آقای غنی، میدان هوایی کندهار را نیز به نام «میدان هوایی احمدشاه بابا» نامگذاری کرد.
رئیس جمهور در سخنرانیاش در کندهار، وعده سپرد که میدان هوایی این ولایت را به نقطۀ پیوند منطقه مبدل خواهد کرد و به بازرگانان کندهاری این فرصت را فراهم میسازد تا به بازارهای اروپا و آمریکا دسترسی داشته باشند.
شماری از باشندهگان کندهار از گشایش این پروژهها و به ویژه از گشایش پروژۀ برق خورشیدی در این ولایت ابراز خرسندی میکنند.
گفته میشود رئیس جمهور غنی فردا شفاخانۀ 350 بستر عینومینۀ کندهار را نیز افتتاح خواهد کرد و براساس گزارشها، روز جمعه با هیأت همراهش به زابل خواهد رفت.
به گفتۀ او، گفتوگوهای صلح 80 تا 90 درصد پیشرفت داشته و دو طرف ممکن است امشب یا فردا به توافقی دست یابند.
گفتوگوها میان نمایندهگان آمریکا و طالبان در این دور روی زمانبندی خروج نیروهای خارجی از افغانستان و عدم استفاده از خاک افغانستان علیه آمریکا و کشورهای متحد آن متمرکز است.
زلمی خلیلزاد، نمایندۀ ویژۀ وزارت خارجۀ آمریکا برای صلح افغانستان در صفحۀ توییترش نگاشته است وزارت خارجۀ آمریکا حملۀ اخیر طالبان را که در آن کودکان کشته و زخمی شدند، محکوم میکند. مایک پومپئو، وزیر امور خارجۀ آمریکا گفته است، مسایل باقی مانده میان نمایندهگان آمریکا و طالبان باید هرچه زودتر حل شود تا مردم افغانستان و به ویژه کودکان در امنیت زندهگی کنند.
هفتمین دور گفتوگوهای صلح میان نمایندهگان آمریکا و طالبان روز شنبۀ هفتۀ جاری در قطر آغاز شد و تا کنون ادامه دارد.
دونالد ترامپ در مصاحبه با فاکس نیوز گفته بود، ”افغانستان لابراتوار تروریزم“ است.
حامد کرزی در واکنش تند به اظهارات ترامپ گفت افغانستان قربانی اصلی تروریزم است. تروریزمی که پیوسته با کمک مالی و سیاستهای مبهم ایالات متحده رشد و قوام یافته است.
او در اعلامیهای گفت ظهور گروه داعش، در حضور وسیع سیاسی، نظامی و استخباراتی این کشور در افغانستان گواه آشکار این مطلب است.
حامد کرزی افزود: افزایش جنگ و خشونت در افغانستان راه حل معضل کشور ما نبوده بلکه با تأکید بر امر صلح و تقویت فعالیتهای صلحطلبانه و افغانی ساختن این پروسه است که میتوان به این جنگ طولانی و خانمانسوز پایان داد.
در اعلامیهی این وزارت که امروز (چهارشنبه، ۱۲ سرطان) منتشر شده، آمده است که در شش ماه نخست سال جاری مالی ۱۰۰ میلیارد افغانی درآمد ملی جمعآوری شده است.
به نقل از اعلامیه، این آمار نشان میدهد که درآمد ملی در شش ماه نخست سال جاری مالی ۱۴ میلیارد افغانی یعنی ۱۷ درصد افزایش یافته است.
گفتنی است برای جمعآوری درآمد ملی در سند بودجهی ملی سال مالی ۱۳۹۸ مبلغ ۱۸۸ میلیارد افغانی هدف تعیین شده است.
وزارت مالیه اما گفته است که با ادامهی روند کنونی جمعآوری عواید ملی، انتظار میرود که بیشتر از هدف تعیینشده جمعآوری شود.
وزارت مالیه در عین حال گفت سیستمسازی، تطبیق اصلاحات گسترده و مبارزهی جدی در برابر فساد اداری از اولویتهای این وزارت است و به جمعآوری بیشتر درآمد ملی کمک میکند.
به گفتۀ این منبع، در این حمله فریدخان اندرابی، فرمانده شاهراه بغلان با هفده پولیس دیگر زخم برداشتهاند.
برخی وسایط نقلیۀ نیروهای امنیتی نیز در این رویداد نابود شده و چندین ساعت این شاهراه به روی مسافران بسته بود. مسئولان امنیتی بغلان در این باره نظری نمی دهند.
در این حال محمدصفدر محسنی، رئیس شورای ولایتی بغلان از کشتهشدن عبدالرزاق رئیس ارکان کندک چهارم لوای سوم نظم عامۀ بغلان خبر میدهد.
به گفتۀ او، عبدالرزاق روز گذشته در درگیری با طالبان در شاهراه بغلان-کندز جان باخته است.
احمدجاوید بشارت، سخنگوی پولیس بغلان درگیری در شاهراه بغلان-کندز را تأیید میکند، اما در بارۀ جان باختن رئیس ارکان کندک چهارم لوای سوم نظم عامه چیزی نمیگوید.
از سوییدیگر صاحبداد غفوری، ولسوال دوشی میگوید منطقۀ کیهان این ولسوالی از دو روز بدینسو به تصرف طالبان درآمده و هنوز نیروهای امنیتی نتوانستهاند این منطقه را پس بگیرند.
ولسوال دوشی هشدار میدهد و میگوید اگر حکومت به زودی در این زمینه اقدام نکند، اوضاع امنیتی در ولسوالیهای دوشی و تالهوبرفک بدتر خواهد شد.
حکومت افغانستان تأکید می کند در برگزاری این نشست هیچ نقشی نداشته و در آن شرکت نمی کند.
