برچسب: مذاکرات صلح

هیدربار مسئول بخش زنان سازمان دیده بان حقوق بشر می گوید ابراز نگرانی های عمیق در مورد افغانستان کافی نیست و باید فشارهای بیشتری علیه طالبان به شمول ممنوعیت سفر مقام های آنان اعمال گردد.

خانم بار روز گذشته (چهارشنبه 18 جوزا) گفت وقت آن رسیده تا دولت ها با اجماع عملی به «اقدامات غیرقانونی» طالبان واکنش نشان دهند و بگویند که جهان آماده دفاع از حقوق مردم افغانستان به ویژه زنان و دختران به طور معناداری هستند.

هیدربار در آستانه نشست شورای امنیت سازمان ملل برای بررسی تمدید «تعلیق ممنوعیت سفر» مقام های طالبان، گفته است که این شورا می تواند ممنوعیت سفر مقام های طالبان را به عنوان اهرم فشار علیه آنان استفاده کند.

گفتنی است که ممنوعیت سفر برخی از مقام های طالبان سه سال پیش و همزمان با گفتگوهای دوحه به حالت تعلیق در آمد تا آنان بتوانند در این مذاکرات اشتراک کنند.

اما قرار است شورای امنیت طی ماه جاری در نشستی گزینه تمدید و یا عدم تمدید آن را بررسی کند.

خانم بار همچنین پیشنهاد داده که آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل به افغانستان سفر کند، زیرا به باور وی این سفر می تواند به تغییر توجه جامعه جهانی به وضعیت و افزایش فشار بر طالبان برای احترام به حقوق بشر و ارایه راه حل های جهانی برای پایان دادن به بحران عمیق انسانی در این کشور کمک کند.

تحریک طالبان پاکستان تایید می کند که این گروه با میانجیگری طالبان افغانستان، آتش بس موقت خود را با حکومت پاکستان تا تاریخ 30 می (9 جوزا) تمدید کرده است.

تحریک طالبان پاکستان می گوید که مذاکرات این گروه با دولت پاکستان در شهر کابل جریان دارد، و براساس تقاضای جرگه قومی، هر دو طرف به آتش بس تا تاریخ 30 ماه می توافق کرده اند.

پیش تر گزارش هایی مطرح شد که گویا دولت پاکستان دو تن از فرماندهان مشهور و ارشد تحریک طالبان پاکستان را برای پیشبرد مذاکرات صلح به طالبان در افغانستان تحویل داده است تا در صورت موفقیت مذاکرات صلح، این دو فرمانده آزاد شوند.

از زمان روی کار آمدن طالبان در افغانستان، این چندمین باری است که طالبان میزبانی و میانجیگری مذاکرات صلح دولت و طالبان پاکستان را بر عهده می گیرد.

طی چند روز گذشته گزارش های فراوانی از سفر مقام های ارشد ارتش و استخبارات پاکستان به شمول رئیس پیشین سازمان آی اس آی به کابل برای گفتگو با طالبان پاکستانی منتشر شد.

براساس گزارش ها، ارتش پاکستان دو فرمانده ارشد تحریک طالبان پاکستان را به طالبان افغانستان تحویل داده است تا در صورت موفقیت در گفتگوهای صلح با این گروه، این دو فرمانده توسط طالبان افغانستان آزاد گردند.

دو فرمانده ارشد طالبان پاکستان به نام های «مسلم خان» و «محمودخان» از گروه ملا فضل الله در «سوات» پاکستان می باشند که در سال 2009 میلادی توسط ارتش پاکستان دستگیر شدند.

هم اکنون گفته می شود که ارتش پاکستان برای پیشبرد مذاکرات صلح با تحریک طالبان پاکستان، این دو فرمانده را به مقام های طالبان افغانستان تحویل داده است تا در صورت موفقیت آنها آزاد گردند.

منابع آگاه از این موضوع بدون افشای هویت خود به بخش رادیو مشال رادیو آزادی گفته اند که در حال حاضر یک هیات از ارتش پاکستان در کابل حضور دارد و با میانجی گری طالبان افغانستان با رهبران طالبان پاکستان گفت و گو می کند.

کارنامه دو فرمانده طالبان پاکستان در گزارش این طور آمده است:

«مسلم خان سخنگوی طالبان در سوات تحت رهبری ملا فضل الله بود. او به ۳‍۱ مورد قتل متهم است که در دسامبر سال ۲۰۱۶ از سوی یک محکمه نظامی به اعدام محکوم شد. محمود خان عضو شورای مرکزی طالبان در سوات بود. او در مذاکرات نیز سهم داشت. محمود خان به اتهام ربودن دو شهروند چین به ۲۰ سال زندان محکوم شده است.»

مقام های طالبان افغانستان و ارتش پاکستان تاکنون در خصوص این گزارش اظهار نظری نکرده اند.

تحریک طالبان پاکستان با طالبان افغانستان رابطه نزدیکی دارد و این نخستین باری نیست که طالبان افغانستان نقش میانجی را میان دولت و طالبان پاکستان بازی می کند.

