همدردی با همدیگر راه اندازی کرده اند.

این امر امیدواری هایی را برای تقویت روحیه وحدت ملی میان اقوام ساکن در کشور بوجود آورده است.

این فعالان عصر امروز (سه شنبه) در یک حرکت اعتراضی سر بریدن هفت گروگان هزاره را محکوم و تقبیح کردند.

معترضان با حمل نمادهایی از هفت پیکر غرق به خون و پوستری که رئیس جمهور و رئیس اجرایی کشور را “کر و کور” نشان میداد، با سردادن شعارهای “اشرف غنی، شرمت باد”، عبدالله، کجاشد وعده ها”، و “هزاره بودن جرم نیست،” از دولت، نهادهای ملی و بین المللی مدافع حقوق بشر خواستند تا جلو نسل کشی هزاره ها در کشور را بگیرند.

این تظاهرات که از مسجد رهبر شهید آغاز شد تا چوک الیکین مرکز بامیان ادامه پیدا کرد.

معترضان گروگان گیری ها از قوم هزاره و کشتار آنان را ادامه نسل کشی این قوم خواندند که به گفته آنان از 125 سال پیش توسط عبدالرحمان آغاز شده بود و تاکنون نیز در مناطق مختلف کشور ادامه دارد.

از سال گذشته به این سو، تعدادی از شاهراه های کشور شاهد گروگان گیری های گسترده ای از مسافران به ویژه قوم هزاره بود.

برای نخستین بار، شورشیان ۳۱ نفر از مردم هزاره را در ماه حوت سال گذشته زمانی که از هرات به سوی کابل سفر می‌کردند، در ولایت زابل به گروگان گرفتند.

گروگان گیرها ۱۹ تن از این مسافران را پس از حدود سه ماه رها کردند.

پس از آن حداقل دو بار دیگر نیز مردان مسلح ، اقدام به گروگان گیری مردان و زنان در شاهراه های کشور کردند.

در آخرین مورد شورشیان سه ماه پیش هفت تن از جمله سه زن به شمول یک دختر 9 ساله را که از باشندگان ولایت غزنی بودند در ولایت زابل به گروگان گرفتند.

این شورشیان دو روز پیش تمامی این گروگان ها را در ولسوالی ارغنداب ولایت زابل سربریدند.

واکنش ها

رویداد سربریدن هفت مسافر از سوی شورشیان در لایت زابل، واکنش های تندی  را در داخل و خارج کشور به همراه داشته است.

از روز گذشته تاکنون، شماری از مقام های بلند پایه دولتی در کابل از جمله رئیس جمهور غنی، رئیس اجرایی، سرور دانش، کریم خلیلی و رهبران برخی از احزاب سیاسی، ضمن محکوم کردن این حادثه، مقام های امنیتی کشور را متهم به بی توجهی و غفلت وظیفوی در آزادسازی این گروگان ها کرده اند.

مردم هزاره در ولایت غزنی از تحویل گیری جنازه های قربانیان این رویداد خودداری کرده و قرار است در اعتراض به سربریده شدن این افراد، جنازه های آنان به کابل پایتخت کشور منتقل شوند.

نمایندگان مردم غزنی در مجلس، ضمن ددمنشانه و جنایت کارانه خواندن سربریدن هفت گروگان در زابل، از حکومت خواسته اند که علاوه بر مجازات عاملان این رویداد به بازماندگان شان غرامت بپردازد.

همچنان شماری از کاربران شبکه های اجتماعی نیز دولت را متهم به بی توجهی در قبال آزادسازی این گروگان ها کرده اند.

آنان گفته اند که به نظر می رسد اعتراضات مدنی دیگر مشکلی را حل نمی کند و برای مقابله با دشمنان باید با زبان خودشان سخن گفت و به تعبیر قدیمی “جواب کلوخ اندازان را با سنگ” پس داد.

این کاربران شبکه های اجتماعی که بیشتر مربوط به قوم هزاره هستند، بدلیل آنچه آنان وخامت اوضاع امنیتی در افغانستان می خوانند، از مردم هزاره خواسته اند تا برای حفاظت از خود مسلح شوند.