صدیق صدیقی، سخنگوی رییس جمهور به صدای امریکا گفت: “از حکومت افغانستان کسی در این نشست حضور نخواهد داشت و نمایندگی نخواهد کرد و افرادی که اشتراک میکنند، به باور ما در ظرفیت شخصی و نظر به شهرت شخصی خود شان در این جلسه اشتراک میکنند.”
آقای صدیقی افزود در مورد اشتراک کنندگان این کنفرانس هنوز معلوماتی در دست نیست.
سخنگوی ریاست جمهور میگوید این نشست از سوی “یک نهاد معتبر” آلمانی و به همکاری حکومت آن کشور برگزار میشود.
او افزود: “شماری از افغانها که ما معلومات نداریم چه کسانی هستند در این نشست اشتراک میکنند و این لیست (فهرست اشتراک کنندگان) هم از سوی همین نهاد تهیه شده است.”
آقای صدیقی گفت هنوز بررسی پیامدهای این نشست، پیش از وقت است.
نماینده ویژه آلمان برای افغانستان و پاکستان اعلام کرده است “مذاکرات بینافغانی” تا یک هفته دیگر در دوحه آغاز میشود.
مارکوز پوتزل که در ماههای اخیر، چندین بار با نمایندگان طالبان در قطر دیدار کرده با نشر اعلامیهای گفته است این مذاکرات به میزبانی آلمان و قطر در هفتم و هشتم ماه جولای (16 و 17 سرطان) برگزار خواهد شد.
سخنگوی ریاست جمهور گفت حکومت آلمان همیشه با افغانستان همکار بوده و تلاش کرده است تا برای معضل افغانستان راه حلی جستجو کند و حکومت افغانستان نیز با هر کشوری که در این خصوص تلاش میکند همکار بوده و تامین صلح از اولویت های اصلی حکومت افغانستان است.
انتخابات
پارلمانی گذشته افغانستان از همان ابتدا شروع خوبی نداشت: از تقلب های ریز و درشت
در توزیع تذکره ها، نصب استیکر بر روی تذکره ها، جسپاندن استیکر بر تذکره های
تقلبی، عدم زمان کافی برای ثبت نام رأی دهندگان در بسیاری از ولسوالی ها گرفته تا
تأخیر در باز کردن مراکز رأی گیری در کابل و برخی ولایات، نبود مواد حساس
انتخاباتی در برخی مراکز اخذ رأی در کابل و ولایات، حاضر نشدن تعدادی از کارمندان
اخذ رأی در مراکز رأی دهی و برگزار نشده انتخابات در غزنی همه و همه نشان داد که
سال انتخابات نکو نخواهد بود.
به
هر صورت و در حالی که اعتراضات شهروندان، برخی چهره های سیاسی به شمول رهبران
احزاب و جامعه مدنی و رسانه ها به این همه تقلب ها هیچ پاسخ مناسبی از سوی کمیسیون
سمع شکایات انتخاباتی دریافت نکرد، انتخابات ولسی جرگه در کابل و برخی ولایات طی
دو روز برگزار شد. به گواه شاهدان عینی و اعلام رسانه ها و برخلاف ادعای مقامات
حکومتی این انتخابات در روزهای برگزاری به یک نمایش بیشتر شبیه بود تا گرفتن آراء
مردم برای مشخص شدن نمایندگان واقعی آنان در خانه ملت.
مرحله
بعدی پر از درد و رنج و بی عدالتی انتخابات پارلمانی گذشته اما اعلام نتایج آن
بود: بعد از چندین ماه تأخیر سرانجام کمیسیون مستقل انتخابات که باید در مستقل
بودن آن شک می کردیم، لیست راه یافتگان به پارلمان را اعلام کرد.
به
اعتقاد بسیاری از کارشناسان این لیست یک لیست دست چین شده از سوی حکومت برای تبدیل
خانه ملت به مکانی برای اطاعت محض از اوامر غنی بود تا یک لیست واقعی!
اینک
اما پس از سپری شدن جنجال های چهل روزه برای تعیین رئیس پارلمان و هیأت اداری هنوز
گندهای این انتخابات از زیر خاکستر بیرون می شود؛
در
تازه ترین مورد شماری از نامزدان زن در انتخابات پارلمانی گذشته با دوختن لب های
خود از حکومت می خواهد حق پایمال شده آنان را زنده کند.
این معترضان از رییس جمهور می خواهند تا محکمه اختصاصی دایر کند، آرای آنان را بررسی و مسوولان کمیسیون شکایات انتخاباتی را به دادگاه بکشاند.
در این میان ادعای خانم هیله مجتبی
جالب و توجه بر انگیز است. وی می گوید رییس کمیسیون شکایات انتخاباتی از وی یک لک
دالر رشوه خواسته بود و چون وی این مقدار پول را نداشت نامش از فهرست نهایی خط زده
شد.
در کنار خانم مجتبی نمایندگان زن
دیگر که تعدادشان به ده می رسد نیز هستند که در اعتراض به بی عدالتی صورت گرفته به
میدان آمده اند.
این
نامزدان معترض از ولایات ننگرهار، پکتیکا، قندهار، پروان، کندز، هلمند و حوزه کوچی
در انتخابات پارلمانی گذشته شرکت کرده بودند اما بنا به تقلب انجام شده موفق نشدند
به پارلمان راه یابند.
دیوه
نیازی از ننگرهار، هیله مجتبا از پکتیکا، هادیه از هلمند و آرزو صافی از ولایت
قندهار چهار زنی اند که لب های خود را دوخته اند.
