حمدالله محب مشاور امنیت ملی گفت عجله‌ای برای زود به نتیجه رسیدن مذاکرات صلح وجود ندارد، ولی دلیل چیست که گروه طالبان آتش‌بس نمی‌کند، در حالی که این جا نظامی وجود دارد که برای آنها تضمین بدهد که پس از آتش‌بس نیز مذاکرات ادامه یابد.
محب گفت: «لازم نیست که مذاکرات خیلی به سرعت به نتیجه برسد، ولی جنگ باید متوقف شود و آتش‌بس صورت بگیرد. برای کشتن مردم طالبان هیچ دیگر مشروعیت ندارند. امروز دولت مشروع در افغانستان است. سیستمی است که برای طالبان تضمین داده می‌تواند که در آتش‌بس هم به مذاکرات خویش ادامه بدهند.»
او در مورد صلاحیت تیم مذاکره کننده دولت نیز افزود «تیم مذاکره کننده صلاحیت دارد. در تصمیم نهایی باید به کابل مراجعه کنند. صلاحیت نهایی را هیچ تیم مذاکره کننده ندارد. باید به شورای عالی مصالحه مراجعه کنند. باید به رییس جمهور مراجعه کنند».
مشاور امنیت ملی که در برنامه مناظره کابل سخن می گفت در مورد خواست طالبان برای مبنا قرار گرفتن توافقنامه این گروه با امریکا در مذاکرات میان‌افغانی افزود: «به هیچ وجه پذیرفتنی نیست که مبنای مذاکرات توافق امریکا و طالبان باشد. این گفت‌وگوها افغانی است و خود افغان‌ها باید اختلافات خود را حل کنند. فعلاً خارجی را مورد حمله قرار نمی‌دهند، ولی هر روز افغان‌ها قربانی می‌دهند. چرا ما یک تفاهمنامه را که هیچ به ما مرتبط نیست مبنای مذاکره قرار بدهیم؟»
آقای محب در بخشی از اظهاراتش تاکید کرد روند صلح و رسیدن به نتیجه از طریق گفت‌وگو در اولویت دولت قرار دارد و یگانه راه رسیدن به صلح و امنیت مذاکره و تفاهم است ولی اگر احتمالاً مذاکرات به نتیجه نرسید که ممکن هم است، « اگر ما به آن نتیجه نمی‌رسیم ما ضرورت به یک نظام قوی داریم ما باید سر نظام خود سرمایه‌گذاری کنیم که سرمایه‌گذاری هم شده. بیست سال اخیر ما و شما نظام خود را ساختیم، مشکلات دارد ولی باید از وقار و عزت مردم ما دفاع شود».
مشاور امنیت ملی در پاسخ به این پرسش که چرا اجماع ملی در روند صلح به وجود نیامده گفت: «اجماع سازی کار آسان نیست ولی ما تلاش خود را می‌کنیم. زیبایی جمهوریت در همین است که اختلاف داشته باشیم و کنار بیاییم. هماهنگی به وجود می‌آید. جمهوری اسلامی افغانستان کثرت گرا است، در این جا نظریات متفاوت وجود دارد. ما مباحثه می‌کنیم و به نتیجه می‌رسیم حتا تا دقیقه نود.»
کنترل پاکستان بر طالبان
حمدالله محب در بخشی از برنامه به مسئله رابطه پاکستان با طالبان و تاثیرگذاری این کشور در روند صلح پرداخت.
او گفت نقش پاکستان بیشتر از آن چیزی است که اسلام‌آباد می‌گوید. پاکستان بر طالبان هم نفوذ دارد و هم کنترل.
محب افزود: «شما افکار مردم افغانستان را و معلوماتی را که ارائه شده تا حال می‌فهمید و ثابت هم شد که یک تعداد طالبان برای مذاکره از پاکستان به دوحه رفتند. به همین دلیل پاکستان نفوذ بسیار گسترده دارد روی طالبان و ما فکر می‌کنیم که پاکستان بیشتر از آن چیزی که می‌گوید کنترل دارند.»