با این حال معترضان در بامیان با نشر قطعنامه ای، گروگان گیری از قوم هزاره و کشتار آنان را نسل کشی و نقص صریح حقوق بشر خوانده و از نهادهای مدنی و مدافع حقوق بشر ملی و بین المللی خواستند که تا زمان محاکمه نشدن جنایت کاران جنگی، عاملان نقض حقوق بشر و مرتکبان نسل کشی در افغانستان، اقدام به راه اندازی اعتراضات گسترده کنند.

در قعطنامه تظاهرات کنندگان بامیانی گفته شده از آنجایی که سازمان ملل متحد و به خصوص شورای امنیت این سازمان در قبال حفظ جان انسان ها ماموریت جهانی دارد و بخش حقوق بشر آن ناظر بر رعایت حقوق بشر توسط تمام دولت ها و گروه ها است،  این سازمان باید ضمن افزودن عاملان نسل کشی هزاره ها در افغانستان، از هیچگونه تلاشی برای مجازات آنان دریغ نکند.

در جای دیگری از قعطنامه آمده است:” بدون شک یکی از اهداف تروریستان جنایت کار این است که با کشتار سیستماتیک مردم هزاره نفاق ملی ایجاد کنند اما بدلیل آنکه این مردم وحدت ملی را در افغانستان یک اصل میدانند، از سران حکومت وحدت ملی می خواهند تا با این بی تفاوتی در مقابل نسل کشی قومی نوعی هماهنگی با دشمن به شمار می رود خاتمه دهند”.

در این قعطعنامه تاکید شده است که براساس العامیه جهانی حقوق بشر، قوانین جنگ، کنوانسیون های ژنو و محلقات آن و مطابق با حقوق بشردوستان بین المللی، در جریان جنگ، طرفهای درگیری حق ندارند تا زنان و اطفال را به اسارت ببرند اما بدلیل اینکه این عمل از سوی جنایتکاران در افغانستان بارها تکرار شده است، سازمان ملل باید برای توقف گروگان گیری و کشتار غیر نظامیان بگونه جدی وارد عمل شود.

کبیر دادرس رئیس اطلاعات و فرهنگ بامیان بعد از ظهر روز گذشته به خبرگزاری رها گفت که اجرای برنامه های متعدد در جشنواره سارک در تابستان سال روان، سبب شده که آمار گردشگران داخلی دیدار کننده از بامیان، نسبت به سال گذشته بگونه ی بی سابقه ای افزایش یابد.

آقای دادرس می گوید، در سال گذشته بیش از 30 هزار گردشگر داخلی به بامیان سفر کردند، اما براساس آمارهایی که اداره اطلاعات و فرهنگ بامیان از نهادهای مختلف گردآوردی کرده است، در سال جاری تنها در جریان برگزاری جشنواره سارک، نزدیک به پنجاه تا شصت هزار گردشگر داخلی به بامیان سفر کرده و از جاذبه های گردشگری این ولایت دیدار به عمل آورده اند.

وی افزود که این رقم افزایش پنجاه درصدی گردشگران داخلی دیدار کننده از بامیان نسبت به سالهای گذشته را نشان می دهد.

براساس اظهارات او؛ آمار گردشگران خارجی دیدار کننده از بامیان اما تفاوتی را نسبت به سالهای گذشته نشان نمی دهد و در همان حد چند صد نفر باقی مانده است.

بهترین مکان برای رشد گردشگری

بامیان از ولایت های امن در مرکز کشور است که با داشتن مناظر زیبای طبیعی و آثار تاریخی توجه گردشگران زیادی را به خود جلب کرده است.

شهر ضحاک، شهر غلغله، مجسمه های بودا و مغاره های اطراف آن، مغاره های دره های غمی و اکرم در منطقه فولادی، مجسمه و مغاره های دره ککرک،  قلعه کافری” الف و ب” در منطقه ملایان، و مغاره چهل ستون و دهها اثر تاریخی و مناظر طبیعی دیگر از جاذبه هایی اند که سالانه صدها گردشگر را به سوی بامیان فرا می خوانند.