این اتفاق در حالی رخ می دهد که حکومت و در
رأس آن غنی همواره از افزایش مشارکت زنان در عرصه های مختلف از جمله رهبری جامعه
سخن گفته اند و با برخی عزل و نصب ها خواسته اند ژست دموکراتیک به خود بگیرند.
به باور کارشناسان امر پایمال شدن حقوق
نامزدان زن در انتخابات پارلمانی گذشته اوج بی عدالتی در حق زنان کشور است، کشوری
که از دیرباز سرزمین خوبی برای زنان نبوده اکنون و در اوج هیاهو و فریاد دموکراسی
باز هم جای خوبی برای زنان نیست!
آقای نبیل در سفرش به مزار شریف از اقلیت خائن در دولت افغانستان سخن می گوید که اگر با آن
مقابله نشود، مثل «موریانه» نظام را متلاشی خواهد کرد.
آقای
نبیل همچنان از بی برنامگی حکومت انتقاد کرد و گفت دشمن برنامۀ بزرگی برای نابودی
افغانستان دارد و مردم باید با همکاری همدیگر در برابر دشمنان کشور بیایستند.
در یک ماه اخیر، تیمهای انتخاباتی بارها حکومت را به
مهندسی انتخابات ریاست جمهوری پیشرو متهم کرده اند. اما ارگ ریاست جمهوری با رد
این اتهامها گفته است، تلاشهای حکومت در ارتباط با انتخابات پیشرو بر اساس
قانون اساسی و منافع ملت است و هیچ عمل خلاف قانون انجام نشده است.
هفتمین دوره مذاکرات امریکا و طالبان که از روز شنبه گذشته در قطر آغاز شده بود، تا هنوز ادامه دارد و گفته میشود دو طرف به توافقاتی نیز دست یافتهاند.
اما؛ عدم ارائه جزئیات این مذاکرات به ویژه شریک ساختن جزئیات با حکومت افغانستان واکنشهایی را در پی داشته است.
فضلهادی مسلمیار رییس مجلس سنا در نشست امروز سهشنبه (11 سرطان) این مجلس در مورد این مذاکرات گفت: “امریکا در مذاکرات پشت پرده قطر اهداف استخباراتی خود را دنبال میکند و به همین خاطر هیچ گونه جزئیات این مذاکرات را با حکومت و مردم افغانستان شریک نمیکند.”
آقای مسلمیار افزود که بنابراین سیاست مداران افغانستان باید با دولت همکار شوند و در مقابل سرنوشت مردم افغانستان با ابتکار عمل و حساسیت بیشتر عمل کنند.
به گفته او، اگر امریکا واقعاً مذاکرات قطر را بخاطر تامین صلح در افغانستان آغاز کرده، باید روند این مذاکرات را به خاطر کشتاری که طالبان در حمله انفجاری دیروز کابل به راه انداخت، حداقل برای یک روز متوقف میکرد.
زلمی زابلی دیگر عضو مجلس سنا نیز گفت امریکا در مذاکرات قطر با دولت و مردم افغانستان صادق نیست و با توجه به اظهارات دونالد ترامپ این کشور به بهانه مذاکره با طالبان در پی ادامه جنگ استخباراتی خود است.
آقای زابلی نیز تاکید کرد رهبران حکومت وحدت ملی باید همه سیاست مداران افغان را جمع کرده و موقف واضح در قبال روند صلح اتخاذ کنند.
سناتوران تاکید کردند لازمه هر مذاکره صلح برقراری آتشبس است و اگر امریکا میخواهد روند صلح افغانستان نتیجه دهد،
باید بر طالبان فشار وارد کند تا به خواست مردم افغانستان آتشبس کنند، در غیر آن با ادامه کشتار مردم توسط طالبان، افغانستان به صلح نمیرسد.
همچنین، آقای مسلمیار با اشاره به نشست بین الافغانی که قرار است هفته آینده به میزبانی مشترک آلمان و قطر برگزار شود، گفت حکومت افغانستان و اکثر سیاسیون از برگزاری این نشست خبر ندارند.
او خطاب به حکومت گفت ابتکار عمل این نشست را در دست گیرد، در غیر آن مانع برگزاری این نشست شود.
این در حالی است که آلمان اعلام کرده که نشست بین الافغانی را به تاریخ (7 و 8 جولای) مشترکاً با قطر میزبانی میکند. زلمی خلیلزاد نیز از این اقدام مشترک آلمان و قطر استقبال کرده است.
با این وجود، وزارت خارجه افغانستان نیز از برگزاری این نشست ابراز خوشبینی کرده؛ ولی جزئیاتی بیشتری در زمینه نداده است.
مرحله دوم انتخابات اعضای هیات اداری مجلس امروز سهشنبه (11 سرطان) برگزار شد و امیرخان یار با کسب 131 رای تایید به عنوان معاون اول و احمدشاه رمضان با کسب 119 رای تایید به عنوان معاون دوم مجلس انتخاب شدند.
آقای یار پیش از این نیز به عنوان معاون دوم مجلس ایفای وظیفه کرده است.
در انتخابات امروز مجلس 236 نماینده از حق رای خود استفاده کردند.
هر نامزد برای برنده شدن به 119 رای تایید نیاز داشتند.
محمدالله بتاش رقیب آقای یار در انتخابات نیابت اول بود که با کسب 50 رای تایید نتوانست به این کرسی برسد. در انتخابات نیابت اول 9 رای سفید 46 رای باطل از سوی نمایندگان استفاده شده بود.
در انتخابات معاونیت دوم نیز احمد شاه رمضان نماینده مردم بلخ در مجلس با اخذ 119 رای تایید معاون دوم مجلس شد؛ ولی سید احمد سیلاب با 64 رای تایید نتوانست به این کرسی دست یابد.