سال گذشته خورشیدی نیز طالبان افغانستان میزبان چندین دور از مذاکرات صلح میان این دو بود که سرانجام به یک آتش بس موقت یک ماهه میان آنها انجامید.

همچنین ویدیوهای زیادی اخیرا در شبکه های اجتماعی از درگیری ها در ولایات شمالی به ویژه پنجشیر و اندراب ها منتشر شده که دیده می شود شماری از جنگجویان تحریک طالبان پاکستان در کنار طالبان افغانستان علیه جنگجویان جبهه مقاومت به رهبری احمد مسعود و جبهه آزادی افغانستان می جنگند.

گروهی از ناظران سازمان ملل با ارائه گزارشی به شورای امنیت می گوید که تحریک طالبان پاکستان تا 5 هزار جنگجو در افغانستان دارد و افغانستان تحت حاکمیت طالبان پتانسیل تبدیل شدن به پناهگاهی امن برای تروریستان را دارد.

این گروه در گزارش خود که روز دوشنبه (18 دلو) ارائه کرد همچنین می گوید که تحریک طالبان پاکستان با امارت اسلامی طالبان افغانستان همکاری نزدیک دارد و در گذشته در همکاری با طالبان افغانستان علیه دولت پیشین افغانستان در ولایات غزنی، هلمند، قندهار، نیمروز، پکتیکا و زابل جنگیده اند.

در گزارش آنها همچنین گفته شده که تحریک طالبان پاکستان روابط کاری نزدیکی با گروه های تروریستی به شمول القاعده دارد.

براساس گزارش، امارت اسلامی طالبان در تلاش برای میانجی گری میان دولت و طالبان پاکستان است و این تلاش ها سبب شده تا حملات تحریک طالبان پاکستان علیه دولت پاکستان کاهش چشمگیری پیدا کند.

امارت اسلامی طالبان همچنین در تلاش است تا از دولت پاکستان ضمانت های لازم را برای بازگشت مصون خانواده های تحریک طالبان پاکستان بگیرند.  

گزارش علاوه می کند گرچه طالبان افغانستان انکار می کنند، اما شاخه شبه قاره هند گروه القاعده به سرکردگی «اسامه محمود» و معاونش «آتف یحیی غوری» در افغانستان حضور داشته و در حدود 200 الی 400 جنگجو دارد.

ناظران سازمان ملل در این گزارش همچنین می گویند که شاخه خراسان گروه داعش نیز از هرج و مرج موجود در افغانستان استفاده کرده و با سربازگیری در حال گسترش نفوذ خود می باشد.

محمد محقق عضو «شورای عالی مقاومت ملی» و مشاور امنیتی رئیس جمهور فراری افغانستان در دیدار با نماینده ویژه ایران در امور افغانستان گفته است که اگر زمینه مذاکرات بین الافغانی فراهم گردد این شورا حاضر به مذاکرات سازنده (با طالبان) می باشد.

محمد محقق رهبر حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان و عضو شورای رهبری شورای عالی مقاومت ملی افغانستان در صفحه اجتماعی اش امروز (شنبه 4 جدی) نوشت که با حسن کاظمی قمی نماینده ویژه رئیس جمهور ایران در امور افغانستان دیدار کرده است.

آقای محقق در این دیدار گفت که چنانچه زمینه مذاکرات بین الافغانی فراهم گردد، شورای عالی مقاومت ملی حاضر به انجام مذاکرات سازنده برای حل و فصل قضایای افغانستان می باشد.

وی همچنین در این دیدار به فقر و بیکاری گسترده در کشور اشاره کرده و گفته است که فقدان امنیت روانی و فیزیکی و به تبع آن بیکاری و فقر و زندگی در زیر سایه نظام یک جانبه، سبب مهاجرت میلیون ها شهروند افغان به خارج از افغانستان شده است.

محمد محقق در همین حال از میزبانی مهاجرین افغان توسط جمهوری اسلامی ایران طی 4 دهه گذشته قدردانی کرد و از اظهارت اخیر سید ابراهیم رئیسی رئیس جمهور ایران مبنی بر اینکه به مهاجرین افغان نباید به چشم بیگانه نگاه کرد نیز استقبال کرد.

حسن کاظمی قمی نیز در این دیدار اعلام کرد که جمهوری اسلامی ایران طرفدار صلح و ثبات در افغانستان می باشد و خواهان حل مسالمت آمیز قضایا از طریق مذاکرات بین همه طرف های سیاسی و قومی است.

لازم به ذکر است که پس از سقوط دولت پیشین و آمدن مجدد طالبان، علاوه بر جبهه احمد مسعود که در ولایت پنجشیر شکل گرفت، سران سیاسی کشور به شمول محمد محقق، عطا محمد نور، یونس قانونی، مارشال دوستم و …. نیز ائتلافی را تحت عنوان «شورای عالی مقاومت ملی جمهوری اسلامی افغانستان» ایجاد کردند و هدف آن را مذاکره با طالبان برای تشکیل دولت همه شمول در افغانستان اعلام نمودند.

شام پنجشنبه (25 قوس) گزارش هایی منتشر گردید که ولایت کنر در شرق کشور و هم مرز با پاکستان شاهد حملاتی هوایی از سوی هواپیماهای بی سرنشین ناشناس بوده است.