وجود همین آثار تاریخی سبب شد تا هیاتی که سال گذشته از سوی سازمان سارک به بامیان سفر کرده بود، این ولایت را به عنوان نخستین پایتخت فرهنگی این سازمان انتخاب کند.

تاکنون دو دور از جشنواره سارک با حضور هزاران مهمان از داخل و خارج کشور در بامیان برگزار شده است.

شماری از گردشگران خارجی که برای اشتراک در جشنواره سارک به بامیان سفر کرده بودند، این ولایت را بدلیل داشتن جاذبه های بی نظیر و امنیت خوبی که در آن حاکم است، بهترین مکان برای رشد گردشگری در سطح افغانستان خواندند.

رئیس اطلاعات و فرهنگ بامیان نیز تایید کرد که بامیان بخاطر داشتن جاذبه های فراوان طبیعی و تاریخی، مردمی صلح دوست و مهمان نواز و نیز فرهنگ غنی، مناسب ترین منطقه برای رشد صنعت گردشگری است.

آقای دادرس همچنان گفت که بامیان تا شش ماه دیگر نیز عنوان نخستین پایتخت فرهنگی سازمان سارک را خواهد داشت و اداره محلی تلاش می کند تا همانگونه که در برنامه های قبلی جشنواره سارک جاذبه های گردشگری این ولایت را به گردشگران خارجی معرفی کرده است، در مدت باقی مانده نیز اقداماتی را در این زمینه انجام دهد.

احتمال سقوط صنعت گردشگری

با آنکه بامیان از لحاظ امنیتی هیچ مشکلی ندارد و گردشگران داخلی و خارجی می توانند با خیالی آسوده به تمامی نقاط این ولایت سفر کنند، نا امنی راه های منتهی به بامیان اما از بزرگترین مشکلاتی خوانده شده که موانع بزرگی را فراروی رشد صنعت گردشگری در این ولایت ایجاد کرده است.

راه های منتهی به بامیان از سه مسیر دره شکاری، ولایات میدان و پروان از چندین سال به این سو به شدت نا امن شده اند.

مخالفان مسلح دولت در این مسیر ها حضور گسترده ای دارند و هر ازگاهی مسافران را پس از پایین کردن از موتر به صورت فجیعانه ای به قتل می رسانند.

این امر سبب شده است تا کمتر کسی حاضر شود تا با عبور از این مسیر ها که به “جاده های مرگ” معروف شده اند، برای اشتراک در رویدادهای فرهنگی و دیدار از جاذبه های گردشگری به بامیان سفر کنند.

با این حال کبیردادرس رئیس اداره اطلاعات و فرهنگ بامیان می گوید با آنکه نا امنی ها در سال جاری در مقایسه با سالهای گذشته در این مسیر ها کاهش یافته، اما این موضوع بر روند جذب گردشگران بیشتر به بامیان تاثیر منفی گذاشته است.

دادرس هشدار داد، در صورتی که دولت به تامین امنیت راه های ترانسپورتی منتهی به بامیان و یا حداقل جلوگیری از گسترش نا امنی در آنها بگونه جدی توجه نکند، صنعت گردشگری در این ولایت با خطر سقوط روبرو خواهد شد.

او تاکید کرد، گردشگری امروزه از بزرگترین صنایع دنیا به شمار می رود که کشورهای مختلف دنیا برای بهره برداری از مزایای اقتصادی آن سرمایه گذاری های بزرگی می کنند و جا دارد تا دولت افغانستان نیز برای رشد این صنعت در کشور تلاش کند.

به گفته او؛ با توجه به اینکه گردشگری می تواند باعث ایجاد اشتغال و بهبود وضعیت اقتصادی مناطق گردشگر پذیر شود، رشد این صنعت در بامیان می تواند منبع درآمد پایداری را برای باشندگان بامیان که اکثر آنان فقیر اند، فراهم کند.

 

 

در این کنفرانس، مسئولان ادارات مختلف دولتی، گزارش یک ساله فعالیت های شان را به مردم و فعالان مدنی ارائه کردند.