او در رابطه با صداقت پاکستانی‌ها گفت: «گپ‌های پاکستانی‌ها تا حال خوب بوده، ولی در عرصه عمل چیزی ندیدیم. هنوز طالبان در پاکستان حضور دارند و همراه شان کمک می‌شود. توقع ما را تا حال پاکستانی‌ها بر آورده نکرده‌اند.»
خط دیورند
حمدالله محب در برنامه مناظره کابل به مسئله خط دیورند و داعیه ارضی افغانستان بر پاکستان نیز پرداخت. او گفت ما داعیه داریم ولی هنوز زمان آن نرسیده که این موضوع مطرح شود. محب گفت موضوع دیورند به مردم افغانستان تعلق دارد و حکومت نمی‌توند در این خصوص اقدامی کند.
محب گفت: «داعیه دیورند داعیه نو نیست. ما این داعیه را رها کردنی نیستیم. خاک ما بوده و خواهد بود. خود پاکستان هم بالای خاک کشورهایی دیگر داعیه دارد. این به این معنا نیست که پاکستان مسلسل مردم افغانستان را بکشد.»
به باور مشاور امنیت ملی، خط دیورند مشکل ما را با پاکستان حل نمی‌کند. پاکستان یک عقبه نظامی برای خود می‌خواهد و خیلی بیشتر خاک افغانستان را می‌خواهد. اکنون ما در حال جنگ هستیم. امروز ما روابط خوب و حسنه با پاکستان می‌خواهیم.
سناریوهای احتمالی
مشاور امنیت ملی با اشاره به دوام مذاکرات صلح در دوحه گفت حکومت صلح را در اولویت می‌بیند ولی برای هر سناریویی آمادگی لازم وجود دارد.
محب گفت: «در این جا چند سناریو مطرح می‌شود: اگر به صلح با طالبان می‌رسیم بسیار خوب است، ولی ما آمادگی نظامی نیز داریم، چه تنها باشیم و چه همکاری بین المللی را با خود داشته باشیم. این جا جنگ علیه تروریزم است و تعهدات بین المللی را با خود داریم. سناریویی که تمام نیروهای خارجی برایند ما چه می‌کنیم. سناریویی که تمام نیروهای خارجی برایند و به کمک های خود ادامه بدهند ما چی می‌کنیم و اگر ادامه ندهند هم سناریو داریم.»
او افزود: «تعهد دوستان بین‌المللی ما برای ادامه همکاری تا سال ۲۰۲۴ است. این سناریوی اول است. سناریوی دوم این است که اگر امریکایی‌ها کامل برایند ما آمادگی داریم که خود ما دفاع کنیم همین اکنون هم ما نود و پنج درصد بار جنگ را به دوش داریم. اگر کمک‌های مالی امریکا نیز قطع شود، نظام دوام می‌یابد البته کمی مشکل می‌شود، ولی ما ادامه می‌دهیم و قابل تشویش نیست.»
آقای محب تاکید کرد تلاش حکومت متمرکز بر این است که نظام ادامه یابد. ما می خواهیم نظام تداوم پیدا کند ما نمی‌خواهیم که دوباره از صفر شروع کنیم. نظام سازی این طور نمی‌شود که همه چیز را خط بزنیم. اگر در میز مذاکره به یک نتیجه می‌رسیم که باید نظام تغییر کند ما آن را به مردم ارائه می‌کنیم.
مشاور امنیت ملی تصریح کرد: «ما تلاش می‌کنیم که یک زندگی بهتر بسازیم. در مهاجرت مردم ما می‌گفتند که سگ باشی ولی در خانه خود باشی. امروز ما در کشور و خانه خود هستیم و به هیچ عنوان آن را ترک نمی‌کنیم. این وظیفه نیست این زندگی ما است.»