امارت اسلامی طالبان نیز تایید کرده بود که حملاتی در ولایت کنر در شرق کشور به وقوع پیوسته است اما جزئیاتی در این خصوص ارائه نکرده بودند.

ذبیح الله مجاهد سخنگوی طالبان اما گفت که این حملات از سوی خاک پاکستان صورت گرفته و وزارت خارجه طالبان به صورت رسمی این موضوع را تعقیب خواهد کرد.

اما هم اکنون تحریک طالبان پاکستان تایید کرده که هدف این حملات هواپیمای بی سرنشین یک تن از فرماندهان این جنبش در ولایت کنر افغانستان بوده است.

تحریک طالبان پاکستان در بیانیه ای گفت که هدف این حملات، خانه امن «مولوی فقیر محمد» از فرماندهان این گروه در قریه «چوگام» در ولسوالی شلتن در ولایت کنر بوده است.

طالبان پاکستان می گوید که در این حمله اما به مولوی فقیرمحمد آسیبی نرسیده، اما دو تن دیگر زخمی شده اند.

این حمله در حالی صورت می گیرد که تنها یک هفته از پایان توافق آتش بس میان حکومت و تحریک طالبان پاکستان می گذرد.

پاکستان هنوز تایید نکرده است که این حملات را آنها انجام داده اند.

امارت اسلامی طالبان افغانستان علیرغم تلاش های فراوان و میانجی گری و میزبانی نتوانست حکومت و تحریک طالبان پاکستان را با هم آشتی دهد.

تحریک طالبان پاکستان روز پنجشنبه (18 قوس) در بیانیه ای اعلام کرد که توافق آتش بس یک ماهه خود با حکومت پاکستان را خاتمه می دهد.

براساس این بیانیه، دولت پاکستان مفاد «آتش بس موقت» را نقض کرده است.

تحریک طالبان پاکستان گفته است که دولت پاکستان طی این مدت چند رشته عملیات نظامی علیه مواضع طالبان انجام داده و همچنین قرار بوده یک صد تن از افراد این تحریک را آزاد کند که تاکنون انجام نداده است.

تحریک طالبان پاکستان علاوه کرده است که دولت پاکستان همچنین قرار بوده که کمیته ای را برای پیشبرد مذاکرات صلح ایجاد کند که تاکنون با گذشت یک ماه این کار را انجام نداده است.

گفتنی است که ماه گذشته گزارش هایی مطرح شد مبنی بر این که سراج الدین حقانی سرپرست وزارت داخله طالبان (افغانستان) میانجی گری و میزبانی مذاکرات صلح میان دولت و تحریک طالبان پاکستان را در ولایات کابل و خوست بر عهده داشته است.

امیرخان متقی سرپرست وزارت خارجه حکومت طالبان نیز در جریان سفرش به پاکستان برای اشتراک در نشست تروئیکای توسعه یافته نیز در صحبت با یکی از رسانه های پاکستانی تایید کرد که امارت اسلامی طالبان افغانستان میانجی گری این مذاکرات را بر عهده دارد.  

این گفتگوهای پنهانی صلح با میانجی گری امارت اسلامی طالبان افغانستان، منجر به توافق یک آتش بس موقت یک ماهه میان دولت و تحریک طالبان پاکستان با گزینه «تمدید» مشروط بر توافق طرفین گردید.

مدت اعتبار این آتش بس موقت روز پنجشنبه 18 قوس به اتمام رسید و تحریک طالبان پاکستان با متهم ساختن حکومت پاکستان به نقض این توافق، از تمدید آن خودداری کرده است.  

تحریک طالبان پاکستان در بیانیه اش گفته است: «بگذارید هم اکنون مردم پاکستان قضاوت کنند که این دولت پاکستان است که از توافقات پیروی نمی کند، یا تحریک طالبان پاکستان؟ در این حالت تمدید آتش بس وجود ندارد.»

بیشتر بخوانید:

پاکستان نیز به دست طالبان می افتد!

دور دوم  مذاکرات بین طالبان که امروز بر افغانستان تسلطی دوباره یافته اند و امریکا امروز در دوحه آغاز می شود.

ریاست هیات طالبان را امیر خان متقی، وزیر امور خارجه امارت اسلامی، بر عهده دارد.

در این مذاکرات دو هفته‌ای، هیات امریکایی را توماس وست؛ نماینده ویژه امریکا در امور افغانستان رهبری می‌کند.

وزارت امور خارجه امریکا اعلام کرده‌بود هیات امریکایی با طالبان درباره «منافع ملی حیاتی ما» که شامل عملیات ضد تروریستی علیه داعش و القاعده، کمک‌های بشردوستانه، اقتصاد فروپاشیده‌ افغانستان و عبور امن از افغانستان برای شهروندان امریکایی و افغان‌هایی که برای ایالات متحده کار می‌کردند، گفتگو خواهد کرد.

طالبان اما می‌گویند، در این مذاکرات تلاش صورت می‌گیرد تا پول‌های منجمدشده افغانستان آزاد شود.