میر رحمان رحمانی رییس مجلس نیز موافقیت آقای یار و رمضان را در پستهای معاونیت اول و دوم تبریک گفت.
در انتخابات پست منشی مجلس هم خدیجه الهام 52 رای تایید، عبدالقادر قلات وال 77 رای تایید و سید طاها صادق 76 رای تایید به دست آوردند؛ اما هیچ کدام نتوانستند به این کرسی دست یابند.
در انتخابات منشی مجلس هم 14 رای سفید و 17 رای باطل از سوی نمایندگان استفاده شد.
بناً دور دوم مرحله دوم انتخابات منشی میان آقای قلات وال و صادق فردا برگزار خواهد شد.
در انتخابات نیابت منشی هم ذکیه سنگین 36 رای تایید، نظیفه زکی 46 رای تایید، عبدالبصیر عثمانی 45 رای تایید و نعمت الله کریاب هم 70 رای تایید به دست آوردند؛ اما هیچ کدام نتوانستند پست نیابت منشی را از آن خود کنند.
در این انتخابات 20 رای باطل و 19 رای سفید استفاده شد.
بناً دور دوم مرحله دوم انتخابات نایب منشی نیز میان نظیفه ذکی و نعمت الله کریاب که در دور اول بیشترین آرای نمایندگان را به خود اختصاص داده بودند، برگزار میشود.
گفتنی است امروز سومین روزی بود که نمایندگان انتخابات اعضای هیات اداری مجلس را برگزار کرده بودند. در انتخابات دو روز گذشته هیچ کدام از نامزدان نتوانسته بودند آرای لازم را برای احراز پستهای هیات اداری مجلس به دست آورند.
جنرال
دوستم در دیدار با داکتر عبدالله عبدالله، رئیس اجرایی دولت وحدت ملی،
افزود:”کشورهای چون روسیه، پاکستان، آمریکا و عربستان بدانند که طالبان
را شکست میدهیم.”
معاون نخست رئیس جمهور افزود طالبان در محاصره قرار دارند و نمیتواند
از شمال کشور بیرون شوند.
آقای دوستم در بخش دیگری از سخنانش تصریح نمود صلح با گدایی به دست نمیآید و نشستهایی
که در بارۀ صلح برگزار میشود، وعدههایی دروغین است.
به گفتۀ دوستم برخی از نامزدان انتخابات ریاست جمهوری به طور
پنهانی به کارزارهای انتخاباتی میپردازند، اما ما به طور آشکار میخواهیم از یک
تیم خاص حمایت کنیم.
روزنامه دویچه وله آلمان قابلیت های سیستم راکتی اس-400 روسی را با در نظرداشت قیمت پایین آن مورد ستایش قرار داده است. روزنامه می نویسد: “ترکیه قصد دارد سیستم های دافع هوایی S — 400را از روسیه خریداری کند، زیرا این کشور از قابلیت های رزمی این سیستم ها در مقایسه با همتایان غربی آن به خوبی آگاهی دارد”. در این گزارش گفته می شود: “S — 400 امروز مدرنترین سیستم های دفاعی است که پس از جنگ جهانی دوم در اتحاد جماهیر شوروی ساخته شده و سپس در روسیه معاصر مدرنیزه سازی آنها صورت گرفته است”.
این نشریه همچنین به نظریه یک متخصص در دانشگاه بیرمنگام، ریچارد کانوللی اشاره نموده که گفته بود: “روسیه همواره رهبر تولید راکت ها بوده است.” متخصص یادآور می شود که S-400 می تواند با انواع مختلف راکت ها مورد استفاده قرار گیرد، در حالی که قیمت این سیستم ها به طور قابل توجهیی پایین تر از انالوگ های غربی آن است. روز گذشته (1 جولای) رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه اعلام کرد، کشورش طی 10 روز آینده راکت های S — 400 را از روسیه تحویل میگیرد. روسیه و ترکیه قرارداد خرید اس-400 را در سال 2017 امضا کردند. علیه این معامله بارها و بارها در امریکاسخن گفته شد و امریکا تهدید کرد تحویل جنگنده های اف-35 که قبلا مبلغش توسط ترکیه پرداخت شده است ملغی می شود و ترکیه میان روسیه و غرب یکی را باید انتخاب کند. ترکیه عضو پیمان نظامی آتلانتیک شمالی ناتو است و برای دفاع از خود قصد دارد سیستم های راکتی را از روسیه خریداری کند. این موضوع نشان میدهد که اعتماد بین ترکیه و امریکا خدشهدار شده است.
جنرال تادین خان، فرمانده پولیس قندهار در توییتی گفته است، حوالی ساعت ۹ صبح امروز سهشنبه(۱۱سرطان) یک حملهکننده انتحاری قبل از رسیدن به هدف، توسط نیروهای امنیتی در ناحیه ششم شهر قندهار کشته شده است.
تادین خان افزوده است، فرد انتحاری زمانی مورد هدف نیروهای امنیتی قرار گرفت که میخواست فیض محمد، آمر حوزه ششم شهر قندهار را هدف قرار دهد.
به فرمانده پولیس قندهار، فرد انتحاری بعد از هدف قرار گرفتن نیروهای امنیتی، مواد حامل خود را منفجر کرد که در نتیجه آن، یک کودک زخمی شد.
داکتر عبدالله عبدالله از جامعه جهانی می خواهد این واقعیت را درک کند.
داکتر عبدالله عبدالله که روز گذشته(دوشنبه، ۱۰سرطان) به ولایت جوزجان رفته، در سخنرانیاش در این ولایت از مردم افغانستان خواست دست به دست داده، صدای واحدی را بلند کنند و با کسانی که در مقابل آنها و سرنوشتشان ایستادهاند، مقابله نمایند.