اسماعیل ذکی هماهنگ کننده شبکه جامعه مدنی و حقوق بشر در بامیان، گزارش دهی حکومت به مردم در بامیان را یک دستاورد بزرگ خواند.

آقای ذکی گفت که کنفرانس های گزارش دهی دولت به ملت باعث می شود تا مردم در مورد کارکردهای ارگان های دولتی به قضاوت بنشینند.

او از مردم بامیان خواست تا کارکرد های ادارات دولتی بدون هرنوع حب و بعض مورد نقد کنند.

کنفرانس گزارش دهی دولت به ملت در بامیان از یازده سال بدینسو با نزدیک شدن پایان سال مالی، در مرکز این ولایت برگزار می شود.

با آنکه در سالهای گذشته مسئولان ادارات دولتی شش واحد اداری بامیان گزارش های کاری شان را در کنفرانسی در مرکز این ولایت به مردم و فعالان مدنی ارائه می کردند، در سال روان اما گمان می رود که این کنفرانس در هریک از این واحد های اداری برگزار شود.

شماری از آگاهان بر این باورند که در صورت شفاف برگزار شدن روند گزارش دهی دولت به ملت، مردم از تمام فعالیت های مقام های دولتی در جریان یک سال گذشته آگاه خواهند شد.

به گفته آنان این امر تاثیرات مثبتی در زمینه اعتماد سازی میان دولت و مردم خواهد داشت.

زمان احمدی- بامیان

 

 

محمدطاهر زهیر والی بامیان  پیش از چاشت امروز (دوشنبه) در محفل تهداب گذاری این دروازه گفت که این دروازه تا ماه جوزای سال آینده و با هزینه بیش از 3.5 میلیون افغانی از بودجه شاروالی ساخته خواهد شد.

به گفته او طرح این دروازه به سبک معماری اسلامی ساخته شده می شود که از سوی مجتبی میرزایی باستان شناس افغان ارائه و طراحی شده است.

کار این بنا توسط انجنیر علی احمد صورت می گیرد.

زمان احمدی- بامیان

 

این داستان نویس صابر حسینی نام دارد و کتاب ها را از پول شخصی خود تهیه کرده است.

او صندوقی را روی بایسیکل/دوچرخه خود نصب کرده است و هر روز بر اساس تقسیم اوقات این کتاب ها را بین کودکان روستاها توزیع می کند.

صابر حسینی می گوید، هدف از راه اندازی این کتابخانه سیار برای اطفال رشد ذهنی کودکان وتشویق آنان به مطالعه داستان وکتاب است.

آقای حسینی تصمیم دارد که فرهنگ کتابخوانی را بین کودکان این ولایت تقویت کند تا دست از بازی های ناپسند و بازی با اسلحه پلاستیکی بردارد.

این اقدام در حالی صورت می گیرد که فرهنگ کتاب خوانی در کشور بسیار پایین است و سرانه مطالعه در کشور بر اساس امارهای غیر رسمی کمتر 5 دقیقه در روز است.

به طور میانگین می توان گفت سرانه مطالعه کتاب در دنیا 45 دقیقه در روز است.

سرانه بالای مطالعه در کشورهای توسعه یافته ای نظیر جاپان 90 دقیقه در روز و انگلیس با حدود 55 دقیقه در روز است که نشان از شاخص بالای توسعه در این کشورهاست.

اکنون با راه اندازی چنین برنامه های می توان فرهنگ کتاب خوانی و مطالعه را در بین کودکان و نوجوانان بالا برد تا به شاخص های بالای توسعه در کشور برسیم.

گفتنی است که چند سال پیش یک معلم کلمبیایی برای تشویق مردم به کتابخوانی، با استفاده از الاغ کتابخانه سیار راه اندازی کرده بود.

«لوئیس سوریانو» که در روستای «لاگرویا» کلمبیا زندگی می کرد و در تعطیلات پایان هفته، بخشی از کتاب هایش را بار الاغ ها می کرد و به روستاهایی که از جاده مناسب و امکانات رفاهی بی بهره بود، می برد.

ظفر بامیانی