به باور ذبیح‌الله مجاهد؛ سخنگوی طالبان این دیدارها می‌تواند باعث «بنیان‌گذاری و تعلقات روابط دیپلماتیک میان دوطرف شود که به منفعت هر دو جانب است».

با این حال، وزارت خارجه پاکستان با ستایش از آغاز گفت‌وگوها میان کابل و واشنگتن تأکید می‌ورزد که جامعه‌ی جهانی باید با طالبان تعامل کند.

شاه محمود قریشی، وزیر خارجه پاکستان گفته است: «پیام ما روشن است، اشتباهات گذشته نباید تکرار شود و نباید افغانستان تنها گذاشته شود. بحران‌های بشری و فروپاشی اقتصادی افغانستان تاثیرات بزرگی بر جهان خواهد داشت. بنابراین، جامعه جهانی باید به دلیل مهار بحران بشری، هدف‌های مشترک در زمینه صلح، امنیت و ثبات به گونه مثبت با افغانستان در تعامل باشد.»

برخی‌ها برگزاری این نشست را مهم می‌دانند و تاکید می‌ورزند که حکومت باید از چنین فرصت‌ها بهره بگیرد.

همزمان با این، قرار است نشست شورای وزیران خارجه سازمان امنیت و همکاری اروپا درباره افغانستان برگزار شود. سخنگوی وزارت خارجه روسیه گفته است که هفته‌ آینده بیست و هشتمین نشست شورای وزیران خارجه سازمان امنیت و همکاری در اروپا برگزار می‌شود که اوضاع افغانستان هم جز آجندای این نشست خواهد بود.

مقامات امارت اسلامی طالبان می گویند اقتصاد افغانستان در شش ماه شکوفا خواهد شد.

ذبیح الله مجاهد، سخنگوی امارت اسلامی، در جمع مردم شیعه در غرب کابل افزود زمانیکه رئیس جمهور غنی فرار کرد، مردم از طالبان می خواستند برای جلوگیری از هرج ومرج و چپاول وارد کابل شود و طالبان بدون برنامه ریزی قبلی و به اجبار وارد کابل شدند.

وی تاکید کرد تطبیق عفو عمومی کار آسانی نبود چون جنگجویان طالبان جوان بودند و احتمال داشت دنبال انتقام باشند اما امارت اسلامی توانست وضعیت را به خوبی کنترل کند.

ذبیح الله مجاهد افزود طالبان پس از توافق صلح با امریکا تلاش کرد مذاکرات مستقیم را با دولت غنی آغاز کند اما دولت پیشین مذاکرات صلح را سبوتاژ نمود.

این مقام امارت اسلامی گفت:«اولین چیزی که ما می خواهیم برای مردم هزاره انجام دهیم ساخت سرپناه برای کسانی ست که در بامیان در غارها زندگی می کنند.»

ذبیح الله مجاهد در این گردهمایی افزود اشغال به پایان رسیده است و طالبان جهاد برای توسعه کشور را آغاز خواهند کرد و پروژه های کلانی چون تاپی، مس عینک و دیگر پروژه ها تکمیل می شود.

وی تاکید کرد اقتصاد ما در شش ماه شکوفا می شود.

این در حالی ست که با گذشت صد روز از تسلط دوباره طالبان بر افغانستان هیچ کشوری آنها را به رسمیت نشناخته است. در این مدت پول افغانی در برابر دالر به شدت افت کرده و مردم به سختی قادرند نیازهای اساسی و روزمره خود را خریداری کنند.

زلمی خلیلزاد نماینده ویژه پیشین امریکا در امور صلح افغانستان می گوید با خروج امریکا از افغانستان بخشی از مردم افغانستان از جمله زنان تحت تاثیر قرار گرفت اما امریکا مقصر سقوط نظام در افغانستان نیست.  

 نماینده ویژه پیشین آمریکا گفت:« درخصوص فروپاشی نظام در  افغانستان مسئولیتی متوجه ایالات متحده نیست.«

وی افزود: حقوق زنان مسئله بسیار مهم است و باید محور سیاست امریکا و جامعه جهانی در قبال افغانستان باشد.

خلیل‌زاد تصریح کرد: سیاست ما نباید تحت تاثیر انتقام و خشم گروهی باشد که زمانی در افغانستان قدرت داشته و در پیگیری گفتگوهای واقعی صلح در این کشور ناموفق بودند.

این مقام آمریکا در ادامه گفت: الان زمان آن رسیده که افغانستانی ها با وجود اختلافاتی که دارند به یک چهارچوب در افغانستان برسند که هم برای آنها و هم برای جامعه جهانی مورد پذیرش باشد.

زلمی خلیلزاد که اکنون در تلاش دفاع از عملکرد خود می باشد مقصر ناکامی دولت اشرف غنی می باشد.

روزنامه نیویورک تایمز طی مطلبی در این مورد می نویسد زلمی خلیلزاد، برخی از جنرالان و دیپلمات های امریکایی در سقوط دولت پیشین افغانستان نقش داشته اند.

به نوشته این روزنامه زلمی خلیلزاد، تلاش‌ها برای دفاع از عملکرد خود را از سر گرفته است.