او دلیل سفرش به ولایات شمالی را تشکر از جنرال دوستم، معاون اول ریاست جمهوری خواند و گفت حضور او سبب تقویت روحیه نیروهای امنیتی و مردم در برابر دشمنان این خاک در شمال شده است.
عبدالله تاکید کرد این بار باید انتخابات شفاف، عادلانه و سراسری باشد و زعامت کشور مطابق آرای پاک مردم انتخاب گردد.
به گفته او، مردم افغانستان تحمل یک بار دیگر رفتن به بحران را ندارد.
رییس اجرایی حکومت خاطرنشان کرد خواست تمام مردم افغانستان برگزاری یک انتخابات شفاف، سراسری و به موقع است.
دکتر قیوم سجادی، از چهرههای برجستۀ پارلمان افغانستان است. او در جامعهشناسی سیاسی دکترا دارد و چندین اثر مهم در عرصۀ مناسبات سیاسی و روابط جهانی افغانستان نگاشته است. دکتر سجادی دو دوره به حیث نماینده مردم غزنی در مجلس حضور داشته است. با دکتر سجادی دربارۀ مشکلات مجلس، همکاریهای منطقهای، مذاکرات صلح و انتخابات ریاست جمهوری به مصاحبه پرداختهایم که در زیر میخوانید:
انتخابات گزینش هیأت رهبری مجلس هفتهها طول کشید. نمایندگان حتا به زد و خورد فیزیکی متوسل شدند. دلایل حساسشدن و طولانیشدن گزینش رییس مجلس چه بود؟
طبعاً در اکثر پارلمانهای دنیا تنشها و صفآراییهای سیاسی به وجود میآید. اما مهم این است که روحیۀ حاکمیت قانون وجود داشته باشد و تمام نمایندگان عرف و رویۀ پارلمانی را که تعیینکننده بودن رأی اکثریت است، بپذیرند. متأسفانه در کشور ما گاهی نادیدهگرفتن قانون و نادیدهگرفتن عرف پارلمانی منجر به بنبستها و برخوردهای فیزیکی میشود.
آنچه که در انتخابات هیأت اداری و رییس پارلمان صورت گرفت، یک بخشش به مشکل اصول وظایف داخلی مجلس نمایندگان بر میگردد و بخش دیگر به عدم رعایت فرهنگ و رویۀ پارلمانی مرتبط است. اگر ما از ابتدا برای روشنشدن رأی مورد منازعه که آقای رحمانی ادعا میکرد باطل نیست و مخالفینش مدعی بودند که باطل است؛ میکانیزم رأیگیری را میپذیرفتیم، طبعاً جنجالها به اینجا نمیرسید و زودتر فیصله میشد و هیچگونه برخورد فیزیکی به وجود نمیآمد. راه حلیکه در نتیجۀ آن به توافق رسیدیم را روز اول پیشنهاد کرده بودیم. اما روز اول پذیرفته نشد و روز آخر پس از مدتها بنبست، فشار افکار عمومی و برخوردهای فیزیکی ما در نهایت به آن رسیدیم و توانستیم از بنبست عبور کنیم. نپذیرفتن رویۀ پارلمانی و نپیذیرفتن اصل دموکراسی که تعیینکننده بودن رأی اکثریت است، باعث تنش سیاسی و جنجالهای پارلمانی و برخورد فیزیکی و بن بست گردید.
شما تجربه دو دور نمایندگی از مردم در شورای ملی را در کارنامه دارید. ارزیابی شما از مجلس جدید در مقایسه به دور پانزدهم و شانزدهم چه است؟ دور شانزدهم و هفدهم یک سلسله ویژهگیهایی داشت که در دور هفدهم نیست. یکی از ویژههای دو دور گذشته به ویژه دور پانزدهم این بود که شمار زیادی از چهرههای با تجربۀ سیاسی با تمام انتقاداتیکه به کارنامه آنها وجود داشت، در مجلس حضور داشتند. آنها با اندوختههای بسیار گرانسنگ و تجربیات گذشته میتوانستند جنجالها را مدیریت کنند. در دور پانزدهم و شانزدهم، رهبران مطرح مردم افغانستان در مجلس حضور داشتند.
در دور هفدهم بیشترینه تعداد نمایندگان را افراد جدیدی تشکیل میدهد که تازه وارد عرصههای سیاسی شدهاند. آنها عمدتاً جوان هستند و قبل از این در عرصههای اقتصادی و تجارتی فعال بودند. البته ورود چهرههای تازه با انرژی و نیروی جوان میتوانست نقطۀ قوت هم باشد، ولی از طرف دیگر، یک خلاء را ایجاد میکند. چون تجربۀ کار پارلمانی و سیاسی آنها کمتر است. بخش عمدهیی از افرادی که در مجلس نمایندگان حضور پیدا کردهاند، با ظرفیت و توانمندیهای اقتصادیشان در خانه ملت حضور پیدا کردهاند. این در جای خودش نکتۀ بدی نیست، اما پارلمان را با کمبود و خلاء تجربیات کاری پارلمانی روبرو ساخته است و این یکی از چالشهای جدی پارلمان پیش رو خواهد بود. ضمن اینکه ورود جوانان میتواند یک فازۀ تازهیی از فعالیتهای پارلمانی و سیاسی در کشور باشد. اگر اینها به خوبی مدیریت شوند و با آیندهنگری کار پارلمانی را انجام دهند، خودش یک ظرفیت هم است.