این روزنامه یادآور شد «زلمی خلیلزاد» از شروع مذاکرات دوحه خواهان امتیازات گسترده به طالبان بود.

نیویارک تایمز به نقل از امرالله صالح، معاون اول رئیس جمهور اشرف غنی، گفته بود خلیلزاد معمار یک طرح کلاهبرداری بزرگ بود.

این روزنامه همچنین خلیلزاد را مسئول سقوط کابل در ۹ آگوست دانست و گفت او در زمان مذاکرات امتیازات زیادی به طالبان داد.

پیش از این، صالح زلمی، خلیلزاد را متهم کرده بود که بخش‌هایی از توافق دوحه را مخفی نگه داشته است. وی در حساب توئیتری خود نوشته بود خلیل زاد همچنان با خوشحالی برای طالبان و شبکه حقانی لابی می‌کند.

صالح افزود: «در حالی که افغان‌ها با تراژدی و شکنجه بزرگ روبرو هستند، خلیلزاد را می‌بینیم که با خوشحالی با طالبان و شبکه حقانی لابی می‌کند.»

خلیلزاد اخیراً در مصاحبه‌ای به رسانه ها گفته بود که لجاجت اشرف غنی رئیس جمهور پیشین و خودخواهی رهبران سیاسی منجر به فروپاشی نظام جمهوری شده است.

امیرخان متقی سرپرست وزارت امور خارجه دولت موقت طالبان که در راس یک هیات 20 نفره از مقام های طالبان به پاکستان رفته است در صحبت با «جیو نیوز» پاکستان تایید کرد که امارت اسلامی طالبان میانجی گر مذاکرات صلح میان دولت پاکستان و تحریک طالبانی پاکستان است.

آقای متقی ظاهرا با اشاره به گزارش های مطرح شده مبنی بر اینکه «سراج الدین حقانی» سرپرست وزارت امور داخله امارت اسلامی طالبان میزبان و میانجی گر این مذاکرات صلح بوده است، گفت هیچ شخصی از سوی طالبان افغانستان میانجی گر نیست، بلکه امارت اسلامی در کل این میانجی گری را انجام می دهد.

وی با بیان این که استقرار صلح به نفع همگان است، ابراز امیدواری کرد که این مذاکرات نتیجه مثبت با خود داشته باشد.

امیرخان متقی علاوه کرد که با روی کار آمدن امارت اسلامی طالبان در افغانستان، تمامی عناصر ضد پاکستانی، افغانستان را ترک کرده اند، و از تحریک طالبانی پاکستان نیز خواست که به پروسه صلح بپیوندد.

او گفت: «ما هر کاری که لازم باشد انجام خواهیم داد تا نگذاریم از خاک افغانستان علیه کسی استفاده گردد. مردم این منطقه به اندازه کافی زجر و سختی دیده اند و ما نباید بگذاریم این سختی ادامه پیدا کند.»

لازم به ذکر است که هفته گذشته گزارش هایی منتشر گردید مبنی بر این که سراج الدین حقانی رئیس شبکه حقانی و سرپرست وزارت امور داخله دولت موقت طالبان مسئولیت میزبانی و میانجی گری مذاکرات صلح میان دولت پاکستان و تحریک طالبانی پاکستان را بر عهده دارد.

همچنین دولت پاکستان اعلام کرد که طی دو هفته مذاکرات، آنها با تحریک طالبانی پاکستان بر سر یک آتش بس موقت یک ماهه به توافق رسیده اند تا مذاکرات صلح از سر گرفته شود.

رسانه های پاکستانی به نقل از منابعی گزارش کرده اند که دولت موقت طالبان در افغانستان وعده سپرده چنانچه مذاکرات صلح میان دولت پاکستان و تحریک طالبان پاکستان نتیجه ندهد، آنها علیه طالبان پاکستان اقدام نظامی می کنند.

چند روز پیش گزارش هایی مطرح شد مبنی بر اینکه سراج الدین حقانی رئیس شبکه حقانی و سرپرست وزارت امور داخله دولت موقت طالبان نقش میانجی را در مذاکرات صلح میان دولت پاکستان و تحریک طالبان پاکستان دارد.

اکسپرس تریبون پاکستان در همین حال به نقل از منابعی گزارش کرده که سراج الدین حقانی تاکنون میزبان سه دور از مذاکرات رو در رو میان دولت پاکستان و تحریک طالبان پاکستان در ولایت خوست و ولایت کابل بوده است.

پس از سقوط دولت پیشین در افغانستان و روی کار آمدن طالبان، پاکستان لیستی از افراد تحت تعقیب خود را به مقام های طالبان ارائه کرد، که اما طالبان با پیشنهاد میانجی گری برای برگزاری مذاکرات صلح میان آنها به درخواست پاکستان پاسخ داد.

در همین حال، به نقل از منابع، دولت موقت طالبان به پاکستان پیشنهاد کرده است که چنانچه این مذاکرات صلح به سرانجام نرسد، علیه تحریک طالبان پاکستان اقدام نظامی می کند.  