در روزهای اخیر وزیر خارجۀ امریکا به کابل آمد و از توافق قریبالوقوع با طالبان سخن زد. فکر میکنید که توافق صلح نزدیک باشد. خوشبینیها و نگرانیهای شما از مذاکرات صلح چیست؟
تلاش ایالات متحده امریکا برای به نتیجه رسیدن مذاکرات صلح، مورد استقبال مردم افغانستان قرار میگیرد. اما این تلاشها باید واقعبینانه باشد و اقدام آغازین آقای خلیلزاد تا اندازۀ زیاد با شتابزدگی همراه بود. منازعۀ پیچیده افغانستان را در مدت پنج ماه و شش ماه نمیتوان مدیریت کرد. از طرف دیگر، مناسب بود که ایالات متحده امریکا با فشار روی طالبان و کشورهای حامی آنها، آنان را آمادۀ گفتوگوی مستقیم با حکومت، مردم و احزاب و شخصیتهای سیاسی افغانستان میساخت و ایالات متحده امریکا به عنوان تسهیلکننده این روند ایفای نقش میکرد. ورود مستقیم امریکا به عرصۀ مذاکرات و گفتوگو با طالبان، به نحوی طالبان را در یک موقف سیاسی بالا قرار داد و برای این گروه امیدواری ایجاد کرد که میتوانند از طریق اعمال فشار بیشتر به خواستهای شان برسند. لذا طالبان طی شش – هفت بار مذاکره، خواستها و مطالبات بیشتر از واقعیت دنیای امروز و اوضاع افغانستان مطرح کردند. از بحث تأسیس مجدد امارات اسلامی سخن زدند. خروج فوری و آنی نیروهای خارجی را خواستار شدند. درحالیکه همۀ این مسایل باید در بستر زمانی و منطقی مورد توجه قرار گیرد. ایالات متحده امریکا باید از طریق حمایت از خواست مردم این پروسه را به موفقیت برساند. راه موفقیت هم این است که فشارهای سیاسی روی منابع تمویلکنندۀ طالبان افزایش یابد تا آنها وارد پروسۀ سیاسی شوند. تا کنون نه در موضع طالبان و نه در موضع حامیان طالبان، کدام نشانهیی از تغییر را مشاهده نمیکنیم. اظهارات وزیر خارجۀ امریکا نشان میدهد که این فشارها در حال افزایش است و آنها تلاش دارند که به هر قیمتی هم طالبان و هم حامیان منطقهای و بینالمللی آنها را وادار بسازند که پروسه صلح را بپذیرند و طالبان از فاز نظامی وارد فاز سیاسی شوند و نوعی ادغام مجدد سیاسی صورت گیرد.
وزیر خارجۀ امریکا در کابل به ایران هشدار داد که در پروسۀ صلح سنگاندازی نکند. ایران واقعاً مخالف مذاکرات جاری صلح امریکا با طالبان است؟
بحث امریکا و ایران، کاملاً متفاوت و مجزا از مسألۀ افغانستان است. تنشهای امریکا و ایران، سر مسایل کلان است که طبعاً افغانستان بخش کوچک آن محسوب میشود. برای افغانستان و منافع ملی ما اولویت اساسی این است که با هر دو کشور مناسبات نیک و حسنه داشته باشیم. امیدواریم که تنشهای امریکا و ایران، روی مناسبات هر دو کشور در قبال افغانستان تأثیر منفی نگذارد.
تا کنون از آغاز شکلگیری نشست بن در سال 2001 ایران به عنوان یک همسایه تلاش کرده که از حکومت افغانستان حمایت کند؛ ولی طبیعی است که کشورها هر کدام در پی این است که در قضایای افغانستان سهیم باشند. اگر ایالات متحده امریکا تلاش کند که همگرایی منطقهای را در مواضع و دیدگاههای خود ایجاد کند و دیدگاههای روسیه، ایران، هند، ترکیه و کشورهای دیگر را بگیرد، واشنگتن زودتر به هدف خود در قبال صلح افغانستان خواهد رسید. اگر ایالات متحده امریکا به صورت یکجانبه این پروسه را مدیریت کند و دیدگاهها و نگرانی کشورهای منطقه را در نظر نگیرد، موفقیت پروسه با دشواری مواجه خواهد بود.
فکر نمیکنم ایران، هند و روسیه مخالف مذاکرات صلح باشند. همۀ این کشورها نگرانیهایی دارند که در پروسۀ مذاکرات صلح دیدگاهها و مواضع و نکته نظرات آنها چه جایگاهی پیدا خواهد کرد.
ظاهراً همه طرفها معتقد هستند که اجماع بینالمللی و منطقهای در پروسۀ صلح به وجود آمده است. در همین زمینه، نشستی در آلمان برگزار میشود. تحلیل شما دربارۀ نشست آلمان و همچنان نشستیکه امریکا دربارۀ صلح افغانستان روی دست دارد، چیست؟
تا کنون امریکا شش دوره مذاکره را به صورت یکجانبه با طالبان پیش برده و یکی از نواقص و کاستیهای این پروسه، نبود اجماع ملی و منطقهای است. بنابراین، اگر این اجماع در سطح کشورهای منطقه و جهان به وجود آید، فکر میکنم هم پروسه را تسریع میکند و هم ضمانت اجرا برای تأمین صلح و هم تطبیق توافقنامۀ صلح ایجاد خواهد کرد. مهمتر از همه منافع ملی مردم افغانستان را تضمین خواهد کرد. به هر اندازهییکه اجماع منطقه و جهانی تقویت شود، خواست مردم افغانستان بیشتر تأمین خواهد شد. تا اینکه یک کشور این پروسه را مدیریت کند. زیرا، در آن صورت این نگرانی وجود دارد که کشور مذاکرهکننده بدون توجه به منافع و دیدگاه و خواست مردم افغانسان، با توجه به منافع ملی خودشان این گفتوگوها را مدیریت کنند و پیش ببرند. اما در اجماع جهانی طبعاً دیدگاههای مردم، حکومت و حلقات سیاسی امکان انعکاس پیدا خواهد کرد.