«منصور احمدخان» سفیر پاکستان در کابل اما مشخصا در خصوص احتمال اقدام نظامی علیه تحریک طالبان پاکستان از سوی دولت موقت طالبان سخنی نگفته، اما به اکسپرس تریبون گفت: «طالبان در افغانستان به جانب پاکستان اطمینان داده اند که به هیچ جناحی اجازه استفاده از خاک افغانستان علیه پاکستان و یا کشور دیگری را نخواهند داد و علیه این گونه گروه های مسلح، اقدام نظامی می کند.»

وی افزود: «دولت طالبان هیچ گاه اعلام نکرده که به تحریک طالبان پاکستان پناه می دهد، و در عوض همواره اعلام کرده که به هیچ جناح و گروهی اجازه استفاده از خاک افغانستان علیه پاکستان و یا کشور دیگری را نخواهد داد.»

تحریک طالبان پاکستان با میانجیگری طالبان افغانستان تاکنون دو دوره با دولت پاکستان مذاکره کرده است.

تحریک طالبان آزادی زندانیان خود را به عنوان شرط مذاکره با اسلام آباد تعیین کرده اند.

منابع آگاه به این مساله می‌گویند، سراج‌الدین حقانی، رهبر شبکه حقانی و وزیر کشور کنونی طالبان افغانستان نیز به برگزاری این گفتگوها کمک کرده است.

تحریک طالبان پاکستان که از ۲۰۰۷ با دولت اسلام‌آباد درگیری دارد در فهرست سازمان‌های تروریستی خارجی وزارت خارجه آمریکاست.

ماه گذشته میلادی، عمران خان، نخست وزیر پاکستان به شبکه خبری ترکیه‌ای TRT گفته بود دولتش در بخشی از روند سازش مجدد با افرادی در طالبان پاکستان گفتگو کرده است.

سه تن از فرماندهان طالبان پاکستان با اعلام اینکه آزادی زندانیان به معنای اقدام اعتماد سازی است، افزودند، نتایج این گفتگوها هنوز نامشخص است.

یکی از فرماندهان طالبان پاکستان از ولایت کُنر افغانستان گفت: ما نسبت به نتایج سریع چنین گفتگوهایی امیدوار نیستیم اما اگر مقام‌های پاکستان در گفتگوهای معنادار، صادقانه رفتار کنند، رهبرانمان خواستار آزادی زندانیان هستند.

به گفته مذاکره کنندگان، دو طرف هنوز درباره انتشار بیانیه‌ای در حمایت یا مخالفت روند صلح یا برخلاف آن توافق نکرده‌اند.

محمد خراسانی، سخنگوی تحریک طالبان پاکستان نیز در بیانیه‌ای اعلام کرد این گروه هرگز گفتگوهای معنادار را رد نکرده اما تاکنون هیچ پیشرفتی در این باره صورت نگرفته است.

این گروه در طول این سال‌ها با حمله به نیروهای پاکستانی و غیرنظامیان باعث کشته و زخمی شدن هزاران تن شده اما در پی عملیات ضرب عذب ارتش پاکستان در ۲۰۱۴ به شدت ضعیف شد و به وزیرستان شمالی پناه برد.

این گروه حدود ۴۰۰۰ تا ۵۰۰۰ نیرو دارد که بیشترشان در مرز با افغانستان مستقر هستند و از زمان روی کار آمدن مجدد طالبان افغانستان در ۱۵ اوت سال جاری میلادی رویدادهایی نیز در مرز با این کشور رخ داده است.

در دوران ریاست جمهوری اشرف غنی در افغانستان، هم این کشور و هم پاکستان یکدیگر را به پناه دادن شبه نظامیانی که حملاتی را در مرز انجام می‌دهند، متهم می‌کردند.

همچنین یکی دیگر از فرماندهان طالبان پاکستان نیز گفت، تحریک طالبان پاکستان با تمامی جناح‌ها در این گروه رایزنی داشته که برخی از آنها نگران گفتگو با دولت اسلام آباد هستند اما وی این را هم گفت که بسیاری از نیروهای این گروه می‌خواهند به خانه‌هایشان برگردند.

روزنامه داون پاکستان به نقل از منابعی گزارش کرده است که دولت پاکستان با تحریک طالبانی پاکستان برای برقراری یک آتش بس موقتی و آزمایشی یک ماهه با یکدیگر به توافق رسیده اند.

میانجی گری این گفتگوهای صلح میان دولت و تحریک طالبانی پاکستان را سراج الدین حقانی سرپرست وزارت داخله طالبان در ولایت خوست افغانستان بر عهده داشته است.

تاکنون اما معلوم نیست که از جانب پاکستان چه کسی در این گفتگوها که دو هفته به طول انجامیده حضور داشته است.  

براساس توافق صورت گرفته به منظور راستی آزمایی طرفین، دولت پاکستان به صورت مشروط برخی زندانیان تحریک طالبان پاکستان را آزاد می کند و آتش بسی یک ماهه در کل کشور اعلام می گردد.

تعداد زندانیانی که قرار است از زندان های پاکستان آزاد شوند مشخص نیست، اما روزنامه داون می گوید که احتمالا نزدیک به 25 تن باشد.