رییسجمهور غنی در سفری برنامهریزی شده به اسلامآباد رفت. غنی پس از چهار سال درگیری با پاکستان، اکنون در پی چیست؟
پاکستان یکی از محورهای اساسی مسایل افغانستان است. همچنانیکه پاکستان بخشی از مشکل در افغانستان حساب میشود، میتواند به بخش مهمی از راه حل تبدیل شود. تلاشهای اخیر ایالات متحده امریکا و فشارهاییکه بر پاکستان وارد شده است، امیدواری تازهیی را ایجاد کرده که شاید پاکستان تغییری در استراتژی خود در قبال افغانستان روی دست گیرد. همین خوشبینی و امیدواری، زمینهساز سفر رییسجمهور غنی به پاکستان است. امیدواریم این سفر بتواند سر آغاز یک صفحۀ تازه در مناسبات افغانستان و پاکستان و بازنمودن یک صحفۀ جدید در نگاه پاکستان نسبت به افغانستان باشد. نگاهیکه طبعاً به نفع هر دو کشور خواهد بود.
افغانستان باردیگر در آستانۀ انتخابات ریاستجمهوری قرار گرفته است. به باور شما انتخابات برگزار میشود و اگر بلی، آیا انتخابات پیش رو به سرنوشت انتخابات 2014 و 2009 مواجه نخواهد شد؟
با وجود اینکه آمادهگیهایی برای انتخابات گرفته شده و کمپاینها هم نزدیک است، در عین حال شک وتردیدهایی وجود دارد که انتخابات برگزار خواهد شد و یا خیر. دلیل شک وتردیدها نه مسایل تخنیکی، بل وضعیت سیاسی افغانستان است. اگر گفتوگوهای صلح به نتیجۀ ملموس برسد، امکان دارد که انتخابات در زمان معین برگزار نشود. اما تا کنون هم ارادۀ حکومت و هم دیدگاه حامیان بینالمللی حکومت این است که برای انتخابات آمادهگی گرفته شود و انتخابات به موقع برگزار شود. با توجه به اینکه دیدگاه نامزدان ریاستجمهوری به صورت سریع و آشکار اعلام شد و مطابق قانون اساسی وقت قانونی و رسمی حکومت آقای غنی به پایان رسیده است، فکر میکنم تأسیس حکومت مشروع و قانونی، ضرورت برگزاری انتخابات و یا یافتن میکانیزم جایگزین را بیش از پیش مطرح کرده است. انتظار این است که در آن تاریخ یا انتخابات برگزار شود و یا تدابیر قانونی دیگری سنجیده شود. اما اینکه این انتخابات با توجه به تجربۀ تلخ انتخابات گذشته چه در عرصه ریاستجمهوری و پارلمانی، چگونه برگزار خواهد شد، این نگرانی را مردم افغانستان، نامزدان ریاستجمهوری و هم جامعه جهانی دارند. بی باوری مردم به انتخابات باعث پایین آمدن مشارکت سیاسی مردم در انتخابات میشود. تا همین لحظهای که با شما صحبت میکنم، در اکثر ولایات روند ثبت نام رأی دهندگان به کندی پیش میرود. استقبال مردم خوب نیست، چون مردم به پروسه بیباور هستند. یکی از این ولایتها، غزنی است که در آن در انتخابات پارلمانی هم ثبت نام صورت نگرفت. در چند روز باقی مانده هم خیلی امیدواری منطقی وجود ندارد که تعداد بیشتری از مردم ثبت نام کنند. بخش دیگر مسایل به ناتوانیهای تخنیکی و فنی در برگزاری انتخابات بر میگردد. بخشی از مشکل بیباوری سیاست مداران به انتخابات است. آنها میپندارند که همیشه روند تقلب تعیینکننده است، نه روند رأی دهی و رأی مردم. همۀ اینها به نوعی نگرانی جدی را در بحث انتخابات پیش رو ایجاد کرده است. اما اگر ارادۀ ملی جدی و همکاری بینالمللی وجود داشته باشد، میشود که میکانیزمی را ایجاد کرد که انتخابات قابل قبول را برگزار کند که ثبات سیاسی را برگرداند و یک نظام سیاسی مشروع و قابل قبول همه را به همراه داشته باشد.
سکینه احسانی، سخنگوی والی دایکندی به روزنامه اطلاعات روز گفت که این حملهی جنگجویان طالبان حوالی ساعت ۱:۳۰ شب گذشته (دوشنبه، ۱۰ سرطان) بر چهار پاسگاه کمربندی در روستاهای «مناره»، «بالادشت» و «پدگگ» صورت گرفته است.
خانم احسانی افزود که کشتهشدگان شامل، یک سرباز ارتش، دو سرباز پولیس ملی و سه سرباز پولیس محلی میشوند.
همچنان به گفتهی او، در جریان این درگیری، سه سرباز پولیس نیز زخمی شدهاند.
او تأکید کرد که جنگجویان طالبان در جریان این حملهیشان برای ساعاتی کنترل پاسگاههای امنیتی را در دست گرفته بود که با ضدحملهی نیروهای امنیتی این پاسگاهها دوباره بهدست نیروهای دولتی افتاده است.
سخنگوی والی دایکندی گفت که در جریان این ضدحمله، ۳۵ جنگجوی طالبان بهشمول ملا تور، از فرماندهان این گروه کشته شدهاند.
این در حالی است که جمعه، ۷ سرطان در حملهی این گروه بر پاسگاههای کمربندی «پدگگ» و «سنگ حیدربیگ» نیز، هفت سرباز پولیس محلی کشته و ۱۶ سرباز دیگر زخمی شده بودند.