برخی منابع پاکستانی به روزنامه داون گفته اند: «افرادی که قرار است آزاد شوند جنگجویان میدانی تحریک طالبان پاکستان هستند، فرماندهان ارشد و یا رده متوسط آنها آزاد نمی شوند. ما در حال راستی آزمایی هستیم. محتاطانه عمل می کنیم. آتش بس موقت پس از آزادی این زندانیان اجرا می گردد.»

تحریک طالبانی پاکستان تاکنون در این خصوص اظهار نظری نکرده است.

لازم به ذکر است که تحریک طالبان پاکستان به مدت دو دهه است که دست به اقدام های مسلحانه علیه دولت پاکستان می زند.

پس از سقوط دولت و تسلط طالبان بر افغانستان، «مفتی نورولی محسود»  رهبر تحریک طالبانی پاکستان در بیانیه ای سقوط دولت افغانستان را «پیروزی مجاهدین افغانستان» خطاب کرد و ضمن تبریک به رهبری و فرماندهان طالبان، گفت تحریک طالبانی پاکستان از هیچ تلاشی برای طالبان افغانستان دریغ نمی کند.  

همچنین گفتنی است که سراج الدین حقانی سرپرست وزارت داخله طالبان از سوی سازمان ملل و پولیس فدرال آمریکا تحت تعقیب است و پولیس فدرال برای اطلاعاتی که منجر به دستگیری مستقیم سراج الدین حقانی گردد، مبلغ 10 میلیون دالر جایزه می دهد.

با وجود اینکه حکومت پیشین با تسلط دوباره طالبان بر افغانستان سقوط کرد و در عمل مذاکرات صلح بی نتیجه ماند اما افشای برخی حقایق مربوط به مذاکرات صلح فساد گسترده در میان مقامات دولت پیشین را به خوبی نشان می دهد.

در همین راستا به تازگی افشا شده محمدعمر داوودزی، نماینده خاص رئیس جمهور فراری کشور، سه ماه قبل از سقوط کابل به دست طالبان مبلغ یک میلیون و سیصد هزار دالر از سفیر قطر دریافت کرده بود. این پول را یک جنرال نظامى به عمر داوودزى فرستاده بود.

به نقل از پیک آفتاب، در سندی که به رسانه ها درز کرده آقای داوودزی نوشته به عنوان نماینده خاص رئیس جمهور، هدیه یک میلیون و سه‌صد هزار دالری یک جنرال قطری را از سفیر این کشور در کابل دریافت کرده است. آقای داوودزی اما روشن نکرده این مبلغ را بر اساس کدام توافق و معامله به دست آورده است.

قطر حدود دو سال میزبان مذاکرات صلح بین طالبان، امریکا و حکومت افغانستان بود و تلاش داشت این مذاکرات به هر قیمتی به نتیجه برسد.

در روزهای پس از سقوط حکومت افشاگری‌ها و موقف‌گیری‌های تازه از سوی مقامات حکومت پیشین علیه همدیگر وجود داشته است. شماری از این مقامات، تلاش دارند تا به هدف تبرئه‌ای خود، مقامات دیگر را در سقوط کابل و تسلط طالبان مقصر جلوه دهند.

از سویی هم، مقامات حکومت پیشین و مقامات امریکایی اظهارات تندی علیه همدیگر داشته و هرکدام طرف مقابل را در این سقوط مقصر دانسته‌اند. در تازه‌ترین مورد، اظهارات اخیر آقای خلیل‌زاد، نماینده پیشین امریکا در پروسه صلح افغانستان بود که واکنش‌های تندی را در میان مقامات سابق و برخی سیاست‌مداران به همراه داشت.

آنتونی بلینکن وزیر خارجه آمریکا در توییتی نوشت که زلمی خلیلزاد فرستاده ویژه این کشور برای افغانستان شام گذشته (دوشنبه) استعفا داد و «توماس وست» جایگزین او شده است. توماس وست معاون خلیلزاد بود.

به نقل از سی ان ان، خلیلزاد در نامه استعفایش گفته است “برنامه های سیاسی میان دولت (پیشین) افغانستان و طالبان آنطور که تصور میشد پیش نرفت؛ دلیل عدم موفقیت آن بسیار پیچیده است که در روزها و یا هفته های آینده به صورت مفصل دلایل شخصی خود را در این باره پس از ترک دولت شرح خواهم داد.”

لازم به ذکر است که زلمی خلیلزاد به عنوان فرستاده ویژه آمریکا برای افغانستان در دوره های ریاست جمهوری دونالد ترامپ و جو بایدن کار کرد؛ او همچنین پیش از این به عنوان سفیر آمریکا در افغانستان، عراق و سازمان ملل نیز حضور داشت.

زلمی خلیلزاد همچنین مسئولیت رهبری مذاکرات صلح آمریکا با طالبان را بر عهده داشت که در نهایت در اواخر سال 1398 خورشیدی منجر به امضای پیمان صلح طالبان و آمریکا در شهر دوحه پایتخت قطر شد.

حمدالله محب رئیس شورای امنیت ملی افغانستان در دولت اشرف غنی در حین انجام مذاکرات صلح آمریکا با طالبان گفته بود که زلمی خلیلزاد در جریان این مذاکرات به دنبال دستاوردهای شخصی است تا بدست آوردن صلح.

حمدالله محب گفته بود: “زلمی خلیلزاد در مذاکرات صلح آمریکا با طالبان، متحد و شریک قوی آمریکا (دولت افغانستان) را طرد کرده و کنار گذاشته است.”

در آن زمان شمار زیادی از مقام های دولت پیشین افغانستان، زلمی خلیلزاد را متهم کردند که در جریان تقابل دولت افغانستان و طالبان و مذاکرات صلح دو جناح، از طالبان طرفداری می کند.

دفتر طالبان در شهر دوحه پایتخت قطر یک ساختمان دو منزله کاملا عادی است که تنها یک حیاط کوچک دارد اما هیچ پرچمی بر سقف آن نیست و هیچ لوحه ای هم بر سر دروازه ندارد. اما از محافظین و بلوکه های حفاظتی اطراف ساختمان می توان فهمید که این یک ساختمان عادی نیست.  

طالبان بخاطر بازگشایی این دفتر مدیون آمریکا و رئیس جمهور وقت آن باراک اوباما هستند زیرا آقای اوباما بود که در سال 2011 با این طرح که طالبان یک دفتر سیاسی داشته باشند موافقت کرد. آمریکا که در آن موقع متوجه شده بود در جنگ پیروز نشده و از طرفی در حال رایزنی برای خروج نظامیان خود از افغانستان بود با این طرح موافقت کرد تا از این طریق بتواند مذاکرات صلح میان طالبان و دولت افغانستان و خود را پیش ببرد.

دو دلیل را می توان برای اینکه چرا قطر به عنوان مکانی مناسب برای بازگشایی چنین دفتری انتخاب شد نام برد.

اول اینکه، قطر از متحدین آمریکاست و آمریکا بزرگترین پایگاه نظامی خود در منطقه خلیج فارس را در این کشور دارد. و دوم اینکه قطر مانند افغانستان یک کشور اسلامی است اما مرز مشترک با افغانستان ندارد، از طرفی هم مقامات در قطر علاقه ای به مسایل داخلی افغانستان ندارند.

در 28 جوزای 1392، طالبان در مراسمی بزرگ و با دعوت از چندین مقام کشورهای خارجی و خبرنگاران اقدام به افتتاح دفتر خود نمودند. دولت افغانستان گرچه در آن موقع بخاطر بازگشایی این دفتر و وجود پرچم طالبان و بنرهای این گروه که همگی «امارت اسلامی افغانستان» نوشته شده بود، اعتراض کرد، که پس از آن دفتر طالبان پرچم و بنرهای خود را برداشت و از آن زمان تاکنون به سکوت رفته است.

در دهم ماه حوت سال 1398 خورشیدی، ملا عبدالغنی برادر از جانب طالبان و زلمی خلیلزاد از جانب آمریکا پس از 18 ماه مذاکرات سرانجام توافقنامه صلح را با یکدیگر به امضا رساندند.  

تقریبا هفت ماه پس از امضای این توافقنامه، طالبان مذاکرات با دولت افغانستان را شروع کردند، اما در میدان نبرد جنگ بشدت در جریان بود و طالبان پیشروی های نظامی سریعی داشتند.

ملا عبدالغنی برادر به همراه سایر مقامات دفتر سیاسی طالبان در قطر به کابل آمده تا بر روی چارچوب ساختار حکومتی جدید کار کنند.

در غیاب ملا برادر و دیگر مقامات طالبان، هم اکنون سهیل شاهین یکی از سخنگویان این گروه مسئولت گرداندن دفتر قطر را بر عهده دارد.

تحت ریاست محمد اشرف غنی نشستی با بزرگان سیاسی و جهادی بعد از ظهر امروز در ارگ برگزار شد.

در این نشست حامد کرزی رئیس جمهور پیشین، داکتر عبدالله عبدالله رئیس شورای عالی مصالحه ملی، میر رحمان رحمانی رئیس ولسی جرگه، فضل هادی مسلمیار رئیس مشرانو جرگه، محمد یونس قانونی شخصیت سیاسی و جهادی، رهبر جهادی محمد کریم خلیلی، محمد حنیف اتمر وزیر امور خارجه، داکتر حمدالله محب مشاور امنیت ملی، داکتر فضل محمود فضلی رئیس عمومی ادارۀ امور، باتور دوستم رئیس شورای مرکزی حزب جنبش ملی افغانستان، عبدالسلام رحیمی مشاور ارشد رئیس جمهور در امور صلح، محمد اکرم خپلواک مشاور ارشد رئیس جمهور در امور سیاسی و عبدالمتین بیگ رئیس عمومی دفتر مقام عالی ریاست جمهوری اشتراک داشتند.

در این نشست از موقف رئیس جمهور مبنی بر اینکه از گسترش بیشتر بی ثباتی، خشونت و آوارگی هموطنان جلوگیری گردد، حمایت صورت گرفت. همچنان فیصله گردید که یک هیات با صلاحیت از سوی دولت به زودترین فرصت تعیین و برای مذاکرات آماده شود.