ولایت دایکندی در مرکز کشور از ولایتهای نسبتا امن محسوب میشود که کنترل اکثریت ولسوالیهای آن را دولت در دست دارد. اما سه ولسوالی (کجران، پاتو و ناوه میش) در این ولایت بهدلیل هممرزبودن با ولایتهای ناامن ارزگان و هلمند، هرازگاهی شاهد درگیری میان نیروهای دولتی و گروه طالبان بوده است.
عبدالاحد ولیزاده، سخنگوی پولیس هرات گفت جنگجویان گروه طالبان روز گذشته (دوشنبه، ۱۰ سرطان) بر پاسگاههای نظم عامه و قرارگاه «توپدیسی» در ولسوالی «پشتونزرغون» هرات حمله کرده بودند که با مقاومت شدید نیروهای ارتش و پولیس ملی مواجه شدند.
آقای ولیزاده همچنان گفت در این حملهی طالبان، ۹ جنگجوی دیگر این گروه نیز زخمی شدهاند.
به گفتهی او، در جریان این درگیری دو سرباز پولیس نظم عامه نیز بهطور سطحی زخمی شدهاند.
این در حالی است که در ماههای اخیر ولسوالی «پشتونزرغون» در جنوبشرق ولایت هرات شاهد درگیریهای خونین میان نیروهای امنیتی و جنگجویان گروه طالبان بوده است.
آقای عبدالله در این دیدار گفت بنیاد تعاملات اقتصادی میان افغانستان و ازبیکستان به خوبی گذاشته شده است و «حالا وقت آن است تا در تطبیق تفاهمنامهها و توافقنامههای کاری گامهای عملی برداشته شود.»
رئیس اجرایی کشور گفت، امیدوار است تا با فرصتی که برای سرمایهگذاران هر دو کشور فراهم میشود، همکاریهای تجاری و سرمایهگذاری دو طرف افزایش یابد.
او همچنان افزود هرچند میزان واردات افغانستان بالا است، اما تلاش حکومت افغانستان این است تا توازن میان صادرات و واردات دو کشور برابر شود. «ما متعهد به ایجاد فرصت برای سرمایهگذاران اوزبیکستانی هستیم و انتظار داریم برای سرمایهگذاران افغانستانی در اوزبیکستان نیز زمینه مساعد گردد.»
عبدالله عارفاف، نخستوزیر جمهوری ازبیکستان نیز در این نشست گفت، روابط تجارتی و اقتصادی میان افغانستان و اوزبیکستان خوب است و آنها خواهان گسترش روابط میان دو کشور هستند.
نخستوزیر اوزبیکستان گفت انتقال برق از سرخان اوزبیکستان تا پلخمری که نزدیک به 200 کیلومتر را در بر میگیرد، 110 میلیون دالر هزینه برمیدارد و اوزبیکستان 45 میلیون دالر آن را به افغانستان تخفیف میدهد.
در این نشست نمایندهگانی از اتاقهای تجارت دو کشور و سرمایهگذاران اوزبیکستان نیز اشتراک داشتند.
آقای خلیلزاد ناوقت روز دوشنبه (۱۰ سرطان) در رشته تویتی گفته است که این گفتوگوها به میزبانی مشترک آلمان و قطر به تاریخ هفتم و هشتم ماه جاری میلادی (جولای) برگزار میشود.
او نوشته است: «می خواهم از آلمان و قطر به این دلیل که میزبانی مشترک گفتوگوی بینالافغانی در تاریخ هفتم و هشتم جولای را پذیرفتند، تشکری کنم. این گفتوگو یک عنصر ضروری از چارچوب چهارجانبهی صلح و گام مهمی در پیشبرد روند صلح افغانستان است.»
به گفتهی او، پذیرش متقابل و توافق برای حل اختلافهای سیاسی بدون استعمال قوه و خشونت درسی است که از چهل سال فاجعه و جنگ خشونت در افغانستان باید آموخت.
گفتوگوهای صلح بینالافغانی در قطر در حالی قرار است برگزار شود که دفتر سیاسی طالبان در قطر اعلام کرده در هفتمین دور گفتوگوها میان این گروه و امریکا در ارتباط به دو موضوع مشخص از جمله تعهد طالبان مبنی بر اینکه اجازه ندهند گروههای افراطی تندرو از خاک افغانستان برای فعالیت علیه امریکا و متحدانش استفاده کنند و تعیین زمان خروج نیروهای خارجی از افغانستان، پیشرفتهای ملموسی صورت گرفته است.
زلمی خلیلزاد، نمایندهی ویژهی امریکا برای صلح افغانستان پیش از آغاز هفتمین دور گفتوگوها میان او طالبان گفته بود که در این دور از گفتوگوها تمام جناحها خواستار پیشرفت سریع در روند صلح افغانستان میباشند.
از سویی هم مایک پمپئو، وزیر خارجهی امریکا پیشتر در سفری به کابل گفته بود که گفتوگوهای کشورش با طالبان پیشرفتهای خوبی داشته و انتظار میرود توافق با طالبان بر سر این مسأله که دیگر از افغانستان برای اهداف تروریستی استفاده نشود، بهزودی نهایی شود.
او همچنان ابراز امیدواری کرده بود که توافق صلح با طالبان پیش از برگزاری انتخابات ریاستجمهوری ماه میزان امسال صورت گیرد. وزیر امور خارجه امریکا گفته بود: «امیدوارم قبل از اول سپتامبر یک توافق صلح در دست داشته باشیم. هدف ما همین است.»
هفتمین دور گفتوگوها میان امریکا و طالبان به تاریخ ششم سرطان در دوحه شروع و وارد چهارمین روز خود شده است.